Tibetan
ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྒྱུ་འདིར་ཚོར་བ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཚོར་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་མ་གཏོགས་པ་ཚོར་བ་འདིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རང་བཞིན་ངོ་བོ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས། འོན་ཀྱང་ཡང་ཚོར་བ་ནི་མངོན་པར་ཞེན་པའོ། །ཚོར་བ་ནི་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའོ། །ཚོར་བ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའོ། །ཚོར་བ་ནི་དམིགས་པའོ། །ཚོར་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ཆོས་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བའི་མདོ་ལས་ཀྱང་གསུངས་ཏེ། ཚོར་བ་མྱོང་བ་རབ་བསྟན་པ། །ཚོར་བ་པོ་ལས་ཚོར་བ་གཞན། །གུད་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །གང་གིས་དེ་ནི་ཚོར་བར་འགྱུར། །བྱང་ཆུབ་ཅི་འདྲ་དེ་བཞིན་དུ། །ཞི་ཞིང་ངག་ལ་འོད་གསལ་བར། །ཚོར་བ་འདི་ལ་མཁས་པ་རྣམས། །དྲན་པ་དེ་འདྲ་ཉེ་བར་གཞག །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཚོར་བ་པོ་དང༌། ཚོར་བའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། ཅི་དེ་ལྟ་བས་ན་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་ལ་བྱ་བ་མེད་པ་ཡིན་ཞིང༌། བདག་པོ་མེད་པ་སྒྱུ་མ་སྤྲོས་པ་བཞིན་དུ་དམིགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ལུས་འདི་སྣང་ངོ༌། །དེའི་ཕྱིར་བདེ་བའམ་ སྡུག་བསྔལ་བདག་གིར་འགྱུར་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་བདག་མེད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། བདག་མེད་པ་ལ་གང་གི་ཡང་བདག་ལ་སོགས་པའི་རིགས་པ་པོ་མེད་པས་བདག་པོ་མེད་པའི་ཚོགས་འདི་ལ་གཅིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཙམ་འདི་ལ་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་དང་འདྲ་བ། དམིགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཉེ་བར་གྱུར་པ་ཉིད་མིག་འཕྲུལ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་ན། རྨད་དུ་འབྱུང་བ་སྨྲ་བ་ནི། འདི་ཅི་སྟེ་གནོད་པར་བྱ་ཞེས་ཏེ། འདིས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པའི་རིམ་པས་མྱོང་བ་པོ་འགའ་ཡང་མེད་པ་དང༌། ཚོར་བ་ཡང་འགའ་ཡང་མེད་ན། དོན་དམ་པར་ཚོར་བ་འདིས་གང་ལ་གནོད་པར་བྱ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་བར་བྱ་ལ། རྣམ་པར་དཔྱད་ན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཀྱིས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འདི་ནི་ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་སེམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡིད་ནི་དབང་རྣམས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་དྲུག་པོའི་མཐའ
Chinese
也並非存在。因此，此處的感受是沒有的，因為它空性於感受的自性。除了顯現的執著之外，感受在此並非是真實存在的，也不是究竟存在的。因為沒有任何事物可以真正地認識它的本性和本質。如《聖無盡慧經》中所說：「然而感受是顯現的執著。感受是完全的執取。感受是接近的領取。感受是目標。感受是分別。」等等。在《正法攝要經》中也說：「感受體驗極為明顯，感受與感受者不同，如果沒有分離的存在，那它如何成為感受？如菩提一般，寂靜且言語光明，智者們對此感受，應如是安住於正念。」如是，感受者與感受的自性是空性。既然如此，那麼這就是緣起，沒有作用，沒有主宰，如幻化一般，這個成為目標對象的身體顯現。因此，為了顯示沒有快樂或痛苦成為我的，如是宣說了無我等等。因為在無我之中，沒有任何我的理智者，所以這個無主的集合沒有任何一個跟隨者，因此僅僅是緣起，如同幻化的自性，當像魔術般顯現為目標對象時，說出奇妙之語：「這要如何傷害？」因為按照它所說的順序，沒有任何體驗者，也沒有任何感受，那麼究竟而言，這個感受要傷害誰？要使誰痛苦？仔細分析，什麼也沒有。因此，這是顛倒分別念執著於快樂等的實有。如是，這就是感受正念安住的教導。現在為了教導心正念安住，宣說了「意是諸根」等等，其中六者的邊際。
English
It is also not existent. Therefore, there is no feeling here, because it is empty of the nature of feeling. Apart from manifest clinging, feeling is not truly present here, nor is it ultimately present. Because there is nothing that can truly recognize its nature and essence. As it says in the "Holy Inexhaustible Intelligence Sutra": "However, feeling is manifest clinging. Feeling is complete grasping. Feeling is close taking. Feeling is the object. Feeling is discrimination." And so on. It is also said in the "Compendium of Righteous Laws Sutra": "Feeling experience is very clear, feeling is different from the feeler, if there is no separate existence, how does it become feeling? Like Bodhi, peaceful and radiant in speech, wise people should abide in such mindfulness of this feeling." Thus, the feeler and the nature of feeling are emptiness. Since this is the case, then this is dependent arising, without action, without a master, like an illusion, this body that has become the object of the target appears. Therefore, in order to show that there is no happiness or suffering that becomes mine, thus it is proclaimed as selflessness and so on. Because in selflessness, there is no intellectualist of any self, so this masterless collection has no follower, therefore it is merely dependent arising, like the nature of illusion, when it appears as an object of the target like a magic trick, saying wonderful words: "How can this harm?" Because according to the order in which it is said, there is no experiencer, and there is no feeling, then ultimately, who will this feeling harm? Who will it cause suffering to? Upon careful analysis, there is nothing at all. Therefore, this is the inverted discrimination clinging to the reality of happiness and so on. Thus, this is the teaching of feeling mindfulness abiding. Now, in order to teach mind mindfulness abiding, it is proclaimed as "Mind is the senses" and so on, among which the boundary of the six.
Tibetan
་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་རྟོག་པར་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡང་གང་ན་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་ཉེ་བར་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་རེ་ཞིག་དབང་པོ་རྣམས་ཏེ། མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཡིད་གནས་ཤིང༌། ཉེ་བར་གནས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་རྣམས་ལ་ཡིད་ཉེ་བར་གནས་པ་མ་ཡིན་ལ། བར་ནའང་མ་ཡིན་ཏེ་དབང་པོ་དང་ཡུལ་གྱི་བར་ཏེ། དབུས་ན་ཡང་གནས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཏུ་ཡང་ངེས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནང་ཡང་སེམས་མིན་ཕྱི་མིན་ཞིང༌། །ཞེས་ཏེ། ནང་སྟེ་ལུས་ཀྱི་དབུས་ན་སེམས་མ་ཡིན་ཞིང༌། ཕྱི་མིན་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་ལ་ཡང་སེམས་རྙེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ཡང་ནི་རྙེད་མ་ཡིན། །ཞེས་བརྗོད་མ་ཐག་པའི་གནས་རྣམས་ལས་ཡུལ་གཞན་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་དུ་མ་རྙེད་པ་ན། རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བཞིན་དུ་ནང་དུ་ཇི་ཞིག་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་དེ་དགག་པར་བྱེད་ཅེ་ན། གང་ཞིག་ལུས་མིན་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། སེམས་གང་ཞིག་ལུས་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་དང་ནང་གི་ལུས་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ལས་གཞན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འདྲེས་མིན་ཞེས་པ་ནི་བྱ་བའི་བྱེ་བྲག་གོ །ནང་དང་ཕྱིའི་བདག་ཉིད་གཉིས་པོ་དང་འདྲིས་པ་ལ་ཡང་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སེམས་གང་ཞིག་གསུམ་པོ་ལ་སོགས་སུ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རང་དབང་ཅན་ཡང་འགའ་ཡང་གནས་པ་མེད་དེ། སེམས་གང་ཞིག་དོན་དམ་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་དངོས་པོར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པས་བརྟགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་དུ་སེམས་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བར་རབ་ཏུ་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་ཏེ། རྒྱུ་དེས་ན་སེམས་དང་སྲོག་རྣམས་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ལ། ཡོངས་སུ་གྲོལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞིང༌། རང་བཞིན་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་ཉིད་ནི་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དབང་གིས་བདེན་པར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་ཉམས་པར་བྱས་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་རྣམས་འཁོར་བའི་བཙོན་རར་འགལ་བར་བཀག་པས་རང་དབང་དུ་འཇུག་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་མ་གྲོལ་བར་བརྗོད་དེ། དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ཡིད་རྣམ་པར་ད
Chinese
这是对意识的分析。例如，意识在哪里存在？它不会存在于感官，如眼睛等。意识也不会存在于色等对境中，也不会存在于感官和对境之间，即中间。它也不会存在于中心，因为它不是一种确定的自性。经中说：“内非心，外亦非。”意思是，心不在身体的内部，也不在外面的肢体上。经中又说：“他处亦非得。”意思是，在刚才所说的位置之外的其他地方也找不到。如果找不到，就无法进行分别。 同样，它如何在内部存在呢？那么，如何反驳它呢？经中说“非身”等。意思是，心不是身体，既不在外部的身体上，也不在内部的身体上。它也不在其他地方，即不在身体之外的其他事物上。“非混合”是指作用的差别。它也不存在于与内部和外部的自性混合的状态中。心不在三者等之中，也不是独立的。没有任何自主的东西存在，心在胜义中丝毫也不存在。它不是真实存在的，只是分别念的假立。只要轮回存在，心就像幻觉一样显现，因为它没有自性。因此，心和生命从其自性上来说是寂灭的，是完全解脱的自性，因为无自性的特征，自性寂灭，永远存在于一切众生的相续中。虽然自身不是真实的，但由于不真实的分别念的力量，执著为真实，被烦恼的习气所损害的心相续，被轮回的监狱所阻碍，不能自由行动，所以被称为没有完全解脱，但实际上并非如此。像这样，意识的
English
This is an analysis of the mind consciousness. For example, where does the mind consciousness reside? It does not reside in the senses, such as the eyes, etc. The mind does not reside in objects such as forms, nor does it reside in between the senses and the objects, i.e., in the middle. It does not reside in the center either, because it is not of a definite nature. The scripture says, "Not inside is mind, nor outside." This means that the mind is not inside the body, nor is it found on the external limbs of the body. The scripture also says, "Nor is it found elsewhere." This means that it is not found in any other place besides the places just mentioned. If it is not found, then discrimination is not obtained. Similarly, how does it exist internally? So, how does one refute it? It is said, "Not the body," etc. This means that the mind is not the body, neither on the external body nor on the internal body. It is also not elsewhere, i.e., not on external objects other than the body. "Not mixed" refers to the difference in function. It also does not reside in a state mixed with the nature of the internal and external. The mind is not in the three, etc., nor is it independent. Nothing autonomous exists, and the mind does not exist at all in ultimate reality. It is not truly existent, but is merely imputed by conceptual thought. As long as samsara exists, the mind appears vividly like an illusion, because it has no self-nature. Therefore, the mind and life are, by their very nature, in nirvana, and are of the nature of complete liberation, because the characteristic of no self-nature, self-nature in nirvana, is always present in the continuum of all sentient beings. Although oneself is not true, due to the power of untrue conceptual thought, clinging to it as true, the mind-continuum that has been impaired by the habitual tendencies of afflictions, being obstructed by the prison of samsara, and not being free to act, is said to be not completely liberated, but in reality it is not so. Like this, the mind's