Tibetan
སོ། །གཞན་ཡང༌། གལ་ཏེ་རང་གི་བསྒྲུབ་བྱ་གོ་བྱེད་གཏན་ཚིགས་དངོས་གྲུབ་དང༌། །དངོས་སུ་གོ་བྱ་ཉིད་འགྱུར་བསྒྲུབ་བྱའི་ངོ་བོའང་ཡོད་འགྱུར་ན། །ཕྲད་པ་ལ་སོགས་རིགས་པ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་འགྱུར་ཞིག་ན། །དེ་ཡང་ཡོད་པ་མིན་པས་ཁྱོད་ཀྱི་ཡི་ཆད་འབའ་ཞིག་ཡིན། །ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱོན་ཡོངས་སུ་མ་དག་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྟེང་དུ་འགོད་པ་ཁྱོད་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་དོན་མེད་པར་ཡིད་འབྱུང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་རྟོགས་ཏེ། དཔེར་ན་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་དམིགས་པའི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་གཅིག་ཉིད་དང༌། མང་པོ་ཉིད་དང༌། རིང་པོ་ཉིད་དང༌། ཟླུམ་པོ་ཉིད་དང༌། ནག་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོགས་སུན་འབྱིན་པས། རབ་རིབ་མེད་པ་རྣམས་ལ་མི་གནོད་པ་དེ་བཞིན་དུ། རང་བཞིན་མེད་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་གཉིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་ནས་སུན་འབྱིན་པ་བཀོད་པས་ཀྱང་མི་གནོད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གང་དག་མིག་དང་ཁབ་ལེན་ལ་སོགས་པ་མ་ཕྲད་པར་རང་གི་བྱ་བ་བྱེད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དཔེ་དེ་དག་ཀྱང་བཀག་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ལ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་ཁྱོད་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ལམ་དྲང་པོ་བཏང་ནས་རྟོག་གེ་ངན་པའི་ལམ་ཤིན་ཏུ་འཁྱོག་པ། རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བཟོ་བོ་ངན་པས་སྦྱར་བ། ཡང་དག་པའི་ལམ་འགེགས་པར་བྱེད་པར་སྤྲོ་བ། ཏེ་པོར་ཚེགས་ཆེ་བ་འདིས་ཁྱོད་ལ་ཅི་ཞིག་བྱ། གཞན་ཡང༌། དངོས་རྣམས་མཐའ་དག་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་སུ་གཞུག་པར་ནི། །ནུས་པ་ཆེས་སླ་ཇི་ལྟ་ དེ་ལྟར་རང་བཞིན་གཞན་དག་ལ། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བདེ་བླག་ཏུ་ནི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྟོག་གེ་ངན་པའི་དྲ་བས་འཇིག་རྟེན་ཅི་སྟེ་འདིར་གཅོལ་བྱེད། །ཇི་ལྟར་རྨི་ལམ་དང་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་ཕྱོགས་ལ་གྲུབ་པའི་དཔེ་རྣམས་ཁོ་ནས། འཇིག་རྟེན་གྱི་དངོས་པོ་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་སུ་གཞུག་པར་ནུས་པ་དེ་ལྟར། འགའ་ཞིག་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་དང་བཅས་པར་འཛིན་དུ་གཞུག་པར་ནུས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གཉི་ག་ལ་གྲགས་པའི་དཔེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་དང༌། །ཁོ་བོས་རྩོད་པ་ཐམས་ཅད་བཟློག་པ་ཡིན་ལ་ལན་ཡང་སུས་ཀྱང་བརྗོད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ལ་དོན་མ་ཡིན་པ་བྱ་བའི་ཕྱིར། སུ་ཞིག་གིས་སྦེད་ཅིང་ཁྱོད་འཇིག་རྟེན་ཉོན་མོངས་དར་གྱི་སྲིན་བུ་ལྟར་རང་གི་རྟོག་པའི་སྦུབས་ཀྱིས་གཏུམས་པའི་སྟེང་དུ་རྟོག་གེ་ངན་པའི་སྲད་བུས་བྲེས་པའི་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་བསྲན་ཏེ་མ་ཀུན་ནས་འཛུགས་པར་ཅི་སྟེ་བྱེད། རྩོད་པ་འདི་ནི་དོར་བར་བྱ་དགོས་ཏེ། དངོས་པོ་གཟུགས་བརྙན་དང་འདྲ་བས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་མེད་ཅིང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མེད་ལ་མངོན་སུམ་མམ་རྗེས་སུ་དཔག་པའང་ཅི་ཞིག་ཡོད། འདི་ནི་མངོན་སུམ་གཅིག་ཉིད་ཁོ་ནར་ཟད་དེ་གང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །གཞན་ཡང། སུན་འབྱིན་ལྷག་མ་གོང་དུ་བསྟན་པ་ཡང་ནི་ཤེས་བྱས་ནས། །ཕྲད་པ་ལ་སོགས་ཕྱོགས་ཀྱི་ལན་གྱི་ཆེད་དུ་འདི་གཏང་བྱ། །སུན་ཅི་ཕྱིན་དུ་རྒོལ་བ་པོ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡོད་མིན་པ། །དེ་སྐད་སྔར་བཤད་ལྷག་མ་ཕྱོགས་འདི་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་བརྟེན་ནས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་སུན་འབྱིན་པ་གང་བཤད་པ་དེ་ཉིད་ལས་སུན་འབྱིན་པ་ལྷག་མ་ཤེས་པར་བྱས་ནས། ཅི་རྒྱུས་འབྲས་བུ་ཕྲད་ནས་སྐྱེད་པར་བྱེད་དམ། འོན་ཏེ་མ་ཕྲད་པར་ཞེས་བྱ་བའི་སུན་འབྱིན་པའི་ལན་གྱི་དོན་དུ་གང་གིས་སྨྲས་པ་དེ་ལ་སུན་འབྱིན་གཏང་བར་བྱའོ། །བསྟན་བཅོས་ལས་ནི་རྟོག་པ་ལྡོག་པ་ཉིད་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་ལས་སུན་ཅི་ཕྱིན་དུ་རྒོལ་བ་ཉིད་ག་ལ་ཡོད། འདིར་བདག་གིས་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་བསལ་བར་ བྱས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བསལ་བར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སུན་ཅི་ཕྱིན་དུ་རྒོལ་བ་པ་ཉིད་ག་ལ་ཡོད། གང་གིས་ན་མཚན་ཉིད་བྱས་པ་འདི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་སུས་རང་གི་ཕྱོགས་གཞག་ཅིང་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་བཟློག་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་སུན་ཅི་ཕྱིན་དུ་རྒོལ་བའི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་རིགས་སོ། །དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་སུན་འབྱིན་ལྷག་མ་ནི་ཕྱོགས་འདི་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་དེ་ཉིད་དེ་ལས་འབྱུང་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། རྣམ་དཔྱོད་པ་ན་མྱུར་དུ་གྲོལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའི་བར་འདིས་ནི་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་པ་མངོན་པར་གསལ་བར་བྱས་སོ། །ཉོན་མོངས་སྐྱོན་རྣམས་མ་ལུས་འཇིག་ཚོགས་ལ། །ལྟ་ལས་འབྱུང་བར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་འདི་ཡན་ཆད་ཀྱིས་ནི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་གསལ་བར་བྱས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་སྟོན་ཞིང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བརྗོད་པར་འདོད་ནས་བཤད། བདག་མེད་འདི་ནི་འགྲོ་བ་རྣམ་དགྲོལ་ཕྱིར། །ཆོས་དང་གང་ཟག་དབྱེ་བས་རྣམ་གཉིས་གསུངས། །བདག་མེད་པ་འདི་ནི་མདོར་བསྡུས་ནས་རྣམ་པ་གཉིས་
Chinese
梭！此外，如果自己的所证成、能知、因的真实成就，以及真实能知本身变成所证成的体性也存在，如果串联起相合之类的理路，那也是不存在的，所以你只是徒劳无功。将完全清净一方的过失安立在完全不清净的一方之上，你要明白，你只是无意义地让我们灰心丧气而已。譬如，对于有眼翳者所见的毛发等，驳斥其为一、为多、为长、为圆、为黑等，并不能损害无眼翳者一样。在辨析无自性的因和果时，你抓住二者并加以驳斥，也不会有损害。因此，要知道，那些安立眼和磁铁等不接触而各自发挥作用的比喻也应遮止，因为对那些比喻来说，也会有同样的过失。有些人舍弃无自性本身的正直之路，而喜欢走上极其弯曲的恶分别之路，喜欢被自己分别念的拙劣工匠所摆布，喜欢阻碍正确的道路，那么，这种繁琐的论证对你有什么用呢？此外，要使一切事物都理解为无事物， 是多么容易啊！像那样，对于其他的自性，要轻易地理解是不可能的。为什么要用恶分别的网来束缚世间呢？就像梦和幻术等在自己的宗派中成立的例子一样，能够使世间的事物理解为无自性一样，要使某些事物理解为具有自性是不容易的，因为没有对二者都成立的例子。既然如此，我已驳倒了一切辩论，也没有谁能说出反驳。因此，为了对世间做无意义的事情，谁会隐瞒呢？你就像世间的烦恼蚕一样，被自己的分别茧所包裹，又被恶分别的丝线所缠绕的老
English
So! Furthermore, if one's own to-be-proven, knower, reason's actual accomplishment, and the actual knower itself become the nature of the to-be-proven, if one connects reasonings such as conjunction, then that is also non-existent, so you are just being futile. To place the faults of the completely pure side on top of the completely impure side, you should realize that you are only discouraging us meaninglessly. For example, just as refuting the oneness, multiplicity, length, roundness, blackness, etc. of the hairs seen by those with cataracts does not harm those without cataracts, similarly, when analyzing the cause and effect of no self-nature, your seizing and refuting both will not cause harm either. Therefore, know that those analogies that establish the eye and magnet, etc. as performing their functions without contact should also be prohibited, because the same fault would apply to those analogies as well. Some people abandon the straight path of no self-nature itself and prefer to take the extremely crooked path of bad discrimination, like to be manipulated by the clumsy craftsman of their own conceptual thoughts, and like to obstruct the correct path, then what use is this cumbersome argument to you? Furthermore, to make all things understood as no-things, how easy it is! Like that, it is not possible to easily understand other self-natures. Why entangle the world with the net of bad discrimination? Just as dreams and illusions, etc. are established examples in one's own school, in the same way that one can make worldly things understood as having no self-nature, it is not easy to make some things understood as having self-nature, because there is no example that is established for both. Since that is the case, I have refuted all debates, and no one can say a rebuttal either. Therefore, who would conceal it for the sake of doing meaningless things to the world? You are like a worldly affliction silkworm, wrapped in your own conceptual cocoon, and an old man bound by the threads of bad discrimination.
Chinese
又如何能極力忍耐，完全不建立呢？這個諍論必須捨棄，因為事物和影像相似，所以它們全部沒有自性，也沒有共相，哪裡會有現量或者比量呢？這僅僅是唯一的現量，也就是一切遍知之智慧。 另外，先前已顯示的剩餘破斥，也應當知曉，為了應對相遇等方面的答覆，應當捨棄這個。如果沒有能徹底駁倒的論敵，那又該如何呢？如是先前所說的剩餘部分，應當以此方面來理解。 從安立緣起和安立依賴而施設，以及對其他宗派的破斥，從所說的那些之中，知曉剩餘的破斥之後，是原因與結果相遇而產生，還是不相遇而產生呢？對於這個破斥的答覆，應當對說出這些話的人進行破斥。 論典中想要說的是遣除分別，而且我們已經闡述過了，因此論典中哪裡會有能徹底駁倒的論敵呢？ 這裡我並沒有排除其他的宗派，因為沒有需要排除的事物。 因此，哪裡會有能徹底駁倒的論敵呢？如果有人說，這個所作的定義會變成正確的定義，誰會建立自己的宗派並反駁其他的宗派呢？因此，能徹底駁倒的定義在任何情況下都是不合理的。 像這樣等等的剩餘破斥，應當以此方面來理解。 從「彼生非彼生」開始，直到「智者速解脫」為止，這部分清楚地闡明了法的無我。 從「煩惱諸過失，皆從聚集生，觀視而生起」等等開始，直到這裡為止，闡明了人無我。 因此，為了宣說這個並闡述空性的種種分類，所以說： 為了使有情獲得解脫， 因此宣說法與補特伽羅二種無我。 總而言之，無我分為兩種。
English
How can one endure so much and not establish anything at all? This debate must be abandoned, because things are like images, so they all have no self-nature, nor do they have a common characteristic, so what is the point of direct perception or inference? This is only a single direct perception, which is the wisdom of the omniscient. Furthermore, the remaining refutations that were shown above should also be known, and this should be abandoned in order to respond to encounters and other aspects. If there is no opponent who can be completely refuted, then how can there be? As previously stated, the remaining part should be understood in this way. Having understood the remaining refutations from what was said about establishing dependent origination and establishing dependent imputation, and refuting other schools, does the cause and effect meet and produce, or does it produce without meeting? For the sake of answering this refutation, one should refute the person who said these words. In the treatise, what is intended to be said is the reversal of conceptualization, and since we have already explained it, how can there be an opponent in the treatise who can be completely refuted? Here, I have not excluded other schools, because there is nothing to be excluded. Therefore, how can there be an opponent who can be completely refuted? If someone says that this definition that has been made will become a correct definition, who would establish their own school and refute other schools? Therefore, this definition of being able to completely refute is unreasonable in every way. The remaining refutations, such as these, should be understood in this way. Starting from "that which is born from that is not born," up to "the wise will quickly be liberated," this part clearly elucidates the selflessness of phenomena. From "all afflictions and faults arise from the collection, arising from views," and so on, up to here, the selflessness of the person is elucidated. Therefore, in order to teach this and to explain the various classifications of emptiness, it is said: For the sake of liberating beings, Therefore, two kinds of selflessness are taught, the selflessness of phenomena and the selflessness of the person. In short, selflessness is divided into two types.