Tibetan
གས་པ། བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང༌། རྗོད་པ་དང༌། ཤེས་བྱ་དང༌། ཤེས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །ལྷའི་བུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ལས་འདས་པ་སྟེ། ལྷའི་བུ་དེ་ལ་རྟོག་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་མི་འཇུག་གོ །དོན་དམ་པ་དེ་ལ་ཕ་རོལ་དང་ཚུ་རོལ་དང་དབུས་མེད་དོ། །ལྷའི་བུ་འདི་སྒྲོ་བཏགས་ཏེ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བསྙད་ཀྱི། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཞེས་ཇི་སྐད་དུ་བྱ་བ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ད་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་དབྱིངས་སུ་ཞུགས་པའི་རྟགས་ཏེ། བསྡུས་པའི་དོན་བཅུ་པ་ནི། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་དབྱིངས་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པས་ནི་ཤེས་བྱ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་ཞུགས་པས་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱ་ལ་བྱེ་བྲག་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་དང་མཚུངས་པར་མཐོང་སྟེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་དེའི་ཚེ་སུས་མཐོང༌། དེ་ནི་བདེན་ཏེ། དོན་དམ་པར་གང་ཟག་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་རྣལ་འབྱོར་པའི་རང་གི་རྒྱུད་གང་ཡང་མེད་པས་མཐོང་བ་ཡང་མེད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཇི་ལྟར་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་འབྱུང་བ་ཙམ་གྱི་ཤེས་པ་ཉིད་ལ་ལྷ་སྦྱིན་ནམ་མཆོད་སྦྱིན་གྱིས་མཐོང་ངོ་ཞེས་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་ཡེ་ཤེས་ཉིད་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་མོད་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་རྟོགས་པའི་རྣམ་པས་བདག་ཉིད་ཀྱང་རང་རིག་པས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བའི་ཚེ་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མཐོང་ངོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་མོད་ཀྱི། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་ཤེས་པ་གཞན་དུ་མི་འདོད་དམ། གཞན་དུ་ན་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སོགས་པའི་གང་ཟག་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཇི་ ལྟར་འགྱུར། དེ་སྐད་དུ་ཡང་འཕགས་པ་བདེན་པ་གཉིས་བསྟན་པ་ལས་ཀྱང༌། དེ་དོན་དམ་པར་ཤིན་ཏུ་མེད་ཀྱང་གང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ལམ་བསྒོམ་མོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་རྒྱུ་མེད་པ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་མི་སྐྱེ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ། །གང་ཡོད་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པར་བརྫུན་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། སྒྱུ་མ་དང་གཟུགས་བརྙན་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དེ་ཡང་དོན་དམ་པར་མི་རིགས་ཏེ། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དོན་དམ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་བྱེ་བྲག་མང་བར་བརྟག་མི་བཟོད་དེ། སྔོན་དང་ཕྱི་མའི་མཐས་སྟོང་ལ་དབུས་ཀྱང་གཅིག་དང་དུ་མའི་དངོས་པོར་གཟུང་དུ་མེད་དེ། བདག་དང་གཞན་དང་གཉི་ག་ལས་འབྱུང་བར་མི་འཐད་ལ། གཞན་ལ་རག་ལུས་ཤིང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་བདག་གི་རྒྱུད་བདག་མེད་པར་བརྗོད་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པར་ཡོད་དོ་ཞེས་མིང་འདོགས་ན་ནི་ཅི་དགའ་བར་མིང་ཐོགས་ལ་ཟས་ཀྱང་བྱིན་ཅིག །འོན་ཀྱང་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལས་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཁྱད་པར་ཡོད་པར་བརྗོད་དགོས་སོ། །སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མ་འཁྲུལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་ན་གླང་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ད་ལྟར་ཤེས་པ་འབྱུང་བས་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པའི་ངོ་བོར་བདེན་པར་གྱུར་ན། གཞན་གྱི་རྣམ་པར་གཞན་འབྱུང་བར་ནི་མི་རིགས་ཏེ། དེ་ཉིད་དང་གཞན་གཉིས་ནི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་གཅིག་ན་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མ་བྱུང་བ་ལས་འབྱུང་ཞིང་ནས་ཀྱང་འཇིག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གཅིག་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉིས་རིམ་གྱིས་ན་ཡང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། དེ་སྐད་དུ། རང་བཞིན་ལ་ནི་ཡོད་པ་དང༌། །མེད་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །ཕན་ཚུན་དུ་ནི་འགལ་བ་ན། །ཡོད་མེད་གཅིག་ཏུ་ག་ལ་རུང༌། །གལ་ཏེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་ན། །དེ་ནི་མེད་པ་ཉིད་མི་འགྱུར། །རང་བཞིན་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ནི། །ནམ་ཡང་འཐད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཇི་ལྟར་སྨན་དང་སྔགས་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་ ཚོགས་པའི་དབང་གིས་བརྫུན་པ་ཡིན་ཡང་སྒྱུ་མ་འབྱུང་བ་དེ་ལྟར་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་མ་བརྟགས་ན་དགའ་བ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་སྒྱུ་མ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་མཐུས་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཡེ་ཤེས་སྒྱུ་མ་སྐྱེའོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱང་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་མ་བརྟགས་ན་དགའ་བ་སྟེ། ཐོག་མ་མེད་པའི་རྒྱུ་བརྒྱུད་པས་འབྲེལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ཐམས་ཅད་མི་འགལ་བ་ཉིད་དོ། །དེའི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེ
Chinese
尽净，不可言说，无有言说者，无有知，无有可知的。天子，超越一切智智之境，天子，彼不生起分别与种种分别。胜义谛彼无有此岸、彼岸及中。天子，此乃假立，名为胜义谛，然不如胜义谛之如是行事。如是说。现在是入于不分别界之相，总结的第十个意义是：安住于不分别界，则说为与所知无有差别。以诸法入于不可见之相，故于能知与所知不分别也。是故，诸法见为等同虚空之中央，以一切时分如是所说之相皆不生起故。若是，尔时谁见？是真实，胜义中，以无有任何补特伽罗等之自性，瑜伽士之自续亦无有，故亦无有见。然，如何胜义中虽无有自性，然世俗中，仅由色等境之相生起之识，天授或祭授见之，如是如是世间安立名言，如是此处亦是，智慧胜义中虽无有自性，然以于真实义串习之力，以诸法了知无有自性之相，自性亦由自证了知无有自性生起之时，瑜伽士之智慧见之，如是显示。诸法胜义中虽无有自性，然世俗中，不欲瑜伽士之智慧异于异生之识耶？若异，则声闻与独觉与菩萨等之补特伽罗安立如何成耶？如是亦于圣者二谛显示经中云：彼胜义中虽极无有，然于世俗中修道。何者于世俗中亦无有因，彼则一切时分亦不生，如世俗中亦如兔角等。何者是有，彼于胜义中亦是虚妄。
English
Completely pure, unspeakable, without a speaker, without knowledge, without anything to be known. Son of the gods, transcending the realm of all-knowing wisdom, son of the gods, neither conception nor various conceptions arise in him. In the ultimate truth, there is no shore, no other shore, and no middle. Son of the gods, this is a mere imputation, called the ultimate truth, but it is not like acting in accordance with the ultimate truth. Thus it is said. Now, it is a sign of entering the realm of non-distinction. The tenth meaning of the summary is: By abiding in the realm of non-distinction, it is said that there is no difference from what is to be known. Because all phenomena enter into the aspect of invisibility, there is no distinction between the knower and the known. Therefore, all phenomena are seen as equal to the center of the sky, because all the characteristics shown in all aspects do not arise. If so, who sees at that time? That is true, in the ultimate sense, because there is no self-nature of any person, etc., and there is no self-continuum of the yogi, so there is no seeing either. However, although there is no self-nature in the ultimate sense, in the conventional sense, the consciousness that arises only from the appearance of objects such as form is seen by Devadatta or Yajnadatta. Just as names are established in the world in this way, so here too, although wisdom has no self-nature in the ultimate sense, by the power of familiarizing oneself with the true meaning, when the yogi's wisdom sees that all phenomena are realized to be without self-nature, and that self-nature is also realized to be without self-nature by self-awareness, it is shown that the yogi's wisdom sees it. Although all phenomena are without self-nature in the ultimate sense, in the conventional sense, is it not desired that the wisdom of the yogi is different from the consciousness of ordinary beings? If it is different, how can the establishment of persons such as hearers, solitary Buddhas, and Bodhisattvas be accomplished? Thus, in the Sutra on the Two Truths of the Noble One, it is also said: Although it is utterly non-existent in the ultimate sense, one cultivates the path in the conventional sense. Whatever has no cause even in the conventional sense does not arise at all at any time, just like a rabbit's horn, etc., in the conventional sense. Whatever exists is also false in the ultimate sense.
Chinese
生起，如幻术和影像等。缘起也不应是胜义谛，因为幻术等也是胜义谛的缘故。如果幻术等和众多差别不可堪忍观察，因为前后际空，中间也不可执为一和多的事物，不应从自和他和二者产生，因为依赖于他而产生，一边说着我的相续无我，一边又说胜义谛存在，如果这样命名，那么就随意命名，也请给食物吧！然而必须说幻术等和胜义谛的体性有差别。幻术等也不会不迷惑，因为它们也是缘起的缘故。因为以什么而知晓现在有大象等形象的显现，如果幻术等成为知晓的自性而真实存在，那么以其他的形象而产生其他是不应理的，因为彼和他是相违的缘故。无二的智慧不会以二的形象而显现，因为真实不实的二者在一个本体上是相违的缘故。不产生的不会产生，产生后也不会坏灭，因为在一个本体上存在和不存在二者即使是次第存在也是相违的缘故。如是说：自性有和无，此理不应有，互相若相违，有无怎能一。若以自性有，彼则不转无，自性转为他，何时亦不应。如是宣说。因此，就像药物和咒语等因缘聚合的力量，虚假也会产生幻术一样，同样以业和烦恼的力量，如果不观察则更好，各自的凡夫们的凡夫幻术，同样以福德和智慧资粮的力量，瑜伽士们的瑜伽士智慧幻术也会产生。原因和条件等也像幻术等一样，如果不观察则更好，因为是无始以来的因果相续的自性，所以一切都不相违。所谓的“从彼获得之后”，是指超离世间，无分别的智
English
arise, like illusion and images, etc. Dependent arising should also not be the ultimate truth, because illusion, etc., are also the ultimate truth. If illusion, etc., and many differences cannot withstand examination, because the beginning and end are empty, and the middle cannot be grasped as one or many things, it should not arise from self, other, or both, because it depends on others to arise, while saying that my continuum is without self, it is said that the ultimate truth exists, if named like this, then name it as you please, and please give food! However, it must be said that there is a difference between illusion, etc., and the nature of the ultimate truth. Illusion, etc., will also not be non-deceptive, because they are also dependently arising. Because by what is it known that the appearance of elephants, etc., is now arising, if illusion, etc., become the nature of knowing and truly exist, then it is unreasonable for others to arise in other forms, because that and other are contradictory. Non-dual wisdom will not appear in the form of two, because the two realities that are not true are contradictory in one entity. What has not arisen will not arise, and after arising, it will not perish, because existence and non-existence in one entity, even if they exist in sequence, are contradictory. As it is said: "Self-nature has and has not, this reason should not be, if mutually contradictory, how can existence and non-existence be one. If it exists by self-nature, it will not turn into non-existence, self-nature turns into other, it should never be." Thus it is said. Therefore, just as the power of the aggregation of conditions such as medicine and mantras, even if false, will produce illusion, so too, by the power of karma and afflictions, it is better not to observe, the illusion of ordinary people, similarly, by the power of the accumulation of merit and wisdom, the illusion of yogic wisdom of yogis will also arise. Causes and conditions, etc., are also like illusion, etc., it is better not to observe, because it is the nature of the beginningless causal continuum, so everything is not contradictory. The so-called "obtained after that" refers to the wisdom that transcends the world and is non-conceptual.