Tibetan
བྱའོ། །ཤེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དང་པོ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་ཞེ་ན། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆས་འདི་དག་ནི་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །སྤངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཉིས་པ་གཞན་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དབང་ལ་ཡོད་པའི་གཟུང་འཛིན་གྱི་དྲི་མ་སྤྱང་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་སྦྱངས་རང་བཞིན་དྲི་མ་མེད་པར་རིག །ཅེས་བྱ་བ་ལ། གསུམ་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་སྦྱངས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་རྣམ་པར་དག་ཅིང་དྲི་མ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་སྦྱང་བར་མི་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། སྤྱང་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ཡང་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་སྦྱང་དགོས་པའི་རྣམ་པ་གསུམ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་ནམ་མཁའ་གསེར་དང་ཆུ་འདྲ་ཉོན་མོངས་རྣམ་དག་འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་དང་གསེར་དང་ཆུ་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་དག་ཀྱང་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་སྤྲིན་དང་ས་རྡོ་དང་རྙོག་པ་བསལ་དགོས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་ པར་དག་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་སྦྱང་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་ལས་གཞན་ནི་འཇིག་རྟེན་དག་ན་ཅི་ཡང་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་སྤྲས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་བྱ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་སྟོང་པར་མ་འདུས་པའི་ཆོས་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེན། ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་ཡང་དེ་ལ་རྨོངས་པའི་བློ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པ་ལ། སྟོང་པའི་ཆོས་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པར་ཟད་ཀྱི། དེ་ལས་ལྷག་པ་གཞན་མེད་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོང་པའི་ཆོས་དེ་ལ་མགོ་རྨོངས་ཏེ། སྟོང་པའི་ཆོས་མ་རྟོགས་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་གཏི་མུག་རྣམ་པ་ནི་མངོན་འཕེལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་དུ་ངོ་མཚར་དུ་བྱ་བ་སྟེ། སྟོང་པས་ཀུན་དུ་ཁྱབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་སྟོང་པ་མི་མཐོང་བའི་གཏི་མུག་དང་མ་རིག་པ་འདི་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་བ་ནས་ཇི་ལྟར་རྙེད་ཅིང་བ་སྐྱེད་ནས་འཕེལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡོད་པ་ཀུན་དུ་རྣམ་སྤངས་མེད་ལ་མངོན་པར་ཆགས། །ཞེས་
Chinese
應當做。所謂「所知」者，首先，遍計所執的體性是應當了知的。應當如何了知呢？應當了知這些遍計所執的事物並非如兔角般存在。所謂「應斷」者，其次，依他起的體性並非應斷的，因為依他起所具有的能取所取的垢染需要淨除。所謂「極淨自性無垢染」者，第三，圓成實的體性應當了知是極為清淨的。雖然圓成實的自性本來就是清淨且無垢染的，但並非不應淨除突發的垢染，因為需要淨除。因此，為了顯示圓成實的自性雖然本來清淨，但仍需淨除突發垢染的三種相狀，故說：「如虛空金與水，煩惱清淨應如是。」譬如虛空、黃金和水等，雖然本性清淨，但仍需去除突發的垢染，如雲、泥土和雜質等。同樣地，圓成實的自性雖然本性清淨，但仍需淨除突發的垢染，這就是其要義。所謂「除此之外，世間一無所有」者，其解釋是指法界空性。除了空性之外，沒有包含在空性中的法，在世間上，色等任何事物都不存在。為什麼呢？因為內外一切法都為空性所遍及。所謂「一切眾生亦於此愚昧」者，如是，空性的體性遍及一切法，僅僅存在空性的法而已。如果沒有比這更多的東西，那麼一切眾生都對空性的法感到愚昧，也就是不了解、不見到空性的法的意思。所謂「世間愚癡如何顯增盛」者，這是在世間上令人驚訝的事情。雖然空性遍及一切，但這種不見空性的愚癡和無明，從無始輪迴以來，是如何獲得、滋長和增長的呢？這就是其含義。所謂「盡捨有為法，顯著於無為」者。
English
It should be done. As for what is called "knowable," first, the nature of the completely imputed (parikalpita) is to be known. How should it be known? It should be known that these things of the completely imputed do not exist like a rabbit's horn. As for what is called "to be abandoned," secondly, the nature of the dependent (paratantra) is not to be abandoned, because the stains of grasping and being grasped that exist in the dependent need to be purified. As for what is called "completely purified, naturally without stains," thirdly, the nature of the thoroughly established (pariniṣpanna) should be known as completely purified. Although the very nature of the thoroughly established is pure and without stains, it is not that sudden stains should not be purified, because they need to be purified. Thus, in order to show the three aspects of how the nature of the thoroughly established is pure by nature, but sudden stains still need to be purified, it is said: "Like space, gold, and water, afflictions should be purified in this way." For example, space, gold, and water are pure by nature, but sudden stains such as clouds, dirt, and impurities need to be removed. Similarly, the nature of the thoroughly established is also pure by nature, but sudden stains need to be purified. This is the essence. As for what is called "Other than that, there is nothing in the world," its explanation refers to the emptiness of the dharmadhātu. Other than emptiness, there is no dharma that is not included in emptiness. In the world, there is nothing that exists, such as form. Why? Because all internal and external dharmas are pervaded by emptiness. As for what is called "All beings are also deluded about this," thus, the nature of emptiness pervades all dharmas, and only the dharma of emptiness exists. If there is nothing more than that, then all sentient beings are deluded about the dharma of emptiness, meaning they do not understand or see the dharma of emptiness. As for what is called "How does the ignorance of the world manifestly increase?" this is something to be amazed at in the world. Although emptiness pervades everything, how is this ignorance and lack of knowledge that does not see emptiness acquired, nurtured, and increased from beginningless samsara? This is its meaning. As for what is called "Completely abandoning all conditioned phenomena, manifestly attached to the unconditioned."
Tibetan
བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སྟོང་པས་ཀུན་དུ་ཁྱབ་སྟེ། སྟོང་པར་མ་འདུས་པ་མེད་ན་ཡོད་པའི་ཆོས་སྟོང་པ་ནི་མ་སྤངས་ཏེ། མ་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཆོས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་ཡོད་པར་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནི་ངོ་མཚར་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་མཚན་ཉིད་གསུམ་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ཅི་ཡང་མེད་དེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང༌། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མཚན་ཉིད་གསུམ་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མཚན་ཉིད་གསུམ་ཙམ་དུ་ཟད་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་ལ་རྨོངས་ཏེ། མཚན་ཉིད་གསུམ་མ་མཐོང་བའི་གཏི་མུག་འདི་ལྟ་བུར་ཇི་ལྟར་སྤེལ་ཏེ་བསྐྱེད་ན་ཡོད་པའི་ཆོས་མཚན་ཉིད་གསུམ་ནི་མ་མཐོང་ལ་མེད་པའི་ཆོས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལ་ནི་ཆགས་པར་བྱེད་ཅས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་ལས། འཇིག་རྟེན་ན་གཞན་ཆི་ཡང་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཟུང་འཛིན་དང་བྲལ་བ་ལ་ནི་སྟོང་བ་ཉིད་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཆོས་ གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཅི་ཡང་མེད་དེ། ཐམས་ཅད་སྟོང་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཉིད་ལས་ཆོས་ཐ་དད་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཅིའི་ཕྱིར་སྟོང་པས་ཁྱབ་ཅེ་ན། ཆོས་ཉིད་དེ་སྟོང་པ་ལས་ཆོས་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལོགས་ཤིག་ན་ཐ་སྙད་ཐ་དད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་ཐམས་ཅད་སྟོང་པས་ཁྱབ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཅོ་ལྔའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ཁོ་ན་ཚོལ་བའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་དེ་ཁོ་ན་ལ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་བ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། མ་ནོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་དག་དོན་གཅིག་སྟེ། དེ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་དང༌། ཡང་དག་པ་སྟེ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །དེ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་དང་ཡང་དག་པ་ལ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་ན་དེ་ཉིད་ལ་ཁོ་ན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ལྟར་གོང་དུ། དེ་ཉིད་གང་ནི་རྟག་ཏུ་གཉིས་ཀྱིས་སྤངས་དང་ནོར་པའི་གནས། །སྤྲོས་པ་མེད་པ་རྣམ་པ་ཀུན་དུ་བརྗོད་མི་ནུས། །ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་པ་རྟགས་དང་གཞན་དབང་དང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་གསུམ་རིམ་བཞིན་དུ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་དང༌། འཁྲུ་བའི་གནས་དང༌། བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་དུ་བཤད། དེ་ཁོ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་པོ
Chinese
关于行为，像这样，空性遍及一切，如果没有不包含在空性中的事物，那么存在的法空性就没有被舍弃，没有不显现的法，色等如同兔角般不存在，却显现执着并执以为有。这是令人惊奇的事情。或者说，世间没有与三种自性不同的法，因为所有染污和清净的法都包含在三种自性中。既然仅仅是三种自性，那么一切众生都对此感到迷惑，如果不能见到三种自性的愚痴如此增长，那么存在的法三种自性没有见到，却对不存在的法，能取和所取产生执着。这是它的意思。从如此的法界自性中，世间没有其他任何事物，对于法界，远离能取和所取，除了空性之外，没有色和声等任何法，因为一切都被空性所遍及。因为法性不是与法不同的，为什么空性遍及一切呢？因为法性是空性，法，也就是色等，不是在其他地方以不同的名称存在，所以一切都被空性所遍及。这就是它的意思。关于“在真如中如幻般地完全寻求的十五颂”，如果说在寻求真如之后，接着说如幻般地完全寻求真如有什么关联呢？对于“真如”这个词，不颠倒和不错误是一个意思，也就是非真实和真实两种。其中，对于非真实，也见到非真实，对于真实，也见到真实，那么就叫做仅仅知道真如。就像前面所说：“真如恒时远离二取和错乱之处，不可言说，无有戏论。”总集、依他起和圆成实三种自性依次被说成是远离二取，是错乱之处，是不可言说且无有戏论的自性。这真如三种形态。
English
Regarding actions, in this way, emptiness pervades everything. If there is nothing that is not included in emptiness, then the emptiness of existing dharmas is not abandoned. There are no unmanifested dharmas, such as form, which are like rabbit horns, but they manifestly cling and are held to exist. This is a wonderful thing. Alternatively, there are no dharmas in the world other than the three characteristics, because all defiled and purified dharmas are included in the three characteristics. Since it is only the three characteristics, all sentient beings are deluded about this. If the ignorance of not seeing the three characteristics increases in this way, then the existing dharmas, the three characteristics, are not seen, but attachment arises towards the non-existent dharmas, the grasper and the grasped. This is its meaning. From such a nature of the dharmadhatu, there is nothing else in the world. Regarding the dharmadhatu, which is free from grasper and grasped, there are no dharmas such as form and sound other than emptiness, because everything is pervaded by emptiness. Because dharmata is not different from dharma, why does emptiness pervade everything? Because dharmata is emptiness, dharma, that is, form, etc., does not exist separately in other places with different names, so everything is pervaded by emptiness. This is its meaning. Regarding the "fifteen verses of completely searching for Suchness as an illusion," if after searching for Suchness, it is then said that completely searching for Suchness as an illusion, what is the connection? For the word "Suchness," non-reversed and non-erroneous have the same meaning, that is, non-reality and reality are two types. Among them, for non-reality, also seeing non-reality, and for reality, also seeing reality, then it is called knowing only Suchness. Just as it was said before: "Suchness is always free from the two and the place of confusion, unspeakable, and without elaboration." The three natures of imputation, dependence, and perfect reality are successively said to be free from the two, the place of confusion, and the nature of being unspeakable and without elaboration. This Suchness has three forms.