Tibetan
་པས་ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་མི་འདའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡང་ཉན་པ་པོའི་འདོད་པའི་ངོར་ཁྱད་པར་གཞན་མི་སྤོང་བའི་ཕྱིར་སེམས་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་སྟོང་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དང༌། ཁྱད་པར་གཞན་སྤོང་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དང་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་གྱི་ཐ་སྙད་དོ། །དོན་དམ་པར་ནི་ཆོས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་དག་མེད་དོ། །དེ་གསུངས་པ། དོན་དམ་རྣམ་པར་དཔྱད་རྣམས་ལ། །དེ་ལྟར་གྱུར་པ་མི་འགྲུབ་པས། །ཀུན་རྫོབ་པ་ཡི་ཚིག་དོན་ལ། །དེ་ཉིད་དང་ནི་གཞན་ཉིད་ འགོག །ཅེས་དང༌། ལྡོག་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཕྱིར། །ཐ་དད་ཐ་དད་བརྟག་པ་མིན། །ཞེས་སོ། །དེས་ན་ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དཀར་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལྟར་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་དང་ལྷན་ཅིག་གཅིག་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དག་གི་བརྗོད་པར་བྱར་མེད་པ་ཁོ་ན་ནི་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལ་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ལ། དོན་དམ་པའི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཁོ་ནའོ། །དངོས་པོ་ཡོད་ན་ཡང་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་གི་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་དེ་དེ་ལྟར་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་འགལ་བ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །དོན་དམ་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་དང་ལྷན་ཅིག་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོན་དམ་པའི་རྣམ་པར་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པར་གསུངས་པ། རབ་འབྱོར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་གཞན་ལ། དོན་དམ་པ་ཡང་གཞན་པ་མ་ཡིན་གང་འཇིག་རྟེན་གྱི་དེ་བཞིན་དེ་ཁོ་ན་དོན་དམ་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ་ཞེས་སོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པ་ནི་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ལ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པ་དང་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་ངོ་ཞེས་པ་ལྟོས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་གཅིག་ལ་གཉིས་ཀའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མི་འགལ་ལོ། །དེའི་ཕྱིར་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ཐ་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཐ་སྙད་ཁོ་ནར་རོ་ཞེས་པས་དོན་དམ་པར་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པས་མ་ཡིན་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་འཕགས་པ་ས་བཅུ་པའི་མདོར་གསུངས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་རྣམས་འདི་ལྟ་སྟེ། ཁམས་གསུམ་པ་འདི་ནི་སེམས་ཙམ་མོ་ཞེས་པ་དེ་ནི་མདོ་གཞན་རྣམས་སུ་རྒྱས་པ་དང་བཅས་པར་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་པ་ཉིད་དུ་མི་གཟུང་གི་སེམས་ཙམ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་དེ་ནི་རིམ་གྱིས་དོན་དམ་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྒྱ་མཚོ་ལ་ཞུགས་པའི་ཆེད་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ་ཞེས་ཟུང་ཤིག །དེ་ལྟར་ནི་གང་ལན་གཅིག་ལ་ཆོས་མ་ལུས་པར་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པ་དེ་རེ་ཞིག་སེམས་ཙམ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་རིམ་གྱིས་ཕྱིའི་དོན་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ལ་འཇུག་གོ །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གསུངས་པ། འདི་ལྟར་རྣམ་ པར་ལྟ་རྣམས་ཀྱི། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་འགག་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེའི་འོག་ཏུ་རིམ་གྱིས་སེམས་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པ་ན་དེ་ཡང་བདག་ཉིད་པ་ཉིད་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་ཟབ་མོའི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་ཕྱིའི་དོན་ཡང་གནས་ཏེ། གཞན་དུ་ན་འཕགས་པ་ས་བཅུ་པར། ས་བརྒྱད་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་གཏོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་གྲངས་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་གསུངས་པ་དེ་དང་འགལ་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ། དེ་རྡུལ་ཕྲ་མོ་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་ལ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་ཚད་མེད་པ་ཉིད་དང་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་ན་སའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆུའི་ཁམས་དང༌། མེའི་ཁམས་དང༌། རླུང་གི་ཁམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་རོ། །གྲགས་པ་དང་ཡང་འགལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་གྲགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་པས་དཔྱད་ན་ནི་གཉིས་ཀ་ཡང་བརྟག་མི་བཟོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོར་མེད་དོ། །ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་དངོས་པོ་གཉིས་ཀའང་བ་ལང་རྫི་བོའི་བར་ལ་གྲགས་པ་ཉིད་དོ། །སེམས་ཙམ་དུ་གསུངས་པའི་འབྲས་བུ་ནི་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་བྱེད་པ་པོ་དང་ཟ་བ་པོ་དགག་པ་སྟེ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་སེམས་མ་གཏོགས་པ་གཞན་བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་སེམས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟོས་ནས་སེམས་གཙོ་བོར་སྒྲུབ་པའི་དོན་དུའོ། །གང་གསུངས་པ། དོན་ཡོད་མ་ཡིན་སེམས་ཉིད་དེ། །ཞེས་པ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ། བག་ཆགས་ཀྱིས་ནི་དཀྲུགས་པའི་སེམས། །དོན་དུ
Chinese
也不超出由遮遣所成的自性。正因为如此，为了不舍弃听者的意愿中的其他差别，所以心无自性和空性等等是无差别的名言；为了舍弃其他差别，所以识的无自性以及空性等等是有差别的名言。就胜义而言，法、识以及法性、空性等等，因为无自性之故，差别和无差别都不存在。如是说：于胜义观察诸（智者），如是成立不应理，于世俗谛之词义，遮遣此性与他性。又说：由遮遣自性无故，非是异异之分别。因此，如同月亮等的白色等一样，有为法的体性与世俗一起，不可言说是一性和异性，这才是胜义的体性。因为唯有事物才可能分别彼性与异性，而胜义的总相是事物之自性不存在，因此唯有不可言说是彼性与异性。即使事物存在，也会产生彼性与异性的分别，但事物若无自性，则不可能如此，这才是无有相违。胜义智慧之自性也唯有与世俗一起，安立为如是性之体性，是胜义的唯一相。如《般若波罗蜜多》中所说：善现，世间之世俗亦异，胜义亦非异，何为世间之如是，彼即是胜义之如是性。智慧自性的胜义与幻化等无有差别，因此也是真实的世俗之自性，并且因为与证悟彼性相符，所以也是胜义的自性，如是依靠差别，一个事物具有二者的自性也不相违。因此，以法与有法各异等之安立仅是名言而已，所以于胜义中发心等皆不应以有差别的方式存在。
English
It does not go beyond the nature of negation. For the same reason, in order not to abandon other distinctions in the listener's intention, terms such as mindlessness and emptiness are undifferentiated; in order to abandon other distinctions, terms such as the naturelessness of consciousness and emptiness are differentiated terms. In terms of ultimate truth, phenomena, consciousness, and the nature of phenomena, emptiness, etc., because of their lack of self-nature, there is no difference or non-difference. It is said: For those who examine the ultimate truth, it is not reasonable to establish it in this way, and the meaning of the words of conventional truth denies this nature and otherness. It is also said: Because there is no self-nature to be negated, it is not a distinction of difference. Therefore, just as the whiteness of the moon and so on, the characteristics of conditioned phenomena, together with the conventional, cannot be spoken of as one and other, and this is the characteristic of the ultimate truth. Because it is only possible to distinguish between thatness and otherness in things, the general characteristic of ultimate truth is that the nature of things does not exist, so it is only impossible to say thatness and otherness. Even if things exist, the distinction between thatness and otherness will arise, but if things have no self-nature, it is impossible to do so, and this is without contradiction. The nature of ultimate wisdom is also only considered to be the same as the nature of suchness, together with the conventional. As it is said in the Perfection of Wisdom: Subhuti, the conventional of the world is also different, and the ultimate is not different, what is the suchness of the world is the suchness of the ultimate. The ultimate of the nature of wisdom is no different from illusion and so on, so it is also the nature of true conventionality, and because it is in accordance with the realization of that nature, it is also the nature of ultimate truth, so relying on the difference, it is not contradictory for one thing to have the nature of both. Therefore, the establishment of phenomena and entities as different is only a name, so in the ultimate truth, the generation of mind and so on should not exist in a differentiated way.
Chinese
但也不是没有差别。如《圣十地经》中所说：诸位佛子，譬如这三界唯是心。此经在其他经典中广说，为了显示无自性之故，不应执为胜义谛，仅仅显示为唯心，这完全是为了逐渐以胜义谛的方式进入大海。因此，对于不能一次性完全证悟一切法无自性者，暂时依赖唯心，逐渐进入外境无自性。因此经中说：如此观视者，所取与能取，皆将止息。此后，逐渐个别观察唯心的自性，那时也能领悟其为自性，从而进入甚深之理。在世俗谛中，外境也如识一样存在。否则，与《圣十地经》相违，其中说八地菩萨能完全知晓属于世间界的微尘数量等。如经中所说：彼亦能善知微尘之小，以及其变大、无量和分离。亦能善知世间界中所有之地微尘。同样，也能善知水界、火界和风界。广说如是。又与名言相违，因为外境也如识一样是名言。若以理智分析，则二者皆因不堪观察而无实有。在世俗谛中，二者都如牧童之间的牛一样为人所知。说唯心的结果是为了遮破由他所遍计的作者和受者，因为在名言中，除了心之外，作者等其他事物都不能成立。或者，因为心是诸法之先导，所以相对于一切法而言，是为了确立心为主要。如经中所说：非有实事唯是心。以及：由习气所扰之心。
English
But it is not without differences either. As it is said in the Sutra of the Ten Bhumis of the Noble Ones: "O sons of the Victorious Ones, like this, these three realms are only mind." That which is shown in other sutras with elaboration, because it shows the absence of self-nature, should not be taken as the ultimate truth, but merely shown as mind-only, this is solely for the purpose of gradually entering the ocean by way of the ultimate truth. Thus, for those who cannot realize the absence of self-nature in all phenomena at once, they rely on mind-only for a while, and gradually enter into the absence of self-nature of external objects. For that very reason it is said: "Thus, for those who view, the grasped and the grasper will cease." After that, gradually discriminating the nature of mind-only, then that too will be understood as self-nature, and one will enter into the profound way. In conventional truth, external objects also exist like consciousness. Otherwise, it would contradict the Noble Ten Bhumi Sutra, which states that on the eighth bhumi, Bodhisattvas fully know the number of atoms belonging to the world realm, and so on. As it is said: "They also know well the minuteness of the atoms themselves, and also know well their becoming great, immeasurable, and differentiated. They also know well how many earth atoms there are in the world realm. Similarly, they also know well the water element, the fire element, and the wind element." It is extensively explained. It also contradicts fame, because external objects are also famous like consciousness. If analyzed by reason, both are non-existent as entities because they cannot withstand scrutiny. In conventional truth, both entities are known like cows between cowherds. The result of saying mind-only is to refute the agent and the enjoyer who are completely imputed by others, because even in conventional terms, other than mind, other agents and so on are not established. Or, since mind precedes all phenomena, it is for the purpose of establishing mind as the main thing in relation to all phenomena. As it is said: "There is no real thing, it is only mind." And similarly: "The mind disturbed by habituation."