Tibetan
་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་གཟུགས་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བའམ། མི་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་མི་དམིགས་ཏེ། དེ་ལ་གཟུགས་ཉིད་ཀྱང་མེད་ན་རྟག་པའམ། མི་རྟག་པར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་སྐད་དུ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་དུ་ཉེ་བར་སྟོན་ཏེ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཚུར་ཤོག །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམས་ལ་ཆོས་གང་ལས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་མ་བྱེད་ལ། ཆོས་གང་ལའང་མ་གནས་ཤིག །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཆོས་གང་ལས་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་བྱ་བའམ། ཆོས་གང་ལ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པའོ། །གང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའོ། །གང་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་ཆོས་འགའ་ཡང་བླང་བར་བྱ་བ་འམ། དོར་བར་བྱ་བའམ། བསྐྱེད་པར་བྱ་བའམ། དགག་པར་བྱ་བ་མེད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་སྟོན་པ་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དངོས་པོར་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཉིད་ཡིན་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཐད་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པར་གསལ་རབ་ཁོ་ནར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་དེ་དང་དེ་ལས་རྣམ་པ་དུ་མར་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་གསལ་བར་མཛད་མོད་ཀྱི། ཧ་ཅང་ཚིག་མངས་སུ་དོགས་པས་མ་བརྗོད་དེ། ཕྱོགས་འགའ་ཞིག་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་གསུང་རབ་ཀྱི་ཚུལ་ངེས་པར་མ་ཟིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ དོན་དམ་པའི་ལུགས་ལ་རྣམ་པར་སྡང་བས་རེ་ཞིག་ལུང་གི་སྒོ་ནས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་ཤེས་རབ་ཉམ་ཆུང་བའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མོས་པར་མི་ནུས་སུ་ཟིན་ཀྱང༌། འོན་ཀྱང་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རང་གི་བློ་གྲོས་ཉམ་ཆུང་བའི་ཉེས་པ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་སྤང་བར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ལ། བདག་ཉིད་ཕུང་བས་གཞན་དག་ཀྱང་དོན་ཆེན་པོ་ལས་ཉམས་པར་བྱས་ཏེ། བརླག་པར་བྱ་བར་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་རང་དང་གཞན་ལ་འཁུ་བ་བྱས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པ་དད་པ་ཅན་གྱིས་ཆོས་ཟབ་མོ་དག་སྤོང་བའི་ལྟ་བ་བོར་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཚད་མར་བྱས་ཤིང་བདག་ཉིད་མི་ཤེས་པའི་ཉེས་པས་དེ་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་པ་སྲིད་དོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་མདོ་ཟབ་མོ་དག་ལ་དད་པ་བསྐྱེད་དེ། མཉན་པ་དང༌། གཟུང་བ་དང༌། བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པར་བྱའོ། །གཞན་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པར་ལེན་དུ་གཞུག་གོ །བདག་ཉིད་དེ་ལ་མོས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་གདབ་པར་ཡང་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ལས། ཆོས་ཟབ་མོ་གང་དག་ལ་འདིའི་བློས་གཏིང་མི་དཔོགས་པ་དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁོ་ན་ཚད་མར་བྱས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་མཐའ་ཡས་ཏེ། མོས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཁྱེན་གྱི། བདག་གིས་ནི་མི་ཤེས་སོ་སྙམ་ནས་སྤོང་བར་ནི་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་ལུང་གི་སྒོ་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ཁོ་ནས་བྱེད་ཀྱི། རང་རིག་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཡང་བརྫུན་པའི་ཕྱིར་དེས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ངོ་བོ་ཡང་བརྫུན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཉིད་ཤེས་པ་བརྫུན་པའི་ངོ་བོར་སྣང་བས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཇི་ལྟར་འདི་དག་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་འགྱུར། གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཡང་བརྫུན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་གང་དོན་དམ་པར་སྲིད་པར་འགྱུར་བ་གཞན་ཅི་ཞིག་ལུས། ཤེས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བ་གཞན་ནི་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་མྱོང་བ་མེད་དེ། ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྒོ་ནས་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་རྟགས་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ལས་བྱུང་བས་རྗེས་སུ་དཔག་པ
Chinese
是般若波罗蜜多。什么是般若波罗蜜多？对于它，色是常还是无常，都不可得。如果它连色本身都没有，又怎么会去看待常或无常呢？直到一切种智也是如此。当这样近似地显示时，就不是近似地显示般若波罗蜜多。这样近似地显示：种姓之子，你过来！修习般若波罗蜜多，不要从任何法中完全超越，也不要安住于任何法。那是什么缘故呢？因为对于般若波罗蜜多来说，没有什么法可以从中完全超越，也没有什么法可以安住。因为一切法自性皆空。什么是自性空？就是无事物。什么是无事物？就是般若波罗蜜多。什么是般若波罗蜜多？对于它，没有什么法需要取、舍、生、灭。当这样显示时，就不是近似地显示般若波罗蜜多。因此，所有主张事物存在的人，都是颠倒地显示法的实相，所以才是近似地显示般若波罗蜜多。而所有主张一切法无自性的人，才是没有颠倒，所以世尊才仅仅是清晰地显示了这是合理的。如此，世尊在那些经中以多种方式清晰地阐明了一切事物皆无自性，但因为害怕过于冗长，所以没有全部说出，只展示了一部分。因此，那些没有确切领会世尊正确教言之理的人，因为对胜义的宗派极度憎恨，所以暂时从经文的角度来说，是无法成立一切法无自性的，他们所说的这些并不是驳斥。对此，如果因为智慧薄弱，自己无法信受如此甚深的法性，然而，思考和
English
It is the Perfection of Wisdom. What is the Perfection of Wisdom? For it, neither is form regarded as permanent, nor is it regarded as impermanent. If it does not even have form itself, how could one view it as permanent or impermanent? It is the same up to the All-Knowingness itself. When thus proximately shown, it is not proximately showing the Perfection of Wisdom. Thus proximately show: Son of good family, come here! Meditate on the Perfection of Wisdom, and do not completely transcend from any dharma, nor abide in any dharma. Why is that? Because for the Perfection of Wisdom, there is no dharma from which to completely transcend, nor is there any dharma in which to abide. Because all dharmas are empty of inherent existence. What is empty of inherent existence? It is the absence of things. What is the absence of things? It is the Perfection of Wisdom. What is the Perfection of Wisdom? For it, there is no dharma to be taken, abandoned, generated, or negated. When thus shown, it is not proximately showing the Perfection of Wisdom. Therefore, all those who speak of things as existing are showing the suchness of dharma in a reversed way, so it is only proximately showing the Perfection of Wisdom. But all those who speak of all dharmas as being without inherent existence are not reversed, so the Bhagavan has only clearly shown that it is reasonable. Thus, the Bhagavan has clearly explained in those sutras in various ways that all things are without inherent existence, but because he feared being too verbose, he did not say everything, but only showed a part. Therefore, those who have not definitely grasped the way of the Bhagavan's correct teachings, because they hate the ultimate system, for the time being, from the perspective of scripture, it is not possible to establish that all dharmas are without inherent existence, what they say is not a refutation. If, because of weak wisdom, one cannot believe in such a profound nature of reality, however, thinking and
Chinese
如果见到自己智慧浅薄的过失，也不应该舍弃佛法。自己堕落，也使他人从重大的事情上退失，加以毁灭是不合理的。如果那样，就只有做自害和害他了。因此，具有智慧和信仰的人，应当抛弃舍弃深奥佛法的观点。并且，应当以世尊为准绳，心想自己因为无知的过失，可能不理解佛法，从而对深奥的经典生起信心，精进地听闻、受持和修习等等。也应引导他人正确地接受佛法。为了自己能够信奉佛法，也应当发愿。因此，在《圣妙宝积经》中说：对于那些深奥的佛法，如果自己的智慧无法测度其深浅，就应当以如来为准绳，因为佛陀的菩提是无边无际的。由于通过各种各样的信解之门而进入诸如来所开示的佛法，所以只有如来才能了知，我无法了知，因此不应舍弃佛法。如是暂时通过教证的方式，成立了一切法无自性。任何关于生等差别，只是二取显现的识所作，并非仅仅是自证。由于二取显现也是虚假的，因此由它所安立的体性也是虚假的。对于说这些话的人，也应当这样说：如果一切法的生等法性，是由虚假之识的体性显现而安立的体性，那么这些法又如何能成为胜义谛存在呢？ 如果二取显现本身就是虚假的，那么识的哪个体性能成为胜义谛存在呢？除此之外还剩下什么？如果识本身脱离了能取和所取的相状，那么其他从属于此岸的见者也无法真实地体验到，那么一切都将成为仅仅是见彼岸的过失。这也不是通过比量而确定的，因为这样的因本身没有成立。比如，暂时从自性的因所产生的比量
English
If one sees the fault of one's own shallow wisdom, one should not abandon the Dharma. It is unreasonable to destroy oneself and also cause others to fall away from great matters. If that were the case, one would only be harming oneself and others. Therefore, those with wisdom and faith should abandon the view of abandoning the profound Dharma. Moreover, one should take the Blessed One as the standard, thinking that one may not understand the Dharma due to the fault of ignorance, and thereby generate faith in the profound sutras, and diligently listen, uphold, and practice them, and so on. One should also guide others to correctly accept the Dharma. In order to be able to believe in the Dharma oneself, one should also make aspirations. Therefore, in the "Noble Stack of Jewels Sutra," it says: For those profound Dharmas that one's own wisdom cannot fathom, one should take the Tathagata as the standard, because the Buddha's Bodhi is limitless. Because one enters the Dharma taught by the Tathagatas through various doors of faith and understanding, only the Tathagatas know, and I do not know, therefore one should not abandon the Dharma. Thus, for the time being, all dharmas are established as being without inherent existence through the means of scriptural authority. Any distinctions such as arising are made only by dualistic consciousness, and not merely by self-awareness. Since dualistic appearance is also false, the nature established by it is also false. To those who say such things, one should also say: If the nature of all dharmas, such as arising, is the nature established by the appearance of false consciousness, then how can these dharmas exist as the ultimate truth? If dualistic appearance itself is false, then what nature of consciousness can exist as the ultimate truth? What else remains besides that? If consciousness itself is devoid of the aspects of grasping and being grasped, then other seers belonging to this shore cannot truly experience it, and everything will become the fault of merely seeing the other shore. This is also not determined through inference, because such a reason itself is not established. For example, an inference arising temporarily from a reason of nature