Tibetan
་བཅུར་བྱས་པ་ལས། རང་གི་ལུས་ནང་གི་སོ་སོར་རིག་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཆོས་དང༌། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པའི་ཆོས་སོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྒྱ་ཆེར་ནི་དེ་ཉིད་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །མདོ་སྡེ་དེའི་དགོངས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་གཅིག་ལ་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། ནང་གི་རང་གིས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་འདི་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བྱུང་ཡང་རུང་མ་བྱུང་ཡང་རུང༌། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་རྟག་ཏུ་གནས་པས་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་ཚིག་གི་བརྗོད་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མ་བཤད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་བམ་པོ་བཞིར་བྱས་པ་ལས། གང་གི་ནུབ་མོ་མངོན་སངས་རྒྱས། །གང་གི་ནུབ་མོ་མྱ་ངན་འདས། །དེ་དག་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་ཡང༌། །ང་ཡིས་ཅུང་ཟད་བཤད་པ་མེད། །རང་གིས་མངོན་རྟོགས་ཆོས་གནས་པས། །དེ་ཕྱིར་ངས་ནི་འདི་སྐད་བཤད། །ང་དང་སངས་རྒྱས་དེ་དག་ལ། །བྱེ་བྲག་གྱུར་པ་ཅི་ཡང་མེད། །ཅེས་གསུངས་པ་དང༌། གཞན་ཡང་མིའི་རྒྱལ་པོས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། །ཉན་པ་མེད་ཅིང་བཤད་མེད་ནམ་མཁའ་བཞིན། །ཆོས་ནི་ཆོས་ཉིད་མཚུངས་ཤིང་ཉན་དང་བཤད་པ་འདྲ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་དང་གཅིག་ཅིང་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་པ་དང༌། གཞན་ཡང་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱིས་མཛད་པའི་འཕགས་པ་རྡོ་རྗེ་གཅོད་པའི་འགྲེལ་པ་ལས་གང་ལ་ལ་ཞིག་འདི་སྐད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཆོས་འཆད་པ་ཡོད་དོ་ཞེར་ཟེར་ན། དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་སྐུར་པ་བཏབ་པ་ཡིན་པས། ངས་བཤད་པའི་དོན་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་འདིའི་དོན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལས། །སངས་རྒྱས་ཇི་བཞིན་ཆོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཏེ། །བསྟན་པ་གཉིས་པོ་ ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་ཀྱང༌། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་ཡོངས་སུ་མ་བྲལ་བས། །ཆོས་བསྟན་པ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་མེད། །ཅེས་འབྱུང་སྟེ། འདི་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ལས། གཉིས་པོ་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྟན་པའི་ཆོས་དང་དོན་ཏོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་བསྟན་བཅོས་འདིའི་དགོངས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལས་གུད་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཞན་མེད་དེ། ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་དེ་བཞིན་ཉིད་ལས་གུད་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཞན་མེད་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་བསྟན་པའི་ཆོས་དང་དོན་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །གཉིས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ལ་དགོངས་ནས་མ་བཤད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་རྡོ་རྗེ་གཅོད་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། མདོ་ལས་ཇི་སྐད་དུ་རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཆོས་བཤད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པ་འདིའི་དོན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཆོས་གང་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉག་གཅིག་གིས་ནི་གསུངས་ལ། སངས་རྒྱས་གཞན་གྱིས་ནི་མ་གསུངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་དོ། །གསུམ་པ་ནི་ཡི་གེར་ལྷུང་བའི་ཆོས་ལ་དགོངས་ནས་མ་བཤད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་བམ་པོ་བཞིར་བྱས་པ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཡི་གེར་ལྷུང་བའི་ཆོས་མི་སྟོན་ཏེ། ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར། གཞན་དུ་ནི་ཡི་གེར་མ་ལྷུང་བས་ཆོས་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཁ་ཅིག་འདི་སྐད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཡི་གེར་ལྷུང་བའི་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །ཞེས་ཟེར་ན་དེ་ནི་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་དེ་ཆོས་ཉིད་ནི་ཡི་གེ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ཡི་གེ་གཅིག་ཀྱང་མ་བཤད་འཆད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་དེ་ཉིད་ལས་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་བཤད་ན་ནི་བསྟན་པའི་ཆོས་རྣམས་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །བསྟན་པའི་ཆོས་ཞིག་ན་ནི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་དང་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་མེད་ན་ནི་གང་ཞིག་སུ་ ལ་ཅི་ཞིག་བཤད་དེ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གོང་དུ་བསྟན་པའི་མདོ་སྡེ་དགུ་དག་ལས་གསུངས་པ་དང་སྦྱར་ན་ཡི་གེར་ལྷུང་བའི་ཆོས་མི་གསུང་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཡི་གེར་མ་ལྷུང་བའི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་འཕགས་པའི་གསུང་རབ་མི་འཆད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པས་བསྟན་པའི་མདོ་ལས། དེ་ལ་ཆོས་འཆད་པ་པོ་ཡང་བཤད་པ་དང༌། བསྟན་པ་མེད་ལ། ཉན་པ་པོ་ཡང་ཐོས་པ་མེད་ཐོབ་པ་ཡང་མེད་དེ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུས་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་ལྟར་དེ་ལྟ་བུའི་བསམ་པས་ཆོས་བཤད་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པས། དོན་དེས་ན་གསུངས་པ་དང་མ་གསུངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གཉི་ག་ཡང་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་མེད་དོ། །དེ་ལ་ཞིང་ལ་བརྟེན་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཇི་ལྟར་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཆོས་སྟོན་པ་རྣམ་པ་བཅུའི་ཁྱད་པར་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་དེ། དང་པོ་ཚིག་གིས་ཆོས་བསྟན་པ་ནས། ཐ་མ་ལུས་བསྐྱོད་པས་ཆོས་སྟོན་པའི་བར་དུ་གསུངས་པའོ། །མདོ་སྡེ་དེ་ཉིད་བམ་པོ་བཅུར་བྱས་པ་ལས་ཀྱང༌། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོ
Chinese
做了十份之后，（经中）说，各自在自己身体内的法是依于智慧的法，以及自性存在的法。广而言之，就像是从那（十份）中出现的一样。该经的密意是这样的：在如是的相状中，有两种意义，即内在的自己现证的这个，以及如来出现也好，不出现也好，自性的体性是恒常存在的，因此如是，因为远离言词的表达，所以没有宣说。因此，在《圣楞伽经》四卷本中说：哪位的夜晚现证成佛，哪位的夜晚入于涅槃，在那二者之间，我也没有稍微说（法）。因为自己现证的法存在，因此我这样说，我和那些佛之间，没有任何差别。这样说了。另外，在《人王请问经》中说：没有听闻，没有宣说，如同虚空一般，法与法性相同，听闻和宣说相同，诸法与一切相同，即是如是。这样说了。另外，世亲论师所著的《圣金刚般若经释》中说，如果有人这样说，如来们有讲经说法，那就是对佛的诽谤，因为他不了解我所说的意义。这其中的意义是什么呢？在偈颂中说：佛陀如何，法也如何，两种教法虽然非常不同，但因为没有完全脱离法界，所以教法没有自己的体性。其中说到，这（偈颂）的关联是，两种非常不同，指的是教法和意义。对此，这部论典的密意是这样的：化身的如来，与如是之外没有其他的自性，就像佛陀与如是之外没有其他的自性一样，同样，教法和意义也是如此宣说的。第二，如来们没有宣说，是因为考虑到如来们的教法没有差别。因此，在《圣金刚般若经释》中说，经中如何
English
After making ten portions, (the sutra) says that the dharma that relies on wisdom within one's own body, and the dharma that exists by its own nature. Broadly speaking, it is just like arising from that (ten portions). The intention of that sutra is this: In the aspect of suchness, there are two meanings, namely, this inner self-realization, and whether the Tathagata appears or does not appear, the nature of self-essence is always present, therefore it is suchness, because it is apart from verbal expression, so it is not spoken. Therefore, in the four-fascicle "Lankavatara Sutra," it says: On whose night enlightenment is manifested, on whose night nirvana is entered, in between those two, I have not spoken even slightly. Because the dharma of self-realization exists, therefore I say this, there is no difference between me and those Buddhas. Thus it is said. Furthermore, in the "Sutra Requested by the King of Men," it says: There is no hearing, no speaking, like the sky, dharma and dharmata are the same, hearing and speaking are the same, all dharmas are one and the same, that is suchness. Thus it is said. Furthermore, in the "Commentary on the Holy Vajra Cutter Sutra" composed by Master Vasubandhu, it says that if someone says that the Tathagatas preach the dharma, that is a slander against the Buddha, because he does not understand the meaning of what I said. What is the meaning of this? In the verse it says: How is the Buddha, so is the Dharma, although the two teachings are very different, but because they are not completely separated from the Dharmadhatu, the teaching has no self-essence. Among them, the connection of this (verse) is that the two are very different, referring to the teaching and meaning. Regarding this, the intention of this treatise is this: The Tathagata of the emanation body has no other self-essence apart from suchness, just as the Buddha has no other self-essence apart from suchness, similarly, the teaching and meaning are also proclaimed in this way. Second, the Tathagatas did not speak because they considered that there was no difference in the teachings of the Tathagatas. Therefore, in the "Commentary on the Holy Vajra Cutter Sutra," it says, how in the sutra
Chinese
如果有人问，世尊曾说“善现，如来没有说法”，这是什么意思？答：任何法都是如来独自宣说的，没有其他佛陀没有宣说的。还有一种解释是，这是指文字记载的法，如来没有宣说。因此，《楞伽经》四卷本中说：如来不宣说文字记载的法，因为文字的有和无都不可得。另一方面，他以非文字的方式说法。如果有人说如来宣说文字记载的法，那就是妄语，因为法性是离文字的。因此，诸佛和菩萨不会说或讲一个字。等等，经中广说。此外，经中还说：大慧，如果一切法都不说，那么教法就会毁灭。如果教法毁灭，那么佛、菩萨、独觉和声闻也会消失。如果他们消失了，那么谁会向谁说什么呢？结合以上所引的九部经的说法，虽然不宣说文字记载的法，但也不是不宣说非文字的三藏圣典。因此，《无垢称经》中说：在那里，说法者也说了，也没有说，听者也没有听，也没有得到。例如，幻化的人向幻化的人说法，应以这样的心态说法。因此，说与不说二者并不矛盾。关于“依于刹土的差别而宣说”这一点，就像《楞伽经》中所说，佛以诸佛刹土为主，宣说十种说法的差别。从最初以语言说法，到最后以身语说法，都有宣说。该经十卷本中也说：菩萨大慧，
English
If someone asks, what does it mean that the Blessed One said, "Subhuti, the Tathagata has not taught the Dharma"? The answer is: any Dharma is taught solely by the Tathagata, and there is no other Buddha who has not taught it. Another explanation is that this refers to the Dharma that is written down, which the Tathagata did not teach. Therefore, in the four-fascicle Lankavatara Sutra, it says: The Tathagata does not teach the Dharma that is written down, because the existence and non-existence of letters are not discernible. On the other hand, he teaches the Dharma by non-literal means. If someone says that the Tathagata teaches the Dharma that is written down, that is a lie, because the nature of Dharma is separate from letters. Therefore, Buddhas and Bodhisattvas will not speak or teach a single letter. And so on, the sutra speaks extensively. Furthermore, it says in the same text: Mahamati, if all Dharmas are not taught, then the teachings will be destroyed. If the teachings are destroyed, then Buddhas, Bodhisattvas, Pratyekabuddhas, and Shravakas will also disappear. If they disappear, then who will say what to whom? Combining the statements from the nine sutras mentioned above, although the Dharma that is written down is not taught, it is not the case that the non-literal Tripitaka scriptures are not taught either. Therefore, in the Vimalakirti Sutra, it says: There, the Dharma teacher also speaks, and does not speak, and the listener also does not hear, and does not attain. For example, just as an illusory person teaches the Dharma to an illusory person, one should teach the Dharma with such a mindset. Therefore, the two, speaking and not speaking, are not contradictory. Regarding the point of "teaching according to the differences of the Buddha-fields," it is like the Lankavatara Sutra says, the Buddha, taking the Buddha-fields as the main subject, teaches the ten kinds of differences in teaching the Dharma. From the initial teaching of the Dharma with words, to the final teaching of the Dharma with body language, all are taught. The ten-fascicle version of the same sutra also says: Bodhisattva Mahamati,