Tibetan
ལས་གཞན་པ་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་དེའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དེ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བློའི་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ལ། གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་གཞན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གཞན་གྱི་བློའི་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས། ཡང་འདི་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ནི་རང་གི་ཀུན་རྫོབ་མིན་ཞེས་ཏེ། སྔ་མ་ལས་ཁྱད་པར་བྱས་པ་རང་གི་ཀུན་རྫོབ་སྟེ། གཉུག་མའི་ཀུན་རྫོབ་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་དེ་ཞེས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མིན་ཏེ། ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་རང་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་གཞན་དུ་ཡང་གཞན་ཀུན་རྫོབ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཕྱིས་དེ་ངེས་པར་ན་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདི་ཡོད་ན་འདིར་འགྱུར་ཏེ། འདི་སྐྱེས་པ་ལས་འདི་སྐྱེས་པ་ཞེས་པ་ནི་འདིའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་ ཙམ་ཀུན་རྫོབ་བོ། །དེ་ལྟར་ན་ཆོས་རྣམས་སྐྱེ་བ་ནི་ཕྱི་ནས་བྱུང་བའི་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཕྱི་ནས་ངེས་པའི་ཆོས་གལ་ཏེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཀུན་རྫོབ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་གལ་ཏེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ཀུན་རྫོབ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའི་ཨུཏྤ་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རྐྱེན་འདི་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བློའི་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས། གཞན་གྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་གྱིས་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་མི་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤྲོས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆགས་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱི་དམིགས་པས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱིས་དམིགས་ན་ཡང་རང་ཉིད་འདི་དོན་དམ་པར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པ་དང༌། མ་འགགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང༌། གདོད་ནས་ཞི་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་རྣམས་ཉིད་ལས་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་གཞན་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ཡང་རང་བཞི
Chinese
其他的，对有情之心的分别念就是这样，即，如果将涅槃作为意识的对境，通过对他人之心的分别念来将其他事物说成是世俗谛，那是不对的。因此，在将其他事物作为意识的对境后，这仍然是涅槃。为什么呢？因为那不是自己的世俗谛。与前者不同的是，自己的世俗谛，即，本来的世俗谛，通过自己的分别念，那个“那”不是涅槃，因为不存在，而是涅槃本身，因为这自身远离了一切分别念。这样，在其他方面，其他的世俗谛又如何变成世俗谛呢？后来，说了“如果那确定存在”等等。如果这个存在，这个就会存在，即，从这个产生，这个产生，这仅仅是从这个的因缘产生，是世俗谛。这样，诸法的产生是从外部产生的存在。因此，如果从外部确定的法不存在，那么那时世俗谛就是存在的。如果那是不存在的，那么那时世俗谛就是不存在的，就像虚空的蓝色莲花等等，因为没有这个因缘。会这样说，如果也将涅槃作为意识的对境，仅仅通过其他的分别念，那不会变成涅槃，这并不是唯一的，因为这自身的分别念，戏论已经寂灭。以具有贪执之心的对境，舍弃了自身的烦恼障，即使是脱离了贪欲，也不会变成没有脱离贪欲。因此，因为远离了一切分别念，即使以其他的世俗谛作为对境，自身这才是胜义谛的涅槃。正因为如此，一切法自身远离了分别念，因为是不生不灭的自性，所以说是自性涅槃，本来寂静。这样，也正是从那些事物中，会产生和灭亡其他的事物，就像幻化的自性一样。因此，也是自性。
English
The other, the conceptualization of the minds of sentient beings is like this: if nirvana is taken as the object of consciousness, it is not correct to say that other things are conventional truths through the conceptualization of the minds of others. Therefore, after taking other things as the object of consciousness, this is still nirvana. Why? Because that is not one's own conventional truth. Different from the former, one's own conventional truth, that is, the original conventional truth, through one's own conceptualization, that "that" is not nirvana, because it does not exist, but is nirvana itself, because this self is free from all conceptualizations. In this way, in other aspects, how can other conventional truths become conventional truths? Later, it was said, "If that is definitely there," and so on. If this exists, this will exist, that is, from this arises, this arises, this is merely produced from the cause and condition of this, it is a conventional truth. Thus, the arising of phenomena is existence arising from the outside. Therefore, if the dharma determined from the outside does not exist, then at that time the conventional truth is existence itself. If that is non-existent, then at that time the conventional truth is non-existent, like the blue lotus in the sky, etc., because there is no such cause. It will be said that if nirvana is also taken as the object of consciousness, merely through the conceptualization of others, it will not become nirvana, this is not the only thing, because this self's conceptualization, elaboration, has already been pacified. With the object of a mind with attachment, abandoning one's own afflictive obscurations, even if one is free from desire, one will not become not free from desire. Therefore, because it is free from all conceptualizations, even if other conventional truths are taken as the object, this self is the nirvana of the ultimate truth. Precisely because of this, all dharmas are free from conceptualization by themselves, because they are the nature of non-arising and non-ceasing, therefore it is said to be self-nature nirvana, originally peaceful. In this way, it is also from those things that other things will arise and cease, just like the nature of illusion. Therefore, it is also self-nature.
Tibetan
ན་གྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དབང་ལས་ཡང་དམིགས་པ་ན། ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པ་དང་མ་འགགས་པར་བརྗོད་དེ། བོང་བུའི་རྭ་བཞིན་ནོ། །དེ་གསུངས་པ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལས། སྟོང་པའི་ཆོས་རྣམས་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །འཕགས་པ་རྒྱ་ཆེར་རོལ་པ་ལས་ཀྱང་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ་འདུ་བྱེད་མར་མེའི་འོད་ཅེས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་དང༌། འགག་པ་མེད་ན་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་སོ་འགལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ་དང་མ་འགགས་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ལ་ ཤེས་པ་མེད་ཅིང༌། ཤེས་བྱ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལྟ་ན་འདིར་གང་ཞིག་གང་གིས་འགེགས་པར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཡང་མེད་པར་གྱུར་ལ། དེ་ལྟ་བས་ན་ཅང་མི་སྨྲ་བར་གནས་བར་བྱའོ་ཞེ་ན། རྟོག་ཅེས་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། རྟོག་པ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པའི་བློ་ཡིན་ལ། བརྟགས་པ་དེ་དེས་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །འང་ཞེས་པ་ནི་སྡུད་པ་ཡིན་ཏེ། གཉིས་པོ་འདི་དག་གཉི་ག་ཕན་ཚུན་རྟེན་ཅིང་ཡང་དག་པར་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །རྟོག་པ་ལ་ལྟོས་ནས་བརྟགས་པ་ཡིན་ལ། བརྟགས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་ཐ་སྙད་ལ་བརྟེན་ནས་ཏེ་བཟུང་ནས་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐམས་ཅད་བརྗོད་པ་ནི་མངོན་པར་བརྗོད་པའོ། །ཐམས་ཅད་ཅེས་པ་ནི་འགའ་ཞིག་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་མ་ལ་བརྟེན་ནས་སྤྲས་པ་ཡིན་ལ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཡང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཡང་རྣམ་པར་དཔྱད་པར་བྱ་བ་བཞིན་དུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔྱད་པ་བྱའོ་ཞེ་ན། དཔྱད་པ་པོ་ལ་དཔྱད་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་དགོངས་ནས། གང་ཚེ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། རྣམ་པར་དཔྱོད་པས་ཏེ། ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ཡང་གང་གི་ཚེ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་ཅིང༌། །ངེས་པར་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་ཐུག་པ་མེད་པར་ཏེ། མི་གནས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་དཔྱོད་དེ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་ཞིག་འདི་ལ་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ན་ཡང་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་དོན་དུ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཉེ་བར་བྱེད་ན་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་རྒྱུས་སོ། །རྣམ་པར་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ལ་ཇི
Chinese
如果因为分别念的势力又去执著，那就是世俗谛，因为事物没有自性的缘故，就说是不生不灭，如同驴子的角一样。对此曾说过：从空性的诸法中，将产生空性的诸法。就像这样。《圣大游戏经》中也曾说过，如“有为如灯焰”。因此，虽然胜义谛中没有生和灭，但与世俗谛并不矛盾，一切都是合理的。如果胜义谛中一切法都是不生不灭的，那么那时事物就没有知觉，也没有所知吗？如果是那样，那么这里什么将用什么来遮止呢？分别念也将不存在了，那样的话就应该什么也不说地安住吗？对此，说了“分别”等等。分别念是增益的智慧，被分别念所增益的就是所分别。‘也’是 جمع，这两个互相依赖，并且是真实地依赖。依赖于分别念而有所分别，依赖于所分别而有分别念，就像依赖于世间共称的名称而进行分别一样。一切言说就是显说。一切的意思就是没有一部分不是。分别念也是依赖于世俗谛而安立的，而不是依赖于胜义谛，因为胜义谛是超越一切名言的。如果说分别念也像所分别一样，因为是所分别的自性，所以应该进行观察，那么因为不能观察观察者，所以想到这里，就说了“何时分别念”等等。以分别念，也就是完全的分别念，在何时以分别念来分别，并且确定时，那时将成为无边际的，也就是会成为不住留的过失。为什么呢？因为对分别念也要进行分别，如果有人对这个进行分别时，也为了分别的意义而趋近分别念，那么对于分别念也有分别的原因。对于所分别的事物如何？
English
If, due to the power of conceptual thought, one again fixates, that is conventional truth, because things lack inherent existence, it is said to be unborn and unceasing, like the horns of a donkey. It is said: From the dharmas of emptiness, the dharmas of emptiness will arise. It is also said in the Extensive Play Sutra, such as "conditioned things are like the flame of a lamp." Therefore, although there is no birth and cessation in ultimate truth, it is not contradictory to conventional truth, and everything is reasonable. If, in ultimate truth, all dharmas are unborn and unceasing, then at that time, things would have no consciousness, and there would be no objects of knowledge? If that is the case, then what will be refuted by what here? Conceptual thought will also cease to exist, and in that case, should one remain silent? To this, it is said "conceptual thought" and so on. Conceptual thought is the wisdom of superimposition, and what is superimposed by conceptual thought is what is conceptualized. 'Also' is a جمع, these two are mutually dependent, and are truly dependent. What is conceptualized depends on conceptual thought, and conceptual thought depends on what is conceptualized, just as one distinguishes based on worldly conventions. All speech is explicit speech. 'All' means that there is no part that is not. Conceptual thought is also established based on conventional truth, but not based on ultimate truth, because ultimate truth is beyond all expressions. If it is said that conceptual thought is also like what is conceptualized, because it is the nature of what is conceptualized, so it should be examined, then because one cannot examine the examiner, thinking this, it is said "when conceptual thought" and so on. With conceptual thought, that is, complete conceptual thought, when one distinguishes with conceptual thought, and determines, then it will become limitless, that is, it will become the fault of not abiding. Why? Because one must also distinguish conceptual thought, if someone distinguishes this, and also approaches conceptual thought for the sake of distinguishing, then there is also a cause for distinguishing conceptual thought. How about the things to be distinguished?