Tibetan
ས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མིན། །གཉིས་དང་བྱེད་པོ་དུས་ཀྱིས་མིན། །དེ་བཞིན་དབང་ཕྱུག་སོགས་བྱས་མིན། །རང་བཞིན་ལས་མིན་རྒྱུ་མེད་མིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་འཇུག་པ་ཡང༌། །ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཅན་སྣང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་སྤྲོས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ས་བོན་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་འབབ་པ་བཞིན་རྗེས་སུ་འཇུག་པས། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་འཇུག་པ་ཡང༌། །ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཅན་སྣང༌། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མདོ་ལས། འོན་ཀྱང༌། ས་དང༌། ཆུ་དང༌། མེ་དང༌། རླུང་དང༌། ནམ་མཁའ་དང༌། དུས་ཀྱི་ཁམས་རྣམས་འདུས་ནས་ས་བོན་འགགས་པ་ན་མྱུ་གུ་མངོན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། འོན་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་པ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། བདག་དང༌། གཞན་དང༌། གཉིས་ཀ་དང༌། དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བའི་ས་བོན་དང་ས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ཉིད་ལས་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱའོ། །རྒྱུ་ལྔ་དག་གིས་ཕྱི་རོལ་གྱི། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་བཞེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། རྒྱུ་ལྔ་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ལྔ་པོ་དག་གིས་སོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བོན་ལ་སོགས་པའོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་རོ། །རྟག་པར་མ་ཡིན་ཆད་པར་མིན། །འཕོ་བར་མ་ཡིན་རྒྱུ་ཆུང་ལས། །འབྲས་བུ་ཆེན་པོ་འགྲུབ་པ་དང༌། །འདྲ་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ཕྱིར་ཡང༌། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྟག་པར་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་ས་བོན་ཡང་གཞན་ཉིད་ལ་མྱུ་གུ་ཡང་གཞན་ཉིད་དེ། མྱུ་གུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་ས་བོན་མ་ཡིན་ལ། ས་བོན་ཉིད་ཀྱང་མྱུ་གུ་ མ་ཡིན་ལ། ས་བོན་མ་འགགས་ན་ཡང་མྱུ་གུ་མི་འབྱུང་ལ། འགགས་ན་ཡང་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ས་བོན་ཡང་འགགས་ལ། མྱུ་གུ་ཡང་སྐྱེ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་རྟག་པར་མ་ཡིན་ནོ། །ཆད་པར་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བོན་སྔར་འགགས་པ་ལས་ཀྱང་མྱུ་གུ་མི་སྐྱེ་ལ། མ་འགགས་པ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ས་བོན་ཡང་འགགས་ལ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་མྱུ་གུ་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཆད་པར་མ་ཡིན་ནོ། །འཕོ་བར་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་མི་འདྲ་བ་ཁོ་ན་སྟེ། དེའི་འཕོ་བར་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་ཆུང་དུ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བོན་ཆུང་དུ་བཏབ་པ་ལས་སོ། །འབྲས་བུ་ཆེན་པོ་འགྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ཆུང་དུ་དེ་ལས་འབྲས་བུ་མང་པོ་མངོན་པར་འགྲུབ་པ་སྟེ། ཆུང་དུ་ལས་འབྲས་བུ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་འགྲུབ་པས་དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཆུང་དུ་ལས་འབྲས་བུ་ཆེན་པོ་འབྱུང་ངོ༌། །འདྲ་བར་རྗེས་སུ་འགྲོ་ཕྱིར་ཡང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བོན་ཇི་ལྟ་བུ་བཏབ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ནའི་འབྲས་བུ་མངོན་པར་འགྲུབ་པས་དེའི་ཕྱིར་དེ་དང་འདྲ་བའི་རྒྱུད་དུ་སྟེ། འདྲ་བར་འབྲས་བུ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་བོན་མྱུ་གུ་ཐ་དད་ཕྱིར། །ས་བོན་རྟག་པ་ཉིད་མ་ཡིན། །ཆད་པར་མི་འགྱུར་གང་གི་ཕྱིར། །ས་བོན་ཡོད་ན་མྱུ་གུ་སྟེ། །ས་བོན་འདྲ་བ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། །དེ་དང་མི་འདྲ་ཡང་མི་འདོད། །མྱུ་གུ་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ། །མྱུ་གུ་འཕོ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ས་བོན་ཆུང་རབ་ཅིག་ཡོད་ན། །ས་བོན་ཉིད་ལས་འབྱུང་འགྱུར་ཏེ། །དེ་བས་རྒྱུ་ནི་ཆུང་དུ་ལས། །འབྲས་བུ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་ཕྱིར་རོ། །ས་བོན་སཱ་ལུ་སོགས་བཏབ་ལ། །འབྲས་བུ་ཁྲེ་རྒོད་ལ་སོགས་མིན། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། མྱུ་གུ་ས་བོན་ལྟར་མི་འདོད། །རྒྱུ་མེད་མྱུ་གུ་སྐྱེ་བའང་མེད། །འགག་དང་སྐྱེ་བ་མགོ་མཉམ་སྟེ། །སྲང་མདའི་མགོ་མཇུག་མཐོ་དམན་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཀུན་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མ་བསགས་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་ནང་གི་འང་རྒྱུ་དང་ནི། །རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཞེད། །དེ་བཞིན་ནང་གི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕྱི་རོལ་གྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམ་པ་གཉིས་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ རྟོགས་པར་བྱའོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནང་གི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པ་དང༌། རྐྱེན་དང་འབྲེལ་པས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །བཞེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་བཞེད་པ་དང་དགོངས་པ་དང༌། མངོན་དུ་བཞེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་ལ་ནང་གི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འདིའི་རྒྱུ་དང་པོ་མ་རིག་པ། །ཐ་མ་འཆི་ཡིན་གོ་རིམས་བཞིན། །དེ་ལ་ཐོག་མར་མ་རིག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང་པོར་མ་རིག་པའོ། །ཐ་མར་འཆི་བའི་ཡན་ལག་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཐ་མ་འཆི་བའོ། །དེ་དག་གི་བར་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དབུས་སུ་འདོད་དེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མདོ་ལས། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས། འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་མིང་དང་གཟུགས། མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་རྐྱེན་གྱིས་རེག་པ། རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ། ཚོར་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲེད་པ། སྲེད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ལེན་པ། ལེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲིད་པ། སྲིད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་བ། སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི་དང༌། མྱ་ངན་དང༌། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་བ་དང༌། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང༌། འཁྲུག་པ་རྣམས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་འབའ་ཞིག་པོ་འདི་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཉོན་མོངས་ལས། །སྐྱེ་བཅས་བདག་ཉིད་ཆ་གསུམ་ནི། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། །བྱེད་པ་ལ་སོགས་རྣམ་པར་སྤངས། །ཉོན་མོངས་པ་དང༌། ལས་དང་སྐྱེ་བ་གཞན་དབང་གི་བདག་ཉིད་འདི་ཡང་ཆ་གསུམ་གྱིས་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་ལས་ཀྱི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དང༌། སྐྱེ་བའི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་གསུམ་སྟེ། མ་རིག་པ་དང༌། སྲེད་པ་དང༌། ལེན་པ་རྣམས་སོ། །ལས་ཀྱི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་གཉིས་ཏེ། འདུ་བྱེད་དང་སྲིད་པ་དག་གོ །སྐྱེ་བ་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་ལྷག་མ་བདུན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། མིང་དང་གཟུགས་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང༌། རེག་པ་དང༌། ཚོར་བ་དང༌། སྐྱེ་བ་དང༌། རྒ་ཤི་རྣམས་སོ། །ཡང་ཞེས་ བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་བསྡུ་བར་བྱ་བར་བལྟ་སྟེ། མྱ་ངན་དང༌། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང༌། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང༌། འཁྲུག་པ་ལ་སོགས་པ་དང༌། སྡུག་པ་དང་བྲལ་བ་དང༌། མི་སྡུག་པ་དང་ཕྲད་པ་དང༌། འདོད་པས་ཕོངས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྡུའོ། །དེ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་པ་འདི་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བྲལ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ།། །།སཱ་ལུ་ལྗང་པའི་མདོའི་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ། བམ་པོ་གསུམ་པ། གལ་ཏེ་དང་པོ་མ་རིག་མེད། །ཐ་མ་འཆི་བ་འབྱུང་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་དང་པོ་མ་རིག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་མ་རིག་པ་མེད་པར་གྱུར་ན། འདུ་བྱེད་རྣམས་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་རྒ་བ་དང་འཆི་བའི་བར་དུ་མེད་པར་གྱུར་ན་མྱ་ངན་ལ་སོགས་པར་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ལས་གཞན་བདག་དང་ནི། །བདག་གི་ཞེས་པ་གང་ནའང་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི། དེ་ལ་མ་རིག་པ་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གིས་འདུ་བྱེད་
Chinese
非地亦非他，非二非作者时，如是自在等非作，非自性非无因。如是说。以因和缘而入者，无始时有显现。名为从无始时起，由戏论的习气种子不断，如河流般流淌而随之进入。以因和缘而入者，无始时有显现。如是说。因此，经中说：然而，地、水、火、风、空和时界等聚集，种子灭尽时，芽显现。然而，是指从无中生，与我、他、二者、自在等分离的种子和地等聚合，才能生出芽等。以五因者，许外之缘起。名为，以五因者，是指以五因。外之，是指种子等。缘起，是指缘起。非常亦非断，非转移小因，大果成就，相似故随行。如是说。非常，是指，因为种子是其他的，芽也是其他的。芽不是种子，种子也不是芽。种子不灭，芽不生；灭了，也不是。然而，种子灭了，芽也生了。因此，不是常。非断，是指种子先前灭了，芽也不生；不灭，也不是。然而，种子灭了，就在那时芽也生了。因此，不是断。非转移，是指种子和芽完全不同，因此不是转移。小因，是指从小播种。大果成就，是指从小因中显现出许多果实，从小
English
Not from earth, nor from another. Not from two, nor from an agent of time. Likewise, not made by Ishvara, etc. Not from nature, nor without cause. Thus it is said. Also, entering by cause and condition, Appears as having no beginning. That is, from beginningless time, the seeds of habituation of elaboration are continuous, like a flowing river, and follow accordingly. Also, entering by cause and condition, Appears as having no beginning. Thus it is said. Therefore, in the sutra it is said: However, when the elements of earth, water, fire, wind, space, and time gather together, and the seed ceases, then the sprout becomes manifest. However, it means that sprouts, etc., arise from the collection of seeds and earth, etc., which are separate from arising from nothing, self, other, both, Ishvara, etc. By the five causes, it is asserted that external dependent arising exists. That is, by the five causes means by those five causes. External means seeds, etc. Dependent arising means dependent arising. Not permanent, not discontinuous, not transferred, from a small cause, a great result is accomplished, and also because it follows similarly. Thus it is said. Not permanent means, because the seed is other and the sprout is also other. The sprout is not the seed, and the seed is not the sprout. Even if the seed does not cease, the sprout does not arise, and even if it ceases, it is not. However, the seed ceases and the sprout arises. Therefore, it is not permanent. Not discontinuous means that even if the seed has ceased before, the sprout does not arise, and even if it has not ceased, it is not. However, the seed ceases, and at that very moment the sprout also arises. Therefore, it is not discontinuous. Not transferred means that the seed and the sprout are completely different, therefore it is not transferred. Small cause means from planting a small seed. Great result is accomplished means that many fruits are manifested from that small cause, from small
Chinese
因为显现成就，所以从小的因产生大的果。相似地，为了随顺，意思是说，种植了什么样的种子，就显现成就那样的果实，因此，在和它相似的相续中，为了相似地显现成就果实。因为种子和苗芽各不相同，所以种子本身不是常恒的。因为不会断灭，所以如果种子存在，就有苗芽。为了成就相似的种子，也不希望和它不相似。苗芽、果实等等，即使苗芽转移也不存在。如果存在非常小的种子，也一定是从种子本身产生。因此，因为因小，所以产生大的果实。种植稻谷等种子，不会产生青稞等果实。正因为如此，不希望苗芽像种子一样。没有因，苗芽也不会产生。断灭和产生是相同的，就像秤杆的首尾高低一样。这样说了。因此，应当观察外在的缘起，而不是以遍计所执的自性来积累。同样，内在的也认为是因和缘两种。同样，内在的意思是说，就像外在的缘起一样，因为和因、缘两种相关联，所以应当了知两种差别。因和缘两种，意思是说，应当领会内在的缘起和因相关联，以及和缘相关联的两种。认为是显现认为、意念和显现认为的同义词。那么，如何了知内在的缘起和因相关联呢？回答说：此的因，最初是无明，最后是死亡，按照次第。因此，为了显示最初是无明，所以最初是无明。为了显示最后是死亡的支分，所以最后是死亡。那些在它们之间的，认为是中间的。正因为如此，经中说：无明的缘故产生诸行，诸行的缘故产生识，识的缘故产生名色，名色的缘故产生六处，
English
Because it manifests and accomplishes, a great result arises from a small cause. Similarly, in order to follow, it means that whatever kind of seed is planted, only that kind of fruit manifests and accomplishes. Therefore, in a continuum similar to it, in order to manifest and accomplish the fruit in a similar way. Because seeds and sprouts are different, the seed itself is not permanent. Because it will not be cut off, if the seed exists, there will be a sprout. In order to accomplish a similar seed, it is not desired to be dissimilar to it. Sprouts, fruits, etc., even if the sprout is transferred, it does not exist. If there is a very small seed, it will definitely arise from the seed itself. Therefore, because the cause is small, a great fruit arises. Planting seeds such as rice will not produce fruits such as barley. Precisely because of this, it is not desired that the sprout be like the seed. Without a cause, the sprout will not arise. Cessation and arising are the same, like the high and low of the beginning and end of a balance. This is said. Therefore, one should observe external dependent origination, not accumulating it with the nature of complete imputation. Similarly, the internal is also considered as two types: cause and condition. Similarly, the internal means that, like external dependent origination, because it is related to both cause and condition, one should understand the two differences. The two types of cause and condition mean that one should understand the two types of internal dependent origination related to cause and related to condition. 'Considered' is a synonym for manifest consideration, thought, and manifest consideration. So, how does one understand that internal dependent origination is related to cause? It is said: The cause of this, the first is ignorance, the last is death, according to the order. Therefore, in order to show that the first is ignorance, the first is ignorance. In order to show that the last is the limb of death, the last is death. Those in between them are considered to be in the middle. Precisely because of this, the sutra says: Because of ignorance, actions arise; because of actions, consciousness arises; because of consciousness, name and form arise; because of name and form, the six sense bases arise;
Chinese
六处为缘生触，触为缘生受，受为缘生爱，爱为缘生取，取为缘生有，有为缘生生，生为缘生老死，以及忧愁、啼哭、痛苦、忧恼、喧杂等生起。如是则此纯大苦蕴生起。如是说。十二支从烦恼，生等自性有三部分，从因和缘而生，舍弃作者等。烦恼和业以及生，他自在的自性，此也以三部分来分别安立，即烦恼的他自在的自性，以及业的他自在的自性，以及生的他自在的自性。其中，烦恼的他自在的自性有三支，即无明、爱、取。业的他自在的自性有二支，即行和有。生是他自在的自性之相有剩余七支，即识、名色、六处、触、受、生、老死。又，以“又”这个词，应视为包含，包含忧愁、啼哭、不适、喧杂等，以及与可爱分离、与不可爱相遇、所欲不得等。如是，这十二支的缘起，应知为三种自性。而且，应知其与作者等和自性相分离。萨卢绿穗经广释，第三卷。如果最初没有无明，最终就不会有死亡。名为，如果最初没有无明，名为如果无明不存在，那么行就不会产生。同样，如果老和死之间不存在，就不会陷入忧愁等。除此之外，我和我的，任何都没有。名为，其中无明也这样想，我造作诸行