Tibetan
་ཡིན་པས། །དོན་དམ་མྱ་ངན་འདས་པ་ཡིན། །དེ་ནི་དེ་ཡིས་སྟོང་ཉིད་གང༌། །དེ་ནི་དོན་དམ་སྟོང་ཉིད་དེ། །མྱ་ངན་འདས་དངོས་བློ་ཅན་གྱི། །འཛིན་པ་བཟློག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །དོན་དམ་མཁྱེན་པས་དོན་དམ་པ། །སྟོང་པ་ཉིད་ནི་བསྟན་པ་མཛད། །ཇི་སྐད་དུ། དེ་ལ་དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ། ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་མ་ཡིན་པ་དང༌། འཇིག་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པས་སྟོང་སྟེ། ཞེས་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་ངོ༌། །དེ་ཡང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོར་འཛིན་པ་བཟློག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གསུངས་སོ། །དོན་གྱི་སྒྲ་ནི་དགོས་པའི་ཚིག་གམ་ཤེས་བྱའི་ཚིག་གོ །རྐྱེན་ལས་བྱུང་ཕྱིར་ཁམས་གསུམ་པོ། །འདུས་བྱས་ཡིན་པར་ངེས་པར་བསྙད། །དེ་ནི་དེ་ཡིས་སྟོང་ཉིད་གང༌། །དེ་ནི་འདུས་བྱས་སྟོང་ཉིད་གསུངས། །ཇི་སྐད་དུ། དེ་ལ་འདུས་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདུས་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁམས་གསུམ་མོ། །དེ་ལ་འདོད་པའི་ཁམས་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །གང་ལ་སྐྱེ་གནས་མི་རྟག་ཉིད། །དེ་དག་མེད་པ་འདུས་མ་བྱས། །དེ་ནི་དེ་ཡིས་སྟོང་ཉིད་གང༌། །དེ་ནི་འདུས་མ་བྱས་སྟོང་ཉིད། །དེ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་སྐད་དུ། དེ་ལ་འདུས་མ་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདུས་མ་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང༌། འགག་པ་མེད་པ་དང༌། འཇིག་པ་མེད་པ་དང༌། གནས་པ་ལས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཉིད་མེད་པའོ། །དེ་ལ་འདུས་མ་བྱས་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །གང་ལ་མཐའ་ནི་ཡོད་མིན་པ། །དེ་ནི་མཐའ་ལས་འདས་པར་བརྗོད། །དེ་དེ་ཁོ་ནས་སྟོང་པ་ཉིད། །མཐའ་ལས་འདས་པ་སྟོང་ཉིད་བསྙད། །ཇི་སྐད་དུ། དེ་ལ་མཐའ་ལས་འདས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། མཐའ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་པའི་མཐའ་དང་ཆད་པའི་མཐའ་སྟེ། གང་ལ་མཐའ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་མཐའ་ལས་འདས་པའོ། །མཐའ་ལས་འདས་པ་ནི་ མཐའ་ལས་འདས་པས་སྟོང་སྟེ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཐོག་མ་དང་པོ་ཐ་མ་མཐའ། །དེ་དག་མེད་པས་འཁོར་བ་ནི། །ཐོག་མ་ཐ་མ་མེད་པར་བརྗོད། །འགྲོ་འོང་བྲལ་ཞིང་རྨི་ལམ་ལྟའི། །སྲིད་འདི་དེ་ཡིས་དབེན་ཉིད་གང༌། །དེ་ནི་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་བཅོས་ལས་ནི་ངེས་པར་བསྙད། །ཇི་སྐད་དུ། དེ་ལ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། གང་ལ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མི་དམིགས་པ་དེ་ལ་དབུས་མེད་ཅིང༌། གང་ལ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་དབུས་མ་དམིགས་པ་དེ་ལ་འོང་བ་དང་འགྲོ་བ་མེད་དོ། །དེ་ལ་ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་མ་ཡིན་པ་དང༌། འཇིག་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་དང་དབུས་རྣམས་ནི་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་དང་དབུས་རྣམས་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཐོག་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོ་ལ་བྱའོ། །ཐ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐའོ། །དོར་བ་ཞེས་བྱ་འཐོར་བ་དང༌། །འབོར་བ་ལ་ནི་ངེས་པར་བརྗོད། །དོར་མེད་སྟོང་པ་མེད་པ་སྟེ། །འགའ་ཡང་འབོར་མེད་གང་ཡིན་པའོ། །དོར་བ་མེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས། །དེ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཡིན། །དེ་དེའི་ཕྱིར་ན་དོར་མེད་པ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་བརྗོད། །ཇི་སྐད་དུ། དེ་ལ་དོར་བ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། དོར་བ་ནི་འཐོར་བ་དང་འབོར་བ་དང་གཏོང་བའོ། །དེ་ལ་དོར་བ་མེད་པ་ནི་དོར་བ་མེད་པས་སྟོང་སྟེ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དོར་བ་ནི་གཏོང་པ་ཡིན་ལ་དོར་བ་མེད་པ་ནི་གང་ལ་འགའ་ཡང་གཏོང་པ་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདུས་བྱས་ལ་སོགས་ངོ་བོ་ཉིད། །གང་ཕྱིར་སློབ་མ་རང་སངས་རྒྱས། །རྒྱལ་སྲས་དེ་བཞིན་གཤེགས་རྣམས་ཀྱིས། །མ་མཛད་དེ་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ལ། །སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད། །རང་བཞིན་ཉིད་དུ་བསྙད་པ་སྟེ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་སྟོང་ཉིད་གང༌། །དེ་ནི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད། །ཇི་སྐད་དུ། དེ་ལ་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། གང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་བྱས་ཤིང་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་མ་བྱས་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་དང་རེག་དྲུག་དང༌། །དེ་ལས་དབྱུང་བའི་ཚོར་བ་དྲུག ། །གཟུགས་ཅན་གཟུགས་ཅན་མིན་དེ་བཞིན། །འདུས་བྱས་འདུ་ མ་བྱས་ཆོས་རྣམས། །ཆོས་དེ་དག་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །དེ་དག་གིས་དབེན་སྟོང་ཉིད་གང༌། །ཡིན་པ་འདི་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །ཇི་སྐད་དུ། དེ་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདུས་བྱས་རྣམས་དང༌། འདུས་མ་བྱས་རྣམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ནི། ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང༌། ཕྱིའི་དྲུག་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དྲུག་གོ །རེག་པ་དྲུག་ནི་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་རོ། །རེག་པའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་ཚོར་བ་ཡང་དྲུ
Chinese
因此，是胜义涅槃。那是它以它空。那是胜义空性。为了遣除具慧者对涅槃实有的执着。以胜义智者开示胜义。如是说，何为彼胜义空性？所谓胜义，即是涅槃，因为不是常住，也不是坏灭之故。涅槃以涅槃空，如是广说。又是为了遣除对涅槃执着实有者之实有执着而宣说的。义之语是需要之词或是所知之词。以缘而生故，三界。决定是所作法。那是它以它空。那是宣说所作空性。如是说，何为彼所作空性？所谓所作，即是三界。其中欲界以欲界空，如是广说。何者生住无常性。彼等无有所不作。那是它以它空。那是无为之空性。它以是指无为以之之义。如是说，何为彼无为空性？所谓无为，即是。何者无有生，无有灭，无有坏，无有住而变异者。其中无为以无为空，如是说，如前。何者无有边。彼是说为离边。彼以彼自空性。宣说离边空性。如是说，何为彼离边空性？所谓边，即是常边与断边。何者无有边，彼即是离边。离边是离边空，如是广说。初始第一最终边。以彼等无有故，轮回是。说是无有初始最终。离去往来如梦幻。此有以彼寂静为何？彼是无有初始与最终空性，论中如是决定宣说。如是说，何为彼
English
Therefore, it is ultimate Nirvana. That is empty by it. That is ultimate emptiness. In order to dispel the attachment of the wise to the reality of Nirvana. The ultimate wise ones teach the ultimate. As it is said, what is that ultimate emptiness? The so-called ultimate is Nirvana, because it is not permanent and not destructible. Nirvana is empty by Nirvana, as it is widely said. It is also said in order to dispel the attachment to reality of those who are attached to the reality of Nirvana. The word "meaning" is a word of need or a word of knowledge. Because the three realms arise from conditions. It is definitely a created phenomenon. That is empty by it. That is the emptiness of the created. As it is said, what is the emptiness of the created? The so-called created is the three realms. Among them, the desire realm is empty by the desire realm, as it is widely said. What is the nature of birth, dwelling, and impermanence? Those are non-created. That is empty by it. That is the emptiness of the uncreated. "It by" means "by the uncreated." As it is said, what is the emptiness of the uncreated? The so-called uncreated is: What has no birth, no cessation, no destruction, and no change from dwelling. Among them, the uncreated is empty by the uncreated, as it is said, as before. What has no end. That is said to be beyond extremes. That is empty by itself. The emptiness of being beyond extremes is declared. As it is said, what is the emptiness of being beyond extremes? The so-called extreme is the extreme of permanence and the extreme of annihilation. What has no extreme is beyond extremes. Being beyond extremes is empty of being beyond extremes, as it is widely said. Initial first final end. Because of the absence of these, samsara is. It is said to be without beginning or end. Departing from coming and going, like a dream. What is the emptiness of this existence by that? That is the emptiness of having no beginning or end, as it is definitely declared in the treatise. As it is said, what is that
Chinese
没有始末的空性是什么呢？对于什么没有始末可以指认，那么它就没有中间。对于什么始末和中间都不能指认，那么它就没有来和去。因为它不是恒常存在的，也不是坏灭的。所以，就像所说的“始末和中间，被始末和中间所空”等等。所谓“始”就是最初。所谓“末”就是终结。所谓“舍弃”就是散失和遗忘。对于遗忘，则必定要说舍弃。无舍弃的空性是没有的，没有任何遗忘存在。通过这无舍弃，它本身就是空性。因此，才说无舍弃是空性。如经所说：对于什么是无舍弃的空性呢？舍弃就是散失、遗忘和抛弃。对于什么是无舍弃呢？就是以无舍弃而空，就像广说的那样。舍弃就是抛弃，而无舍弃就是对于什么也没有抛弃，这就是它的意思。有为法等等的自性，因为声闻、独觉、菩萨、如来等，没有造作，因此对于有为法等等的自性，被称为自性。它本身就是空性，那就是自性空性。如经所说：对于什么是自性空性呢？就是什么诸法的自性没有造作，也没有显现聚集，那就是声闻等没有造作，就像广说的那样。十八界和六触，以及从中产生的六种感受，以及有色和无色，同样，有为和无为的诸法。这些法都是一切，以这些而远离的空性，就是这所有诸法的空性。如经所说：对于什么是所有诸法的空性呢？所谓所有诸法，就是有为法和无为法等等，就像所说的那样。其中的十八界是：六内处、六外处和六识聚。六触是从眼触到意触之间。由触为缘的感受也是六种。
English
What is emptiness without beginning or end? That which has no beginning or end discernible has no middle. That which has no beginning, end, or middle discernible has no coming or going. Because it is neither permanently abiding nor perishable. Therefore, it is like saying, "The beginning, end, and middle are empty of beginning, end, and middle," and so on. The term "beginning" refers to the first. The term "end" refers to the finality. The term "abandoning" refers to scattering and forgetting. For forgetting, it is necessary to say abandoning. Emptiness without abandoning is non-existent; there is no forgetting whatsoever. Through this non-abandoning, it itself is emptiness. Therefore, it is said that non-abandoning is emptiness. As it is said in the scriptures: What is emptiness without abandoning? Abandoning is scattering, forgetting, and discarding. What is without abandoning? It is empty of abandoning, as it is extensively taught. Abandoning is discarding, and non-abandoning is that which has nothing discarded, that is its meaning. The nature of conditioned phenomena and so on, because the Shravakas, Pratyekabuddhas, Bodhisattvas, and Tathagatas have not created it, therefore, the nature of conditioned phenomena and so on is called self-nature. It itself is emptiness, that is self-nature emptiness. As it is said in the scriptures: What is self-nature emptiness? That which is the self-nature of phenomena, not created and not manifestly assembled, that is not created by the Shravakas, as it is extensively taught. The eighteen realms and the six contacts, and the six feelings arising from them, as well as the form and the formless, similarly, the conditioned and the unconditioned phenomena. These phenomena are all, and the emptiness that is separated by them, this is the emptiness of all phenomena. As it is said in the scriptures: What is the emptiness of all phenomena? The term "all phenomena" refers to conditioned phenomena and unconditioned phenomena, and so on, as it is said. The eighteen realms are: the six internal sources, the six external sources, and the six aggregates of consciousness. The six contacts are from eye contact to mind contact. The feelings caused by contact are also six.