Tibetan
པར་ཤེས་པ་བཏགས་སོ་ཞེས་པ་འདི་ལྟར་ཕན་ཚུན་ལྟོས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་གྲུབ་པོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། མིག་དང༌། རྣ་བ་དང༌། སྣ་དང༌། ལྕེ་དང༌། ལུས་དང༌། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དབང་པོ་དང་ཡུལ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཚོགས་པ་དང་སྣང་བ་ལའང་ཇི་ལྟར་སྲིད་པ་བཞིན་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་དེ་ལྟ་ནའང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་ཁོ་ནས་ཐ་སྙད་གདགས་ཏེ་རྔའི་སྒྲ་དང་ནས་ཀྱི་མྱུ་གུ་ཞེས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ། །མར་གཞག་པར་བྱ་བའི་དབང་པོ་ཕན་པ་དང་གནོད་པ་དག་གིས་རྣམ་པར་འགྱུར་བར་གྱུར་ན་གསལ་བ་དང༌། ཞེན་པ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། དུས་དང་རྒྱུད་དང་རྣམ་པ་དང་འགྲོ་བ་དང་ཡུལ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བསྡུས་ཤིང་སྡོམ་པ་ཉེ་བར་བཟུང་ནས་ཕུང་པོ་ལྔ་སྟེ། གཟུགས་རུང་མཚན་ཉིད་ཅན་ནི་གཟུགས། །ཚོར་བ་ཉམས་མྱོང་བདག་ཉིད་དོ། །འདུ་ཤེས་མཚན་མར་འཛིན་པ་སྟེ། །འདུ་བྱེད་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའོ། །ཡུལ་ན་སོ་སོར་རྣམ་རིག་པ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམས་གསུངས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ནི་བཅུ་གཉིས་ཏེ། མིག་དང༌། རྣ་བ་དང༌། སྣ་དང༌། ལྕེ་དང༌། ལུས་དང༌། གཟུགས་དང༌། སྒྲ་དང༌། དྲི་དང༌། རོ་དང༌། རིག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་སྟེ་བཅུ་རྣམས་བརྗོད་ཟིན་ལ་ཡིད་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དག་བཤད་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་དངོས་པོ་བདུན་ པོ་སྟེ་ཡུ་ལ་དྲུག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་དང་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་གང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་མ་ཐག་པ་དེ་ནི། དེ་དང་འདྲ་བའི་འབྲས་བུ་མངོན་པར་གྲུབ་པར་བྱེད་པས་དེ་ལས་ཕྱི་མའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ས་བོན་གྱི་དངོས་པོའི་གནས་སྐབས་ཀྱིས་དྲུག་པའི་རྟེན་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་སྟེ་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ལྟར་ཐ་དད་དུ་གྱུར་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་དང་འདུ་བྱེད་དང་ཕུང་པོ་རྣམས་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་དང་ནམ་མཁའ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་མིན་གྱི་འགོག་པ་རྣམས་ཀྱང་སྟེ་ཆོས་བདུན་རྣམས་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དོ་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ནི་དཔྱད་ཟིན་ཏོ། །ཆོས་གང་ཆོས་གཞན་རྣམས་མི་སྒྲིབ
Chinese
所谓“识”的安立，就像这样互相观待，识和所识就成立了。识有六种，即眼识、耳识、鼻识、舌识、身识和意识。如果说，如同根、境和作意聚合，以及显现那样，依赖而生起识，那么，眼识等也是以不共的因来施设名称，就像鼓声和青稞苗一样。为了安立将要放置的根，被利益和损害所转变，就说是为了随顺明亮和贪执的缘故。总摄和归纳时间、相续、形态、行境和所缘各异的色等，就是五蕴：色是可变坏的自性；受是领受经验的自性；想是执取相状；行是显现造作；在境上各自明了，是识的自性。这样宣说了各自的自性。十二处即是：眼、耳、鼻、舌、身、色、声、香、味、触，这十处已经说过，下面将要解说意和法的生处。其中，意处是七种事物，即六识和意根。其中，六识之中，哪个识刚刚灭尽，它就能显现产生与之相似的果，因此，为了极力证成从它之后产生的识的种子之事物状态的第六个所依，而进行安立，就像眼等根一样，成为各异的情况是不存在的。受、想、行和蕴是法处。无表色、虚空和择灭、非择灭也包括在内，这七法是法处，这是分别说者的观点。其中，无表色已经分析完毕。哪种法不障碍其他法
English
The establishment of what is called "consciousness" is such that consciousness and the object of consciousness are established in mutual dependence. Consciousness is of six kinds: eye consciousness, ear consciousness, nose consciousness, tongue consciousness, body consciousness, and mind consciousness. If it is said that consciousness arises in dependence, just as when faculties, objects, and attention gather, and also in dependence on appearance, then, just as with eye consciousness and so forth, names are applied based solely on uncommon causes, just as with the sound of a drum and a barley sprout. It is said that the faculty to be placed is transformed by benefits and harms, because it follows after clarity and attachment. Having gathered and closely summarized the various forms, continuities, aspects, behaviors, and objects of the sense objects, there are five aggregates: form is that which has the characteristic of being able to be ruined; feeling is the nature of experiencing; perception is apprehending characteristics; formation is manifest action; and individually cognizing objects is the nature of consciousness. Thus, their individual characteristics are spoken of. The twelve sources are: eye, ear, nose, tongue, body, form, sound, smell, taste, and tangible objects. These ten have already been mentioned, and now the sources of mind and phenomena will be explained. Among these, the mind source is the seven things, that is, the six consciousnesses and the mind faculty. Among these six consciousnesses, whichever consciousness has just ceased, it can manifest and produce a result similar to it. Therefore, in order to strongly establish the sixth basis of the state of the seed of consciousness that arises after it, it is established that it is not the case that it becomes different like the eye and other faculties. Feeling, perception, formation, and aggregates are the phenomena source. Non-revealing form, space, and cessation by discrimination and non-discrimination are also included. These seven phenomena are the phenomena source, according to the Vaibhashikas. Among these, non-revealing form has already been analyzed. Which phenomenon does not obstruct other phenomena?
Tibetan
་པའམ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་བསྒྲིབ་བྱ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་སྒྲིབ་ལ་གོ་སྐབས་འབྱེད་པའོ། །འདིའི་བར་དུ་དངོས་པོ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བའི་ཕྱིར། བར་གསལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་ཡིན་ལ་གཟུགས་སུ་གྱུར་པས་མི་གསལ་ལ་སྤྲོར་མེད་པའོ། །སོ་སོར་བརྟགས་པ་འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་ཏེ་གང་དུ་ཉོན་མོངས་པའི་འཆིང་བ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕུང་པོ་ཙམ་མོ། །གཞན་སོ་སོར་བརྟགས་མིན་གྱི་འགོག་པ་ནི་གང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མ་ཚང་བ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་ཕུང་པོའི་འཆིང་བ་ཤིན་ཏུ་ཆད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ། །འདི་གསུམ་ཡང་རྫས་སུ་ཡོད་པ་འདུས་མ་བྱས་པའོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཟུགས་ཅན་གྱི་རྫས་མེད་པ་ཙམ་ནི་ནམ་མཁའོ། །ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ཙམ་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པའོ། །ཕུང་པོ་མེད་པ་ཙམ་སོ་སོར་བརྟགས་མིན་གྱི་འགོག་པ་སྟེ། མར་མེ་ཤི་བ་ལྟར་ཡིན་གྱི་རྫས་སུ་མེད་དོ་ཞེས་མདོ་སྡེ་པ་རྣམས་ཆོས་མ་ཡིན་པར་རྟོག་པ་རྣམས་སོ། །འདིར་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཆོས་མ་ཡིན་ལ་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་འདུས་བྱས་བཞིན་ཁོ་ནའོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་འདིར་འདུས་མ་བྱས་སུ་བརྗོད་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་གདོད་མ་ནས་མ་སྐྱེས་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ དང་སོ་སོར་རིག་བྱ་དང་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ་སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་མིན་གྱི་འགོག་པ་ཞེས་པར་ཡང་བརྗོད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་སྒོའི་དོན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་རྣམས་སོ། །ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་རྣམ་པ་བདུན་དུ་ཕྱེ་ནས་ཁམས་རྣམ་པ་བཅོ་བརྒྱད་དུ་བརྗོད་དོ། །མིག་གི་ཁམས་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ནས་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་དང་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཇི་སྲིད་པའོ་ཞེས་པ་རྟེན་དྲུག་དང་དམིགས་པ་དྲུག་པ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་བྱེ་བྲག་གིས་བཅོ་བརྒྱད་བཤད་པ་རྣམས་རང་གི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པའི་དོན་གྱིས་ན་ཁམས་རྣམས་སོ། །ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་པོ་འདི་རྣམས་ལས་འདོད་པ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་རྣམས་དུ་ཞེ་ན་ཐམས་ཅད་དོ། །གཟུགས་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་དུ་ཞེ་ན། བཅུ་བཞི་སྟེ་དྲི་དང་རོ་དང་སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་མ་གཏོགས་པའོ། །གཟུགས་མེད་པ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་རྣམས་དུ་ཞེ་ན། ཕྱི་མ་གསུམ་པོ་
Chinese
不被其他事物遮蔽，即是不遮蔽并提供机会。由于事物在此期间非常清晰，所以是清晰的中间状态，即天空，但由于变成了物质，所以不清晰且没有乐趣。通过圣者的智慧所获得的区分，就是通过区分而产生的止息。例如，有余涅槃界，即从烦恼的束缚中解脱出来的蕴。另一种非区分的止息，是指因和缘不具足。例如，无余涅槃界，是指蕴的束缚完全断绝的特征。这三者也被称为实有存在的非造作法。仅仅是有色物质的空无就是天空。仅仅是没有烦恼就是通过区分而产生的止息。仅仅是没有蕴就是非区分的止息，就像蜡烛熄灭一样，但并非实有存在，经部宗的人这样认为，他们认为这不是法。在此，非造作既不是法，也不是非法，而仅仅是如造作法一样。真如也在此被称为非造作，因为一切法从根本上就是不生的。真如也就是法的界限，以及可区分和完全清净，也被称为通过区分而产生的止息和非区分的止息。十二处是产生意识之门的意义。意处分为七种，然后被称为十八界。从眼界、色界和眼识界，到意界、法界和意识界，如是等等，通过六根、六境和六识的差别来解释十八界，这些都是以执持自己的特征的意义而被称为界。如果问这十八界中，哪些与欲望完全相应，答案是全部。如果问哪些与色法完全相应，答案是十四个，除了气味、味道和鼻识，以及舌识。如果问哪些与无色法完全相应，答案是最后三个。
English
That which is not obscured by others, is unobscured and provides opportunity. Because things are very clear during this period, it is a clear intermediate state, which is the sky, but because it has become matter, it is unclear and without joy. The distinction obtained through the wisdom of the noble ones is cessation through distinction. For example, the realm of nirvana with remainder, which is just the aggregates liberated from the bonds of affliction. The other non-discriminating cessation is when causes and conditions are not complete. For example, the realm of nirvana without remainder, which is characterized by the complete severance of the bonds of the aggregates. These three are also said to be unconditioned dharmas that exist substantially. The mere absence of material substance is the sky. The mere absence of affliction is cessation through discrimination. The mere absence of aggregates is cessation through non-discrimination, like a candle being extinguished, but it is not substantially existent, so say the Sautrantikas, who conceive of this as non-dharma. Here, the unconditioned is neither dharma nor non-dharma, but is just like conditioned dharma. Suchness is also called unconditioned here, because all dharmas are unborn from the beginning. That suchness is the limit of dharma, and is distinguishable and completely pure, and is also called cessation through discrimination and cessation through non-discrimination. The twelve sense bases are the meaning of the gates of arising of consciousness. The mind base is divided into seven aspects, and then called the eighteen elements. From the eye element, the form element, and the eye consciousness element, to the mind element, the dharma element, and the mind consciousness element, and so on, the eighteen are explained by the distinctions of the six faculties, the six objects, and the six consciousnesses, which are called elements because of the meaning of holding their own characteristics. If you ask which of these eighteen elements are fully associated with desire, the answer is all of them. If you ask which are fully associated with form, the answer is fourteen, excluding smell, taste, and nose consciousness, and tongue consciousness. If you ask which are fully associated with the formless, the answer is the last three.