Tibetan
ས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མྱོང་བར་གྲུབ་མ་ཡིན། །གལ་ཏེ་ཕྱི་དུས་དྲན་པ་ལས་གྲུབ་ན། །མ་གྲུབ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ཕྱིར་བརྗོད་པ་ཡི། །མ་གྲུབ་འདི་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མིན། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་རྫས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དེ་སྐད་དུ་སྨྲ་ན་ནི། དེའི་ཚེ་བདག་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐམས་ ཅད་དུ་དྲན་པ་མི་སྲིད་པས་ཇི་ལྟར་མ་གྲུབ་པའི་དྲན་པས་མ་གྲུབ་པའི་རང་རིག་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། འོན་ཏེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དབང་དུ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རང་རིག་པའི་རྒྱུ་ཅན་གྱིས་དྲན་པ་མི་སྲིད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་འདིར་མེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་རང་རིག་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ན་ནི་དེ་ཡོད་པས་དུ་བས་མེ་ལྟར་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་དྲན་པའི་སྒོ་ནས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། རང་རིག་པ་དེ་ནི་ད་རུང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་པས། རང་རིག་པའི་རྒྱུ་ཅན་རང་རིག་པ་མེད་པར་མི་འབྱུང་བའི་དྲན་པ་ག་ལ་ཡོད། འདི་ལྟར་ཆུ་ཙམ་མཐོང་བ་ལས་ནོར་བུ་ཆུ་ཤེལ་ལམ་མེ་ཙམ་མཐོང་བ་ལས་ནོར་བུ་མེ་ཤེལ་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་མེད་པར་ཡང་ཆར་ལ་སོགས་པ་དང་གཙུབ་ཤིང་གཙུབས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཆུ་དང་མེ་དག་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་རང་རིག་པ་མེད་པར་དྲན་པ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བ་དེ་ལྟར་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་རིག་པའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་ནི་དེ་མེད་པར་མེད་པས། མ་གྲུབ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ཕྱིར་ཏེ། །རང་རིག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དྲན་པའི་ཚིག་བརྗོད་པའི་མ་གྲུབ་པ་འདི་སྒྲུབ་པའི་དགོས་པ་ཅན་དུ་མ་གྲུབ་སྟེ། སྒྲ་མི་རྟག་པ་ལ་མིག་གིས་གཟུང་བྱ་ཉིད་བཞིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམ་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྟེ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་བཏང་ནས་ཀྱང༌། རང་རིག་པ་ནི་གྲུབ་ལ་རག་མོད་ཀྱི། །དེ་ལྟའང་དྲན་པའི་དྲན་པ་རིགས་མིན་ཏེ། །གཞན་ཕྱིར་མ་ཤེས་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པ་བཞིན། གཏན་ཚིགས་འདིས་ནི་ཁྱད་པར་དག་ཀྱང་འཇོམས། །གལ་ཏེ་ཡང་ཤེས་པས་རང་གི་བདག་ཉིད་དང་ཡུལ་རིག་པར་བྱེད་མོད་ཀྱི། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དྲན་པའི་ཤེས་པས་དེ་དག་དྲན་པ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། དྲན་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་བྱམས་པའི་ཤེས་པའི་རང་རིག་པ་དང་ཡུལ་མྱོང་བ་ནི་སྔར་ཉམས་སུ་མ་མྱོང་བས་ཉེར་སྦས་ཀྱི་ཤེས་པས་དྲན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མ་ཤེས་པའི་རྒྱུད་ལས་ཤེས་པ་ལྟར་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་རང་གི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བས་ཀྱང་ཤེས་པ་དང་དོན་དག་ཉམས་སུ་མ་ མྱོང་བའི་ཕྱིར་དྲན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་གཏོགས་པ་རྣམས་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་གནས་པའི་ཕྱིར། དྲན་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འདིས་ནི་ཁྱད་པར་དག་ཀྱང་འཇོམས། གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་གང་ཡིན་པ་འདིས་ནི་རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་གཏོགས་པ་ཉིད་དང༌། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་འཇོམས་པར་བྱེད་དོ། །དྲན་པའི་ཤེས་པའི་སྐད་ཅིག་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ནི་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་དང༌། རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་ལ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་གནས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱ་ཆེར་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གང་ཕྱིར་གང་གིས་ཡུལ་མྱོང་འགྱུར་དེ་ལས། །དྲན་པ་འདི་གཞན་ང་ལ་ཡོད་མིན་པ། །དེ་ཕྱིར་ང་ཡིས་མཐོང་སྙམ་དྲན་འགྱུར་ཏེ། །འདི་ཡང་འཇིག་རྟེན་ཐ་སྙད་ཚུལ་ལུགས་ཡིན། །གང་གིས་ཡུལ་མྱོང་བ་དེ་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་དེ་ལས་དྲན་པའི་ཤེས་པ་གཞན་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་དྲན་པ་གཞན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། གང་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་མྱོང་བ་དེ་དྲན་པའི་ཤེས་པས་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་པས་དྲན་པ་ཡུལ་དང་ལྡན་པར་འབྱུང་ལ། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པས་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དྲན་པས་ཡོངས་སུ་མ་བཅད་པ་མ་ཡིན་པས་བདག་གིས་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ཡང་འཇིག་རྟེན་ཚུལ་ལུགས་ཡིན་གྱི་ཤིན་ཏུ་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བརྫུན་པའི་དོན་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ། དེའི་ཕྱིར་རང་རིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །ཁྱོད་ཀྱིས་གཞན་དབང་གང་གིས་འཛིན་པར་འགྱུར། །བྱེད་པོ་ལས་དང་བྱ་བ་གཅིག་མིན་པས། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་འཛིན་པར་རིགས་མ་ཡིན། །བདག་རིག་ པར་བྱེད་དོ་ཞེས་རིག་པར་བྱ་བཞིན་པའི་བདག་ཉིད་ལས་ཀྱི་དངོས་པོར་འགྱུར་ལ་རིག་པར་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱང་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ཞིང
Chinese
为了说明它不是一个存在，所作的解释是：仅凭它本身并不能证明体验。如果通过后来的记忆来证明，那么为了证明未成立的，所说的是：这个未成立的，不是成立的原因。如果暂时假设可以通过事物来证明，并如此说，那么，由于它不是从自和他处产生的，因此在任何情况下都不可能产生记忆，那么未成立的记忆如何能成立未成立的自证呢？然而，如果按照世俗的说法，那么，即使那样，也不可能通过自证的因来产生记忆。为什么呢？如果像火一样，某种知识可以证明自证，那么，由于它的存在，就像烟通过火一样，通过后来产生的记忆，必然会确定它的存在。然而，那个自证仍然没有成立。没有自证的因，就不可能产生自证，又怎么会有记忆呢？就像仅仅看到水，并不能确定有水精，或者仅仅看到火，并不能确定有火精一样。因为即使没有它们，也能从雨等和摩擦木头等产生水和火。同样，在这里，如果没有自证，记忆如何产生，也将如此显示。因此，没有自证的因，就没有记忆。为了证明未成立的，也就是说，为了证明自证，而说出记忆的词语，这个未成立的，对于成立的必要性来说，是不成立的，就像声音的无常性，眼睛的可见性一样，是这样想的。如果这样放下分别的思辨，自证的成立是需要的，即使那样，记忆的记忆也是不合理的，就像在不了解的相续中产生一样。这个理证也摧毁了差别。如果知识可以认知自己的体性和对象，即使那样，记忆的知识也不应该记忆它们，因为记忆的知识被认为是不同于体验对象的知识。就像慈爱的知识的自证和对象体验，由于以前没有体验过，所以不是通过近取识来记忆一样。
English
The explanation given to show that it is not an existent is: It is not established that it is experienced by itself. If it is established by later memory, then what is said is for the sake of establishing what is not established. This unestablished is not what establishes. If, for the moment, it is assumed that it can be established by a thing, and it is said thus, then, since it does not arise from self and other, memory is impossible in all ways. How can the unestablished self-awareness be established by the unestablished memory? However, if it is according to worldly convention, even then, memory is impossible by the cause of self-awareness. Why is that? If here, like fire, some knowledge can establish self-awareness, then, because of its existence, like smoke from fire, it will necessarily be determined to exist through the memory that arises later. However, that self-awareness is still not established. Without the cause of self-awareness, self-awareness does not arise, so how can there be memory? Just as seeing only water does not determine that there is a water crystal, or seeing only fire does not determine that there is a fire crystal. Because even without them, water and fire can arise from rain and rubbing wood, etc. Likewise, here too, how memory arises without self-awareness will be shown in that way. Therefore, the memory that is the cause of self-awareness does not exist without it. In order to establish what is not established, that is, in order to establish self-awareness, the unestablished word of memory is not established as having the necessity of establishing, just like the impermanence of sound, the visibility of the eye, it is thought in this way. If, having abandoned such discriminating speculation, the establishment of self-awareness is needed, even then, the memory of memory is unreasonable, just as it arises in an unknowing continuum. This reason also destroys the distinctions. If knowledge can cognize its own nature and object, even then, the knowledge of memory should not remember them, because the knowledge of memory is admitted to be other than the knowledge that experiences the object. Just as the self-awareness and object experience of loving-kindness are not remembered by the appropriating consciousness because they have not been experienced before.
Chinese
因为如从意识之流中了解的那样，是其他，所以属于自相续的识，即使后来产生，也因为没有体验过知识和意义，所以不会变成回忆。如果认为，因为属于同一相续的事物存在因和果的实体，所以会产生回忆，那也是不可能的。因为这个理由也摧毁了差别。因为是他者，这个理由摧毁了属于同一相续本身，以及因和果的实体等一切差别。回忆的意识的瞬间，后来产生的体验，因为是他者，就像其他相续的意识一样，不是体验的意识，也不是属于同一相续，因和果的实体也不存在等等，因为是他者，这个理由应该广泛地驳斥。按照你的观点，怎么样呢？应该说，因为谁体验了境，从那之中，这个回忆不是我之外的，因此我想我看到了，回忆会产生，这也是世间的名言习惯。谁体验了境，从那个体验境的意识中，回忆的意识如何不是其他，如是之前已经说过了。因为回忆不是其他，因此，谁体验了，回忆的意识不是没有体验，所以回忆与境相连而产生，体验的意识所完全决定的，回忆不是没有完全决定，所以会说我看到了。这也是世间的习惯，不是非常需要考察的，因为是虚假的意义，所以是世间的名言。因为是那样，因此如果自证不存在，你用什么来执持他者呢？作者、业和行为不是一体，因此，那本身不可能执持那。自证，正在被认识，变成被认识的自性，业的实体，而且正在被认识的那本身也是作者，并且
English
Because it is other, as understood from the stream of consciousness, therefore, the consciousness belonging to one's own continuum, even if it arises later, will not become a memory because it has not experienced knowledge and meaning. If you think that because things belonging to the same continuum have the substance of cause and effect, there will be memory, that is also not possible. Because this reason also destroys the differences. Because it is other, this reason destroys the very belonging to the same continuum, and all the differences such as the substance of cause and effect. The moment of memory consciousness, the later experience, because it is other, like the consciousness of other continuums, is not the consciousness of experience, nor does it belong to the same continuum, nor does the substance of cause and effect exist, etc., because it is other, this reason should be widely refuted. According to your view, how is it? It should be said, because whoever experiences the object, from that, this memory is not other than me, therefore I think I saw it, memory will arise, this is also the worldly expression habit. Whoever experiences the object, from that consciousness of experiencing the object, how is the memory consciousness not other, as has been said before. Because memory is not other, therefore, whoever experiences, the memory consciousness is not without experience, so memory arises in connection with the object, and what is completely determined by the consciousness of experience, memory is not without complete determination, so it will be said that I saw it. This is also a worldly habit, not very necessary to examine, because it is a false meaning, so it is a worldly expression. Because it is so, therefore if self-awareness does not exist, what do you use to hold others? The agent, action, and deed are not one, therefore, that itself cannot hold that. Self-awareness, being recognized, becomes the nature of being recognized, the substance of karma, and that which is being recognized is also the agent, and