Tibetan
་ཉིད་ཐོབ་ནས་ཀྱང་རྒ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་ན་ནི་དེ་ལྟར་ན་མགོ་བྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ། འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཇི་སྲིད་རྐྱེན་རྣམས་ཚོགས་པར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་བརྗོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཡང་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྐྱེན་རྣམས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྐྱེན་རྣམས་ཡོད་པར་གྱུར་ན་ཡང་སྒྱུ་མ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་སྒྱུ་མ་ཡང་ངོ༌། །རྐྱེན་རྣམས་མེད་ན་ནི་སྒྱུ་མ་ཡང་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ སངས་རྒྱས་སྒྱུ་མ་ཡང་རྐྱེན་ཡོད་ཀྱི་བར་དུ་མི་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱལ་བར་སྣང་བར་འབྱུང་ངོ༌། །དེ་མེད་ན་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་མི་འབྱུང་ངོ༌། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་རྩོད་པ་བསལ་ནས། ད་ནི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པའི་རྩོད་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར། དེའི་རྩོད་པ་བསླང་བར་བཞེད་ནས། གང་ཚེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཁྲུལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ལ་སྣང་བའོ། །གང་གི་ཚེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞིང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་བློ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་སྒྱུ་མ་གང་གིས་དམིགས་པར་བྱེད། དེས་ན་རང་གི་སེམས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་སུ་འཁྲུལ་བ་སྟེ། དེ་ལྟ་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ་སྙམ་པ་ལ་དེ་བསལ་བར་བཞེད་པ་ལན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་གང་ཚེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་ཁྱོད་ལ་སྒྱུ་མ་ཉིད་དེ་གཟུང་བར་བྱ་བ་གླང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའི་གཟུགས་ཀྱང་མེད་པའི་ལྟ་ན། སེམས་འབའ་ཞིག་ཁས་བླང་བར་བྱ་དགོས་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་དེའི་ཚེ་ཅི་ཞིག་དམིགས་ཏེ། འདིར་ཅི་ཞིག་སོ་སོར་སྣང་བ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་བསམ་པའི་དགོས་པ་བསྡུ་བའི་ཕྱིར། དེ་ནི་སེམས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རང་གི་སེམས་ཉིད་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་སུ་འཁྲུལ་ནས་གླང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་སྣང་བ་སྟེ། དེས་ན་དེ་ཉིད་དོན་དམ་པར་ན་སེམས་གཞན་ཞིག་ཡོད་པ་ཉིད་དེ། འཛིན་པ་ལས་ཆད་པའི་རྣམ་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁས་མི་ལེན་ནའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་འཚམ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་ཚེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཚེ་ཤེས་པ་ཉིད་སྒྱུ་མར་ཁས་བླངས་པ་དེའི་ཚེ་གཞན་གང་གིས་འཛིན་པར་བྱེད། འདི་ལྟར་མཐོང་བའི་
Chinese
即使获得了（菩提），也会有衰老等等，如果这样，那么磕头等等的菩提行有什么用呢？因为没有结果。对此，即使已经用“只要因缘聚合”等回答过了，为了更加清楚，所以说了“因缘”。即使因缘存在，幻化也存在。同样，众生幻化也如此。如果因缘不存在，那么幻化也不会存在。同样，幻化佛也不会在因缘存在之前出现，因为众生的福德因缘才会显现为胜者。如果没有，那么在世俗中也不会出现。这样暂时驳斥了经部等的争论后，现在为了驳斥瑜伽行者的争论。想要发起那个争论，所以说了“何时”。“错乱”是指显现在心识中。何时一切众生都是幻化的自性，并且成为自性空性的时候，那时执着幻化自性的心识也不存在。那样的话，幻化以什么为对境呢？因此，自己的心识错乱为外境的色法。如果认为那样就没有过失，为了驳斥那个，所以说了“何时”。何时对仅仅说唯识的你来说，幻化本身，也就是作为所取的象等等的相状的色法也不存在的时候，必须承认唯有心识，因为没有外境的缘故。那样的话，那时以什么为对境呢？这里也必须说清楚什么分别显现。为了总摄瑜伽行者的想法的必要，所以说了“那是心识”。自己的心识错乱为外境的色法，显现为象等等的相状。因此，如果那是胜义谛，那么一定有其他的心识，因为是从能执中断绝的相状显现的缘故。如果说“如果”是不承认。即使那样，那也是不合适的，为了显示这个回答，所以说了“何时”。何时承认了知识本身是幻化的时候，那时还有什么其他的去执着呢？像这样见到的
English
Even if one attains [bodhi], there will still be aging and so on. If that's the case, what's the point of prostrating and other bodhi practices? Because there's no result. Even though this has already been answered with "as long as the causes and conditions gather," etc., in order to make it clearer, it is said, "causes and conditions." Even if the causes and conditions exist, the illusion also exists. Likewise, the illusion of sentient beings is also like that. If the causes and conditions don't exist, then the illusion won't exist either. Likewise, the illusion of the Buddha also won't appear until the causes and conditions exist, because the merit of sentient beings causes the Victorious One to appear. If that doesn't exist, then it won't appear even conventionally. Having refuted the arguments of the Sutra school and others for a while, now, in order to refute the arguments of the Yogacara, wanting to raise that argument, it is said, "When." "Confusion" refers to what appears in the mind. When all sentient beings are of the nature of illusion and have become emptiness of self-nature, at that time, the mind that grasps the nature of illusion also doesn't exist. In that case, what does the illusion take as its object? Therefore, one's own mind is confused as external form. If one thinks that there's no fault in that, in order to refute that, it is said, "When." When, for you who only speak of consciousness-only, the illusion itself, that is, the form of the aspect of the elephant and so on that is to be grasped, doesn't exist, then one must acknowledge only the mind, because there's no external object. In that case, what is taken as the object at that time? Here, one must also clearly state what appears separately. In order to summarize the necessity of the Yogacara's thought, it is said, "That is the mind." One's own mind is confused as external form, appearing as the aspect of the elephant and so on. Therefore, if that is the ultimate truth, then there must be another mind, because it appears as an aspect that is cut off from the grasping. "If" means not acknowledging. Even so, that is not appropriate, in order to show this answer, it is said, "When." When knowledge itself is acknowledged as illusion, then what else grasps? Seeing like this,
Tibetan
སྒྱུ་མ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ན། ལྟ་བར་བྱེད་པ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་ན་བལྟ་བར་བྱ་བ་ཡོད་པར་འགྱུར། བལྟ་བར་བྱ་བ་མེད་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་ལྟ་བར་བྱེད་པ་ཡོད་པར་འགྱུར། དེས་ན་འགྲོ་བ་རྣམས་ལོང་བ་ཉིད་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་འདི་སྙམ་དུ་ཤེས་པའི་བདག་གི་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་ནི། བདག་ཉིད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ ལ་ལྟ་བར་བྱེད་པ་ནི། རེ་ཞིག་ཉེས་པ་དེ་དག་མི་འོང་ངོ་སྙམ་པ་ལ། འཇིག་རྟེན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བྱེད་པ་པོར་གྱུར་པའི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ལས་སུ་བྱས་ནས་ལྟ་བ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་ལ་རང་བྱེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྐད་དུ་རིན་ཆེན་གཙུག་ཏོར་ཞེས་བྱ་བའི་མོད་ལས། རང་གི་སེམས་ལ་ཡོངས་སུ་དཔྱད་པ་བྱས་ན་ནང་དུ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མ་མཐོང༌། ཕྱི་རོལ་དུ་ཡང་མ་ཡིན། ཕུང་པོ་ལ་ཡང་མ་ཡིན། ཁམས་རྣམས་ལ་ཡང་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ་འདི་ཅི་དང་འདྲ་བར་སྙམ་པ་ལ་རལ་གྲི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་རལ་གྲིའི་སོ་ཡང་རང་ལ་རང་མི་གཅོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱིས་ཀྱང་རང་གིས་རང་མི་རིག་སྟེ་ཆ་ཤས་མེད་པ་ལ་རང་བཞིན་གཞན་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་མར་མེ་ཉིད་རང་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། ཡང་དེ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་དོན་དུ་མར་མེ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པས་འགལ་བ་མེད་སྙམ་དུ་སེམས་ན། གང་མར་མེ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་གྱིས་ཀྱང༌། མུན་པས་བསྒྲིབས་ནས་རང་གི་ངོ་བོ་གསལ་བར་བྱས་པ་ནི་མེད་དོ། །ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བའི་རྩོད་པ་བསླང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྔོན་པོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་ཤེལ་གྱི་རྡོ་བ་སྔོན་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ནི་སྣམ་བུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྐྱེན་གཞན་ལ་ལྟོས་མོད་ཀྱི། རང་བཞིན་གང་ཞིག་སྔོན་པོ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་དེ་སྔོན་པོ་ཉིད་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། རྐྱེན་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཅུང་ཟད་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི་མར་མེ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པར་མཐོང་ལ། ཅུང་ཟད་མར་མེ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བར་བྱ་བའི་དོན་དུ་མེ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་མཐོང་སྟེ། རང་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་བ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་ལ། ལན་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྡོ་ཉིད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། དཔེ་འདི་ཡང་འདྲ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་སྔོན་པོ་
Chinese
如果幻象是识，那么没有能见者，怎么会有所见之物呢？没有所见之物，又怎么会有能见者呢？因此，众生将变成盲人。如果有人认为，识的自性是幻象，自己看自己，暂时不会有那些过失。这里所说的“世间”，是指将作为作者的心之自性作为行为，而观看是不合理的，因为自己对自己做是相违的。如《宝积经》中所说：“如果对自己的心进行全面观察，在内也无法真正见到，在外也不行，在蕴上也不行，在界上也不行。”等等，广为宣说。如果有人想知道这像什么，就说了刀等。就像刀刃不能自己砍自己一样，心也不能自己认识自己，因为对于没有部分的事物来说，自性是相互矛盾的。如果有人认为，例如，能照亮瓶子等的灯，自己也能照亮自己，而且为了照亮它，不需要依赖其他的灯。同样，识也不是这样，所以没有矛盾。即使灯能照亮事物，但它也不会被黑暗遮蔽而照亮自己的本体。为了反驳那些只说识的人的争论，这里说了“蓝色”。例如，水晶石变成蓝色，虽然依赖于蓝色布等其他条件，但是已经成立的蓝色自性，为了使之成为蓝色，不需要依赖其他条件。同样，稍微照亮瓶子等，可以看到依赖于灯等，但是稍微为了照亮灯等，没有看到依赖于其他的火等，因为是自己照亮的。如果有人认为，同样，识也成立为光明自性。为了回答这个问题，这里说了“愚痴”。这个比喻也不相似。任何蓝色
English
If illusion is consciousness, how can there be something to be seen without a seer? And how can there be a seer without something to be seen? Therefore, beings will become blind. If someone thinks that the nature of consciousness is illusion, and one sees oneself, then for the time being, those faults will not occur. Here, the term "world" refers to taking the nature of the mind as the agent as an action, and seeing is not reasonable, because doing to oneself is contradictory. As it is said in the Precious Topknot Sutra: "If one thoroughly examines one's own mind, one cannot truly see it inwardly, nor outwardly, nor on the aggregates, nor on the elements," and so on, it is extensively explained. If someone wonders what this is like, it is said like a sword and so on. Just as the edge of a sword cannot cut itself, so too the mind cannot know itself, because for things without parts, the natures are mutually contradictory. If someone thinks that, for example, a lamp that illuminates a vase and so on can also illuminate itself, and it does not need to rely on another lamp to illuminate it. Similarly, consciousness is not like that, so there is no contradiction. Even if a lamp can illuminate things, it does not illuminate its own essence after being obscured by darkness. In order to refute the arguments of those who only speak of consciousness, here it is said "blue". For example, a crystal stone becomes blue, although it depends on other conditions such as blue cloth, but the nature of blue that has already been established, in order to make it blue, does not need to depend on other conditions. Similarly, slightly illuminating a vase and so on, one can see that it depends on a lamp and so on, but slightly in order to illuminate a lamp and so on, one does not see it depending on other fires and so on, because it illuminates itself. If someone thinks that, similarly, consciousness is also established as the nature of light. In order to answer this question, here it is said "foolishness". This analogy is also not similar. Any blue