Tibetan
་ཞིང་རྣ་བས་མཉན་དུ་ཡོད་པ་དང་འདྲ་བར་ཇི་སྙེད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་བཤད་པ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་རྣ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཞིང་རྣ་བས་མཉན་དུ་རུང་བའི་ཕྱིར་བྲག་ཅ་ལྟ་བུའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་ཆུ་ཟླའི་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆུ་དང་ས་པའི་ནང་དུ་ཟླ་བའི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་དང་འདྲ་བར་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྩེ་གཅིག་པ་ནི་ཆུ་དང་ས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ལས་མཐའ་དག་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་སྣང་བས་ཆུའི་ཟླ་བ་ལྟ་བུའོ། །བསམས་བཞིན་དུ་སྲིད་པར་འཛིན་པ་ནི་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་སྤྲུལ་བ་གནས་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་ཡང་ཆགས་པ་དང་ཞེ་སྡང་མི་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཚེ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་ལེན་ཅིང་འཛིན་ཀྱང་ཆགས་པ་དང་ཞེ་སྡང་མི་སྐྱེ་བས་ན་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུའོ། །ཤེས་བྱའི་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཏེ། ཆོས་གང་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས། ཆོས་གང་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཡིན་པ་བརྟགས་ པ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་དག་མིན་རྟོག་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ལ་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ནི་གང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་འཐོབ་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་བ་མ་ཡིན་པའི་རྟོག་པ་སྟེ། འདོད་པའི་ཁམས་ནས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་མན་ཆད་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། ཡང་དག་མིན་ཡང་ཡང་དག་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་དག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རྟོག་པ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དུས་ན་དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་མན་ཆད་ཀྱི་རྟོག་པ་ལ་བྱ་སྟེ། དེའི་ཚེ་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ཡོད་པས་ན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་ཞིང་དེའི་རྒྱུ་ལྟ་བུར་གནས་པས་ན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །མི་རྟོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་མི་རྟོག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་དང༌། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་
Chinese
如同用耳朵听闻一般，虽然并非如来所说的一切法那样存在，但因为能够成为耳朵的作用对象，能够用耳朵听闻，所以就像山谷回音一样。安住于三摩地中的诸法，就像水中月亮的影像一般。为什么这样说呢？如同在水和容器中显现月亮的影像一般，一心专注的三摩地就像水和容器一样。从那里面显现出一切生处和胜伏生处，就像水中的月亮一样。有意识地执取存在，就像化身一样。为什么这样说呢？例如，化身从一个地方到另一个地方也不会生起贪恋和嗔恨，同样，菩萨为了利益众生，从一生到一生接受和执取，也不会生起贪恋和嗔恨，所以就像化身一样。名为“寻求所知之偈”中，所知的相有两种：世间法和出世间法。为了考察哪些法是世间法，哪些法是出世间法，用两个偈颂来阐述，这就是它的意义。名为“非真实遍计”中，对非真实的遍计是指，凡是不符合证得法界和无分别智慧的那些分别念，即从欲界到有顶之间的众生，对所取和能取的遍计，就叫做非真实的遍计。名为“非真实亦非非真实”中，非真实也非非真实的分别念是指，从凡夫时期听闻圣法和思维等开始，直到胜解行地的世间最胜法以下的分别念。因为那时存在所取和能取的分别念，所以叫做非真实。因为它符合证悟法界和出世间智慧，并且像它们的因一样存在，所以叫做非真实也非非真实。名为“无分别”中，无分别就是法界如是性，以及出世间的智
English
Like hearing with the ears, although not all the dharmas spoken by the Tathagata exist as they are, they become objects of the ears and can be heard with the ears, so they are like echoes in a valley. The dharmas that abide in samadhi are like the reflection of the moon in water. Why is that? Just as the reflection of the moon appears in water and containers, single-pointed samadhi is like water and containers. From that, all birthplaces and the birthplaces of overcoming appear, like the moon in water. Consciously grasping existence is like an emanation. Why is that? For example, an emanation does not generate attachment and hatred from one place to another. Similarly, a Bodhisattva, for the sake of sentient beings, takes and grasps from one life to another, but does not generate attachment and hatred, so it is like an emanation. In the verse called "Seeking the Knowable," there are two aspects of the knowable: worldly dharmas and transcendental dharmas. To examine which dharmas are worldly dharmas and which dharmas are transcendental dharmas, two verses are used to explain this, and that is its meaning. In the term "unreal imagination," unreal pervasive imagination refers to those discriminations that do not accord with the attainment of the realm of reality and non-conceptual wisdom, that is, the pervasive imagination of the grasped and the grasper of sentient beings from the desire realm to the peak of existence, which is called unreal pervasive imagination. In the term "neither unreal nor not unreal," neither unreal nor not unreal discrimination refers to the discrimination from the time of hearing the holy Dharma and thinking, etc., in the state of ordinary beings, up to the supreme worldly Dharma of the stage of application. Because there is discrimination of the grasped and the grasper at that time, it is called unreal. Because it accords with the realization of the realm of reality and transcendental wisdom, and exists like their cause, it is called neither unreal nor not unreal. In the term "non-conceptual," non-conceptual is the suchness of the realm of reality, and the transcendental wisdom.
Tibetan
ཤེས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་གཉིས་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟོག་པ་མེད་བས་ན་མི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྟོག་མིན་མི་རྟོག་པ་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྟོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་རྟོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པའི་དག་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བྱ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་རྟོག་བ་མེད་པས་ན་མི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་རྟོགས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ནི་དག་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དམིགས་པས་ན་གཟུང་འཛིན་དུ་རྟོག་པ་མེད་དོ། །མི་རྟོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྱུ་མ་དང་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུར་རྟོག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ་བརྗོད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། བཞི་པོ་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་དེ། ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡང་དེ་ཙམ་ལས་ལྷག་པ་མེད་ པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་དང་ཚེ་གསུམ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་བརྟག་པ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཚོལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །འཕགས་པའི་ལམ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ན་རྣམ་པར་བྱང་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ན་རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་བརྟག་པ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་གཉིས་བཙལ་བ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་གི་ཁམས་ལས་གཉིས་སུ་སྣང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཁམས་ས་བོན་དང་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གཅིག་སྟེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་ནི་རང་གི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །གཟུང་འཛིན་གྱི་བག་ཆགས་ལས་གཟུང་བར་ཡང་སྣང་འཛིན་པར་ཡང་སྣང་བས་ན་གཉིས་སུ་སྣང་བའོ། །མ་རིག་ཉོན་མོངས་ལྷན་ཅིག་འཇུག །ཅེས་བྱ་བ་ལ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་སྣང་བར་ཡང་མ་ཟད་ཀྱི། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་སྣང་བའི་དུས་ན་མ་རིག་པ་དང་ཉོན་མོངས་པ་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་ཞིང་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འཇུག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ལས་འཁོར་བར་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་
Chinese
被称为不分别的智慧。为什么呢？因为这二者没有所取和能取等分别，所以称为不分别。‘非分别亦非不分别’，是指从不分别之后获得的清净世间智慧。因为该智慧没有像所取和能取那样的分别，所以称为不分别。为什么呢？因为不分别的智慧证悟了法界，而清净世间智慧以不分别的智慧为对境，所以没有能取所取的分别。‘亦非不分别’，是指诸法自相和共相，因为对一切法有如幻如焰般的分别。‘应当了知一切而说’，是指这四者都是应当了知的对境，因为所知也仅此而已，没有更多的了。也应当了知那不是真实的。‘于一切杂染及清净遍寻觅，有二颂’，是指烦恼、业和命三者是一切杂染。如何成为一切杂染呢？探查一切杂染的体性是什么，称为寻觅一切杂染。圣道和涅槃是清净。如何探查清净的体性是什么，称为遍寻觅清净。为了寻觅这二者，用两颂来显示，是这个意思。‘从自界中显现二’，是指界、种子和因是同一个意思。阿赖耶识，连同所取和能取的习气，称为自界。从能取所取的习气中，显现为所取，也显现为能取，所以显现为二。‘无明烦恼同时入’，是指不仅显现为所取和能取，而且在显现为所取和能取的时候，无明和烦恼同时产生并显现，是这个意思。‘入’的意思是从那样显现中生于轮回，是这个词的含义。
English
It is called non-conceptual wisdom. Why? Because these two do not have concepts such as the object of grasping and the grasper, so it is called non-conceptual. 'Neither conceptual nor non-conceptual' refers to the pure worldly wisdom obtained after non-conceptualization. Because that wisdom does not have concepts like the object of grasping and the grasper, it is called non-conceptual. Why? Because non-conceptual wisdom realizes the Dharmadhatu, and pure worldly wisdom takes non-conceptual wisdom as its object, so there is no distinction between the grasper and the object of grasping. 'Also not non-conceptual' refers to the self-characteristics and general characteristics of all dharmas, because there is a concept of all dharmas as being like illusions and mirages. 'It should be said that everything should be known', which means that all four of these are objects to be known, because what is to be known is only this, and there is nothing more. It should also be known that it is not real. 'There are two verses for searching for all defilements and purifications', which means that the three, afflictions, karma and life, are all defilements. How does it become all defilements? Examining what is the nature of all defilements is called searching for all defilements. The noble path and Nirvana are purification. How to examine what the nature of purification is, is called completely searching for purification. In order to search for these two, it is shown in two verses, that is the meaning. 'From one's own realm, two appear', which means that realm, seed and cause have the same meaning. Alaya consciousness, together with the habits of the object of grasping and the grasper, is called one's own realm. From the habits of the grasper and the object of grasping, it appears as the object of grasping, and also appears as the grasper, so it appears as two. 'Ignorance and afflictions enter simultaneously', which means that not only does it appear as the object of grasping and the grasper, but also when it appears as the object of grasping and the grasper, ignorance and afflictions arise and appear simultaneously, that is the meaning. The meaning of 'enter' is that from such an appearance, one is born into samsara, that is the meaning of the word.