Tibetan
ང་རྨི་ལམ་དང་འདྲ་བར་གསུངས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྲིད་པའི་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། སྲིད་པ་ནི་མདོར་བསྡུ་ན། འགྲོ་བ་རྣམ་པ་ལྔ་པོ་རྣམས་ཡིན་ལ། །དེ་ཡང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ཕྱིར། འདི་ལ་སུ་ཡང་མི་སྐྱེ་འཆི་བ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་འདི་རྣམས་ནི་དབུ་བ་ཆུ་ཤིང་འདྲ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ན་ཆུ་ཤིང་བཞིན་དུ་སྙིང་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལེགས་པར་བཤད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་རྨི་ལམ་ན་ཆོས་ ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་གཟུགས་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་ན་མདོ་ལས་བསྟན་པའི་རྨི་ལམ་གྱི་དཔེ་དང་འགལ་ཞིང་ཁོ་བོའི་ཕྱོགས་ལྟར་ན་ནི་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །གང་རྨི་ལམ་གྱི་དཔེ་ལས་གསུམ་མ་སྐྱེས་པར་བརྗོད་པ་དེ་སད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཡིན་གྱི། རྨི་ལམ་གྱི་དུས་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེའི་ཕྱིར་སད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །རྨི་ལམ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ལས་མ་སད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ནི་དེ་ལ་གསུམ་པོ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །འདི་ཅི་ལྟར་ན་སད་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་སད་པའི་གནས་སྐབས་མ་རིག་པའི་གཉིད་ལོག་པ་ན་གསུམ་པོ་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་དུ་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེ་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་མི་ཤེས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ལ་དུས་རྟག་ཏུ་མ་རིག་པའི་གཉིད་སྟུག་པོ་ཡོད་པས་སོ། །དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་གཉིད་སད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པའི་གཉིད་དང་ལྡན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཐ་མལ་པའི་གཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གཉིད་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་སད་པའོ། །མ་རིག་པའི་གཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་མལ་པའི་གཉིད་ཀྱི་གནས་སྐབས་ལས་སད་དུ་ཟིན་ཀྱང་མ་རིག་པའི་གཉིད་དང་མ་བྲལ་བས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་མལ་པའི་གཉིད་སད་པའི་གནས་སྐབས་བཞིན་དུའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་དང་མཚུངས་པའོ། །ད་ནི་ཐ་མལ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་གཉིད་སད་པ་ན་ཅི་ལྟར་གཉིད་ཀྱི་གནས་སྐབས་ན་སྣང་བ་གསུམ་པོ་དེ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་མ་རིག་པའི་གཉིད་སད་པ་ན་ཡང་གསུམ་པོ་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།
Chinese
说的是如同梦境一般。为了显示众生也是如此，所以说了“如同”等等。总而言之，有情众生就是五道众生。这就像梦境一样，因此，这里没有人出生和死亡等等。这是为什么呢？因为说了“这些法如同水泡和芭蕉树”。如果进行观察和分析，就会发现它像芭蕉树一样没有实质。所谓“会被很好地解释”是指，如果承认梦境中存在由法处所摄的色法，那么就与经部所说的梦境的例子相违背，而按照我的观点，则不存在这种违背。之所以说梦境的例子中没有产生三者，是因为那是相对于醒来而言的，而不是相对于梦境的时间而言的。为了显示这一点，所以说了“因此，醒来”等等。所谓“在梦中”等等是指，只要没有从梦境的状态中醒来，那么三者就是存在的。所谓“这如何醒来”是指，就像在醒来的状态中，当沉睡于无明的睡眠中时，三者是存在的，在梦境的状态中也是如此。为了通过解释来显示这一点，所以说了“就像不了解”等等，因为所有的凡夫俗子总是处于浓厚的无明睡眠中。所谓“从那之中醒来”是指，即使已经具备了无明的睡眠，但从那之中醒来的，具有普通睡眠特征的其他睡眠。所谓“被无明的睡眠”是指，即使已经从普通睡眠的状态中醒来，但仍然没有脱离无明的睡眠。所谓“同样地”是指，如同从普通睡眠中醒来的状态一样。所谓“具有那样的自性”是指，与醒来状态的自性相同。现在，为了显示就像从具有普通特征的睡眠中醒来时，睡眠状态中显现的三者是不存在的，同样地，从无明的睡眠中醒来时，三者也是不存在的。
English
It is said to be like a dream. In order to show that sentient beings are also like this, it is said "like this" and so on. In short, sentient beings are the five types of beings. This is like a dream, therefore, there is no birth or death here, and so on. Why is that? Because it is said, "These dharmas are like bubbles and banana trees." If one observes and analyzes, one will find that it is like a banana tree, without substance. The so-called "will be well explained" means that if one admits that there is form included in the dharma-sphere in a dream, then it contradicts the example of a dream as stated in the sutras, but according to my view, there is no such contradiction. The reason why it is said that the three are not produced in the example of a dream is because it is relative to waking up, not relative to the time of the dream. In order to show this, it is said "therefore, waking up" and so on. The so-called "in a dream" and so on means that as long as one has not awakened from the state of dreaming, then the three exist. The so-called "how does this wake up" means that just as in the state of waking up, when one is asleep in the sleep of ignorance, the three exist, so it is also in the state of dreaming. In order to show this through explanation, it is said "just like not understanding" and so on, because all ordinary people are always in a thick sleep of ignorance. The so-called "awakening from that" means that even though one already possesses the sleep of ignorance, one awakens from that, another sleep with the characteristics of ordinary sleep. The so-called "by the sleep of ignorance" means that even though one has already awakened from the state of ordinary sleep, one has not yet separated from the sleep of ignorance. The so-called "similarly" means like the state of awakening from ordinary sleep. The so-called "having such a nature" means the same as the nature of the state of waking up. Now, in order to show that just as when one awakens from sleep with ordinary characteristics, the three that appear in the state of sleep do not exist, similarly, when one awakens from the sleep of ignorance, the three also do not exist.
Tibetan
སད་པར་གྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། སད་པར་གྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དཔེ་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། གཏི་མུག་གཉིད་ཅེས་བྱ་བས་དོན་བསྟན་པའོ། །དེ་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཅི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་པ་རྣམས་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་པ་རྣམས་ལ་ཡང་ངོ༌། །ཡང་སེམས་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱི་རོལ་ གྱི་དོན་མེད་ཀྱང་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པ་ནི་འོ་ན་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་ལན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་དེ་ཡང་ངོ༌། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་མེད་ཀྱང་ཤེས་པ་ཡོད་ན་ཉེས་པ་ཅི་ཡོད་སྙམ་པའོ། །དེ་ལ་ལན་ནི་དབང་པོ་རབ་རིབ་བཅས་པས་ཞས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། རབ་རིབ་དང་བཅས་པའི་མིག་གིས་རབ་རིབ་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཤེས་པ་གང་གིས་སྐྲ་ཤད་ཀྱི་རྣམ་པ་གང་མཐོང་བ་དེ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སྐྲ་ཤད་དང་ཤེས་པ་གཉིས་ཀ་བདེན་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་བདེན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རབ་རིབ་མེད་པར་གསལ་བར་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་ནས་ཤེས་པ་དང༌། སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་གཉིས་ཀ་ཡང་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྨི་ལམ་ཁོ་ན་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཅི་ལྟར་རྨི་ལམ་ན་གཉིས་ཀ་བདེན་ཞིང་གཉིད་སད་པའི་གནས་སྐབས་ན་གཉིས་ཀ་ཡང་མ་སྐྱེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དེ་ཉིད་རྒྱས་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །རབ་རིབ་ཅན་ལ་ལྟོས་ནས་གཉིས་ཀ་བདེན་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡུལ་མེད་པར་ཤེས་པ་ངེས་པར་དཀའ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་མེད་པའི་ཤེས་པ་མ་མཐོང་བས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །འདིའི་དོན་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱ་དགོས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་མེད་པའི་ཤེས་པ་མེད་པར་ངེས་པར་འདོད་དགོས་ཞེས་པའོ། །དེ་རྒྱས་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཤེས་བྱ་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་གལ་ཏེ་སྐྲ
Chinese
说了“如果醒来”等等。 “如果醒来”等等是用比喻来表示，而“愚痴睡眠”是用意义来表示。为了由解释来表示它，说了“如何”等等。 “对于证悟法界者也”，是指对于证悟空性者也。还有，唯识宗论者为了论证外境不存在，但识是存在的，所以说了“那么对于患眼翳者”等等。为了回答它，说了“那也不合理”等等。 “那也”是指患眼翳者因为见到不存在的毛发等，所以认为存在无境之识，那个“也”。“为什么呢”是指即使没有毛发等，如果识存在，会有什么过失呢？对此的回答是，说了“具有眼翳的根”等等。具有眼翳的眼睛，凭借眼翳的力量，识所见到的毛发形象，对于患眼翳者的识来说，毛发和识两者都是真实的，因为他认为那是真实的。对于没有眼翳而清晰地见到者来说，识和毛发等两者都不是真实的，因为对于他来说，没有毛发等的识。为了由解释来表示它，说了“如同仅仅是梦”等等。如同在梦中两者都是真实的，而在醒来时两者都不存在一样，在这里也应该这样理解。为了详细地表示它，说了“患眼翳者”等等。为了表示对于患眼翳者来说，两者都是真实的理由，所以说了“因为无境之识必定难以确定”。“因为没有见到无境之识”是总结语。这里的意义是必须不被鬼吃掉，意思是必须确定没有无境之识。为了详细地表示它，说了“不是那样”等等，如果所知毛发等不存在，如果毛
English
It is said, "If awakened," and so on. "If awakened," and so on, is shown by example, while "sleep of ignorance" is shown by meaning. In order to be shown by the commentary, it is said, "How," and so on. "Also for those who realize the realm of phenomena," means also for those who realize emptiness. Furthermore, in order to prove that although external objects do not exist, consciousness does exist, the Mind-Only proponents said, "Then for those with cataracts," and so on. In order to answer that, it is said, "That is also unreasonable," and so on. "That also" refers to the fact that because those with cataracts perceive non-existent hairs, etc., they believe that there is consciousness without an object. "Why is that?" means what fault would there be if consciousness existed even without hairs, etc.? The answer to that is, it is said, "The sense faculty with cataracts," and so on. The eye with cataracts, by the power of the cataracts, whatever form of hair is seen by the consciousness, for the consciousness of the one with cataracts, both the hair and the consciousness are true, because he perceives it as true. For those who see clearly without cataracts, neither the consciousness nor the hair, etc., are true, because for him, there is no consciousness of hair, etc. In order to be shown by the commentary, it is said, "Like a mere dream," and so on. Just as in a dream both are true, and in the state of being awake neither arises, so too should it be understood here. In order to show it in detail, it is said, "Those with cataracts," and so on. In order to show the reason why both are true for those with cataracts, it is said, "Because it is certainly difficult to ascertain consciousness without an object." "Because consciousness without an object has not been seen" is the concluding statement. The meaning here is that one must not be eaten by demons, meaning one must certainly want to ascertain that there is no consciousness without an object. In order to show it in detail, it is said, "It is not like that," and so on, if the knowable hair, etc., does not exist, if the