Tibetan
འདུ་ཤེས་དང༌། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་དང༌། འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། རང་རང་གི་རྒྱུ་རེག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་དཔྱད་ན་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་མེད་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར་བའོ། །ཇི་ལྟར་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་མཚུངས་པ་དེ་བཞིན་དུ་མཚན་ཉིད་དང་མཚན་གཞི་དང་འབྲས་བུ་རྒྱུ་དང་ཡན་ལག་དང་ཡན་ལག་ཅན་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་དང་མཚུངས་པས་གཞན་གྱིས་ལན་འདེབས་པ་ཇི་ལྟར་རིགས་ཏེ། འདིས་སྨྲས་པ་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར་བས་ལན་རྣམས་ལ་དབུ་མ་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་སློབ་དཔོན་གྱིས་འདོམས་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོས་ནི་དབུ་མ་པ་ལ་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ལ། གཉིས་པས་ལན་འདེབས་མི་ནུས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའོ། །སུན་འབྱིན་པ་འདིས་སུན་དབྱུང་བྱ་ཕྲད་ནས་འབྱིན་ནམ་མ་ཕྲད་པར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཁ་ཅིག་ལན་འདེབས་པ་ཡིན་ལ། འདི་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབུ་མ་པ་ལ་དངོས་པོར་སྨྲ་བས་ལན་མ་ཐེབས་པར་བསྟན་པས་སོ།། སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གཞན་གྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ལན་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་དེ་ནི་ལན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པར་བྱའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའོ། །དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་འདིར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་སྐབས་སུ་བབ་པ་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུས་འབྲས་བུ་རང་བཞིན་གྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་ན་ཕྲད་ནས་སམ་མ་ཕྲད་པར་བྱེད་གྲང་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་སྐབས་སུ་བབ་བོ། །གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་ན་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པ་ སྐབས་སུ་མ་བབ་པས་སོ། །ཕྲད་པ་དང་མ་ཕྲད་པའི་བརྒལ་བ་ཡང་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ལ་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདིར་གསལ་བར་བྱེད་པའི་སྒྲས་ནི་ཤེས་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། དེས་ན་གཞན་གྱི་སུན་འབྱིན་འདིས་སུན་དབྱུང་བྱ་ཕྲད་ནས་འབྱིན་ནམ་མ་ཕྲད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ལ་ཕྲད་པ་དང་མ་ཕྲད་པའི་བརྒལ་བ་བྱེད་པའོ། །སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སུན་འབྱིན་འདིས་སུན་དབྱུང་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ལ་ཕྲད་པ་དང་མ་ཕྲད་པའི་བརྒལ་བ་མ་བྱས་པས་སོ། །ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཚིག་རྣམས་ལ་ལྟག་ཆོད་ཀྱི་སྐབས་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ན་ཕྲད་ནས་སམ་མ་ཕྲད་པར་བྱེད་གྲང་ཞེས་བྱ་བ་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཚིག་རྣམས་ལ་ལྟག་ཆོད་ཀྱི་སྐབས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །འདིའི་དོན་ནི་ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཁས་བླངས་པ་དེ་ལ་ཁོ་བོས་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པའི་བརྒལ་བ་བྱས་ལ་དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཀྱང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པའི་བརྒལ་བ་འཇུག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཚིག་རྣམས་ལྟག་ཆོད་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི་འོན་ཀྱང་སུན་དབྱུང་བར་བྱ་བ་དང་སུན་འབྱིན་པའི་གནས་སྐབས་ན་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མཚུངས་པའི་སྒོ་ནས་ཅི་ལྟག་ཆོད་དུ་འགྱུར་ཞེས་པའོ། །དེ་ལ་ལན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེའི་འདི་ནི་ལན་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེའི་འདི་ནི་ལན་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའོ། །འདི་ནི་ལན་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་སྒོ་ནས་ལན་འདེབས་པ་དེ་ནི་ལན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །ལན་མ་ཡིན་པ་དེ་རྒྱས་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གླགས་དང་བཅས་པའི་དངོས་པོ་བརྗོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྩད་པའི་གོ་སྐབས་དང་བཅས་པའི་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཁས་ལེན་པའོ། །ཕ་རོལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་འབྲས་དངོས་པོར་སྨྲ་བའོ། །མི་བཟོད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པའི་བརྒལ་བ་འཇུག་པར་བྱེད་པའོ། །གསལ་བྱེད་ ཀྱི་རྒྱུ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་པས་གཞན་གྱིས་རྩོད་པའི་གླགས་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཇི་ལྟར་གཞན་དག་གིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་སུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཁས་བླངས་པས་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་སུན་འབྱིན་པའི་གནས་སྐབས་ན་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཁས་བླངས་པས་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་འཇུག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་ལན་བཏབ་པ་དེ་ནི་ལན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །ཡང་རང་རྒྱུད་པ་ལ་སྐྱོན་གཞན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་རྒྱུད་པས་སོ། །བསྟན་བཅོས་སུ་དམ་བཅས་པའི་དོན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་སུ་རང་བཞིན་མེད་པར་དམ་བཅས་པའི་དོན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆེད་དུའོ། །ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་སུན་འབྱིན་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་དེ་ལ་སུན་འབྱིན་པ་ནི་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་གཞན་གྱིས་བརྗོད་ནའོ། །ལྟག་ཆོད་འགོག་པར་བྱེད་པའི་ལན་སྨྲ་བར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་གང་གི་ལྟག་ཆོད་འགོག་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ལན་སུན་འབྱིན་པ་ལ་སྨྲ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་སྤངས་ནས་གཉིས་ཀ་ལ་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཁས་བླངས་པ་དེའི་སྒོ་ནས་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་ཀྱང་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ལན་དེའི་ལྟག་ཆོད་འགོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། འདི་ནི་གཞན་གྱིས་སུན་དབྱུང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། རང་བཞིན་མེད་པར་སྨྲ་བས་དངོས་པོ་ཁས་བླངས་ན་སུན་འབྱིན་པས་སོ། །འདིའི་དོན་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་འགེགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་པ་ན་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཅེར་བུ་པ་རྣམས་ཀྱིས་འདོད་པས་གཞན་ཉིད་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྐྱོན་བརྗོད་ན་དེའི་ཚེ་སྐྱོན་དེ་སྤང་བའི་ཆེད་དུ་ངེས་ པར་གཞན་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ལ། གང་གཞན་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟག་ཆོད་འགོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ཉིད་སྒྲུབ་ན་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ཉིད་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པས་སོ། །དེས་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱོགས་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་དང་གང་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་འགོག་ཅིང་སྐྱོན་སྤོང་བར་བྱེད་ན་དེ་དང་དེར་གཞན་དག་གི་སྐྱོན་བརྗོད་པར་བྱེད་པའོ། །ཁོ་བོ་ཅག་གིས་བཏབ་པའི་ལན་ཆེས་མཛེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སུན་འབྱིན་པས་སུན་དབྱུང་བྱ་མ་ཕྲད་སུན་ནི་འབྱིན་བྱེད་དམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལན་འདེབས་པ་དེ་ནི་ཆེས་མཛེས་པ་ཡིན་ཞེས་པའོ། །དེ་ལ་རང་རྒྱུད་དུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་སྔར་
Chinese
意识和无明的缘故产生行，行的缘故产生识，各自的因缘触等进行观察，既非同一也非他异，因此一切都变得和需要建立一样。如同感受等需要建立一样，同样，自相和所相、果、因、支分和有支分等一切事物也都和需要建立的色一样，其他人如何能回答呢？因为这所说的一切都变得和需要建立一样，所以对于各种回答，中观派应说它们和需要建立一样，这是导师的教诲。其中，第一颂表明中观派没有过失，第二颂表明无法回答。驳斥者说“被驳斥者是从相合而驳斥还是不相合而驳斥”这句话，有些人认为是回答，但为了表明这也是不合理的，所以说了“此是”等。此是，表明了中观派没有被主张实有者驳倒。应当了知能产生的因也是识，凡是其他人说能产生的因是回答，那不是回答。为了表明这一点，说了“其中有些人”等，指的是中观自续派。“在此中观论著中，能产生的因是适当时机”，意思是如果因以自性产生果，那么是从相合还是不相合而产生呢？这里，能产生的因是应当观察的适当时机。而显现不是，意思是因和果的阶段，显现不是适当时机。相合与不相合的辩论也是对于显现的因，这里显现的词语是指使知晓，因此，其他人的驳斥者以“被驳斥者是从相合而驳斥还是不相合而驳斥”等，对于显现的因进行相合与不相合的辩论。对于能产生的因则不是。
English
Due to consciousness and ignorance, actions arise, and due to actions, consciousness arises. When examining their respective causes, such as contact, they are neither the same nor different. Therefore, everything becomes similar to what needs to be established. Just as feelings and so on are similar to what needs to be established, similarly, all phenomena such as characteristics and bases of characteristics, results, causes, limbs, and things with limbs are also similar to the form that needs to be established. How can others answer? Because everything said here becomes similar to what needs to be established, the Madhyamikas should say that the answers are similar to what needs to be established. This is the teacher's instruction. The first verse shows that the Madhyamikas have no fault, and the second shows that they cannot be answered. The refuter says, "Does the refuted refute from conjunction or non-conjunction?" Some consider this a response, but to show that this is also unreasonable, it is said, "This is," etc. "This is" shows that the Madhyamikas have not been refuted by those who assert reality. It should be known that the cause that produces is also consciousness. Whatever others say that the cause that produces is the answer, that is not the answer. To show this, it is said, "Among them, some," etc., referring to the Madhyamika Svatantrikas. "In this Madhyamika treatise, the cause that produces is the appropriate time," meaning if the cause produces the result by its own nature, then does it produce from conjunction or non-conjunction? Here, the cause that produces is the appropriate time to be examined. Manifestation is not, meaning that in the stage of cause and result, manifestation is not the appropriate time. The debate of conjunction and non-conjunction is also for the cause of manifestation. Here, the word manifestation refers to making known. Therefore, the refuter of others uses "Does the refuted refute from conjunction or non-conjunction?" etc., to debate conjunction and non-conjunction for the cause of manifestation. It is not for the cause that produces.
Chinese
之所以这样说，是因为没有对通过驳斥来驳倒对方等所产生的因，进行是否相遇的辩驳。我们所说的话没有反驳的机会，如果通过这样的因产生果，那么是相遇后产生还是未相遇而产生呢？我们所说的话是没有反驳的机会的。这段话的意思是，既然你承认了产生作用的因，我就对它进行了相遇等的辩驳，同样，如果我们也承认产生作用的因，那么那时也会同样陷入相遇等的辩驳，因此我们所说的话就会被反驳。然而，在驳倒对方和进行驳斥的情况下，因为承认了使之显现的因，所以通过同样的方式陷入辩驳，怎么会被反驳呢？为了回答这个问题，说了“那，这不是回答”等。其中，“那”指的是自续派中观。“这不是回答”指的是通过使之显现的因来回答，这不是回答。为了详细说明这不是回答，说了“因为什么”等。如果说带有漏洞的事物，指的是承认具有争论机会的、具有使之显现的因的特征的事物。对方指的是主张因果实有的人。“是无法忍受的”，指的是会陷入相遇等的辩驳。为了说明因为你承认了显现的因，所以别人有争论的机会，说了“像产生作用一样”等。就像其他人，在因果的情况下，因为承认了产生作用的因，所以会陷入相遇等方面的辩驳一样，同样，你在驳斥的情况下，因为承认了使之显现的因，所以同样会陷入相遇等方面的辩驳。因此，你所回答的那个
English
The reason for this is that there has been no refutation of whether or not the cause of generating by refuting the other party by refuting, etc., has been encountered. There is no opportunity to refute our words. If the fruit is generated by such a cause, is it generated after encountering or without encountering? There is no opportunity to refute our words. The meaning of this passage is that since you have admitted the cause that produces the effect, I have refuted it by encountering, etc. Similarly, if we also admit the cause that produces the effect, then at that time, we will also fall into the refutation of encountering, etc. Therefore, what we say will be refuted. However, in the case of refuting the other party and refuting, because the cause that makes it manifest is admitted, how can it be refuted by falling into the same kind of refutation? In order to answer this question, it is said that "That, this is not an answer," etc. Among them, "that" refers to the Madhyamaka Svatantrika. "This is not an answer" refers to answering through the cause that makes it manifest, which is not an answer. In order to explain in detail that this is not an answer, it is said that "For what reason," etc. If something with loopholes is said, it refers to admitting something that has the characteristics of a cause that makes it manifest, which has the opportunity to argue. The other party refers to those who claim that cause and effect are real. "It is unbearable" refers to falling into the refutation of encountering, etc. In order to explain that because you have admitted the cause of manifestation, others have the opportunity to argue, it is said that "Like producing an effect," etc. Just like other people, in the case of cause and effect, because they admit the cause that produces the effect, they will fall into the refutation of encountering, etc. Similarly, in the case of refuting, because you admit the cause that makes it manifest, you will also fall into the refutation of encountering, etc. Therefore, the answer you gave is that
Chinese
这是说，这不是回答。为了进一步指出自续派的另一个过失，说了“另外”等等。其中“这”指的是自续派。“为了要成就在论典中所立下的誓言之义”的意思是，为了要成就中观论典中立下的无自性的意义。 “对于完全接受的能立的责难”的意思是，为了要成立无自性，对于作为能立的理由完全接受的那些，如果其他人说出责难，比如未成立等。“说出阻止后效的回答”的意思是，对于阻止任何回答的后效的那种回答，说出责难，也就是说，舍弃了未成立等过失，通过承诺对双方都成立的理由，因为也能成立对方的宗派，所以能阻止那个回答的后效。因此，说了“这仅仅是被他人责难”等等。如果说无自性者承诺了事物，那就是责难。这里的意义是，在遮止因果的事物的情况下，如果说种子等不能产生苗芽等，因为是其他的缘故，就像瓶子一样，在说出这样的成立时，如果遮裸派的人认为一切都是一切的自性，因此不是成立其他的，而说出过失，那么为了要舍弃那个过失，必定要成立其他的。凡是成立其他的，那就是阻止后效的，因为如果成立其他的，那就是成立了事物，因为其他的依赖于事物。因此，你所立的无自性的宗派就会失败。同样，在任何地方，为了成立所要成立的，如果阻止理由并且舍弃过失，那么就在那里说出其他的过失。 “我们所作的回答非常美妙”的意思是，责难者没有遇到所要责难的，责难是能责难的吗？等等，回答那些是非常美妙的。对于那些先前对自续派的论者