Tibetan
ག །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཆོ་ག་གང་གིས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་སྟེ། འཆད་པར་བྱེད་པའི་གཞུང་ལ་ཡང་དེར་བརྗོད་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ལེའུ་དགོངས་པའི་འགྲེལ་པ་ཁྱད་པར་གསལ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལས་ལེའུ་གསུམ་པའི་བཤད་པའོ། །།སྒྲུབ་པ་གཙོ་ཆེར་བྱེད་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་འབྱུང་བས་དེ་བསྒྲུབ་པ་བཤད་དེ། དེ་ལྟར་དེ་མ་ཐག་པར་བཤད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྟན་པར་བཟུང་ནས་དེའི་བསླབ་པ་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར། འབད་པར་བྱས་ཏེ་ལེ་ལོ་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སོ། །འཕགས་པ་ག་ཡ་མགོ་རི་བསྟན་པ་ལས་སྒྲུབ་པ་གཙོ་ཆེ་བར་བཤད་དོ། །བསླབ་པ་ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་ལ་ཤེས་རབ་བཞག་ནས། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་དང༌། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་དང༌། ལྷག་པར་ཞིང་སྦྱང་བ་དང༌། ལོངས་སྤྱོད་ཆེ་བ་དང༌། གཡོག་འཁོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང༌། སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང༌། སྤྲུལ་ པ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་མཐོ་བའི་རྒྱུ་ནི་ཐབས་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ནི་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ཚོགས་ལམ་ལ་སྤྱོད་དེ། དེའི་མཚན་ཉིད་ནི། སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་དང༌། །དབང་པོ་ཡུལ་ལ་བསྲུང་བ་དང༌། །ཟས་ཀྱི་ཚོད་ཤེས་མཚན་མོ་ཡི། །སྔ་ཕྱིར་དགེ་སྦྱོར་ཤེས་བཞིན་དུ། །སྤྱོད་ལམ་ཐོས་བསམ་ལ་སོགས་ལ། །ཚོགས་ཞེས་འཇིག་རྟེན་ལམ་ཡིན་ནོ། །སེམས་བསྐྱེད་ནས་སྤྱད་པར་བྱ་བ་བཤད་དེ། བབ་ཅོལ་ནི་ཉམས་དགའ་བ་སྟེ། དེས་གང་བརྩམས་པ་ལེགས་པར་མ་དཔྱད་པ་དེ་བརྩམས་ཀྱང་བྱའམ་མི་བྱ་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་རིགས་སོ། །འདི་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་མདོ་སྡེ་སྣ་ཚོགས་པ་ལས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས། བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་ཅན་གྱིས། སྡོང་པོ་བཀོད་པ་ལས། རྒྱལ་པོ་འམ་བློན་པོ་ནུས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བདག་གིས་ཀྱང་གང་ལེགས་པར་དཔྱད་པ་དེ་ལ་བཤོལ་དུ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མ་གྲོལ་བ་རྣམས་དགྲོལ་བའི་སླད་དུ་དབུགས་ཕྱུང་ནས་དམ་བཅའ་ལས་ཀྱིས་མ་བསྒྲུབས་ན། དེའི་ཚེ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བསླུ་བར་བྱས་ལ། དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་བདག་གི་འགྲོ་བ་གང་ཞིག་སྟེ་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། ཇི་ལྟར་རྒྱལ་པོ་འམ་བློན་པོ་ཆེན་པོས་གྲོང་རྡལ་གྱི་མི་རྣམས་ལ་ནང་པར་སྟོན་མོའི་སྙན་གསན་འབེབས་ཏེ། དེའི་གྲབས་མ་བྱས་པར་དེ་དག་སླུ་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དབུགས་ཕྱུང་ནས་མང་དུ་ཐོས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་མངོན་པར་མི་བརྩོན་ན་ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་སླུ་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་སྦྱིན་པར་བྱ་ཞེས་བསམས་ནས། གང་གིས་མི་སྟེར་བ་དེ་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ལ་ཡི་དགས་སུ་འགྱུར་ཞེས་ལུང་ལས་གསུངས་སོ། །བླ་ན་མེད་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བདེ་བ་སྦྱིན་པར་འགྱུར་ཞེས་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་མདུན་དུ་དད་པ་ཆེན་པོས་སྒྲ་བོ་ཆེས་བསྒྲགས་ནས། དེ་མ་གྲུབ་ན་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་ཐོ་འཚམས་ནས་བདེ་འགྲོར་ཅིག་འགྲོ་འགྱུར་རམ། དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་འདི་བཤད་པའོ། །ཆོས་བཀའ་ འདུ་བའི་མདོ་ལས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདེན་པ་ལ་གཙོར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ནུས་པ་བཤད་དེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མཁྱེན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁོ་ནས་ལས་ཀྱི་ཚུལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་མཁྱེན་གྱི་གང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མདུན་དུ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་ཀྱང་སྔར་དམ་བཅས་པའི་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །འོ་ན་འདི་འགལ་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུར་བཤད། ས་བོན་མེད་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལྗོན་ཤིང་ཡང་མི་སྐྱེ་བས་དེའི་འབྲས་བུ་སེམས་ཅན་གྲོལ་བ་ག་ལ་སྲིད། དེ་ལ་བརྗོད་པ་གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་པ་དང་དོན་དམ་པའོ། དེ་ལ། སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་གཞན་དོན་ཕྱིར། །ཡང་དག་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད། །ཅེས་འཕགས་པ་བྱམས་པས་ཀུན་རྫོབ་པ་གང་གསུངས་པ་དེ་ཁོ་ན་སྤོང་བ་སྲིད་དེ། སེམས་ཅན་གྱི་ངན་སྤྱོད་མཐོང་ནས་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་བདུད་ཀྱིས་ཕྱག་གཡས་པ་བསླང་བར་བྱས་པ་ལ་དེ་བཅད་དེ་གཡོན་པས་བྱིན་པ་ན། གཡོན་པ་མི་གཙང་བས་བྱིན་པ་ང་མི་ལེན་ཞེས་མ་བླངས་པས་མི་རིགས་པ་མཐོང་ན། སེམས་ཅན་མགུ་བར་བྱེད་པ་ནི་མི་ནུས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསམས་ན་བྱང་ཆུབ་སྤོང་བ་ཉིད་དོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གང་ནི་དོན་དམ་པ་མཐོང་ནས་བདག་མེད་གཉིས་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན། རིམ་པ་ལྔའི་ལེའུ་བཞི་པ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལས་བཤད་པ། སྐལ་ལྡན་སློབ་མས་ལེགས་གདམས་ཐོབ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་ནི་དོན་དམ་སེམས། །སླར་ཡང་བླ་མ་ལས་བསྐྱེད་ནས། །ཐལ་སྦྱར་མེ་ཏོག་གཟུང་བྱས་ཏེ། །དངོས་པོ་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བ་ཕུང་པོ་དང༌། ཁམས་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་དང༌། གཟུང་བ་དང༌
Chinese
噶。以何种菩提心仪轨圆满摄持，于所宣讲之论典中亦有述及，故名《菩提心圆满摄持之品释·显明差别》，其中宣说第三品。以修行作为主要，菩提由此而生，故宣说修行。如是，于宣说之后，应坚定受持菩提心，为不违越其学处故，当精进，无有懈怠之菩提萨埵。圣者《嘎亚·玛果日教言》中，宣说修行最为重要。学处乃是方便与智慧之自性，于此安立智慧，布施波罗蜜多等五者，以及四摄事，尤为清净刹土，受用广大，眷属圆满，成熟有情，化身等增上生之因乃是方便。智慧乃是通达彼等自性之因。其中，首先于资粮道中修行，其相为：别解脱律仪，守护根门于对境，知量而食，夜晚之前后，以正知行持善法，行住坐卧闻思等，集聚即是世间道。宣说生起菩提心后应如何行持。轻率乃是喜乐，于彼所作之事未善加观察，作与不作皆生疑惑。此非如是，于《杂类经》中，诸佛与菩萨，慈氏等大智慧者，于《树木庄严经》中云：国王或大臣如其能力一般，我亦如是，对于善加观察之事，不应延缓。若不为解脱未解脱者而发愿，不以誓言之事业而成就，则彼时彼等一切皆被欺骗，除地狱等外，我之去处又有何处？无有。于《妙慧海请问经》中云：如国王或大官于城镇之人宣告明日将有宴会，若未作准备而欺骗彼等，如是，菩提萨埵于一切有情前发愿，以多闻及
English
Ga. By what Bodhicitta ritual is it fully grasped? It is also mentioned in the scriptures that are being taught, hence the explanation of the chapter on fully grasping Bodhicitta is called "Clarifying the Differences." Among them, the third chapter is explained. Since practice is the main thing and Bodhi arises from it, practice is explained. Thus, after it is explained, one should firmly hold onto the Bodhicitta, and in order not to transgress its precepts, one should be diligent, the Bodhisattva without laziness. In the teachings of the noble Gaya Magori, it is said that practice is the most important. The precepts are the nature of skillful means and wisdom. Wisdom is established in this, the five perfections such as generosity, and the four objects of gathering, especially purifying the fields, great enjoyment, perfect retinue, maturing sentient beings, and the cause of higher rebirths such as manifestations are skillful means. Wisdom is the cause of understanding their nature. Among them, one first practices on the path of accumulation, its characteristics are: the vows of individual liberation, guarding the senses from objects, knowing the amount of food, before and after the night, practicing virtue with mindfulness, conduct such as hearing and thinking, gathering is the worldly path. It is explained how to practice after generating Bodhicitta. Rashness is joy, and one does not carefully examine what one has done, and doubts arise whether to do it or not. This is not the case, in the Miscellaneous Sutras, the Buddhas and Bodhisattvas, the great wise ones such as Maitreya, in the Adornment of Trees Sutra, it is said: Just as a king or minister has the ability, so do I, and I should not delay what I have carefully examined. If one does not make a vow to liberate those who have not been liberated, and does not accomplish it with the work of vows, then at that time all of them will be deceived, and what other place will I go to besides hell? There is none. In the Sutra Requested by Sagaramati, it is said: Just as a king or great official announces to the people of a town that there will be a banquet tomorrow, if they deceive them without making preparations, so too, the Bodhisattva makes a vow in front of all sentient beings, with much learning and
Chinese
如果不精进于菩提方面，就会欺骗包括天神在内的世间等等。想到哪怕一点点东西也应该布施，经中说，不布施的人来世会变成饿鬼。为了布施无上佛陀的安乐，在佛陀等面前以极大的信心发出洪亮的声音，如果这没有成功，所有众生都互相争斗，怎么能去往善趣呢？《正法念处经》中也说了这个。 《法句经》中也说，菩萨以真理为重等等。 讲述了发心的独特力量，世尊完全了解一切事物的一切方面，只有他才能了解不可思议的业力，在诸佛面前，即使完全放弃了发菩提心，也只能从轮回的痛苦中解脱先前承诺的众生。 如果有人问这是否矛盾，那是因为菩提心被说成是菩提的因。 如果没有种子，菩提树也无法生长，那么它的果实怎么可能解脱众生呢？ 对此的回答是，菩提心有两种：世俗菩提心和胜义菩提心。 其中，圣者弥勒所说的世俗菩提心：为利他故，欲求圆满菩提。 放弃它是有可能的，因为看到众生的恶行而退转。 例如，舍利子被魔鬼举起右手，他砍断了它，并用左手给予，看到他不接受，说左手不干净，我不接受，这是不合理的。 如果想到无法使众生满意，那就是放弃菩提心。 菩提心是证悟胜义谛后，证悟二无我的自性。 《现观庄严论》第五品第四节中说：具缘弟子得善教，于菩提中胜义心，复从上师处生起，合掌取花而作之。 与一切事物分离的蕴、界、处、所取等。
English
If one does not strive for enlightenment, one will deceive the world, including the gods, and so on. Thinking that even a little something should be given as charity, it is said in the scriptures that those who do not give will become hungry ghosts in the next life. In order to bestow the bliss of the supreme Buddha, one proclaims with great faith in front of the Buddha and others with a loud voice, but if this is not accomplished, how can all beings go to the happy realms when they are all fighting with each other? This is also explained in the Sutra on the Establishment of Mindfulness of the Sacred Dharma. It is also said in the Sutra of the Collection of Dharma Verses that Bodhisattvas prioritize truth, and so on. The unique power of generating the mind of enlightenment is explained, the Bhagavan knows all things in all aspects, only he knows the inconceivable nature of karma, and in front of all the Buddhas, even if one completely abandons the mind of generating enlightenment, one can only liberate the sentient beings who were previously vowed from the suffering of samsara. If one asks if this is contradictory, it is because the mind of enlightenment is said to be the cause of enlightenment. If there is no seed, the tree of enlightenment cannot grow, so how can its fruit liberate sentient beings? The answer to this is that there are two types of bodhicitta: conventional bodhicitta and ultimate bodhicitta. Among them, the conventional bodhicitta spoken by the noble Maitreya: For the sake of others, one desires perfect enlightenment. It is possible to abandon it, because one turns away upon seeing the evil deeds of sentient beings. For example, when Shariputra had his right hand raised by a demon, he cut it off and gave with his left hand, seeing that he did not accept it, saying that the left hand was unclean, I do not accept it, which is unreasonable. If one thinks that one cannot satisfy sentient beings, then that is abandoning bodhicitta. The mind of enlightenment is the nature of realizing the two selflessnesses after seeing the ultimate truth. It is said in the fourth section of the fifth chapter of the Ornament of Clear Realization: Fortunate disciples receive good teachings, in enlightenment is the ultimate mind, again arising from the lama, taking flowers with folded hands. The aggregates, elements, realms, objects, etc. that are separate from all things.