Tibetan
དང་པོ་བསྐྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་འགྱུར་ཏེ། །རང་བཞིན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །རང་གི་བློས་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རང་བཞིན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་ ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་སོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ལུང་གི་སྒོ་ནས་མ་ཡིན་པའོ། །འོ་ན་ལུང་དུ་མ་ལས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་དྲང་ཞེ་ན། འོ་ན་དེ་ལྟར་ན་ལུང་གཞན་ལས། ཁུར་ཁྱེར་བ་ཡི་གང་ཟག་ཡོད། །རྟག་གམ་མི་རྟག་བརྗོད་མི་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པས་གང་ཟག་ཀྱང་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གསུངས་པར་འགྱུར་བས་དེ་ཇི་ལྟར་དྲང༌། གལ་ཏེ་གང་ཟག་ཡོད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་གཞུག་པའི་དོན་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་རང་བཞིན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་པ་ལ་སྐྲག་པའི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་གཞུག་པའི་དོན་དུ་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་གསུངས་པ་ཡིན་པས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་གསུངས་པ་དེ་དགོངས་པ་ཅན་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་ནི་དགོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། དེས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་བདག་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ལ་རིག་པ་གང་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ལ་ལན་དུ་རིགས་པའི་སྒོ་ནས་བདག་མེད་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཡོད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཕྱི་རོལ་པ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཕྱི་རོལ་པ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་བཞིན་དུ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ལ་སྔར་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་བསྟེན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདིའི་དོན་ནི་གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་བདག་མེད་པ་གཉིས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མེད་ལ། བདག་མེད་པ་ཙམ་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་ཏེ། རང་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མ་ཡིན་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་པས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་མི་འཐད་ པས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཀྱང་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ་ལོག་པའི་ཤེས་པས་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ལོག་པའི་ཤེས་པས་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བར་འགྱུར་ན་ཕྱི་རོལ་པ་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་བདག་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འདི་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བར་ཁས་ལེན་ན་བདག་མེད་པ་གཉིས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཁས་བླང་དགོས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མེད་ན་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་ནས་ད་ནི་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མེད་ན་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱང་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་ནི་བདག་གི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་རྟོགས་པ་ནི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་མ་རྟོགས་ན་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་ཏུ་གདགས་པའི་རྒྱུ་ཕུང་པོ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བདག་ཏུ་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕུང་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་དོན་ནི་འདིར་གང་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་འཇུག་པ་སྟེ། མུ་སྟེགས་པས་ཡོངས་སུ་བཏགས་པའི་ཕུང་པོ་ལས་ཐ་དད་དུ་གྱུར་པའི་བདག་རྟག་པ་ལ་དམིགས་ནས་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བསྟན་བཅོས་མི་ཤེས་པའི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱང་བདག་ཏུ་ཞེན་པ་མི་འཇུག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ལས། འོན་ཀྱང་ཕུང་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མངོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་སྲིད་དུ་ཕུང་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་བདག་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བག་ཆགས་མི་ལྡོག་པས་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་ན་དེའི་ཚེ་ཕུང་པོ་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་མེད་ན་དེ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཆོས་ ཀྱི་བདག་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་རྣམ
Chinese
最初生起的菩萨以声闻和独觉而胜过，这是因为没有完全了解无自性。名为“也以自己的智慧分别”，意思是说以自己的智慧，通过完全了解无自性的方式。这样不是通过圣言的方式。那么，在众多圣言中，所说的从声闻等中只有人无我存在，那该如何理解呢？那么，如果那样的话，在其他圣言中，“有承担重负的人，是常还是无常不可说”，这样也说了人是存在的，那该如何理解呢？如果说，说人存在是为了引导那些对视我执着的人，那么，为了引导那些害怕进入完全了解无自性的声闻等，才说人无我，因此说人无我是有密意的，因为不是究竟的，所以没有任何矛盾。如果通过理证知道这不是有密意的，那么，对于声闻等有完全了解无我，有什么道理呢？对此回答说，为了通过理证来论证完全了解无我存在，所以说了“如外道一般”等。所谓“如外道一般”，就像是远离世间贪欲一样。就像那些远离世间贪欲的人，按照先前所示的方式，没有断除在三界中运行的烦恼一样，声闻等也没有断除在三界中运行的烦恼。为了依止那个理由，所以说了“色等”等。这里的意义是，如果声闻等没有完全了解二无我，而只有了解少分无我，那么那时对色等的执着也就不存在了，而且对色等的执着也是颠倒的，因为将会阐述“不是从自生，不是从他生”等
English
The Bodhisattva who first arises surpasses the Shravakas and Pratyekabuddhas, because of not fully understanding selflessness. The phrase "also through analysis by one's own intellect" means that through one's own wisdom, it is through the way of fully understanding selflessness. Thus, it is not through the way of scripture. Then, how should we interpret what is said in many scriptures that only the selflessness of persons exists in the Shravakas and others? Well, if that is the case, then in other scriptures, it says, "There is a person who carries the burden, it is not to be said whether it is permanent or impermanent." Thus, it would follow that it is also said that a person exists, so how should that be interpreted? If it is said that saying a person exists is for the purpose of leading those who are manifestly attached to the view of self, then, for the purpose of leading the Shravakas and others who are afraid to enter into the complete understanding of selflessness, it is said that there is no self in persons. Therefore, saying that there is no self in persons is intentional, and since it is not ultimate, there is no contradiction at all. If it is known through reasoning that this is not intentional, then what reason is there for the Shravakas and others to have a complete understanding of selflessness? The answer to that is, in order to prove that the complete understanding of selflessness exists through reasoning, it is stated, "Like the non-Buddhists," and so on. "Like the non-Buddhists" means like those who are free from worldly desire. Just as those who are free from worldly desire, in the manner previously shown, have not abandoned the afflictions that operate in the three realms, so too, the Shravakas and others will not have abandoned the afflictions that operate in the three realms. In order to rely on that very reason, "form, etc." and so on are stated. The meaning of this is that if the Shravakas and others do not have a complete understanding of the two selflessnesses, but only have an understanding of mere selflessness, then at that time there would also be no manifest attachment to form, etc., and attachment to form, etc. would also be inverted, because it will be explained that "not from self, not from other," and so on.
Chinese
因为理智上，色等自性是不合理的。即使颠倒也是颠倒的知识，但颠倒的知识不能断除烦恼是不合理的。如果颠倒的知识能够断除烦恼，那么外道声称有我的，对我的执着颠倒者们也能断除烦恼了。因此，不是这样的。因此，如果承认声闻等能够断除烦恼，就必须承认完全了解二无我。这样，如果不能完全了解法无我，就不能断除烦恼，说了之后，现在为了显示如果不能完全了解法无我，那么对人无我的完全了解也是不存在的。说了人无我等。人无我是指没有我的自性，认识到这一点就是完全了解。如果不认识法无我，那么人无我也能认识到。为了显示那个理由，说了因为执着于作为我之基础的蕴。这其中的意思是，在这里，凡是对我的执着产生的地方，都不会执着于外道所假立的、与蕴不同的常我，因为这样一来，不了解论典的无知凡夫们也会不执着于我了。然而，对蕴的执着显现，是由对我的执着的习气所产生的。因此，只要对蕴的执着存在，对我的执着的习气就不会消失，因此对我的执着也不会消失。因此，不会完全了解人无我。因此，如果承认声闻等完全了解人无我，那么那时，如果不了解蕴的自性空性，那也是不会成立的。因此，法无我的完全了解才能成立。此外，坏聚见等
English
Because, rationally, the nature of form and so on is unreasonable. Even if it is inverted, it is inverted knowledge, but it is unreasonable for inverted knowledge to eliminate afflictions. If inverted knowledge can eliminate afflictions, then even those who are attached to the self, who claim to have a self, will be able to eliminate afflictions. Therefore, it is not like this. Therefore, if you admit that the Hearers and others can eliminate afflictions, you must admit that you fully understand the two selflessnesses. In this way, if you do not fully understand the selflessness of phenomena, you will not be able to eliminate afflictions. After saying this, now, in order to show that if you do not fully understand the selflessness of phenomena, then the complete understanding of the selflessness of persons does not exist either. The selflessness of persons, etc., is mentioned. The selflessness of persons means that there is no self-nature of self, and realizing this is complete understanding. If you do not realize the selflessness of phenomena, then you will also realize the selflessness of persons. In order to show that reason, it is said that it is because of focusing on the aggregates that are the basis for the imputation of self. The meaning of this is that here, wherever the attachment to self arises, it will not be attached to the permanent self that is different from the aggregates that are falsely established by the outsiders, because in that case, even ignorant ordinary people who do not understand the scriptures will not be attached to self. However, the manifestation of attachment to the aggregates arises from the habit of attachment to self. Therefore, as long as the attachment to the aggregates exists, the habit of attachment to self will not disappear, and therefore the attachment to self will not disappear. Therefore, you will not fully understand the selflessness of persons. Therefore, if you admit that the Hearers and others fully understand the selflessness of persons, then at that time, if you do not understand the self-nature emptiness of the aggregates, that will not be established. Therefore, the complete understanding of the selflessness of phenomena can be established. Furthermore, the view of the destructible collection, etc.