Tibetan
ག་གིས་བསྡུས་ཤེ་ན། སྨྲས་པ། གཅིག་གིས་བསྡུས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ལྟ་བུའོ། །བསྟན་པ་ཁ་ཅིག་ ལས་གཉིས་ཀ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། བསྟན་བཅོས་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་གྲུབ་པ་ལས། ཇི་སྐད་དུ། རྣམ་རྟོག་ཡིན་ཏེ་རྐྱེན་ལས་བྱུང༌། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། རེ་ཞིག་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གཞན་གྱི་དབང་བསྟན་པ་ཡིན་པར་བྱའོ། །རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གཞན་གྱི་དབང་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང༌། རྣམ་པར་བྱང་བའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ནི། ཀུན་ཀྱང་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དམིགས་པ་ལ་སེམས་གཏོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་གཞན་གྱི་དབང་ཐམས་ཅད་ནི་འདིར་བསྟན་པའི་གཞན་གྱི་དབང་གིས་བསྡུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྡུས་པ་ལས་གཞན་གྱི་དབང་མེད་ན། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང༌། རྣམ་པར་བྱང་བ་ཉིད་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་དེ། སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱིས་འགྲེལ་པ་ལས། འདི་ལྟར་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀུན་བརྟགས་སུ་གྱུར་བའི་ཚེ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཚེ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཆ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ཏུ་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། སློབ་དཔོན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱིས་འགྲེལ་པ་ལས་ཀྱང་འདི་དང་མཐུན་པར་སྟོན་ཏོ། །མདོ་འདི་ལས་ནི། ཕྱི་མ་བསྟན་གྱི་སྔ་མ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་སྔ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི། ཕྱི་མ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་ཁོ་ན་ལ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་དོན་གཉི་ག་དང་ཡང་ལྡན་ཏེ་བཤད་པ་སྔ་མ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱ་ཆེར་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ནི། ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་བསྟན་པ་དག་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ།། །།བམ་པོ་ཉི་ཤུ་གསུམ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་གང་ཟག་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་མིག་ལ་རབ་རིབ་ ཀྱི་སྐྱོན་ཡོད་པ་ལྟ་བུར་ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མན་ཆད་ནི། གཉིས་པ་དཔེ་སྨོས་ནས་བཟླས་ཏེ་བཤད་པ་སྟོན་ཏོ། །འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་དབྱེ་སྟེ། རབ་རིབ་དང་མིག་ཡོངས་སུ་དག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མཚན་ཉིད་གསུམ་གྱིས་དཔེར་བསྟན་པ་དང༌། རིགས་ཀྱི་བུ་ཞེས་བྱ་བ་མན་ཆད་ཀྱིས་ཤེལ་ཁ་དོག་རྣམ་པར་བཞིར་སྣང་བའི་དཔེར་བསྟན་པའོ། །དཔེ་དང་པོ་གསུམ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་དབྱེ་སྟེ། རབ་རིབ་ཀྱི་སྐྱོན་དང་བཅས་པའི་དཔེ་དང་རབ་རིབ་ཀྱི་མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དཔེ་དང༌། མིག་ཡོངས་སུ་དག་པར་རང་བཞིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་སྤྱོད་པའི་དཔེའོ། །རེ་རེ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། དཔེ་སྨོས་པ་དང༌། དཔེ་དང༌། དོན་དུ་སྦྱར་བའོ། །འདི་ནི་དང་པོ་རབ་རིབ་ཀྱི་སྐྱོན་དང་བཅས་པའི་དཔེ་བསྟན་པ་སྟེ། དཔེ་འདིའི་དོན་ནི་འདི་སྐད་དུ། འདི་ལྟར་མིག་ལ་རབ་རིབ་ཡོད་པའི་དབང་གིས་ནི། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། དུས་མཚུངས་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྐྱེད་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་གཉིས་ཀྱི་དབང་གིས་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྤུའི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་སོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །སྤུའི་འཁོར་ལོ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དང་པོ་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་བརྟགས་པ་ཡིན་གྱི། ཡང་དག་པར་ན་སྤུའི་འཁོར་ལོར་མེད་པ་སྟེ། འདི་ཉིད་ལ། རབ་རིབ་ཀྱི་སྐྱོན་ཞེས་བཤད་པས་སྐྱོན་འདིས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དཔེར་བསྟན་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་དང་ལྟོས་པ་ཉིད། སྤུའི་འཁོར་ལོའི་མཚན་ཉིད་ལྟ་བུར་གྱུར་པས། རབ་རིབ་ཀྱི་མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་ལ་གཞན་གྱི་དབང་གི་དཔེར་བསྟན་ཏེ། ཕྱིས་འོག་ནས་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །འདིར་ནི། སྐྱོན་ལ་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དཔེར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་རབ་རིབ་ཀྱི་སྐྱོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རབ་རིབ་ཉིད་ལ་སྐྱོན་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་འདི་སྐད་དུ། འདི་ལྟར་བརྟགས་པའི་དབང་གིས་གཞན་གྱི་དབང་བསྐྱེད་པས། ཇི་ལྟར་རབ་རིབ་ཀྱི་དབང་གིས། སྤུའི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས། དཔེར་ན། མིག་ལ་རབ་རིབ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པ་ལ་ནི། སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་ལ་སོགས་པ་རབ་རིབ་ཀྱི་མཚན་མ་མངོན་སུམ་དུ་དམིགས་ཀྱི། གལ་ཏེ་དེའི་སྐྱོན་མེད་ན་ནི་མི་དམིགས་པ་བཞིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་འཛིན་པ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར། གཞན་གྱི་དབང་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དཔེ་བསྟན་ཅེ་ན་སྨྲས་པ། ནོར་བ་
Chinese
谁所摄持呢？回答说：就像显示被一个所摄持一样。有些教法中也具有两者，如唯识宗的论著中说：‘是分别念，由缘而生。’就像这样，暂时应认为是遍染污方面的他起。清净方面的他起是因为是圆成实。或者，遍染污和清净的心及心所法，都叫做遍计，因为心专注于对境。之后，遍染污和清净的所有他起都被此处所说的他起所摄持。因此，在《摄大乘论》中说，如果没有他起，遍染污和清净本身就不会成立。世亲论师在注释中说：‘如此，当他起的自性成为遍计时，就会变成遍染污，当没有分别念时，就会变成清净，因为具有两部分，所以自性不会成为一体。’无性论师的注释也显示与此相同。此经中，后一个被显示，前一个不是，因为仅仅在如是性中被说是圆成实的自性。或者，前一个被显示，后一个不是，因为仅仅在遍染污的法中被说是缘起。或者，也具有两个意义，因为前两个解释的缘故。广大分别应当像从显示三种自性中出现的那样理解。 第二十三品。种姓之子，譬如具有眼翳的人的眼睛有眼翳的过患一样，也应如是理解遍计的体性。从这以下，显示第二个用比喻来说明并重复解说。这也可以分为两种：用眼翳和眼睛完全清净的行境，以三种体性来作比喻，以及种姓之
English
Who encompasses it? It is said: It is like showing that it is encompassed by one. Some teachings also possess both, such as in the treatises of the Mind-Only school, which say: 'It is conceptual thought, arising from conditions.' Just like that, for the time being, it should be considered that the other-dependent is shown in the aspect of complete defilement. The other-dependent in the aspect of complete purification is because it is the perfectly established. Or, all the completely defiled and completely purified minds and mental factors are called complete imputation, because the mind focuses on the object. Then, all the other-dependent aspects of complete defilement and complete purification are encompassed by the other-dependent explained here. Therefore, in the Compendium on the Great Vehicle, it is said that without the other-dependent, complete defilement and purification themselves would not be established. Master Vasubandhu says in his commentary: 'Thus, when the nature of the other-dependent becomes completely imputed, it becomes completely defiled, and when there is no conceptual thought, it becomes completely purified, because it has two parts, so the nature does not become one.' Master Asanga's commentary also shows the same. In this sutra, the latter is shown, but the former is not, because it is said to be the nature of the perfectly established only in suchness. Or, the former is shown, but the latter is not, because it is said to be dependent arising only in the completely defiled dharma. Or, it also has both meanings, because of the first two explanations. The extensive differentiation should be understood as it appears from the explanation of the three natures. Twenty-third fascicle. Son of lineage, just as the eye of a person with cataracts has the fault of cataracts, so too should the nature of complete imputation be understood. From this point onwards, it shows the second explanation, which uses metaphors to repeat and explain. This can also be divided into two: using the realm of cataracts and completely pure eyes as an example with the three natures, and the lineage of
Chinese
从“ུ་”字以下，以水晶显现四种颜色的现象为例来阐述。前三个例子也分为三种：有眼翳的例子，有各种眼翳征兆的例子，以及眼睛完全清净，在自性境中行持的例子。每一个例子都用两种方式来阐述：举例说明，以及将例子与意义结合。这是第一个阐述有眼翳的例子，这个例子的意义是这样的：例如，由于眼睛有眼翳，会产生眼睛的识和同时的意的识，由于这两个识的作用，在两个刹那间，分别念的意的识会认知毛发轮等事物。毛发轮也有两种：第一种是，由分别念的意的识所臆测的，但实际上并不存在毛发轮，这就是所谓的眼翳之过患，这个过患被用来比喻遍计所执的自性。第二种是，分别念的意的识的处所和所依赖之处，就像毛发轮的特征一样，眼翳的各种征兆被用来比喻依他起，就像后面所阐述的那样去理解。这里，因为过患被用来比喻遍计所执的自性，所以说遍计所执的特征也是如此。或者说，所谓的眼翳之过患，眼翳本身就是过患，这是这样说的：例如，由于臆测的作用，会产生依他起，就像由于眼翳的作用，会显现毛发轮等事物一样。因此，在《瑜伽师地论》中说：例如，眼睛有眼翳等过患时，会明显地看到头发缠结等眼翳的征兆，如果不存在这种过患，就不会看到，只会看到自己的自性，而不会颠倒地执着。为什么？如果有人问，为什么要用依他起显现的自性的例子来阐述，回答说：是错误的。
English
From the syllable "u" downwards, the example of crystal appearing in four colors is used to illustrate. The first three examples are also divided into three types: examples with the defect of cataracts, examples with various signs of cataracts, and examples where the eyes are completely pure and practice in the realm of their own nature. Each example is also shown in two ways: by stating the example, and by combining the example with the meaning. This is the first example showing the defect of cataracts, and the meaning of this example is as follows: For example, due to the presence of cataracts in the eyes, the consciousness of the eye and the simultaneous consciousness of the mind are produced. Due to the action of these two consciousnesses, in two moments, the consciousness of the mind of conceptual thought will recognize hair whorls and other things. There are also two types of hair whorls: the first is what is conjectured by the consciousness of the mind of conceptual thought, but in reality there is no hair whorl. This is what is called the fault of cataracts, and this fault is used to illustrate the self-nature of complete imputation. The second is the place and dependence of the consciousness of the mind of conceptual thought, which is like the characteristic of a hair whorl. The various signs of cataracts are used to illustrate other-dependence, which should be understood as explained later. Here, because the fault is used to illustrate the self-nature of complete imputation, it is said that the characteristics of complete imputation are also the same. Alternatively, the so-called fault of cataracts is that cataracts themselves are the fault, which is said like this: For example, due to the action of conjecture, other-dependence is produced, just as due to the action of cataracts, hair whorls and other things appear. Therefore, in the Treatise on the Stages of Yoga Practice, it is said: For example, when the eyes have defects such as cataracts, the signs of cataracts such as tangled hair are clearly seen. If this defect does not exist, it will not be seen, and only one's own self-nature will be seen, and there will be no inverted clinging. Why? If someone asks why the example of the self-nature manifested by other-dependence is used to illustrate, the answer is: it is a mistake.