Tibetan
འོ། །སྒྱུ་མའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྣང་བ་དང་བཅས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་དང༌། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་མཛེས་པ་སོ་སོར་ཐོབ་བོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ལ་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཅན་མུ་སྟེགས་ཅན་ལ་ལ་མེད་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དག་ཅིང་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཞིབ་བ་རྣམས་སྨྲས་པ། དངོས་པོ་མེད་པས་ཐར་པར་སྨྲས། །དངོས་པོར་རྟོག་ལས་འཆིང་བ་སྟེ། །དེ་བས་དངོས་པོ་ཡོངས་སྤངས་ནས། །སྟོང་པའི་དངོས་པོར་འཇུག་པར་གྱིས། །སྟེང་སྟོང་འོག་ཀྱང་སྟོང་བ་དང༌། །དབུས་སུ་གནས་མེད་སྟོང་པས་ན། །དངོས་མེད་གཏོགས་པ་ཀུན་སྟོང་པ། །དེ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །བདག་སྟོང་དང་ནི་ཡིད་སྟོང་དང༌། །ཕྱི་སྟོང་རྣལ་འབྱོར་རིག་པ་སྟེ། །སྟོང་སུས་སུ་ཡིས་མངོན་ཤེས་པ། །ངེས་པར་དེ་ནི་གྲོལ་བར་འགྱུར། །བརྟགས་པ་དང་གཞན་གྱི་དབང་དང༌། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་མངོན་པར་མི་ཤེས་པས་གཞན་གྱི་དབང་ལྟར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ལ་རྟོག་གོ །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློའི་རྒྱུ་ནི་སྒྲ་དང་དོན་ཡིན་ཏེ། དེ་ཟད་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །གང་ཤེས་བའི་ཡུལ་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་མེད་དོ་ཞེས་པར་དགོངས་པའི་དོན་དུ་མངོན་ནོ། །འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་དང་ཤེས་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་རི་བོང་གིར་གར་མེད་ཀྱང་རྨི་ལམ་དང༌། མིག་འཕྲུལ་བཞིན་འགྲོ་བར་སྣང་ངོ་ཞེས་སོ། །གཞན་ཡང་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གང་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་སོགས་པས་རྟོག་པར་བྱེད་པའོ། །འབྱུང་བ་ནི་ས་ལ་སོགས་པའོ། །ཡོན་ཏན་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའོ། །རྡུལ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའོ། །དེ་དང་སྦྱོར་བའི་ཡོན་ཏན་ལས་སྐྱེས་བའི་རྡུལ་གཉིས་ནི་རྡུལ་ལོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྡུལ་གཉིས་པ་དང༌། གསུམ་པ་ལ་སོགས་པ་རིམ་གྱིས་སྦོམ་པོ་ཡན་ལག་གི་རྫས་གྲུ་ གསུམ་དང༌། གྲུ་བཞི་དང༌། ཟླུམ་པོ་ལ་སོགས་པའི་དབྱིབས་སུ་གནས་པར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ཡང་རྫས་ཁོ་ན་ལ་སོགས་པར་སྤྱིར་ཡང་རྟོག་གོ །རི་བོང་གི་རྭ་མེད་པ་དང༌། སྦོམ་པོའི་ཕྱིའི་རྫས་བ་གླང་གི་རྭ་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་རྟོག་པ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་དག་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་མཐའ་གཉིས་ཀྱི་ལྟ་བར་ལྷུང་ཞིང་རང་གི་སེམས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡོད་པ་དེས་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་རྣམས་བརྟས་པར་བྱེད་དེ་འཕེལ་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལུས་ལ་སོགས་པ་ནི་སེམས་ཙམ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོད་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྒྲོ་བཏགས་ཏེ་ལྡོག་པ་ལས་རི་བོང་གི་རྭ་མེད་དོ་ཞེས་རྟོག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་དག་ཡང་མེད་པ་ནི་ཡོད་པ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་རྟོག་པ་དེ་དག་གིས་རྟོག་པར་མི་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕན་ཚུན་ལྟོས་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པ་ལྡོག་པས་མེད་པ་སྟེ། །མེད་པ་ལྡོག་པས་ཡོད་པ་སྟེ། །རང་དབང་དུ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉི་གར་ཡང་མི་འགྲུབ་པོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཡིན་པས་ན་རྟོག་པར་མི་བྱ་སྟེ། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོག་པར་མི་བྱ་བ་ནི་དབུ་མའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །དེ་དེ་ལྟར་ཕྱིའི་དངོས་པོ་ཡོད་པར་བཏགས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་མེད་པར་འགྱུར་བ་རིགས་པར་ཞེན་པ་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་གསུངས་པ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་བར་དུ་བརྟགས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྦོམ་པོ་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་རྫས་ལས་བརྩམས་ཏེ་རྡུལ་ཕྲ་མོའི་གཟུགས་ཀྱི་བར་དུ་སྦོམ་པ་དང༌། ཕྲ་བ་དེ་ཐམས་ཅད་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆར་དབྱེ་བས་ཕྱེ་བ་ན་སྟོང་ཞིང་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་བ་གླང་གི་རྭ་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྟག་པར་མི་བྱའོ། །དངོས་པོ་མི་དམིགས་ཏེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི། གང་ཕྱིར་སྒྲ་ནི་བརྗོད་པ་ལས། །གང་ཚེ་དོན་གང་རྟོག་པར་བྱེད། །དེ་ནི་སྒྲ་ཡི་དོན་དུ་སྨྲས། །དོན་གྱི་མཚན་ཉིད་གཞན་མིན་ནོ། །ཞེས་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་པ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། གང་ན་ཡོད་པ་དང་དགག་པའི་ཚུལ་སྒྲ་འཇུག་པ་དེར་ཚིག་གི་དོན་ཡོད་པའམ་མེད་པའོ་ཞེས་བརྟག་གོ །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འབྱུང་བའི་མཚན་མ་ཐོས་ནས་ཞེས་པ་ནི་འཇུག་པའི་མཚན་མ་མེད་པས་དོན་མེད་ དོ་ཞེས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་གོ་ཞེས་པའོ། །དེ་དེ་ལྟ་བུའི་སྔ་མའི་ཕྱོགས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འབྱུང་བ་ལས་ལྟོས་ཏེ་དེ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེས་པ་དང༌། རྒྱུ་གསུངས་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་སྟེ་ཞེས་པའོ། །དེ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱུང་སྟེ། ཇི་ལྟར་སློབ་དཔོན་དྷརྨ་ཀཱིརྟིས་སྒྲུབ་པ། ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ལས། །རྣམ་རྟོག་འབྱུང་བར་ཡོད་གནས་པ། །སྒྲ་དོན་ཆོས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ། །དངོས་དང་དངོས་མེད་གཉི་ག་གནས། །ཞེས་པ་སྟེ། གང་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བར་བརྟག་པའི་དོན་དུ་མ་བརྩམས་པ་དེར་སྒྲ་མི་འཇུག་གོ །སྒྲ་མི་འཇུག
Chinese
哦！名为幻化之行境等等，是具有显现的禅定，圆满受用身和化身的美好各自获得。对于这个大智慧，外道见者对外道徒中没有的事物执着，净化等等的行为，如何详细叙述呢？以无事物说解脱，由对事物的分别而束缚，因此完全舍弃事物，进入空性的事物中。上空下也空，中央无处所，以空性故，无事物所摄皆空，那是禅定的行境。我空与心空，外空瑜伽智慧，空性由谁所证知， निश्चित 必定 वह 解脱 हो जाएगा。由遍计所执、依他起和圆成实性，不能证知，如依他起般对圆成实性分别。分别的智慧之因是声音和意义，直至其灭尽之自性。凡所知的对境，都是没有的，这是在那个意义上领会的意义。如是说，能知和所知的体性的法，如兔角般不存在，却如梦和幻术般显现行走。此外，地等诸元素，是由何种特殊性等来分别的呢？地等元素是地等。功德是色等。微尘是非常微小的。由它和结合的功德所生的两个微尘是微尘。同样，两个微尘和三个微尘等逐渐变粗，肢体的物质三角形、四方形、圆形等形状中存在而分别。那也只是对物质本身等一般而分别。如兔子没有角，粗大的外在物质牛有角般分别，那些大智慧者堕入有和无的二边之见，凡在自己心识的境界中分别，就增长了对事物和无事物的称谓，也就是增长的意思。身体等是因为唯识有分别，所以对外境的门
English
Oh! The so-called realm of illusion and so on, is the Samadhi with appearance, the enjoyment of the complete enjoyment body and the beautiful manifestation body are obtained separately. For this great wisdom, those with heretical views are attached to things that do not exist among heretics, and how to describe the details of purification and other actions? Liberation is spoken of by the absence of things. Bondage arises from the conceptualization of things. Therefore, completely abandon things and enter into the emptiness of things. The top is empty and the bottom is also empty, and there is no place in the center, so because of emptiness, all that is included in non-things is empty, that is the realm of Samadhi. Self-emptiness and mind-emptiness, outer emptiness, yoga wisdom, emptiness, who knows by whom? निश्चित vaśya वह mokṣa हो जाएगा। Because the nature of Parikalpita, Paratantra, and Parinishpanna is not known, it is conceptualized as Parinishpanna like Paratantra. The cause of discriminating wisdom is sound and meaning, up to the nature of its exhaustion. All that is known is non-existent, which is the meaning understood in that sense. It is said that the Dharma of the nature of the knower and the known does not exist like a rabbit's horn, but appears to walk like a dream and magic. Furthermore, what kind of special characteristics are used to distinguish the elements such as earth? The elements such as earth are earth and so on. Qualities are form and so on. Dust is extremely small. The two dusts produced by it and the combined qualities are dust. Similarly, two dusts and three dusts gradually become thicker, and the substances of the limbs are triangular, quadrilateral, circular, and other shapes that exist and are distinguished. That is also generally distinguished only for the substance itself. Like a rabbit without horns, and a large external substance, a cow with horns, those great wisdom holders fall into the views of the two extremes of existence and non-existence, and whatever is distinguished in the realm of one's own mind, increases the terms for things and non-things, that is, the meaning of increase. The body and so on are because there is discrimination only in consciousness, so the door to the external environment
Chinese
通过假设而反驳，就会认为兔子没有角。对于那些不存在的事物，不应该用那些从存在中反过来的事物去设想，为什么呢？因为是相互依赖的缘故。存在反过来就是不存在，不存在反过来就是存在，无论是有还是没有，都不能独立自主地在胜义谛中成立。因为这样有和没有，所以不应该设想，不应该设想事物和非事物，这就是中观的等持。像那样，外在的事物被假设为存在，如何变成不存在呢？其他执着于理证的人说，如果分析到极微，等等。从粗大的有支分的事物开始，直到极微的形体，粗大的和微小的，所有这些如果被分成各个部分，就会变成空，并且与圣者的智慧境界相违背。因此，不应该认为有牛的角。说“因为不能见到事物，所以不存在”是原因。说“不产生分别的自性”等等，是因为：因为声音是从言说中产生的，当对某个事物进行分别时，那就是声音的意义，意义的自性不是其他的。这样，声明论者进行分别，在何处声音以存在和否定的方式出现，就在那里推测词的意义是存在还是不存在。听到“不产生分别的相”之后，意思是说，因为没有进入的相，所以没有意义，从而进行推测。像那样，在前面的部分，世尊说：“大慧，依赖于不产生分别，它不是不存在。”那是怎样的呢？所说的原因是产生分别的原因。那是从所说的事物中产生分别，就像法称论师所说的那样：从无始以来的习气中，分别存在于产生的地方，声音、意义、法三种，存在于事物和非事物两种之中。在没有开始对所说的事物进行分析的地方，声音不会出现。声音不会出现。
English
By assuming and refuting, one will think that rabbits have no horns. Those things that do not exist should not be conceived by those who conceive of things that are reversed from existence. Why? Because they are mutually dependent. Existence reversed is non-existence, and non-existence reversed is existence. Neither existence nor non-existence can independently be established in ultimate truth. Because it is thus existence and non-existence, one should not conceive. Not conceiving of things and non-things is the samadhi of the Middle Way. Like that, how does an external thing, which is assumed to exist, become non-existent? Others who cling to reasoning say that if analyzed down to atoms, etc. Starting from a coarse substance with parts, down to the form of minute particles, all of the coarse and the minute, if divided into parts, will become empty and contrary to the realm of the wisdom of the noble ones. Therefore, one should not think that there are horns of a cow. Saying "because things are not seen, therefore they do not exist" is the reason. Saying "the nature of not arising from discrimination," etc., is because: Because sound arises from speech, when one discriminates about something, that is the meaning of sound, and the nature of meaning is not other. Thus, grammarians discriminate, and where sound appears in the manner of existence and negation, there they speculate whether the meaning of the word exists or does not exist. After hearing "the sign of not arising from discrimination," it means that because there is no sign of entering, there is no meaning, and thus inference enters. Like that, in the previous part, the Bhagavan said, "Great wisdom, relying on not arising from discrimination, it is not non-existent." What is that like? The reason stated is the cause of arising from discrimination. That is, discrimination arises from what is said, just as Acharya Dharmakirti stated: From beginningless habits, discrimination exists in the place of arising, the three aspects of sound, meaning, and dharma, exist in both things and non-things. Where one has not begun to analyze the things to be said, sound will not appear. Sound will not appear.