Tibetan
་པའི་འགྲེལ་པ་ལས་ནི་ཤེས་རབ་བཅུ་གཅིག་བསྟན་ཏོ། །འཕགས་པ་འདུས་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་ལས་ནི་ཤེས་རབ་བཅུ་གཉིས་གསུངས་སོ། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས་ནི་ཤེས་རབ་བཅུ་དྲུག་ཅེས་བྱ་སྟེ། མངས་ཀྱིས་དོགས་པས་འདིར་མ་བརྗོད་དོ། །རིག་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགུ་པ་རིག་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་ཡོན་ཏན་བསྟན་ཏེ། མདོ་དག་ལས་ཇི་སྐད་དུ། རིག་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་དུ་ བྱེད་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་རིག་པ་དང༌། འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་རིག་པ་དང༌། ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་རིག་པ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རིག་པ་གསུམ་པོ་འདི་ཡང་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་དག་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་སྒོ་རྣམ་པ་བཞིས་རྣམ་པར་འབྱེད་དེ། དང་པོ་ངོ་བོ་ཉིད་བསྟན་པ་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དོ། །དེ་ཡང་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ལས་ལྔ་པ་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང༌། གཉིས་པ་ལྷའི་མིག་དང༌། དྲུག་པ་ཟག་པ་ཟད་པ་གསུམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །གཉིས་པ་ནི་གསུམ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་དགོས་པ་བསྟན་པ་སྟེ་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྔོན་དང་མ་འོངས་པ་དང༌། ད་ལྟར་གྱི་མཐའི་ཀུན་ཏུ་གཏི་མུག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་གཉེན་པོའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་ནི་ཡང་དག་པ་དང༌། བརྟགས་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་སྟེ། ཟག་པ་ཟད་པའི་ཤེས་པའི་རིག་པ་ནི། བརྟགས་པ་དང༌། ཡང་དག་པའི་གཉི་གར་བཏགས་ཏེ། ཟག་པ་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གཉིས་པ་ནི་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཏུ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང༌། ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་དག་ནི་ཀུན་ཀྱང་ཟག་པ་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གཉི་ག་ཡང་ཟག་པ་ཟད་པའི་ལུས་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་པ་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཏགས་པ་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མཆོག་དང་དམན་པ་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པའི་ཕྱིར། ཡང་དག་པ་དང༌། བཏགས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །བཞི་པ་ནི་སློབ་པ་དང༌། མི་སློབ་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་སྟེ། གཅིག་ཏུ་མི་སློབ་པར་གཏོགས་པ་ཡིན་ཏེ། སློབ་པ་དག་ནི་མུན་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཆེན་པོ་ལས་རྣམ་པ་གསུམ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་དགོས་པ་བསྟན་པ་ནི་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་བཤད་པ་དང་ཅུང་ཟད་ཐ་དད་དེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལས་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ལས་ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་གསུམ་
Chinese
《释》的解释中，讲了十一种智慧。《圣大集经》中，说了十二种智慧。《瑜伽行地》中，说是十六种智慧，因为太多，所以这里没有说。具有三种明，是指第九个具有三种明的功德。如经中所说：明有三种，即忆念前世的知识，显现的现证智，以及知晓死亡和出生的知识，显现的现证智，还有知晓烦恼灭尽的知识，显现的现证智。这三种明，一切有部论师如《俱舍论》中所说，以四种方式进行辨别：第一是显示自性，以智慧作为自性。也就是按照顺序，六神通中的第五种，忆念前世，第二种天眼，第六种烦恼灭尽这三种的自性。第二是显示三种分别安立的必要，也就是按照顺序，为了对治过去、未来和现在的极度愚痴这三种。第三是分别真实和假立，即烦恼灭尽的知识之明，被安立为真实和假立二者，为了证悟无烦恼。另外两种是假立，因为完全是有烦恼的。有烦恼和无烦恼的知识，都叫做烦恼灭尽，因为二者都从烦恼灭尽的身体中产生。真实是指无烦恼。假立是指有烦恼，因为殊胜和低劣是相互依存的，这是显示真实和假立。第四是分别有学和无学，完全属于无学，因为有学是与无明相伴的。大毗婆沙论中，显示三种分别安立的必要，与《俱舍论》中所说略有不同，因此，从该论中，六神通中为何是三种
English
In the commentary of [ ], eleven wisdoms are taught. In the Sutra of the Great Collection of the Noble Ones, twelve wisdoms are spoken of. In the Yogācārabhūmi, it is said that there are sixteen wisdoms, but because of their abundance, they are not mentioned here. "Having the three vidyās" refers to the ninth quality of having the three vidyās. As it is said in the sutras: There are three kinds of vidyā, namely, the vidyā of knowing and directly experiencing the recollection of past lives, the vidyā of knowing and directly experiencing death and birth, and the vidyā of knowing and directly experiencing the exhaustion of defilements. These three vidyās are also distinguished in four ways, as the Sarvāstivādins say in the treatise of the Abhidharmakośa. The first is to show the nature, which is done by wisdom. That is, in order, the nature of the fifth of the six abhijñās, the recollection of past lives, the second, the divine eye, and the sixth, the exhaustion of defilements. The second is to show the necessity of establishing the three distinctions, that is, in order, for the sake of the antidotes to the three kinds of extreme delusion of the past, future, and present. The third is to distinguish between the real and the imputed, that is, the vidyā of the knowledge of the exhaustion of defilements is imputed to both the real and the imputed, in order to realize the absence of defilements. The other two are imputed, because they are entirely with defilements. Knowledge with defilements and without defilements are all called the exhaustion of defilements, because both arise from the body of the exhaustion of defilements. The real is called without defilements. The imputed is called with defilements, because superiority and inferiority are mutually dependent. This is the showing of the real and the imputed. The fourth is to distinguish between the learner and the non-learner, which belongs entirely to the non-learner, because the learners are accompanied by darkness. In the Mahāvibhāṣā, the necessity of establishing the three distinctions is shown to be slightly different from what is said in the Abhidharmakośa, therefore, from that very text, why are there three kinds of the six abhijñās
Tibetan
རིག་པ་ཞེས་བསྟན་ཅེ་ན། སྨྲས་པ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཡུལ་ཤེས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནི། བཟོའི་གནས་རྣམས་ལ་འཇུག་གོ །ལྷའི་རྣ་བའི་ཤེས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནི་གཅིག་ཏུ་སྒྲ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའོ། །གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནི་གཅིག་ཏུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་འཛིན་ཏེ། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རིག་པ་རྣམ་པར་མི་གཞག་གོ །མངོན་པར་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་གསུམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རིག་པ་རྣམ་པར་གཞག་གོ །དེ་ལ་ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་འདི་ལྟ་སྟེ། འཁོར་བ་ལས་ཡོངས་སུ་སྐྱོ་བའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང༌། ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་རབ་ཏུ་འདྲེན་པ་དང༌། ཐམས་ཅད་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་སུ་གཞོལ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཕྱི་མ་གསུམ་པོ་དག་ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ལྡན་ཞེ་ན། བཞི་པ་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའི་དངོས་པོ་རྣམས་མཐོང་བས་ཤིན་ཏུ་སྐྱོ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ལྔ་པ་ནི་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནི། ཕྱི་མའི་མཐའི་དངོས་པོ་རྣམས་མཐོང་བས་ཤིན་ཏུ་སྐྱོ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དྲུག་པ་ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་སྐྱོ་བར་གྱུར་ནས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མོས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་ནི་དེ་ཉིད་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །ལུང་སྣ་ཚོགས་དང༌། ལུང་བར་མ་དང༌། བསྟན་བཅོས་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང༌། བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཆེན་པོ་ལས་རིག་པ་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་རྒྱ་ཆེར་འཆད་དེ། མངས་ཀྱིས་དོགས་ནས་འདིར་མ་བསྟན་ཏོ། །འདིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་དང་སྦྱར་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་འགྲེལ་པ་དང༌། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས་ཀྱང་ཕལ་ཆེར་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་བསྟན་པ་དང་མཐུན་པར་བཤད་དེ། དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་འགྲེལ་པ་ལས་མི་སློབ་པ་དབང་པོ་རྣོ་བས་ཐོབ་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་གསུམ་པོ་དག་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང༌། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མ་ཡིན་ པ་མཐའ་གསུམ་གྱི་ཀུན་ཏུ་གཏི་མུག་པ་རབ་ཏུ་སེལ་བའི་ཕྱིར། རིག་པ་གསུམ་ཡོད་པར་གསུངས་སོ། །ཁ་ཅིག་རིག་པ་འདི་ནི་འདི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དེ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་མུན་པ་སེལ་བས་རིག་པ་ཞེས་བཤད་དོ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་གཏི་མུག་མེད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དེ། མ་རིག་པ་བཟློག་པར་ནུས་པ
Chinese
如果被问到什么是明？ 回答说，知道神通境界的现量是进入工巧处。天耳的现量是完全听取声音。他心通的现量是唯一执持自性，因为没有特殊的能量，所以不立为明。后面的三种现量因为具有特殊的能量，所以立为明。对于此，特殊的能量是这样的：与完全厌离轮回相顺应，并且全部都引出特殊的功德，并且全部都趋向于寂灭。为什么后面的三种具有特殊的能量呢？第四，忆念前世的智慧现前之现量，因为见到前世的边际事物，会生起极大的厌离。第五，知晓死殁和出生的智慧现前之现量，因为见到后世的边际事物，会生起极大的厌离。第六，知晓烦恼灭尽的智慧现前之现量，像那样生起厌离之后，会对寂灭生起极大的信乐。广泛的解释就像那里面所说的那样。各种各样的经藏，以及中间的经藏，以及正确的论典，以及大毗婆沙论中，广泛地阐述了三种明的体性，因为害怕繁多，所以这里没有阐述。这里如果与大乘的论典结合，在《佛地经论》和《瑜伽师地论》中，也大多与《俱舍论》中所说的一致。因此，《佛地经论》中说，无学通过敏锐的根器所获得的这三种现量，是为了极度消除对于有染污、无染污三边的愚痴，所以才说有三种明。有些人说，这种明是智慧的自性，因为智慧消除黑暗，所以称为明。有些人则认为是无痴的善根的自性，因为能够遣除无明。
English
If asked, what is knowledge? The answer is that the direct perception of knowing the realm of magical powers is to enter into the places of craftsmanship. The direct perception of the divine ear is to completely grasp sounds. The direct perception of knowing the minds of others is to solely hold its own characteristics, and because it does not have special power, it is not established as knowledge. The latter three direct perceptions are established as knowledge because they possess special power. In this regard, the special power is like this: it is in accordance with completely renouncing samsara, and all of them bring forth special qualities, and all of them tend towards nirvana. Why do the latter three possess special power? Fourth, the direct perception of making manifest the knowledge of remembering previous lives is that seeing the objects of past lives will cause great weariness to arise. Fifth, the direct perception of making manifest the knowledge of death and birth is that seeing the objects of future lives will cause great weariness to arise. Sixth, the direct perception of making manifest the knowledge of the exhaustion of defilements is that having become weary in that way, one will develop great faith in nirvana. The extensive explanation is as it appears in that very text. Various Agamas, intermediate Agamas, correct treatises, and the Great Vibhasha extensively explain the nature of the three knowledges, but fearing prolixity, it is not explained here. Here, if combined with the Mahayana treatises, the commentaries on the Buddha-bhumi and the Yogacarabhumi also mostly explain in accordance with what is taught in the Abhidharma-kosa. Therefore, the commentaries on the Buddha-bhumi say that these three direct perceptions obtained by the non-learners through sharp faculties are said to have three knowledges in order to completely eliminate the delusion of the three extremes of defiled, undefiled, and neither. Some say that this knowledge is the nature of wisdom, and because wisdom dispels darkness, it is called knowledge. Some say that it is the nature of the root of virtue without ignorance, because it is able to avert ignorance.