Tibetan
འི་འབྲས་བུ་ནི་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་འབྲས་བུའི་བཤད་པའོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི། ཐོག་མའི་འབྲས་བུའི་བཤད་པའོ། །བྲལ་བའི་འབྲས་བུ་ནི་གོམས་པར་བྱས་པ་དང༌། རྫོགས་པའི་འབྲས་བུའི་བཤད་པའོ། །ཁྱད་པར་གྱི་འབྲས་བུ་དང༌། བླ་མའི་འབྲས་བུ་དང༌། བླ་ན་མེད་པའི་འབྲས་བུ་ནི་རྫོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱི་བཤད་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལ་རྒྱན་དང་བཅས་པར་བརྗོད་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཁྱད་པར་གྱི་འབྲས་བུ་ནི་གོམས་པར་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་དང༌། རྫོགས་པའི་འབྲས་བུ་གཉིས་ཀྱི་བཤད་པ་སྟེ། ཕྱིར་མི་འོང་བ་ལ་ཡང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བླ་ན་མེད་པའི་འབྲས་བུ་ནི་རྫོགས་པའི་འབྲས་བུའི་བཤད་པའོ་ཞེའོ། །བསྟན་བཅོས་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས་གཉེན་པོ་བསྒོམ་པའི་ལེའུར་བཅད་པ་སྟེ་བཞི་པའི་འགྲེལ་བཤད་དོ།། །།མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་དྲུག་བཤད་པའི་འོག་ཏུ་ཐེག་པ་བླ་ན་མེད་པ་བསྟན་པས་དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་བཤད་པའི་འོག་ཏུ་ཐེག་པ་བླ་ན་མེད་པ་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་བབ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར། དེ་ནི་ཐེག་པ་བླ་ན་མེད་པ་བཤད་དགོས་པས་དེ་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དྲུག་བཤད་པའི་འོག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་དག་གི་འོག་ཏུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །ཡང་ན་གཉེན་པོ་ བསྒོམ་པ་དང༌། གནས་དང་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་དག་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་དང༌། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཐུན་མོང་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་སུ་བབ་པས་ན་ཐེག་པ་བླ་ན་མེད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང༌། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ཏེ། འདིར་གཙོ་བོར་བཤད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ད་ནི་ཐེག་པ་བླ་ན་མེད་པ་བཤད་དགོས་པས་དེ་ལ་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འདི་ལས་གོང་ན་མེད་པས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་རྣམ་གྲངས་སུ་གཏོགས་པའོ། །དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཉན་ཐོས་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དག་ལས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དེ་ལྟར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དམ་པ་གཞན་མེད་དེ། དེ་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉིས་ཤིན་ཏུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །བླ་ན་མེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། བླ་མེད་ཉིད་ནི་སྒྲུབ་པ་དང༌། །ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །ཐེག
Chinese
其果是后后果之说。不顺品之果是，最初果之说。离系之果是串习与圆满果之说。殊胜之果与，上果与，无上果是圆满果本身之说，欲说彼本身具有庄严之故。有些说殊胜之果是串习果与，圆满果二者之说，于不还者亦生现证等功德之故。无上果是圆满果之说。释论《辨中边论》中对治修习品之第四品释。在宣说体性等六法之后，宣说了无上乘，因此在宣说彼等之后，适逢宣说无上乘之时，因此，彼是必须宣说无上乘，故说“当说彼”之语。如今之语是，在宣说了体性等六法之后之总结语。意为于彼等之后宣说之故。又或者，对治 修习与，获得地与果等是声闻等与，菩萨诸者之共同，如是宣说。由于适逢非共同之境地，故无上乘是菩萨诸者与，声闻等非共同，为了显示此处主要宣说之故，故说“如今必须宣说无上乘，故于彼说”之语。因此语之上再无有，故无上之语是属于特别超胜之异名。彼又是何者耶？乃是大乘，如声闻与，独觉之乘等，大乘特别超胜，如是大乘之上则无有特别超胜之胜妙者，因为彼之因与果二者皆为极殊胜之故。无上之事物是无上本身。彼又是何者耶？因此，无上性即是成办与，如是广说。乘。
English
Its fruit is the explanation of the later and later fruits. The fruit of the opposing side is the explanation of the initial fruit. The fruit of separation is the explanation of habituation and the complete fruit. The special fruit, the superior fruit, and the unsurpassed fruit are the explanation of the complete fruit itself, because it is desired to say that it itself possesses adornment. Some say that the special fruit is the explanation of both the fruit of habituation and the complete fruit, because qualities such as direct perception also arise in the non-returner. The unsurpassed fruit is said to be the explanation of the complete fruit. This is the commentary on the fourth chapter, which is divided into the chapter on cultivating antidotes, from the treatise "Distinguishing the Middle from the Extremes." After explaining the six objects such as characteristics, the unsurpassed vehicle is taught, therefore, after explaining those, it is time to explain the unsurpassed vehicle. Therefore, it is necessary to explain the unsurpassed vehicle, so the statement "it should be spoken" is made. The word "now" is the concluding word after explaining the six things such as characteristics. It is intended to mean that it is explained after those. Or, the antidote cultivation and the attainment of states and fruits are said to be common to the Hearers and Bodhisattvas. Since it is time for the uncommon state, the unsurpassed vehicle is not common to the Bodhisattvas and the Hearers, etc., because it is shown that it is mainly explained here. Therefore, the statement "now it is necessary to explain the unsurpassed vehicle, so it is spoken about" is made. Since there is nothing above this word, the word "unsurpassed" belongs to the category of particularly excellent synonyms. And what is that? It is the Great Vehicle, just as the Hearers and the Solitary Buddhas' vehicles, the Great Vehicle is particularly excellent, just as there is no other excellent and supreme being more excellent than the Great Vehicle, because both its cause and effect are extremely excellent. The unsurpassed thing is the unsurpassed itself. And what is that? Therefore, the unsurpassed nature is the accomplishment and, as such, is extensively explained. Vehicle.
Tibetan
་པ་ཆེན་པོ་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ཉིད་དེ། སྒྲུབ་པ་དང༌། དམིགས་པ་དང༌། ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའོ། །དེ་ལ་སྒྲུབ་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་སྒྲུབ་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དམིགས་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་དང༌། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཏེ། དམིགས་པ་འདིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་གཞན་གྱི་དོན་མ་ལུས་པར་མཛད་ནུས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་ནུས་པའི་རྒྱུའི་དམིགས་པ་ནི་དམིགས་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པ་དེ་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དག་པར་གྲུབ་པ་ནི་རིགས་དང་མོས་པ་དང་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་སྟེ། དེ་ནི་རིགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར། འཐོབ་པར་འགྱུར་བས་ན་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་ དེ་ལས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་གཞན་མེད་པས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བས་ན་འདིར་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དེ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་གཞན་མེད་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་དོ། །འདིར་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་བཞི་དང་བཅས་པ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་བཤད་མ་ཐག་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་བཅས་པ་ཚོགས་དང་བཅས་པ། སྦྱོར་བ་དང་བཅས་པ། རྗེས་ལས་ཐོབ་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་བཅས་པ། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཡོན་ཏན་དང་བཅས་པ། དམིགས་པ་དང་བཅས་པ། འབྲས་བུ་དང་བཅས་པའོ། །དེ་ལ་དམིགས་པ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །འབྲས་བུ་ནི་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་སྟོན་པའི་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། །ཚིག་ཀྱང་གཞི་དང་འདྲ་བར་གདགས་ཏེ། དཔེར་ན་ཁར་བ་བསད་པ་དང་རིན་པོ་ཆེ་ཕྲོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདིས་ཐེག་ཆེན་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པས་ཐེག་པའོ། །དེ་ཡང་ཆེན་པོ་རྣམ་པ་བདུན་དང་ལྡན་པས་ན་ཆེན་པོའོ། །དེ་ནི་ཐེག་པ་ཡང་ཡིན་ལ་ཆེན་པོ་ཡང་ཡིན་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའོ། །ཆེན་པོ་རྣམ་པ་བདུན་ནི་དམིགས་པ་དང༌། སྒྲུབ་པ་དང༌། ཡེ་ཤེས་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་དང༌། ཐབས་མཁས་པ་དང༌། འཐོབ་པ་དང༌། ལས་ཆེན་པོའོ། །དེ་ལ་དམིགས་པ་ཆེན་པོ་ནི་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་པ་ལ་སོགས་པ་མདོ་སྡེ་མཐའ་ཡས་པའི་ཆོས་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་གྱི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་མཐའ་དག་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ནི་གང་ཟག་དང༌། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་ནི་བསྐལ་བ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་དུ་བྱ་དཀའ་བ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་ལ་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་ནི་འཁོར་བ་དང༌། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འཐོབ་པ་ཆེན་པོ་ནི་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་གྲངས་མེད་པ་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལམ་ཆེན་པོ་ནི་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པ་དེ་སྲིད་དུ་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་སྟོན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དག་ཉིད་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་སྟེ། དེ་ལས་ཐེག་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་སྒྲུབ་པ་དང་དམིགས་པ་དང་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་དེ་དག་དང་ལྡན་པས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྒྲུབ་པ་ཉིད་བླ་ན་མེད་པ་ཡིན་པས་སྒྲུབ་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་དེ། དེ་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་དང་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་རིག་པར་བྱའོ། །བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་དང༌། དེའི་གནས་དང་དེའི་འབྲས་བུའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ །འདི་ལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབ་ཀྱིས་ཀྱང་སྒྲུབ་པ་དང་དམིགས་པ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་དང་འདི་རྣམས་ཙམ་ཞིག་བཤད་པར་ཟད་དོ། །དམིགས་པ་ནི་སྒྲུབ་པའི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་དམིགས་པ་སྔར་བཤད་པའི་རིགས་པ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་སྒྲུབ་པ་སྙིང་པོར་བྱ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་སྔར་བཤད་དོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་སྒྲུབ་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། སྒྲུབ་པ་བླ་ན་མེད་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་ལ་སྒྲུབ་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་སྒྲུབ་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པའོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྒྲུབ་པ་དེ་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་དུ་བཤད་ཀྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་པས་ན་ཐེག་པ་ཆེ
Chinese
所謂的大乘是無上性三種，那麼，什麼叫做大乘呢？就是那三種，即：成就、所緣、如實成就。其中，成就無上性，是指成就十度，成就諸度，菩薩們的成就叫做無上。所緣是度等諸法和法界，以此所緣，菩薩們能成辦一切他利。因此，能成辦他利的因的所緣，就是所緣無上性。為什麼呢？因為與之相合，所以菩薩們的所緣叫做無上。如實成就，是種姓、意樂和發心等的果，它是從種姓等如實成就的，因為能夠獲得，所以叫做如實成就。而且， 從那裡如實成就，沒有其他更殊勝的，所以叫做無上。因此，這裡的如實成就，就是從那裡沒有其他更殊勝的事物，就是無上性。這裡說的是菩薩們的四種成就以及果，叫做大乘，也就是因為剛才說過的無上性三種，所以叫做無上。或者，大乘是遠離一切分別戲論的，與等同具足的智慧相合，與眷屬相合，與加行相合，與後得智相合，與殊勝功德相合，與所緣相合，與果相合。其中，所緣是如是性。果是不住涅槃。宣說這個大乘的經部等，也都是大乘。詞句也和基礎一樣安立，比如殺掉冰雹和搶奪珍寶一樣。因為這個大乘能獲得不住涅槃，所以是乘。而且，因為具有七種廣大，所以是廣大。它既是乘，又是廣大，所以是
English
The so-called Mahayana is the three kinds of unsurpassed nature. So, what is called Mahayana? It is those three, namely: accomplishment, object of focus, and truly accomplished. Among them, the accomplishment of unsurpassed nature refers to the accomplishment of the ten perfections. To accomplish the perfections, the accomplishment of the Bodhisattvas is called unsurpassed. The object of focus is the Dharma such as the perfections and the Dharmadhatu. With this object of focus, the Bodhisattvas can accomplish all the benefits of others. Therefore, the object of focus that is the cause of being able to accomplish the benefits of others is the unsurpassed nature of the object of focus. Why? Because it is in accordance with it, so the object of focus of the Bodhisattvas is called unsurpassed. Truly accomplished is the result of lineage, intention, and generation of Bodhicitta, etc. It is truly accomplished from lineage, etc., and because it can be obtained, it is called truly accomplished. Moreover, From there, truly accomplished, there is nothing else more excellent, so it is called unsurpassed. Therefore, the truly accomplished here is that from which there is no other more excellent thing, which is the unsurpassed nature. Here, the four accomplishments of the Bodhisattvas and the result are called Mahayana, that is, because the three kinds of unsurpassed nature have just been mentioned, it is called unsurpassed. Or, Mahayana is the wisdom that is free from all conceptual elaborations, combined with equal perfection, combined with retinue, combined with application, combined with subsequent wisdom, combined with special qualities, combined with object of focus, and combined with result. Among them, the object of focus is Suchness. The result is non-abiding Nirvana. The Sutras and other teachings that explain this Mahayana are also Mahayana. The words are also established in the same way as the basis, like killing hail and plundering precious jewels. Because this Mahayana can attain non-abiding Nirvana, it is a vehicle. Moreover, because it possesses seven kinds of greatness, it is great. It is both a vehicle and great, so it is
Chinese
大乘。七种大是目标、实践、智慧、精进、善巧、获得和事业。其中，目标大是指《百千颂》等无量经部的法，是菩萨道的修行目标。实践大是指成办自他一切利益。智慧大是指了知人与法无我。精进大是指于三无数劫中勤修无数难行之行。善巧大是指不住于轮回和涅槃。获得大是指获得力量、无畏以及不共佛法等无量无边的功德。事业大是指轮回未空之际，便以菩提示现，成办诸佛事业。这些就是无上大乘，因为没有比这更殊胜的乘了。也就是实践、目标和如实成就，像这样具足这些，所以称为无上大乘。因为实践本身是无上的，所以实践本身就是无上的。同样，目标和如实成就也应知是无上的。这些无上性是就菩萨道、其处所及其果而言，依次安立的。例如，佛经也只是宣说了实践、目标及其果以及这些而已。目标是实践的前行，因此理应先说目标，但为了向菩萨们显示以实践为核心，所以先说了实践。那么，如何称之为无上实践呢？因此说，无上实践应知是修行十度。修行波罗蜜多就是对波罗蜜多精进。修行波罗蜜多也说是大乘，而不是其他的，所以是大乘。