English
The mind with defilements should appear as self. The appearance of consciousness refers to the six consciousnesses. The reason for saying this is that it appears as the nature of grasping objects, and from this arises various appearances, so it appears as consciousness. The so-called "meaningless," refers to all four appearances. Appearing as objects and sentient beings is without characteristics, while appearing as self and consciousness is because it is a reversed appearance. The reason for saying this is that objects and sentient beings appear as the nature of the two grasps, and there cannot be a reversed appearance, so the absence of characteristics itself is the cause of meaninglessness. Others appear as the nature of the grasper, so they are not without characteristics, and the reversed appearance itself is the cause of meaninglessness, it is said. A characteristic is the appearance of grasping the nature of impermanence, etc., on an object, but these are not present on the object, because it appears as the nature of the grasped, therefore the absence of characteristics is not the grasper, this is a summary statement. Or, the accurate perception of an object is called a characteristic, but these are not present on the object, because there is no object, so it is without characteristics. If both are without characteristics and are mutually different natures, like form, etc., and eyes, etc. If this is the case, then what is the difference between form, etc., and eyes, etc., which are widely known in the world and in treatises, and consciousness, which has a distinct nature? Just as these are clear, if consciousness, which is a nature without difference from these, is completely grasped, then there cannot be a more important meaning than this. This can be established as follows: Although there is no nature of separate objects, because the mind streams are determined separately, consciousness itself, grasped separately, appears as separate objects, etc., arising from its own seeds. For example, hungry ghosts see water filled with pus, blood, feces, and urine, etc., while people holding sticks see double doubts, and people know that water is cool, can be washed, can be drunk, can be entered, and has no obstacles. Yogis, through the practice of contemplating impurity, etc., constantly see the ground filled with skeletons. Similarly, for the exhaustion of earth, etc.
Tibetan
ཐམས་ཅད་ས་ལ་སོགས་པས་ཁྱབ་པར་མཐོང་ངོ༌། །དོན་ལ་རག་ལས་ཏེ་བདག་ཉིད་ཐོབ་པ་ནི་དོན་མེད་པར་རམ། དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པའི་རྣམ་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བར་མི་རིགས་སོ། །དེ་བས་ན་དོན་མེད་པར་ཡང་དོན་དང་སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་རབ་ཏུ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་སོ། །གཟུང་བ་མེད་པར་བདག་དང་རྣམ་པར་རིག་པར་སྣང་བ་གཉིས་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་སྣང་བས་ལོག་པར་སྣང་བ་ཉིད་དོ། །ཡང་ན་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པས་དོན་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་དང་རྣམ་པར་རིག་པར་དོན་མེད་དེ་སྟག་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པ་ལྟར། ལོག་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར། ལོག་པར་སྣང་བ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཡང་རྣམ་པར་རིག་པ་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་ངོ་ཞེས་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལས་འབྱུང་ངོ༌། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དང་སེམས་ཅན་དུ་སྣང་བ་བཞིན་དུ། བདག་དང་རྣམ་པར་རིག་པར་སྣང་བའི་དོན་ཡང་མེད་དོ། །དོན་མེད་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡང་མེད་དོ། །རྣམ་པར་རིག་པས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་གཟུང་བ་མེད་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་པོར་མི་རིགས་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ནར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་ཀྱི་ དོན་དང་སེམས་ཅན་དང་བདག་དང་རྣམ་པར་རིག་པར་སྣང་བས་ན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་མེད་དུ་ཟིན་ན་དེ་མ་གཏོགས་པར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡེ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་དང་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པར་རུང༌། ཇི་ལྟར་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ནི་མེད་ལ་དེ་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཡོད་པས། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་རྟོག་པ་ནི་ཡོད། གཉིས་པོ་ནི་དེ་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་སྔར་དམ་བཅས་པ་དེ་གྲུབ་པོ་ཞེས་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་པ། །དེ་ནི་དེ་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞི་པོ་དེ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་མ་ཐག་པའི་རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་ཏེ། དོན་མེད་པས་ན་དེ་ཡང་མེད་ཅེས་བྱའོ། །ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་རྟོག་པ་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་པ་དང༌། གཉིས་པོ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་མ་ཡིན་ཡེ་མེད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ཡང་ན་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འོག་ནས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱི
Chinese
所有都看到被土地等遍布。依赖于意义，获得自性是没有意义的吗？意义的自性各异的形态的识是不应产生的。因此，可以确定，即使没有意义，显现为意义和有情等所有的识才是最能产生的。没有所取，显现为我和识的二取之显现是颠倒的显现。或者，如识完全考察了意义那样，我和识是没有意义的，如获得老虎等一样，因为颠倒地缘故，是颠倒的显现。如此，识也是被其他识遍计的自性所空，这是从宗派的结论中产生的。因此，如显现为意义和有情一样，显现为我和识的意义也是没有的。没有意义，那个识也是没有的。因为识的缘故才是识，那个如果没有所取，是不应成为识者的，因此，因为没有意义的缘故，仅仅是识就没有识， 因为显现为意义和有情和我与识的缘故，所以不是没有。如果确定了那个没有，那么除了那个之外，因为没有指示识的自性，将会变成完全没有的过失。如果是与那个相异的自性，那么那个怎么能成为识呢？怎么能互相差异呢？如此，所取和能取是没有的，而显现那个的识是有的，非真实的遍计是有。二者在那里不是有的，为了很好地显示先前立下的誓言已经成立，因此说：非真实遍计，那个因此成立。那是指识的四种，也是非真实的遍计成立。那个“因此”是指刚才所说的原因，即因为没有意义，所以说那个也是没有的。为了进一步证实非真实的遍计是有的，并且很好地证实二者是没有的，因此说了“非如此，非全无”等。或者，那个“因此”是为了下面要说的。为了很好地显示那个本身。
English
All are seen to be pervaded by earth and so on. Depending on meaning, is the attainment of selflessness meaningless? It is not reasonable for consciousness to arise in the form of different natures of meaning. Therefore, it is certain that even without meaning, the consciousness that appears as meaning and sentient beings, etc., is the most likely to arise. Without grasping, the appearance of grasping at the duality of self and consciousness is itself a distorted appearance. Or, just as consciousness completely examines meaning, self and consciousness are meaningless, just like obtaining a tiger, etc., because of distorted perception, it is a distorted appearance. In this way, consciousness is also empty of the nature of being completely conceptualized by other consciousnesses, which arises from the conclusion of the tenets. Therefore, just as meaning and sentient beings appear, the meaning of the appearance of self and consciousness is also non-existent. Without meaning, that consciousness is also non-existent. Because of consciousness, it is consciousness, and if that has no object of grasping, it should not be a knower, therefore, because there is no meaning, there is no consciousness only in consciousness, because of the appearance of meaning, sentient beings, self, and consciousness, it is not non-existent. If it is determined that that is non-existent, then apart from that, because the nature of consciousness is not shown, it will become a fallacy of complete non-existence. If it is a nature different from that, then how can that be consciousness? How can they be mutually different? Thus, the grasped and the grasper are non-existent, but the consciousness that appears as that is existent, and the unreal conceptualization is existent. The two are not existent there, and in order to show well that the previously made vow has been established, it is said: Unreal conceptualization, that is established because of that. That refers to the four kinds of consciousness, and also the unreal conceptualization is established. That "therefore" refers to the reason just mentioned, that is, because there is no meaning, it is said that that is also non-existent. In order to further prove that unreal conceptualization is existent, and to prove well that the two are non-existent, it is said, "Not like that, not completely non-existent," etc. Or, that "therefore" is for what is to come below. In order to show that itself well.
Tibetan
ར། །དེ་བཞིན་མ་ཡིན་ཡེ་མེད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་ཡེ་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་སྣང་བ་དེ་སྐྱེ་བ་སྟེ། དེ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་མེད་པ་དང༌། ལོག་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་མཐུན་པར་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་མེད་དོ། །རྣམ་པར་རིག་པ་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་སྟོང་བས་གཟུང་བ་ཉིད་དུ་མེད་དོ། །འཁྲུལ་པ་ཙམ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཡེ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མེད་ཀྱང༌། རྣམ་པར་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྒྱུ་མ་བཞིན་ནོ། །ཙམ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་དེ་ལས་ལྷག་མ་རྣམ་བར་གཅད་པའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། དེ་ནི་འདི་སྐད་དུ་འཁྲུལ་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་དོ། །ཡེ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །འཁྲུལ་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འདོད། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་ འདས་པའི་ཕྱིར། སུས་ཀྱང་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བསམས་པའོ་ཞེ་ན་འདི་ལྟར། དེ་ཟད་ནས་ནི་གྲོལ་བར་འདོད། །དེའི་ཕྱིར་དེ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་དོ། །དེ་ཇི་ལྟ་ཞེ་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་ཀྱི་མཐུས་དེ་ཡོད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་གོ །གཞན་དུ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་ཡེ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་ན་ནི་བཅིངས་པ་ཡང་མེད་ཅེས་བྱ་སྟེ། འཁྲུལ་པ་ཙམ་ཡང་མེད་དུ་ཟིན་ན། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པས་བཅིངས་པ་ཡང་མེད་དོ། །སྔར་བཅིངས་པ་ལས་གྲོལ་ལོ་ཞེས་བྱ་ན་གྲོལ་བ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར། ཡང་ན་དེ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པའམ། ཡང་ན་ཡེ་མེད་པར་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འདོད་ཅེས་གཞན་དེ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར། དེ་ཟད་ནས་ནི་གྲོལ་བར་འདོད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། དེ་མ་ཟད་ན་བཅིངས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་གཞན་དུ་ན་བཅིངས་པ་དང་གྲོལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་དེ་སྐད་བཤད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་ཕྱུགས་ཡན་ཆད་ལ་སྣང་བ་ཡང་གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པར་འགྱུར་ན་ནི། དེ་ལྟར་ཡིན་དུ་ཟིན་ན་རྟག་པར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་འཁྲུལ་པ་ཙམ་མེད་ན་ཡང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ
Chinese
ར། །“如是亦非全无非”之句已宣说，是因其非如是存在，亦非全无之故。何故显现能取与所取，彼乃生起，然彼四相亦因无相及颠倒显现之故，如何如实执持亦不存在。识之自性由他所遍计，以一切皆空之故，能取亦不存在。因唯有错乱生起之故，亦非全无，此乃虽自性为空，然任何显现皆名为错乱，如幻术一般。‘唯’字乃从彼中简别其余之词，意为有错乱之识。此乃显示非全无。若彼错乱之识如无能取与所取般不存在，为何不许？因其超越一切识之境故，无人能断定其存在，若如是思，则如下：彼灭尽后乃欲解脱。是故不许其为空无。彼为何如是耶？以遍染污及遍清净之方力，可推知其存在。若否则言，若许其为空无，则亦无系缚，若连错乱亦不存在，则因无遍染污故，亦无系缚。若云从先前之系缚中解脱，则解脱亦将不复存在。或为何不许彼如其所显现般存在，或为何不许其为空无耶？为遣除他人如是之念。‘彼灭尽后乃欲解脱’已宣说，若彼不灭尽，则为系缚之词。否则将如是说，无系缚与解脱，此将成为对遍染污及寂灭之诽谤之过失。若如能取与所取般，乃至畜生亦显现，若彼如是成为胜义谛，若如是成立，则将恒常遍染污，如是则寂灭亦将不复存在。若如是连错乱亦不存在，则亦将无遍染污
English
Ra. It is said, "It is neither thus nor completely non-existent," because it is neither existent in that way nor completely non-existent. Why does that which appears as the grasped and the grasper arise? Even those four aspects are not in accordance with how they are grasped, because they are without aspects and appear wrongly. Because the nature of consciousness is completely empty by the imputation of others, the grasped itself does not exist. Because only delusion arises, it is also not completely non-existent, which means that although it is empty in its own nature, whatever appears is called delusion, like an illusion. The word "only" is a word that distinguishes the remainder from it, meaning that there is a deluded consciousness. This will show that it is not completely non-existent. Why is that deluded consciousness not accepted as non-existent, just as there is no grasped and grasper? Because it transcends the realm of all consciousness. If one thinks that no one can ascertain that it exists, then it is like this: It is desired to be liberated after it is exhausted. Therefore, it is not accepted as non-existent. How is that? It can be inferred that it exists through the power of the completely defiled and completely purified aspects. Otherwise, if it is accepted as completely non-existent, then there is also no bondage, which means that if even delusion does not exist, then there is no bondage because there is no complete defilement. If it is said that one is liberated from the previous bondage, then liberation will also cease to exist. Or why is it not accepted as existing as it appears, or why is it not accepted as completely non-existent? To dispel the thought of others like that. It has been said, "It is desired to be liberated after it is exhausted," which means that if it is not exhausted, it is the word for bondage. Otherwise, it will be said that there is no bondage and liberation, which will become the fault of slandering complete defilement and nirvana. If what appears as the grasped and the grasper, even to animals, if that becomes the ultimate truth, if it is established in that way, then there will be constant complete defilement, and in that way, nirvana will also cease to exist. If even delusion does not exist in that way, then there will also be no complete defilement.