Tibetan
དུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དང་འགག་པ་དང་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་པར་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས་གསུངས་ལ། མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་རྣམ་པ་བཞིར་བཤད་པ་ནི་ཚུལ་ལུགས་གཞན་ཡིན་པས། དེ་དང་འགལ་བའི་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་རྒྱུ་ནི་རང་རང་གི་རིགས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དུ་མར་འབྲེལ་བའོ། །མཚན་ཉིད་ནི་འདིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྔར་བསྟན་པ་སྟེ། མདོར་བསྡུ་ན་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་མཚན་ཉིད་དངོས་སམ་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཡང་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ ཕྱིར་རྒྱུན་ཀྱང་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་བསྡུས་མོད་ཀྱི་དེའི་ཁྱད་པར་གྱི་ལྡོག་པ་གཞན་ཡིན་པས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་དབྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་སྟོན་ཏེ། །དེ་ལས་དང་པོའི་དབྱེ་བའི་ཚུལ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རགས་པ་འམ་གསལ་བར་འཇུག་པ་དང༌། དེའི་གནས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་དབྱེ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་དང་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང༌། རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་སྒོ་ལྔའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་སོ་སོ་ལ་འཇུག་པའོ། །གཉིས་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ་དེ་ཡང་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། ཚོལ་བ་པ་དང་ངེས་པའོ་ཞེས་ཆོས་མངོན་པ་ལས་བཤད་པ་ལས། འདིར་ནི་ཚོལ་བ་དང་ངེས་པ་གཉིས་ཡིན་ཏེ། དེས་ཀྱང་ལུས་ངག་ཏུ་སྣང་བའི་ལས་ཀུན་ནས་སློང་བར་བྱེད་པ་འམ། ཀུན་གཞི་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བག་ཆགས་འཇོག་པར་བྱེད་པ་འམ། དོན་འདི་ལྟར་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་མ་ཡིན་ཞེས་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པས་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །ཡང་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་དེའི་ལས་སུ་གྱུར་པ་ཀུན་གཞི་ལ་ཡོད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ནི་གཉིས་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱི་གནས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ་དེ་རྣམས་ཀྱི་རིགས་མཐུན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་སོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་རབ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་ཉིད་དུ་གསུངས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ཡང་སྲིད་ཚད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རྒྱས་པར་ཕྱེ་ན། དེ་རྣམས་ཀྱི་སྟེང་དུ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་དང་བརྒྱད་དུ་འགྱུར་བའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོའི་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་སོགས་པ་ཅུང་ཟད་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། རེ་ཞིག་སྒོ་ལྔའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། སོ་སོའི་མཚན་ཉིད་ལས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི། བདག་པོའི་རྐྱེན་མིག་གི་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་གསལ་བའོ། །དེ་ལྟ་ན་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལ་ཁྱབ་ཆེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་མེད་དེ། དེ་ནས་སེམས་ལས་རྫས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་ལྟར་བ་ལང་གི་མཚན་ཉིད་ ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་སེར་ཟལ་ལ་ཞུགས་པའི་ཁྱབ་ཆེས་པར་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྫས་ཐ་དད་མེད་པའི་དོན་འདི་ཡང་འོག་ནས་བསྟན་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་མིག་གི་དབང་པོ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདིར་གཟུགས་ཅན་གྱི་དབང་པོ་ཟར་མའི་མེ་ཏོག་ལྟ་བུ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྡེ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟགས་པ་ཡིན་གྱི་དོན་དུ་གྲུབ་པ་ནི་མེད་དོ། །འོན་ཀྱང་མིག་གི་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲགས་ཤིང་སྣང་བ་འམ། དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པའོ། །དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་གྲུབ་ཅེ་ན། མངོན་སུམ་ཉིད་གྱིས་གྲུབ་པ་འམ། ཡང་ན་རྐྱེན་གསུམ་ཚང་ཡང་རེས་འགའ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ་བརྟེན་ནས་རྐྱེན་གསུམ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་མིག་གི་རྣམ་ཤེས་སྐྱེད་པའི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་མིག་ཏུ་གྲགས་པའི་ཕྱོགས་འདི་ཉིད་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟགས་ལས་རྟོགས་པར་གྱུར་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་ལས་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་བདག་པོའི་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་རྣམ་ཤེས་དོན་དུ་སྣང་བའི་ཕྱོགས་སུ་འཕྲོ་ཞིང་འཇུག་པ་ནི་རྐྱེན་གཞན་ཚང་བའི་གནས་སྐབས་ན་མིག་ཕྱེ་བཙུམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་བྱེད་པས་དེས་བསྐྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་དག་ལས། དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེད་ལ་དབང་པོས་ནི་ཡུལ་ལ་འཛིན་ནུས་སུ་སྐྱེད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདིར་ཡུལ་ནི་ད་ལྟར་བའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ཞེས་མངོན་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་བཤད་པ་ནི་ཉན་ཐོས་སྡེ་པ་རྣམས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་དང་བསྟུན་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ལྟ་བུའི་ཡུལ་གྲུབ་པ་ནི་མེད་དེ། འོན་ཀྱང་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྣང་བ་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་ཉིད་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་སྐད་དུ། རང་གི་ས་བོན་གང་ལས་དེའི། །རྣམ་རིག་སྣང་བ་གང་བྱུང་བ། །དེ་དག་དེ་ཡི་སྐྱེ་མཆེད་ནི། །རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ཐུབ་པས་གསུངས། །ཞེས་པའོ། །གཞན་ཡང་སྔ
Chinese
有为法的体性，如圣者龙树所说，也是生、住、灭三种相。而《俱舍论》中说有四种相，那是另一种说法，因此不会构成相违的过失。其中，因是各自种类的因，与众多果相关联。体性，这里是指先前所说的各种识的体性，简而言之，就是觉悟的自性。因此，体性本身或具有体性的事物也被称为体性。为什么明明常也包含在体性中，却要分为两者呢？因为它的特殊差别是另一种反体。所谓大慧等，是从分类等角度进行详细阐述。其中，第一种分类方式是粗大的或清晰的识的运作。如果从其所依处进行分类，则有三种，即运作的体性、业的体性和种姓的体性。其中，第一种是五根识对各自境的运作。第二种是意识，也就是《阿毗达磨》中所说的从近住生、寻伺者和决定者。这里只有寻伺和决定两种。它或者引发身语所显现的一切业，或者在阿赖耶识上安置一切识的习气，或者确定事情就是这样而不是那样，因此称为业的体性。此外，业的体性也是存在于阿赖耶识上的、成为其业的习气。第三种是前两者的所依处，即阿赖耶识，因为它是前两者同类的因，所以称为种姓的体性。如果这样，那么大乘经中不是说有八识吗？如果从量的角度进行详细划分，那么在这些识之上，再加上一个染污意，就变成八识了。下面将稍微讲述各种识各自的自性等。首先，五根识各自的自性是无记性，各自
English
The nature of conditioned phenomena, as stated by the venerable Nagarjuna, is also the three characteristics of arising, abiding, and ceasing. The explanation of four characteristics in the Treasury of Knowledge is another system, so there is no fault of contradiction. Here, cause is the cause of its own kind and is related to many effects. Nature here refers to the nature of the various consciousnesses previously explained, which, in short, is the nature of awareness. Thus, nature itself or an object possessing nature is also called nature. Why, although continuity is included in nature, are they divided into two? Because its particular difference is another reverse aspect. "Great wisdom," and so forth, are explained in detail from the perspective of divisions, and so on. Among these, the first way of dividing is the coarse or clear functioning of consciousness. If divided according to its basis, there are three types: the nature of functioning, the nature of action, and the nature of lineage. The first is the functioning of the five sense consciousnesses on their respective objects. The second is mental consciousness, which, as explained in the Abhidharma, arises from proximity, is a seeker, and is a determiner. Here, there are only two: seeking and determining. It either initiates all actions manifested in body and speech, or it places the imprints of all consciousnesses on the alaya consciousness, or it determines that things are thus and not otherwise, and is therefore called the nature of action. Furthermore, the nature of action is also the imprints existing on the alaya consciousness that have become its action. The third is the basis of the previous two, the alaya consciousness, which is called the nature of lineage because it is the cause of the same kind as the previous two. If so, is it not said in the Mahayana scriptures that there are eight consciousnesses? If divided in detail from the perspective of quantity, then in addition to these consciousnesses, there is also a defiled mind, making eight consciousnesses. Now, I will briefly explain the individual characteristics of each of the consciousnesses. First, the individual nature of the five sense consciousnesses is unspecified, and each
Chinese
从它的定义来看，眼识的定义是：以所有者之缘，依赖于眼睛的感官，而对色法的显现产生清晰的觉知。如果这样，那么对于与它相似的心所法来说，就会过于宽泛，是吗？没有过失。因为心所法与心识并非本质不同，而是属于心识的特殊性。就像牛的定义是具有下垂的喉袋等特征，但并不会过于宽泛地涵盖进入黄色草地的牛一样。心识和心所法本质上没有差异的这个道理，也将在后面进行阐述。如果问：眼睛的感官本身是什么呢？这里所说的“有色的感官，像乌巴拉花一样”等等，是各部派的臆测，实际上并没有成立。然而，被称为眼睛的感官，是显现或者依赖于它的能力差别，是心识的自性。它如何成立呢？通过现量成立，或者通过“即使三个条件都具备，有时也无法见到”的理由，可以推知，除了三个条件之外，还有某种产生眼识的能力差别存在于被称为眼睛的这个部分，这是通过推理而得知的。正如《释量论》中所说的那样。它之所以成为所有者之缘，是因为它向着显现为识的对境的方向投射和进入，并且在其他条件都具备的情况下，随着眼睛的睁开和闭合而跟随和停止，因此它能产生眼识。正如理性的论著中所说：“直接的缘能产生眼识，使其成为觉知的自性，而感官则能产生执取对境的能力。”等等。这里所说的对境，是指现在的色法等，是其自身特征的刹那，这是《俱舍论》中所说的，是随顺声闻部派的宗义。但这样的对境实际上并不成立。然而，显现为色法的，是心识的自性，这被称为眼识的对境。如是说：从其自身的种子中，产生了什么识的显现，这些都是它的生处，佛陀说这有两种形态。此外，以前
English
From its definition, the definition of eye consciousness is: relying on the eye sense organ as the owner's condition, it clearly perceives the appearance of form. If so, then for mental factors that are similar to it, it would be too broad, wouldn't it? There is no fault. Because mental factors are not essentially different from consciousness, but belong to the particularity of consciousness itself. Just as the definition of a cow is having a dewlap and other characteristics, but it will not be too broad to cover cows entering a yellow meadow. The reason why consciousness and mental factors are not essentially different will also be explained later. If asked: What is the eye sense organ itself? Here, the so-called "colored sense organ, like an Utpala flower" and so on are speculations by various schools, but in reality, they are not established. However, what is called the eye sense organ is the appearance or the difference in ability that depends on it, which is the nature of consciousness. How is it established? It is established through direct perception, or through the reason that "even if all three conditions are met, sometimes it cannot be seen," it can be inferred that in addition to the three conditions, there is some difference in the ability to generate eye consciousness in this part called the eye, which is known through reasoning. As stated in the Pramāṇavārttika. It becomes the owner's condition because it projects and enters in the direction of appearing as the object of consciousness, and when other conditions are met, it follows and stops with the opening and closing of the eyes, so it can produce eye consciousness. As stated in the rational treatises: "The immediate condition can produce eye consciousness, making it the nature of awareness, while the sense organ can produce the ability to grasp the object." and so on. Here, the object refers to the moment of the present form, etc., which is its own characteristic, as stated in the Abhidharma, which is in accordance with the tenets of the Śrāvakayāna school. But such an object is not actually established. However, what appears as form is the nature of consciousness, which is called the object of eye consciousness. It is said: From its own seed, whatever appearance of consciousness arises, these are its birthplace, the Buddha said that there are two forms. Furthermore, before