Tibetan
ཉམ་དུ་འབྱུང༌། །ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ཡང་དག་པའི་རིགས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ལས་ཀྱང་ཕལ་ཆེར་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་ འབྱུང་བ་དང་མཐུན་པར་བཤད་དོ། །དེ་དག་བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་ཡང་བསྟན་བཅོས་དེ་ལས་འདིར་སྟོང་ཆུང་ངུ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་མན་ཆད་ཁོ་ན་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་འོད་ཆུང་ལ་སོགས་པ་ནི་སྟོང་ཆུང་ངུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྟོང་ཆུང་ངུ་ལ་སོགས་པ་ལས་བརྩེགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྟོང་བར་མ་དང་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བས་དེའི་ཕྱིར་སྟོང་བར་མ་དང་ཆེན་པོས་ཀྱང་དེ་དག་མ་བསྡུས་སོ། །གཞན་ཡང་ཆུང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམན་པའི་དོན་ཡིན་ཏེ་གོང་མ་མ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་རྩ་བཅད་པའི་གླང་བཞིན་དུ་ཆུང་དུ་བརྩེགས་པ་ལས་གཞན་མངོན་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཡང་དེ་དག་བསྡུས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ༌། །བསྟན་བཅོས་ཡང་དག་པའི་རིགས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ལས་བསྟན་པ་དང་སྦྱར་ན། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་མན་ཆད་ཁོ་ན་དང་སྦྱར་ཏེ། འཕགས་པའི་གསུང་རབ་ལས་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་མན་ཆད་ལ་ཐུག་པ་ཁོ་ནར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཁམས་ཆུང་ངུ་བརྩེགས་པ་ལས་བར་མ་དང་ཆེན་པོ་མངོན་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བསྟན་པ་རྣམས་དང་སྦྱར་ན་ཡང༌། སོ་སོ་ནས་བཤད་པ་མི་མཐུན་པས་བསྟན་བཅོས་མངོན་པ་སྣ་ཚོགས་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་འགྲེལ་པ་དང༌། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་དང༌། འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། སྔར་གོང་དུ་ལུང་རིང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཁུངས་སུ་བསྟན་པ་ལས་འབྱུང་བ་དག་དང་མཐུན་པར་བཤད་དེ། དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་མེད་དོ། །བསྟན་བཅོས་རྣམ་པར་བཤད་པ་ལས་ཀྱང་ཕལ་ཆེར་གོང་དུ་བསྟན་པ་དག་དང་མཐུན་པར་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་ཡང་བསྟན་བཅོས་དེ་ལས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གང་གང་གི་ཕྱིར་སྟོང་ཆུང་དུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ལ་དམན་ཞིང་ཆུང་བ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དཔེར་ན་གླང་རྩ་གཉིས་བཅད་པ་ཉམས་ཤིང་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་དམན་ཞིང་ཆུང་བ་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་མན་ཆད་ན་ཡོད་པའི་སྟོང་གི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་ས་འོག་མ་དག་དང་མི་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་དམན་ཞིང་ཆུང་བ་ཞེས་བྱའོ། འདི་ལྟར་སྟོང་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ཡང་འཇིག་པ་གསུམ་གྱིས་འཇིག་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་མེ་དང་རླུང་དང་ཆུ་དག་ གིས་འཇིག་པའོ་ཞེས་འབྱུང་བས་བཤད་པ་འདི་དང་སྦྱར་ན། སྟོང་ཆུང་ངུ་ནི་ས་གོང་མ་དག་ཏུ་མི་ཐུག་ལ་བར་མ་དང་ཆེན་པོས་ནི་ས་གོང་མ་དག་ཏུ་ཐུག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་སྟོང་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ནི་འཇིག་པ་གསུམ་གྱིས་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྱུང་བས། དེའི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནི་སྟོང་ཆུང་ངུའོ། །བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ནི་སྟོང་བར་མའོ། །བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ནི་སྟོང་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་བསྟན་བཅོས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བམ་པོ་བཅོ་བརྒྱད་པ་ལས་ནི་གོང་དུ་བསྟན་པ་ལས་ཅུང་ཟད་ཐ་དད་དེ། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་དེ་ལས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གང་གི་ཕྱིར་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མང་པོ་ཡོད་པར་གྱུར་ལ། འོག་མིན་གྱི་བར་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཏུ་བཤད་ཅིང༌། དེ་ཡང་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་མན་ཆད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཞེ་ན། རྒྱུ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། ཆགས་པ་དང་འཇིག་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་དང༌། འཁོར་འདུས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། བཤད་པ་འདི་དང་སྦྱར་ན་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་པ་མན་ཆད་དུ་ཐུག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལུང་རིང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་མན་ཆད་ཅེས་གསུངས་པ་ནི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་སོ། །དང་པོ་ཆགས་པ་དང་འཇིག་པ་མཚུངས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་པ་གསུམ་གྱིས་ཆགས་པ་དང་འཇིག་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་འཁོར་འདུས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། བསམ་གཏན་དང་པོ་མན་ཆད་རྒྱལ་པོའི་འཁོར་གྱི་བྱེ་བྲག་གི་འཁོར་འདུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྟོང་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་གལ་ཏེ་འོག་མིན་ཡང་གཏོགས་པ་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་པ་གསུམ་གྱིས་འཇིག་པ་ལས་སྟོང་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ཞེས་བསྟན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། རེ་ཞིག་འཇིག་པ་གསུམ་གྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་སྟོང་གསུམ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་པར་བཤད་ཀྱང་ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་ན་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ཡང་སྟོང་ཆེན་པོར་གཏོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པས་བཅུའི་མདོ་ལས། ས་བརྒྱད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི། ཕལ་ཆེར་སྟོང་གི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་བདག་ པོ་ཚངས་པ་ཆེན་པོར་འགྱུར་རོ། །ས་དུག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཕལ་ཆེར་སྟོང་གཉིས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་བདག་པོར་འགྱུར་རོ། །ས་བཅུ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་སྟོང་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་བདག་པོར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དགོངས་པ་ཟབ་མོ་རྣམ་པར་དགྲོལ་བའི་མདོ་ལས་ནི་གོང་དུ་བསྟན་པ་དང་ཅུང་ཟད་མི་མཐུན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མདོ་དེ་ཉིད་ལས་དེ་བརྒྱ་དང༌། དེ་སྟོང་དང༌། དེ་བརྒྱ་སྟོང་དང༌། འཛམ་བུའི་གླིང་དང༌། དེ་བརྒྱ་དང༌། དེ་སྟོང་དང༌། དེ་བརྒྱ་སྟོང་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྟོང་གི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །སྟོང་གི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་བརྒྱ་འགྱུར་དང༌། སྟོང་འགྱུར་དང༌། དེ་བརྒྱ་སྟོང་འགྱུར་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྟོང་གཉིས་པ་བར་མའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །སྟོང་གཉིས་པ་བར་མའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་བརྒྱ་འགྱུར་དང༌། སྟོང་འགྱུར་དང༌། བརྒྱ་སྟོང་འགྱུར་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས། ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་ལོ་ཙཱ་བ་དག་གི་བསམ་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཕགས་པ་གསེར་འོད་དམ་པའི་མདོ་ལས་ནི་སྟོང་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་ནི། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱང་གཏོགས་སོ་ཞེས་བཤད་དེ། དེའི་ཕྱིར་མདོ་དེ་ལས་མིའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལག་པས་བོག་པོར་བཏེག་སྟེ་མདོ་སྡེ་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་པའི་ཚེ། དེ་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཉི་ཟླ་འབུམ་ཕྲག་བརྒྱ་ནས། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་འབུམ་ཕྲག་བརྒྱའི་བར་དུ་ཀུན་དུ་ཁྱབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་དང་སྦྱར་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བསྟན་པ་ལས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་ནི་འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་ཡང་གཏོགས་པར་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན། བསྟན་བཅོས་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་གོ་ཞིང་རྣམ་པར་བཤད་པར་བྱ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འཕགས་པའི་བསྟན་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་པས་དང་པོ་ནི་ཐུན་མོང་གི་བསྟན་པ་སྟེ། ལུང་རིང་པོ་ལ་སོགས་པའོ། །གཉིས་པ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བསྟན་པ་སྟེ། འཕགས་པ་གསེར་འོད་དམ་པའི་མདོ་ལ་སོགས་པའོ། །ཐུན་མོང་གི་བསྟན་པ་དེ་ལ་ཡང་བཤད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། བསྟན་བཅོས་ཡང་དག་པའི་རིགས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ལ་ སོགས་པ་དང་སྦྱར་ན་ནི། བསམ་གཏན་དང་པོ་མན་ཆད་ཁོ་ན་ལ་སྟོང་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཞེས་སྟོན་ཏོ། བསྟན་བཅོས་རྣམ་པར་བཤད་པ་དང་སྦྱར་ན་ནི། ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་ན་བསམ་གཏན་བཞི་པ་མན་ཆད་ལ་བྱ་བར་བཤད་དོ། །རྒྱུ་རྣམ་
Chinese
便会衰退。这便是所要阐述的内容。而且，这些论著大多与《俱舍论》的论著相符，也与正确的理路相符。这些论著之间存在的差别在于，此处所说的“小千世界”仅仅指色界梵天以下的世界。因此，小光等并不包含在小千世界的范围之内。从小千世界等累积起来的，被称为中千世界和大千世界，因此中千世界和大千世界也不包含这些。此外，“小”意味着低劣，因为不包括更高的世界。例如，就像被砍断了命根的牛一样，虽然从小处累积起来可以显现，但并不包含这些。如果将符合正确理路的论著与教义结合起来，那么三千大千世界就仅仅与色界梵天以下的世界相关联。因为圣者的经典中只说到与色界梵天以下的世界相关联，而且小千世界累积起来可以显现中千世界和大千世界。如果在此处与大乘的教义结合起来，由于各自的解释不一致，因此在《阿毗达磨集论》中，《佛地经论》、《瑜伽师地论》以及《圣般若波罗蜜多经论》中，都与之前所引用的长篇引文等来源相符，没有与此不同的解释。在论著的解释中，也大多与之前所阐述的内容相符。这些论著之间存在的差别在于，根据这些论著，因为什么原因小千世界的范围被称为低劣和微小呢？回答说：例如，就像被砍断了两条命根的牛，因为衰败和不完整而被称作低劣和微小一样，同样，存在于色界梵天以下的小千世界，由于与下方的土地不相同，因此被称为低劣和微小。像这样，三千世界的范围也会被三种灾难所摧毁，即火灾和风灾。
English
it will decline. This is what is to be explained. Moreover, these treatises mostly correspond to the treatises of the Abhidharmakośa, and also correspond to the correct reasoning. The difference between these treatises is that the "small chiliocosm" mentioned here refers only to the world below the Brahmā realm of the form realm. Therefore, minor lights and so on are not included in the scope of the small chiliocosm. What is accumulated from the small chiliocosm and so on is called the intermediate chiliocosm and the great chiliocosm, so the intermediate chiliocosm and the great chiliocosm do not include these either. Furthermore, "small" means inferior, because it does not include the higher worlds. For example, just like a bull whose life force has been cut off, although it can manifest from small accumulations, it does not include these. If you combine the treatises that conform to correct reasoning with the teachings, then the three thousand great chiliocosm is only related to the world below the Brahmā realm of the form realm. Because the scriptures of the noble ones only speak of being related to the world below the Brahmā realm of the form realm, and the accumulation of small chiliocosms can manifest the intermediate chiliocosm and the great chiliocosm. If we combine it with the teachings of the Mahāyāna here, since the respective explanations are inconsistent, in the Abhidharmasamuccaya, the Buddhahūmivyākhyāna, the Yogācārabhūmi, and the Arya Prajñāpāramitā commentary, they all correspond to the long quotations and other sources cited earlier, and there is no different explanation from this. In the explanation of the treatises, they also mostly correspond to what was explained earlier. The difference between these treatises is that, according to these treatises, for what reasons is the scope of the small chiliocosm called inferior and small? The answer is: for example, just like a bull whose two life forces have been cut off, it is called inferior and small because of decay and incompleteness, similarly, the small chiliocosm that exists below the Brahmā realm of the form realm is called inferior and small because it is not the same as the lower lands. In this way, the scope of the three thousand worlds will also be destroyed by three disasters, namely fire and wind.
Chinese
水和火摧毁，因此结合这个说法，小千世界不会到达更高的地面，但中千世界和大千世界会到达更高的地面。此外，经中说三千世界会被三种毁灭摧毁。因此，初禅是小千世界，二禅是中千世界，三禅是大千世界，应该这样理解。此外，《成唯识论》第十八卷与前面所说的略有不同。因此，从该论典中可知，由于什么原因和条件，这个三千大千世界中会有许多世界，并且说直到色究竟天之间只有一个世界，而且还说直到梵天世界之下。如果这样问，回答说，由于两种原因：即形成和毁灭相同，以及安置轮聚。因此，结合这个说法，应该理解大千世界直到四禅之下。在《长阿含经》等经中说直到梵天世界之下，这是由于两种原因。第一，形成和毁灭相同，就像这样，由于三种毁灭而具有形成和毁灭。第二，安置轮聚，就像这样，直到初禅之下，聚集了国王眷属的差别眷属。如果在三千世界中也包括色究竟天，那么为什么说从三种毁灭中安置三千世界呢？回答说：暂时按照三种毁灭的权能来安置三千世界，但在真实的意义上，四禅也属于大千世界。因此，圣者在《十地经》中说：第八地的菩萨，大多会变成千世界之主大梵天。第九地的菩萨，大多会变成二千世界之主。第十地的菩萨是天上的老
English
destroyed by water and fire. Therefore, combining this statement, it should be understood that the small chiliocosm does not reach the higher grounds, but the intermediate and great chiliocosms do reach the higher grounds. Furthermore, it is said in the sutras that the trichiliocosm will be destroyed by three destructions. Therefore, the first dhyana is the small chiliocosm, the second dhyana is the intermediate chiliocosm, and the third dhyana is the great chiliocosm, and this should be understood. Furthermore, the eighteenth fascicle of the Treatise on Consciousness-Only is slightly different from what was said earlier. Therefore, from that treatise it is known that due to what causes and conditions there are many worlds in this trichiliocosm great chiliocosm, and it is said that there is only one world up to Akanistha, and it is also said that it is up to the Brahma world below. If asked, answer that it is due to two causes: namely, formation and destruction are the same, and the arrangement of the wheel assembly. Therefore, combining this statement, it should be understood that the great chiliocosm reaches up to the fourth dhyana below. In the Long Agama Sutra and other sutras, it is said that it is up to the Brahma world below, and this is due to two reasons. First, formation and destruction are the same, just like this, due to the three destructions, it possesses formation and destruction. Second, the arrangement of the wheel assembly, just like this, up to the first dhyana below, the different retinues of the king's retinue are assembled. If Akanistha is also included in the trichiliocosm, then why is it said that the trichiliocosm is arranged from the three destructions? Answer: Temporarily, according to the power of the three destructions, the trichiliocosm is arranged, but in the true sense, the fourth dhyana also belongs to the great chiliocosm. Therefore, the Noble One said in the Ten Bhumi Sutra: The bodhisattva of the eighth bhumi mostly becomes the great Brahma, the lord of a thousand worlds. The bodhisattva of the ninth bhumi mostly becomes the lord of two thousand worlds. The bodhisattva of the tenth bhumi is an old god.
Chinese
说是将成为三千世界之主。从《解深密经》来说，与上面所说稍有不同。因此，经中说，那一百，那一千，那一百千，赡部洲，那一百，那一千，那一千百千，就是千世界。那个千世界，百倍，千倍，变成那百千倍，就是二千中世界。那个二千中世界，百倍，千倍，百千倍，就是大千世界。这样说是因为译师们的想法不同。在《圣妙金光明经》中说，三千世界也包括无色界。因此，经中说，国王用手捧起经书进行供养时，那一瞬间，三千大千世界的日月百千，乃至非想非非想百千都将普遍照耀。如果与此结合，大乘教义中说，三千大千世界也包括非想非非想。如果那样，那么《瑜伽师地论》等该如何理解和解释呢？回答说，圣教有两种，第一种是共同的教义，即长篇的经文等。第二种是不共同的教义，即《圣妙金光明经》等。共同的教义也有两种解释，如果与符合论典正确理性的等结合，那么只在初禅以下才显示为三千世界。如果与论典的解释结合，那么在正确的意义上，说是从四禅以下开始的。原因各种各样。