Tibetan
བ་བཀོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁམས་ལྔ་པོ་དག་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཉིས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་རྣམ་པར་བཤད་པའོ། །འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གྲངས་མདོར་བསྟན་པ་དང༌། གྲངས་མདོར་སྨོས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་པ་སྟེ། འདི་ནི་གྲངས་མདོར་བསྟན་པའོ།། ལྔ་གང་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དང༌། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དང༌། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དང༌། གདུལ་བའི་ཁམས་དང༌། གདུལ་བའི་ཐབས་ཀྱི་ཁམས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་པ་གྲངས་མདོར་སྨོས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་པའོ། །དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ནི་བསྟན་བཅོས་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་དེ་ཉིད་ལས། དེ་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་རིགས་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི་པོ་དེ་དག་ཡིན་པ་སྟེ། སྔར་ཡིད་ཀྱི་ས་ལས་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཕྱོགས་བཅུ་དཔག་ཏུ་མེད་ཅིང་མིང་ཡང་དཔག་ཏུ་མེད་དེ། དཔེར་ན་འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མི་མཇེད་དེ། དེའི་མིང་ལས་མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོ་ཚངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དགེ་བ་དང༌། མི་དགེ་བ་དང༌། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཚུལ་གྱིས་དཔག་ཏུ་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གདུལ་བའི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གདུལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གདུལ་བ་ནི་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །གདུལ་བའི་ཁམས་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱང་ཡོད་དེ། འཆིང་བ་མཐའ་ དག་དང་ལྡན་པ་དང༌། འཆིང་བ་མཐའ་དག་དང་མི་ལྡན་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་བདུན་ཡོད་པ་ནས། རྣམ་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་ལྔ་བཅུ་རྩ་ལྔ་ཡོད་པའི་བར་དུའོ། །རྒྱུད་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ནི་ཚད་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། ཞིབ་ཏུ་དེ་ཉིད་ལས་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དེ་ཉིད་ལས། དེ་ལ་སེམས་ཀྱི་ཁམས་དང༌། གདུལ་བའི་ཁམས་ལ་ཐ་དད་དུ་བྱ་བ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། རིགས་ལ་གནས་པ་དང༌། རིགས་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་སུ་བྱེ་བྲག་མེད་དོ། །རིགས་ལ་གནས་པ་གནས་སྐབས་དེ་དང་དེ་དག་ལ་གནས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གདུལ་བའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་
Chinese
以及廣泛闡述了「安置」等內容。如來之境是這樣的：無論在任何情況下，五界各自轉化為何者等，這是第二個如來行境的詳細解釋。這也有兩種方式：簡要地指示數量，以及如簡要所述的數量般地詳細區分並指示。這是簡要地指示數量。那五者是什麼呢？眾生界、世界界、法界、所調伏界和調伏之方便界，這是第二個如簡要所述的數量般地詳細區分並指示。這五種無量是應如《瑜伽師地論》中所述般理解的。因此，在該論中說道：其中，眾生界無量是這樣的：即是那六十四種眾生種類，如先前在《意地》中所述。世界界無量是這樣的：十方無量，名稱也無量。例如，這是世界界娑婆世界，就像從它的名稱中產生了娑婆世界的擁有者梵天一樣。法界無量是這樣的：善、不善和無記。應以詳細區分諸法的方式來理解其無量。所調伏界無量是這樣的：由於一切眾生都是應被調伏的，因此調伏將成為一。所調伏界也有兩種：與一切束縛相連者，以及與一切束縛不相連者。同樣，從有七種方式開始，直到有五十五種方式為止，是通過種類的詳細區分。通過血統的詳細區分，則應理解為無量，如該論中所詳述。此外，在該論中還說道：其中，心界和所調伏界有什麼區別呢？回答說：安住於種姓者和不安住於種姓的一切眾生，在眾生界中沒有區別。安住於種姓，並且安住於彼時彼刻的狀態者，被稱為所調伏界。那
English
And extensively explained "placement" and so on. The realm of the Tathagata is like this: In all circumstances, whatever the five realms are transformed into, etc., this is the second detailed explanation of the realm of the Tathagata's activity. This also has two aspects: briefly indicating the number, and dividing and indicating it as the number briefly stated. This is a brief indication of the number. What are the five? The realm of sentient beings, the realm of the world, the realm of Dharma, the realm of those to be tamed, and the realm of the means of taming. This is the second, dividing and indicating it as the number briefly stated. These five immeasurables should be understood as stated in the Treatise on the Stages of Yoga Practice. Therefore, in that treatise it says: Among them, the immeasurable realm of sentient beings is like this: that is, the sixty-four types of sentient beings, as previously stated in the "Ground of Mind." The immeasurable realm of the world is like this: the ten directions are immeasurable, and the names are also immeasurable. For example, this is the world realm of Saha, just as the owner of the Saha world, Brahma, arises from its name. The immeasurable realm of Dharma is like this: virtue, non-virtue, and the undeclared. Its immeasurability should be understood by the method of detailed differentiation of all dharmas. The immeasurable realm of those to be tamed is like this: since all sentient beings are to be tamed, taming will become one. There are also two types of realms of those to be tamed: those who are connected with all bonds, and those who are not connected with all bonds. Similarly, from having seven aspects to having fifty-five aspects, it is through the detailed differentiation of types. Through the detailed differentiation of lineage, it should be understood as immeasurable, as detailed in that treatise. Furthermore, in that treatise it also says: Among them, what is the difference between the realm of mind and the realm of those to be tamed? It is said: All sentient beings who abide in lineage and do not abide in lineage are not differentiated in the realm of sentient beings. Those who abide in lineage and abide in this and that state are called the realm of those to be tamed. That
Tibetan
ལ་གདུལ་བའི་ཐབས་ཀྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ནི་སྔར་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པའི་དབྱེ་བས་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ནི་གོ་རིམས་དེ་ལྟར་བསྟན་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནན་ཏན་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་སྤྱོད་པས་དེའི་ཕྱིར་དང་པོར་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བསྟན་ཏོ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་གང་ལ་གནས་པ་ཡང་དམིགས་པ་ལས་གདུལ་བར་འགྱུར་བས། དེའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བསྟན་ཏོ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་དང་དེ་དག་ན་ཆོས་གང་དག་གིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་བྱེ་བྲག་ཀྱང་དམིགས་པས། དེའི་ཕྱིར་གསུམ་པ་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བསྟན་ཏོ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ནང་ནས་སེམས་ཅན་གང་དག་སྐལ་བ་དང་ལྡན་ཞིང༌། གཏན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ལས་རྣམ་པར་ཐར་བར་བྱེད་པ་ཡང་མཐོང་བས་དེའི་ཕྱིར་བཞི་པའི་གདུལ་བའི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་སྟོན་ཏོ། །ཐབས་ལ་མཁས་པ་དེ་དག་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་གཏན་དུ་རྣམ་པར་ཐར་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་ལྔ་པ་གདུལ་བའི་ཐབས་ཀྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལྔ་པོ་དེ་དག་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་བའི་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། བསྟན་བཅོས་རྣམ་པར་བཤད་པ་དང༌། མདོ་སྡེའི་རྒྱན་དང༌། ས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང༌། འཕགས་པ་ལེགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་དེ་སྐད་དུ་སྟོན་ཏོ།། དེ་དག་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་པ་མཇུག་བསྡུས་པའོ།། །།བམ་པོ་བདུན་ཅུ་ལྔ་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇམ་དཔལ་གྱིས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་གང་ལགས་པ་དང༌། ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་གང་ལགས་པ་དང༌། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་གང་ལགས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུར་རིག་པར་བགྱི་ལགས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མན་ཆད་ནི་གསུམ་པ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་གསུམ་པོ་དག་གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟོན་ཏོ། །འདི་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཞུ་བ་གསོལ་བ་དང༌། ལན་དུ་གསུངས་པ་དང་བརྟག་པ་དང༌། རྣམ་པར་བཤད་པ་སྟེ། འདི་ནི་དང་པོ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་སོ་སོ་ནས་མཚན་ཉིད་
Chinese
调伏之方便界无量，如前所说应知。又以种类之差别而无量。何故此五无量次第如是宣说耶？答曰：如是菩萨众以殷重精进，行于有情之义，是故首先宣说有情之界无量。彼有情所住之处，亦从所缘而可调伏，是故其次宣说世界之界无量。彼有情于此世界之界中，以何等之法而有遍染污与清净之差别亦可缘故，是故第三宣说法之界无量。彼有情之中，何等有情具有善根，且能令其永离痛苦亦可见故，是故宣说第四之调伏界无量。善巧方便彼等，能令有情永得解脱故，是故宣说第五之调伏方便界无量。如是菩萨众之五无量，谓能成办一切智性，如是说也。如《教典释》、《经庄严论》、《摄地论》、《圣善妙戒经》中亦如是宣说。 彼等是二种差别，名为第二之总结。第七十五品。菩萨文殊师利亦如是请问世尊曰：世尊，如来现证菩提为何，又正法之轮所转为何，及大般涅槃为何，此三种之体性应如何了知耶？此下是第三现证圆满菩提等，宣说三者无二之体性。此亦有四种，请问与答复，观察与解释。此是第一，彼三种各自之体性
English
The immeasurable realm of methods for taming should be understood as previously explained. Furthermore, it is immeasurable due to the distinctions of its aspects. Why are these five immeasurables taught in this order? It is said: Thus, Bodhisattvas diligently and earnestly engage in the benefit of sentient beings, therefore, first, the immeasurable realm of sentient beings is taught. Since where those sentient beings dwell can also be tamed through their objects of focus, therefore, secondly, the immeasurable realm of worlds is taught. Since the distinctions of how those sentient beings in those various realms of worlds are afflicted and purified by which dharmas can also be focused upon, therefore, thirdly, the immeasurable realm of dharmas is taught. Since among those sentient beings, which sentient beings possess the fortune and can be liberated from suffering forever can also be seen, therefore, fourthly, the immeasurable realm of taming is taught. Since those who are skilled in methods will cause sentient beings to be liberated forever, therefore, fifthly, the immeasurable realm of methods for taming is taught. Thus, the five immeasurables of Bodhisattvas, it is said, will cause the attainment of omniscience. This is also taught in the "Commentary on the Teachings," the "Ornament of the Sutras," the "Compendium of Grounds," and the "Noble Sutra on the Teaching of Excellent Morality." Those are called the distinctions of two aspects, which is the second conclusion. Seventy-fifth chapter. Bodhisattva Manjushri also asked the Blessed One thus: Blessed One, what is the Tathagata's actual enlightenment, what is the turning of the wheel of the true Dharma, and what is the great complete Nirvana? How should the characteristics of these three be understood? From here onwards is the third, which teaches that actual complete enlightenment and so forth, the nature of the three as non-dual. This also has four aspects: request, response, examination, and explanation. This is the first, the characteristics of those three individually.
Tibetan
ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་དང་ལྡན་ཞེས་ཞུ་བའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇམ་དཔལ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི། གཉིས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཡང་དག་པར་ལན་དུ་གསུངས་པ་སྟོན་ཏོ། །འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ལན་མདོར་བསྟན་པ་དང༌། ལན་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་པའོ། །འདི་ནི་དང་པོ་གསུམ་པོ་དེ་དག་གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལན་མདོར་གསུངས་སོ། །འདི་ལྟར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ཡང་མ་ཡིན། ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་མི་བསྐོར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་ཡང་མ་ཡིན། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་པའོ། །རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དག་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན། །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ཡང་མ་ཡིན། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་གསུམ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཚིག་ཐ་དད་ཀྱང་དོན་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགོངས་པ་ཟབ་མོ་རྣམ་པར་དགྲོལ་བའི་མདོ་ལས་ནི། བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ཡང་མ་ཡིན། བྱང་ཆུབ་མི་ཐོབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་ ངོ། །དཔེ་གཞན་གཉིས་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ཏུ་འབྱུང་བས། དེའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གིས་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསུམ་པ་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་སྟེ། གཉིས་སུ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་ཀྱང༌། རྣམ་པར་མ་བཤད་པས། དེའི་ཕྱིར་བརྟག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་གཏན་དུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ནི་རྟག་ཏུ་ཀུན་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཞི་པ་རྣམ་པར་བཤད་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་གསུམ་པོ་དེ་དག་མེད་ལ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ནི་དབང་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཀུན་དུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་གསུམ་པོ་དག་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །མཚམས་རྣམ་པར་དགྲོལ་བའི་མདོ་ལས་ཀྱང༌། འདི་ལས་གསུངས་པ་དང་མཐུན་པར་འབྱུང་ངོ༌། །དགོངས་པ་ཟབ་མོ་རྣམ་པར་དགྲོལ་བའི་མདོ་ལས། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཀུན་དུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ
Chinese
應如何具足請說之。世尊告文殊菩薩曰：種姓之子，應知彼三者是無二之體性等語者，乃顯示如來真實答覆之第二段。此復有二：略示答覆與詳釋答覆。此為第一，彼三者是無二之體性，是略答。如是現證菩提亦非，轉正法輪亦非。不轉正法輪亦非，大般涅槃亦非。無大般涅槃亦非者，是第二詳釋。三者乃無二之體性，故現證菩提亦非，轉法輪亦非，入滅亦非。三者非無，以詞異而義一故。《解深密經》中，獲得菩提亦非，不獲菩提亦非等語亦有出現。
English
Please explain how it is endowed. The Blessed One addressed the Bodhisattva Manjushri, saying: "Son of lineage, it should be understood that those three are of a non-dual nature," and so forth, which shows the second part, the Tathagata's true answer. This also has two aspects: briefly showing the answer and explaining the answer in detail. This is the first: "Those three are of a non-dual nature," which is the brief answer. Thus, neither is perfect enlightenment attained, nor is the wheel of the true Dharma turned. Neither is the wheel of the true Dharma not turned, nor is there great complete nirvana. Neither is there no great complete nirvana, which is the second detailed explanation. The three aspects are of a non-dual nature, therefore neither is perfect enlightenment attained, nor is the wheel of Dharma turned, nor is nirvana attained. The three are also not non-existent, because the words are different but the meaning is the same. In the Sutra Unraveling the Profound Meaning, it also appears: "Neither is enlightenment attained, nor is enlightenment not attained," and so forth.