Tibetan
ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་བར་ལྡན་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །བསྒོམས་པ་ནི་ཡོངས་སུ་གོམས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པས་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་ནས་གཉེན་པོ་སྒོམ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་དོན་དང་དངོས་པོ་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ༌། །བསྟན་བཅོས་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་སའི་འགྲེལ་པ་ལས་ནི་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་ནི་ཚིག་འབྲུ་དང་དོན་ཤེས་པའོ། །བསམས་པའི་ཤེས་རབ་ནི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པའོ། །བསྒོམས་པའི་ཤེས་རབ་ནི་དོན་དང་དངོས་པོ་ཤེས་པའོ་ཞེས་བསྟན་ནི་ཅིའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་བའི་ས་ལས། ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་ནི་ཆོས་ལ་དམིགས་པའོ། །བསམས་པ་དང་བསྒོམས་ པའི་ཤེས་རབ་གཉིས་ནི་དོན་ལ་དམིགས་བའོ་ཞེས་བསྟན། གཞན་ཡང་བསྟན་བཅོས་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས། རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ན་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་དེ། གསུམ་གང་ཞེན། ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཚིག་འབྲུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །བསམས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །བསྒོམས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཞིབ་ཏུ་དེ་ཉིད་ལས་བསྟན་པ་བཞིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་མི་མཐུན་པར་འགྱུར། དེ་ཅི་ལྟར་བརྡ་ཕྲད་པར་བྱ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་གི་བསྟན་པ་དང་སྦྱར་ན་ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་ན་ཐོས་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་རབ་གསུམ་ཆར་དོན་དང་ཚིག་འབྲུ་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། བསྟན་བཅོས་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་ནི་ཆོས་ལ་དམིགས་པའོ། །བསམས་པའི་ཤེས་རབ་ནི་དོན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཁམས་དང་སའི་བྱེ་བྲག་ཐ་དད་པ་ཡང་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་གཞུང་གིས་འདོད་བའི་ཁམས་ན་ནི་ཐོས་པ་དང་བསམས་པའི་ཤེས་རབ་གཉིས་ཁོ་ན་དང་ལྡན་པའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ན་ནི་ཐོས་པ་དང་བསྒོམས་པའི་ཤེས་རབ་གཉིས་ཁོ་ན་དང་ལྡན་ནོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ན་ནི་བསྒོམས་པའི་ཤེས་རབ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། བསྟན་བཅོས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །མདོ་སྡེ་བའི་གཞུང་གིས་འདོད་བ
Chinese
是为了区分开来。从思维产生的，是了知法的智慧，以及与智慧相应的具有智慧的心和心所的自性。修习是完全串习，这是因为由三摩地的殊胜而生起智慧，从而修习对治品。从修习产生的，是了知意义和事物的智慧，以及与智慧相应的具有智慧的心和心所的自性，如是说。论典《瑜伽行地论》的解释中说，听闻的智慧是了知词句和意义。思维的智慧是了知法的体性。修习的智慧是了知意义和事物。为何《瑜伽行地论》中说，听闻的智慧是缘于法，思维和修习的两种智慧是缘于意义？另外，《瑜伽行地论》中说，以三种方式能够完全领会圣谛，是哪三种呢？听闻的智慧是完全领会词句，思维的智慧是完全领会体性，修习的智慧是完全领会现证，如其中详细阐述的那样。为何会如此不一致呢？应该如何调和呢？回答说，如果与大乘经典的教义结合起来，那么在真实的意义上，听闻等三种智慧都是了知意义和词句的。而《瑜伽行地论》中说，听闻的智慧是缘于法，思维的智慧是完全领会意义等等，这是就体性的角度来详细阐述的。关于界和地的差别，一切有部宗认为，在欲界中只有听闻和思维两种智慧，在色界中只有听闻和修习两种智慧，在无色界中只有修习的智慧，如《大毗婆沙论》等论典中所说。经部宗认为
English
It is for the purpose of distinguishing. That which arises from thinking is the wisdom that knows the Dharma, and the nature of the mind and mental factors that possess wisdom corresponding to wisdom. Cultivation is to become completely familiar, because it is through the excellence of Samadhi that wisdom arises, and thus one cultivates the antidote. That which arises from cultivation is the wisdom that knows the meaning and things, and the nature of the mind and mental factors that possess wisdom corresponding to wisdom, so it is said. In the commentary on the treatise "Yogacarabhumi-sastra," it is said that the wisdom of hearing is knowing the words and meaning. The wisdom of thinking is knowing the characteristics of the Dharma. The wisdom of cultivation is knowing the meaning and things. Why does the "Yogacarabhumi-sastra" say that the wisdom of hearing is focused on the Dharma, and the two wisdoms of thinking and cultivation are focused on the meaning? Furthermore, the "Yogacarabhumi-sastra" says that the noble truths can be fully grasped in three ways. What are the three? The wisdom of hearing fully grasps the words, the wisdom of thinking fully grasps the characteristics, and the wisdom of cultivation fully grasps the realization, as detailed therein. Why is there such inconsistency? How should it be reconciled? It is said that if it is combined with the teachings of the Mahayana scriptures, then in the true sense, all three wisdoms of hearing, etc., know the meaning and words. And the "Yogacarabhumi-sastra" says that the wisdom of hearing is focused on the Dharma, the wisdom of thinking fully grasps the meaning, etc., which is explained in detail from the perspective of characteristics. Regarding the difference between realms and grounds, the Sarvastivada school believes that in the desire realm there are only the two wisdoms of hearing and thinking, in the form realm there are only the two wisdoms of hearing and cultivation, and in the formless realm there is only the wisdom of cultivation, as stated in treatises such as the "Mahavibhasa-sastra." The Sautrantika school believes
Tibetan
་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ན་ནི་བསྒོམས་བ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གྲུབ་པའི་ནང་ནས་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་གསུམ་བསྟན་པའི་ལེའུ་ལས། ཤེས་རབ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ལས་དུ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཡིན། དུ་ནི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འདོད་པ་དང༌། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ནི་ཐམས་ཅད་དོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ནི་བསྒོམས་པའི་ཤེས་རབ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། ཞིབ་ཏུ་དེ་ཉིད་ལས་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །འདིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བསྟན་པ་དང་སྦྱར་ན་ཡང་ཕལ་ཆེར་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་དག་གིས་བསྟན་པ་དང་མཐུན་ནོ། །ལེའུ་ཆེན་པོའི་མདོ་ལས་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ན་ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོད་དོ་ཞེས་ གསུངས་སོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བསྟན་པ་ལས་ཤེས་རབ་རྣམ་བ་གསུམ་ནི་ཁམས་གསུམ་པོ་ཀུན་དུ་གཏོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེ་ནི་གཏུགས་པར་བྱའོ། །རྒྱ་ཆེར་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ནི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་དག་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་བྱེ་བྲག་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་པ་སྤྱིའི་མཇུག་བསྡུ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་དོ་ན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་ཤེས་པ་ནི་གང་ལགས། མཐོང་བ་ནི་གང་ལགས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མན་ཆད་ནི་གཉིས་བ་ཤེས་པ་དང་མཐོང་བའི་བྱེ་བྲག་བསྟན་པའོ། །འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཞུ་བ་གསོལ་བ་དང༌། ལན་དུ་གསུངས་པ་སྟེ། འདི་ནི་ཞུ་བ་གསོལ་བའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ངས་རྣམ་གྲངས་དུ་མར་ཤེས་པ་དང་མཐོང་བའི་བྱེ་བྲག་བསྟན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འདིར་ཁྱོད་ལ་མདོར་བསྡུས་ཏེ་དེའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཉིས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཡང་དག་པར་ལན་དུ་གསུངས་པ་སྟོན་ཏོ། །འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བཤད་པར་བཀས་གནང་བ་དང༌། ཡང་དག་པར་བཤད་པ་སྟེ། འདི་ནི་དང་པོའོ། །འདྲེས་པའི་ཆོས་ལ་དམིགས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་བསྒོམས་པའི་ཤེས་རབ་ཁྱད་པར་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཉིས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཡང་དག་པར་བཤད་པ་སྟོན་ཏོ། །འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཤེས་པ་བསྟན་པ
Chinese
又说在色界中只有禅修。因此，在那部《唯成论》中，从宣说三种智慧的章节里说，这三种智慧中哪些是属于欲界的？哪些是属于色界和无色界的呢？回答说：欲界和色界是全部，无色界只有禅修的智慧。详细情况如该论中所述。这里如果与大乘的教义相结合，也大多与一切有部的主张相符。在《大品经》中说，即使在欲界也有禅定。有些人说，大乘的教义中，三种智慧是遍属于三界的。这需要考察。广泛地分别解释，应当像从相状教义中出现的那样去理解。种姓之子，这被称为三种各别正见的差别，这被认为是第二个总的结尾。慈氏菩萨又向薄伽梵这样禀告说：薄伽梵，修习止观的菩萨们的法，各别正见与，如果与各别正见的智慧相比，什么是见？从这以下是第二个宣说智慧和见的差别。这也有两种，请问和回答。这是请问。薄伽梵对慈氏菩萨说：种姓之子，我已经在许多方面宣说了智慧和见的差别，然而在这里我要为你简略地宣说它的相状。这等等是第二个如来真实回答的显示。这也有两种，允许宣说和真实宣说。这是第一个。以混合的法为对境，修习止观的殊胜智慧是什么，那被称为智慧。这等等是第二个如来真实宣说的显示。这也有两种，智慧的显示
English
And it is said that in the realm of form there is only meditation. Therefore, in that very established treatise, from the chapter on explaining the three wisdoms, it says, "Of these three wisdoms, which are of the desire realm? Which are of the form and formless realms?" It is said: "The desire and form realms are all. The formless realm is only the wisdom of meditation." This is what appears. The details are as explained in that very treatise. Here, if combined with the teachings of the Mahayana, it is mostly in accordance with the teachings of the Sarvastivadins. In the Mahaprajnaparamita Sutra, it is said that even in the desire realm there is samadhi. Some say that in the teachings of the Mahayana, the three wisdoms belong to all three realms. This needs to be examined. The extensive differentiation should be understood as it appears from the teachings on characteristics. "Son of good family, this is called the distinction of the three kinds of individual perfect knowledge." This is to be understood as the second general conclusion. Bodhisattva Maitreya also requested the Bhagavan thus: "Bhagavan, what is the knowledge of individual perfect knowledge and what is seeing, in comparison to the Dharma of individual perfect knowledge of Bodhisattvas who meditate on shamatha and vipashyana?" From here onwards is the second explanation of the difference between knowledge and seeing. This also has two aspects: asking and answering. This is the asking. The Bhagavan said to Bodhisattva Maitreya: "Son of good family, I have explained the difference between knowledge and seeing in many ways, but here I will explain its characteristics to you briefly." This and so on is the second showing of the Tathagata's true answer. This also has two aspects: granting permission to explain and truly explaining. This is the first. "Whatever special wisdom that meditates on shamatha and vipashyana, focusing on mixed dharmas, that is called knowledge." This and so on is the second showing of the Tathagata's true explanation. This also has two aspects: the showing of knowledge.