Tibetan
ནི་ས་གཞི་དང་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་བྱ་བ་ལས་ཐ་དད་པ་དེའི་རྗེས་འགྲོ་དང་ལྡོག་པ་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ནི་ལྟར་སྣང་ངོ༌། །དེ་བཤད་པ། གང་ཡོད་ན་ནི་གང་ཞིག་འབྱུང༌། །དེ་མིན་དེ་ཡི་རྒྱུ་ཉིད་དུ། །རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ། །རྒྱུ་རྣམས་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །གལ་ཏེ་ས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་རྣམས་དབང་ཕྱུག་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་མོད། དེའི་རྗེས་ འགྲོ་མཐོང་བས་མིང་ཙམ་ལ་ངལ་བས་ཅི་བྱ། དོན་ལ་ཁྱད་མེད་པས་སོ། །དུ་མ་རང་བཞིན་སྣ་ཚོགས་པ་མི་རྟག་པ་འཇིག་པའི་ངོ་བོ། །གཡོ་བ་མེད་པས་སེམས་པ་མ་ཡིན་པས་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ། མཆོད་པར་བྱ་བ་ལྷ་མ་ཡིན་པ། དེ་བས་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་མི་གཙང་བ་བཤད་པ་ལའང་ས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པས་སོགས་པའི་སྒྲས་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་འཛིན་ནོ། །དེ་དག་དབང་ཕྱུག་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡི་མཚན་ཉིད་མེད་པས་སོ། །དེ་ནི་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུ་ཡིན་ནོ། །ས་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ན་ནམ་མཁའ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དབང་ཕྱུག་ནམ་མཁའ་མ་ཡིན་གཡོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་བཞིན་མེད་པས་བྱ་བ་དང་བྲལ་བས་སོ། །འོ་ན་བདག་ཡིན་མོད་ཅེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་སྔར་བཀག་ཟིན་པའི་ཕྱིར། ཐ་མལ་བས་བསམ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དབང་ཕྱུག་ཡིན་ན། བསམ་པར་བྱ་བའི་ལམ་ལས་འདས་པའི་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་བསམ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས། དེ་བརྗོད་པ་མི་རིགས་པས་བརྗོད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། གལ་ཏེ་དེ་མཚོན་པ་བཀག་ན་ཡང་དེའི་བྱ་བ་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཤེས་པས་བསམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དེས་བསྐྱེད་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་བདག་ཡིན་ན་དེ་རྟག་པ་ཡིན་པས། དེ་ཇི་ལྟར་བསྐྱེད། ས་ཆུ་མེ་རླུང་ནམ་མཁའ་དུས་ཕྱོགས་ཡིད་སོགས་པའི་སྒྲས་འཛིན་ཏོ། །དེ་དག་ཀྱང་རྟག་པ་ཡིན་པས་དེས་མི་སྐྱེད་དོ། །དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་དེས་མི་སྐྱེད་དེ། རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་ཡང་དེས་མི་སྐྱེད་དེ། ཤེས་བྱ་ལས་འབྱུང་བ་དང༌། འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཤེས་བྱ་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ་བས་དེ་ལས་མི་སྐྱེའོ། །བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་འདི་ལས་མི་འབྱུང་སྟེ། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ལས་སོ། །དེ་ལ་ཡང་དེའི་བྱ་བ་མེད་དོ། །ད་ནི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོས་ཅི་བྱས། དེ་ནི་ཐུན་མོང་གི་སྐྱོན་བཤད་དེ། འགྲོ་བའི་རྒྱུ་རྟག་པའམ་མི་རྟག་པའང་དེ་ལ་རྟག་པ་ཡིན་ན་རྒྱུ་ལ་ཐོག་མ་མེད་པས། འབྲས་བུ་ཐོག་མ་ག་ལ་འབྱུང༌། དེས་སྐྱེད་ཅིག །རྟག་ཏུ་འཇུག་པས་ཐོག་མ་མེད་པས་དེས་དབང་ཕྱུག་གིས་བྱས་པར་མི་འགྲུབ་པོ། །རྟག་ཏུ་ནུས་ཤིང་གནས་པ་རྒྱུ་ཡོད་ན་འབྲས་བུ་ཡང་རྟག་ཏུ་འབྱུང་ངོ༌། །ཅི་སྟེ་འབྲས་ བུ་ཐམས་ཅད་རྟག་ཏུ་མི་བྱེད་བསྐལ་བའི་དུས་སུ་ཡང་ཡོད། དེ་ལྟར་གནས་པ་དང་བསྡུས་པ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །རྐྱེན་མེད་པས་མི་བྱེད་ཅེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ནི་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན། ནུས་པའི་ཕྱིར་དང་རྟག་པ་ལ་རྐྱེན་གྱིས་ཁྱད་པར་སྐྱེད་མི་ནུས་པས་སོ། །ཁྱད་པར་དེ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་སྐྱེ་ན། དེ་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཐ་དད་པ་ན་ཁྱད་པར་ཁོ་ན་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བས། དེ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཁྱད་པར་ཡིན་ན་དེ་དང་ཅིས་འབྲེལ། འབྲེལ་བ་གསུམ་པས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་དེ་དག་ལ་ཅིས་འབྲེལ་ཞེས་འབྲེལ་པ་བསམས་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་ཀྱང་དེའི་ཚེ་ཚོགས་པ་ཡང་དེས་བྱེད་པས་མེད་པ་མི་སྲིད་དེ་དབང་ཕྱུག་གིས་མ་བྱས་པ་མེད་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བྱེད་པ་པོ་རྟག་པ་ཅི་ལ་ལྟོས། ཉེར་ལེན་གྱི་རྒྱུ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཚད་མའི་རྒྱུ་སྟེ་གསུམ་ལས་དབང་ཕྱུག་ཚད་མའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པ་མི་འགལ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་ཚོགས་པ་ལ་ལྟོས་ན་དབང་ཕྱུག་རྒྱུར་མི་འགྱུར། དེའི་ཚེ་ཐག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་མི་འབྱུང་བས་སོ། །གཞན་ཡང་ཚོགས་པ་ཡོད་པ་ནི་མི་སྐྱེད་པར་མི་ནུས་པ་དང༌། ཚོགས་པ་མེད་ན་བྱེད་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། གཞན་ཡང་ཚོགས་པ་ཡོད་ནས་བྱེད་ཀྱང༌། རང་ཉིད་འདོད་བཞིན་དུ་སྐྱེད་དམ་མི་འདོད་བཞིན་དུ་སྐྱེད། དེ་ལ་གལ་ཏེ་དབང་ཕྱུག་མི་འདོད་བཞིན་དུ་བྱེད་ན། དེའི་ཚེ་གཞན་དབང་དུ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འདོད་བཞིན་དུ་བསྐྱེད་ན་དེའི་ཚེ་འདོད་པའི་དབང་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་སྐྱེད་པས་དབང་ཕྱུག་ཏུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་འགྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་པ་དབང་ཕྱུག་གི་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་གྲུབ་པོ། །དེ་ལྟར་རྡུལ་ཕྲན་རྟག་པའི་རང་བཞིན་རྡུལ་ཕྲན་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པས་ས་གཞི་དང༌། རི་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་འགྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་པའི་རྒྱུ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྟག་པར་སྨྲ། དེ་སྔར་ཆ་རྡུལ་དུ་ཕྱེ་བས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བཀག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་རྡུལ་ཕྲན་རྟག་པའི་རང་བཞིན་ཀྱང་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་ཚུལ་དགག་པར་བཤད་དེ། བསྟན་པ་དང་གཡོ་བའི་རྒྱུ་གཙོ་བོ་ཡིན་པར་གྲངས་ ཅན་གྱིས་འདོད་དོ། །དེའང་གང་ཞེ་ན། སྙིང་སྟོབས་རྡུལ་དང་མུན་པ་ཞེས་ཡོན་ཏན་གསུམ་མཉམ་པར་གནས་བ་གཙོ་བོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །སྙིང་སྟོབས་ལ་སོགས་པ་མི་མཉམ་ན་འགྲོ་བར་བརྗོད་དོ། །གང་གི་ཚེ་སྐྱེས་བུ་ཡུལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པར་འདོད་པས་དེའི་ཚེ་གཙོ་བོ་སྐྱེས་བུ་དང་འབྱོར་རོ། །སླར་ཡང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་རོ། །རིམ་པ་ནི་གཙོ་བོ་ལས་བློ་སྟེ། དེ་ལས་ང་རྒྱལ་དེ་ལས་ཕྱོགས་བཅུ་དྲུག་དབང་པོ་ལྔ་སྟེ། རྣ་བ། རེག་པ། མིག །ལྕེ། སྣའོ། །ལས་ཀྱི་དབང་པོ་ལྔ་ནི་ངག་དང༌། ལག་པ་དང༌། རྐང་པ་དང༌། བཤད་ལམ་དང༌། དབང་པོའོ། ཡིད་ཅེས་པ་དང་བཅུ་གཅིག་གོ །དེ་ཙམ་ལྔ་སྟེ་སྒྲ་དང༌། རེག་པ་དང༌། གཟུགས་དང༌། རོ་དང་དྲིའོ། །སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་ལས་ནམ་མཁའ་དང༌། རླུང་མེ་ཆུ་ས་རྣམས་སོ། །གཙོ་བོ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ལ་འབྲས་བུ་མིན་ནོ། །བློ་དང་ང་རྒྱལ་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་ནི་འབྲས་བུའང་ཡིན་ལ་རྒྱུའང་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་བཅུ་གཅིག་དང༌། ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་ནི་འབྲས་བུའང་མིན་ལ་རྒྱུ་འང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་བཤད་པ། བྱ་བའི་རང་བཞིན་འགྱུར་བ་མེད། །ཆེ་སོགས་རང་བཞིན་འགྱུར་བ་བདུན། །རྣམ་འགྱུར་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་སྟེ། །སྐྱེས་བུ་གཙོ་མིན་འགྱུར་བ་མིན། །ཞེས་སོ། །དེ་ནི་རྟེན་མེད་པའི་རི་མོ་ལྟར་ཤེས་ནས་ལན་འདེབས་པ་པོས་བཤད་དེ། གཅིག་ལ་སོགས་པའོ། །གཙོ་བོ་གཅིག་པུ་ལ་སྙིང་སྟོབས་རྡུལ་མུན་པའི་དབྱེ་བས་རང་བཞིན་གསུམ་མི་རིགས་པས་གཙོ་བོ་མེད་དོ། །དེ་བས་དེའི་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མེད་དོ། །རེ་ཞིག་ཡོན་ཏན་ནི་ཡོད་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་གཙོ་བོ་བཞིན་དུ་སྙིང་སྟོབས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཡང་མེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་རེ་རེ་ཡོན་ཏན་གསུམ་པ་ཡིན། འགྲོ་བ་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་ཞེས་གྲུབ་མཐའ་ཡིན་པས་སོ། །རེ་རེ་ཡང་ཡོན་ཏན་གསུམ་པ་ཡིན་པས་རང་བཞིན་གཅིག་པ་མ་ཡིན་པས་སོ། །སྙིང་སྟོབས་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་མེད་ན། དཔྱད་པས་དེས་བསྐྱེད་པའི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གནས་པ་རིང་དུ་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་མེད་འབྲས་བུ་མི་སྲིད་པས་སོ། །གང་བཤད་པ། །རྟག་ཏུ་བདེ་སོགས་སེམས་པ་མིན། །འདི་ནི་གསལ་བར་ ཡང་དག་མཐོང༌། །དད་དང་གདུང་བཀྲེན་པ་ལ་སོགས། །ཚུལ་དུ་འདིར་ནི་དམིགས་པས་སོ། །དེའང་མི་རིགས་པར་བཤད་དེ། སེམས་པ་མེད་པ་བེམས་པོ་གོས་ལ་སོགས་པ་ལ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་མི་སྲིད། གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་སྟོབས་རྡུལ་མུན་པ་ཁོ་ན་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔ
Chinese
如同土地和种子等事物，对于与行为不同的事物，随顺其发生和不发生，这只是表面现象。对此进行解释：如果某物存在，则某物产生；如果某物不存在，则某物是其原因。对于所有进行推测的事物来说，原因将是无穷无尽的。如是说。如果土地等产生的事物是自在天，那倒也罢了。因为看到随顺其发生，仅仅在名称上费力气又有什么用呢？因为在意义上没有差别。众多、自性各异、无常、具有坏灭的性质，不动的，因此不是心，所以与行为分离，不是应供养的天神，因此所要修习的是不净，在所说的这些中也有土地等，因此“等”字包含了水、火和风。这些不是自在天，因为不具备自在天的特征。自在天是常和唯一的。如果不是土地等，那么是虚空吗？回答说：自在天不是虚空，因为不动。因为没有自性，所以与行为分离。那么是“我”吗？不是的，因为之前已经遮止了。如果是庸常的、非思考对象的自在天，那么超越思考对象之道的行为本身也不是思考对象。因此，说它是没有道理的，说了又有什么用呢？如果遮止了对它的描述，但它的行为被所有众生所知，因此是思考对象吗？回答说：你想要它产生什么？如果是“我”，那么它是常，它如何产生？“等”字包含了地、水、火、风、虚空、时间、方位、意等。这些也是常，因此它不会产生。名为自在天的自性也不会产生，因为是常的缘故。识也不会由它产生，因为识从所识境产生，并且从无始轮回以来，识缘于所识境而产生，因此不是由它产生。乐和苦不是从此产生，而是从善和非善产生。对于善和非善，它也没有作用。现在，大自在天做了什么？这是对共同过失的解释：有情的原因是常还是无常？如果是常，那么原因没有开始，结果又怎么会产生？让它产生吧！因为恒常存在而没有开始，因此不能成立是由自在天所造。恒常具有能力并存在的原
English
Just as land and seeds, etc., follow the occurrence and non-occurrence of things different from actions, this is merely an appearance. This is explained: If something exists, then something arises; if something does not exist, then that thing is its cause. For all things that are speculated upon, the causes will be endless. So it is said. If the elements such as earth are the Lord, then so be it. Since we see that they follow, what is the use of laboring over mere names? Because there is no difference in meaning. Numerous, with various natures, impermanent, with the nature of destruction, immovable, therefore not mind, so separated from action, not a deity to be offered to, therefore what is to be meditated upon is impurity, in what is said there is also earth, etc., therefore the word "etc." includes water, fire, and wind. These are not the Lord, because they do not possess the characteristics of the Lord. The Lord is permanent and unique. If it is not earth, etc., then is it space? The answer is: The Lord is not space, because it is immovable. Because it has no nature, it is separated from action. Then is it "self"? No, because it has already been refuted. If the Lord is ordinary and not an object of thought, then the action itself that transcends the path of objects of thought is also not an object of thought. Therefore, it is unreasonable to say it, what is the use of saying it? If the description of it is prevented, but its action is known by all beings, therefore is it an object of thought? The answer is: What do you want it to produce? If it is "self," then it is permanent, how does it produce? The word "etc." includes earth, water, fire, wind, space, time, direction, mind, etc. These are also permanent, therefore it does not produce. The nature called the Lord also does not produce, because it is permanent. Consciousness also does not produce from it, because consciousness arises from the object of consciousness, and since beginningless samsara, consciousness arises dependent on the object of consciousness, therefore it does not arise from it. Happiness and suffering do not arise from this, but from virtue and non-virtue. For virtue and non-virtue, it also has no function. Now, what has the Great Lord done? This is an explanation of common faults: Is the cause of beings permanent or impermanent? If it is permanent, then the cause has no beginning, so how can the result arise? Let it produce! Because it is constantly present and has no beginning, therefore it cannot be established that it is made by the Lord. The cause that is constantly capable and abiding
Chinese
那么果实也应恒常产生。如果一切果实不是恒常产生，在劫末之时也存在。像这样安住和摄集也应当说。如果说因为没有缘而不产生，不是的，因为它不依赖于其他。因为有能力，并且恒常的事物不能被缘所改变。如果从那个差别产生不异体，那么它也应产生。如果是异体，那么果实仅仅从差别产生，因此它就不是因。如果是它的差别，那么它与它有什么关系？如果说是通过三种关系，那么如果思考它与那些有什么关系，那么就会变成没有尽头。即使依赖于缘，那时集合也是由它所作，因此不存在是不可能的，因为自在天没有做的事是不可能不存在的。因此，作者恒常依赖于什么？如果说从近取因、共同作用的缘、增上缘这三者来说，自在天是增上缘，因此依赖于缘并不矛盾。答：如果依赖于集合，那么自在天就不会成为因。那时，因为从绳索等集合产生果实。因为它不是从那产生。另外，有集合就不能不产生，没有集合就不能做。另外，即使有了集合而做，是自己想要而产生，还是不想要而产生？对此，如果自在天是不想要而做，那时就会变成受他支配。如果说是想要而产生，那时就会变成受欲望支配。像这样依赖于其他而产生，就不会成为自在天。因此，各种各样的众生不是自在天的行为就成立了。像这样，如果说微尘是恒常的自性，通过微尘第二等次第就是土地和山等。答：那些行为等，哪些说微尘极微是各种众生的因是恒常的。这之前已经被“因为可以分解成部分微尘”等所遮破了。因此，微尘恒常的自性也不是众生。现在要说驳斥自性完全转变的方式。数论派认为，显现和动摇的因是自性主物。那又是什么呢？就是悦、尘和暗三种 गुण（藏文：ཡོན་ཏན།，梵文天城体：गुण，梵文罗马拟音：guṇa，汉语字面意思： गुण）
English
Then the fruit should also always arise. If all fruits do not always arise, they also exist at the end of the kalpa. In this way, abiding and gathering should also be spoken of. If it is said that it does not arise because there is no condition, it is not so, because it does not depend on others. Because it has the ability, and the constant thing cannot be changed by conditions. If a non-different entity arises from that difference, then it should also arise. If it is a different entity, then the fruit arises only from the difference, so it will not be the cause. If it is its difference, then what is its relationship with it? If it is said that it is through three relationships, then if you think about what relationship it has with those, then it will become endless. Even if it depends on conditions, at that time the collection is also done by it, so it is impossible for it not to exist, because it is impossible for something that was not done by Ishvara to not exist. Therefore, what does the constant maker depend on? If it is said that from the three, namely the immediate cause, the co-acting condition, and the dominant condition, Ishvara is the dominant condition, so it is not contradictory to depend on conditions. Answer: If it depends on the collection, then Ishvara will not become the cause. At that time, because the fruit arises from the collection of ropes and so on. Because it does not arise from that. Also, having a collection cannot but produce, and without a collection, it cannot do. Also, even if there is a collection and it does, does it produce it willingly or unwillingly? To this, if Ishvara does it unwillingly, then it will become subject to others. If it is said that it produces it willingly, then it will become subject to desire. In this way, producing depending on others will not become Ishvara. Therefore, it is established that the various beings are not the actions of Ishvara. In this way, if it is said that the atom is the constant nature, and through the second atom and so on, it is the earth and mountains and so on. Answer: Those actions and so on, which say that the extremely subtle atom is the cause of various beings, are constant. This has already been refuted by "because it can be divided into partial atoms" and so on. Therefore, the constant nature of the atom is also not a being. Now I will explain how to refute the way of complete transformation of nature. The Samkhya school believes that the cause of manifestation and movement is the Pradhana. What is that? It is the three Gunas (Tibetan: ཡོན་ཏན།, Sanskrit Devanagari: गुण, Sanskrit Roman transliteration: guṇa, Chinese literal meaning: गुण) of Sattva, Rajas, and Tamas.