Tibetan
ས་བརྗོད་ཀྱི། དངོས་སུ་ན་གཞན་ཉིད་བརྟགས་པ་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ཉིད་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང༌། འཇིག་རྟེན་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བུམ་པ་སྣམ་བུ་ལས་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ན། འོ་ན་ནི་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་གཉིས་ཀྱང་གཞན་ཉིད་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྨྲ་ཞེ་ན། བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པས་ནི་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་གཉིས་བུམ་པ་དང༌། སྣམ་བུ་ལྟར་གཞན་ཉིད་དུ་མི་རྟོགས་པ་ཉིད་དེ། བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལྟར་བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཉིད་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་དང༌། ཅིག་ཅར་ཡོད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པ་ནི་ཤིང་འདི་ངས་བཙུགས་སོ་ཞེས་ས་བོན་ཙམ་ཞིག་བཙུགས་ནས་ས་བོན་གྱི་འབྲས་བུ་ཤིང་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་གཞན་ཉིད་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པའི་གཞན་གྱི་བློ་འབྱུང་ན་ནི། དེའི་ཕྱིར་དེ་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཉེས་པ་འདིར་འགྱུར་ན། དེ་སྐད་དུ་ནི་མི་སྨྲ་སྟེ། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། འདི་ན་གཞན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྤྱི་ཡང་ཡིན་ལ་ཁྱད་པར་ཡང་ཡིན་པ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་གང་ལ་འདུ་བའི་དངོས་པོ་དེ་ནི་དངོས་པོ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ཀྱང་གཞན་ཞེས་རྗོད་པར་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཕྱོགས་ལ་སྨྲས་པའི་ཉེས་པའི་གོ་སྐབས་མེད་དོ། །བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་གཞན་ཉིད་ཡོད་ན་ནི་འདི་དེ་ལྟར་འགྱུར་ན་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་གཞན་ཉིད་འདི་རྟོག་པ་ན། །གཞན་ནམ་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ལ་རྟོག་གྲངས་གཉི་ག་ལྟར་ཡང་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། །གཞན་ཉིད་གཞན། ལ་ཡོད་མ་ཡིན། །གཞན་མ་ཡིན་ལའང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་གཞན་ལ་གཞན་ཉིད་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོག་ན་ནི། གཞན་ཉིད་བརྟགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། །གཞན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ནི་གཞན་དུ་བརྗོད་པ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་ན། གཞན་དུ་བརྗོད་པ་དེ་ནི་གཞན་ཉིད་མེད་པར་ཡང་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་དུ་བརྗོད་པ་རྙེད་པའི་དངོས་པོ་གཞན་ལ་གཞན་ཉིད་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་གཞན་ལ་གཞན་ཉིད་མི་སྲིད་དོ། །ད་ནི་གཞན་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་གཞན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་མ་ཡིན་པ་ནི་གཅིག་ཉིད་ལ་བྱ་ལ། དེ་ལ་ནི་གཞན་ཉིད་དང་འགལ་བ་གཅིག་ཉིད་ཡོད་པ་དེའི་ཕྱིར་འགལ་བ
Chinese
论述“他性”时说，实际上如果考察“他性”，则它是不存在的。如果“他性”不存在，但世俗谛中说瓶子与布是相异的，那么，为什么不说种子和苗芽也是相异的呢？可以这样说，因为世俗之人并不认为种子和苗芽像瓶子和布那样是相异的。因为如果像瓶子和布那样，就会导致没有生者和所生者，并且会导致同时存在。此外，为什么世俗之人会说“这棵树是我栽的”，仅仅是栽种了种子，却显示了种子的果实——树呢？因此，对于成为因和果的事物来说，即使在世间也不存在“他性”，这是这样安立的。此处说道，如果产生依赖于其他事物的“他”的意识，那么，就会出现“因此它不会变成他者”的过失。但我们不会那样说。那么，是什么呢？在此，“他性”既是共相，也是自相。它所包含的事物即使不依赖于其他事物，也可以被称为“他”。因此，对于我们这一方来说，没有提出过失的机会。可以这样说，如果“他性”存在，那么情况就会如此，但它并不存在。在此，当思考“他性”时，为了表明无论思考为“他”还是“非他”两种方式都不合理，所以说：“他性在他上，不存在。他性在非他上，也不存在。”是这样说的。如果认为“他性存在于他者之上”，那么，考察“他性”有什么用呢？如果认为认识“他性”是为了成立“在他者中说他者”，那么，即使没有“他性”，也能成立“在他者中说他者”，因为为了认识“在他者中说他者”而考察他者的“他性”。因此，暂且在他者上不可能存在“他性”。现在，在非他者上也不存在“他性”，因为非他者指的是“一”。而“一”具有与“他性”相违背的“一性”，因此是相违的。
English
When discussing 'otherness,' it is said that in reality, if 'otherness' is examined, it does not exist. If 'otherness' does not exist, but in conventional worldly terms, it is said that a pot and a cloth are different, then why not say that a seed and a sprout are also different? It can be said that worldly people do not perceive a seed and a sprout as being as different as a pot and a cloth. Because if they were like a pot and a cloth, it would lead to there being no producer and no produced, and it would lead to simultaneous existence. Furthermore, why do worldly people say, 'I planted this tree,' planting only a seed, yet showing the fruit of the seed—the tree? Therefore, for things that have become cause and effect, even in the world, 'otherness' does not exist, and this is how it is established. Here it is said that if the awareness of 'other' arises dependent on other things, then the fault of 'therefore it will not become other' will occur. But we do not say that. So, what is it? Here, 'otherness' is both a generality and a particularity. The thing it encompasses, even if it does not depend on other things, can be called 'other.' Therefore, for our side, there is no opportunity to raise a fault. It can be said that if 'otherness' existed, then that would be the case, but it does not exist. Here, when thinking about 'otherness,' to show that it is unreasonable to think of it as either 'other' or 'non-other,' it is said: 'Otherness on the other, does not exist. Otherness on the non-other, also does not exist.' That is how it is said. If it is thought that 'otherness exists on the other,' then what is the use of examining 'otherness'? If it is thought that recognizing 'otherness' is to establish 'saying otherness in the other,' then even without 'otherness,' it can be established 'saying otherness in the other,' because 'otherness' of the other is examined in order to recognize 'saying otherness in the other.' Therefore, for the time being, 'otherness' cannot exist on the other. Now, 'otherness' also does not exist on the non-other, because the non-other refers to 'one.' And 'one' has 'oneness,' which contradicts 'otherness,' therefore it is contradictory.
Tibetan
ས། གཞན་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་གཞན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་དེ་ལྟར་གཞན་དང་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང༌། དེ་དག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པས་དེ་དག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་མེད་པ་ཉིད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་གཞན་ཉིད་མེད་པ་དེའི་ཚེ་གཞན་ཉིད་དང་འདུ་བའི་རྒྱུ་ཅན་བློ་དང་སྒྲ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་དངོས་པོ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་བོ། །འདིར་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་གཞན་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གཞན་ནི་རེ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ཉིད་མེད་པར་ནི་གཞན་ཡོད་པར་འོས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་གཞན་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གཞན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །གཞན་ནམ་དེ་ཉིད་ཡོད་མ་ཡིན། །གང་གི་ཚེ་སྔར་གཞན་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་པ་དེའི་ཚེ་གཞན་ཉིད་མེད་པར་གཞན་ནམ་དེ་ཉིད་ཡོད་པར་ག་ལ་འགྱུར། དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེའི་ཕྱིར་གཞན་ནམ་དེ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ། ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དེ། ཕྲད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་གལ་ཏེ་ཡང་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་གཞན་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་མོད་ཀྱི། དེ་ལྟ་ན་ཡང་རེག་པ་ནི་གསུམ་འདུས་ཤིང་ཚོགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བས་ཕྲད་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཕྲད་པ་ཡོད་པས་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་དེ་དག་ཕྲད་པ་ཉིད་ཡོད་ན་ནི་དེ་ལྟར་འགྱུར་ན། ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་དེ་དང་ཕྲད་པ་མེད། །གཞན་དང་གཞན་ཡང་ཕྲད་མི་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འདིར་གལ་ཏེ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ཕྲད་པ་ཡིན་ན། དེ་དག་གཅིག་ཉིད་དམ་གཞན་ཉིད་དུ་བརྟག་གྲང༌། དེ་ལ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཕྲད་པ་མེད་དེ། ཆུ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་འོ་མ་གཅིག་པུ་ལ་ནི་ཆུ་དང་ཕྲད་པ་ཞེས་མི་བརྗོད་དོ། །ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཕྲད་པ་མེད་དེ། ཆུ་ལས་ཐ་དད་དུ་གནས་པའི་འོ་མ་ལ་ནི་ཆུ་དང་ཕྲད་པ་ཞེས་མི་སྨྲའོ། །དེ་ལྟར་གལ་ཏེ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་གཅིག་ཉིད་ ཡིན་པ་ན། ཕྲད་པར་རྟོག་ན་དེ་ནི་མི་འཐད་དེ། མིག་གཅིག་པུ་ལ་ཡང་ཕྲད་པ་ཡོད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་མི་འཐད་པ་ཉིད་དེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་སོ་སོར་གྱུར་པའི་མིག་གཅིག་པུ་ལ་ཡང་ཕྲད་པ་ཡོད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།
Chinese
萨。不是他者，也就不存在他性。如果这样，既非他者也非他性，并且除了这些之外没有事物，因此，除了这些之外的事物也不存在，那就是不存在。因为这样，当他性不存在时，与他性相合的因，以及作为声音所指对象的因，也就是其他事物，也不存在，这样就成立了。这里说到：如果他性不存在，那么暂且存在着他者。没有他性，他者也不应该存在，因此，他性也就会存在。应当说：如果他性不存在，那么他者或即彼就不存在。当先前已经显示他性不存在时，没有他性，他者或即彼怎么会存在呢？所谓即彼，就是非他性这个词的同义词。因此，他者或即彼是不存在的。这里说到：见等是存在的，因为有触。这里，即使已经显示见等没有他性，但即便如此，触是三者聚集和集合，因此触也是存在的，所以，因为有触，见等就是存在的。应当说：如果那些触本身存在，那就会那样，但实际上是不存在的。为了显示如何不存在，（经文说：）“它与它不触，他者与他者，也不会触。”这里，如果与见等相触，那么应当考察那些是一体性还是他性。其中，如果是一体性，那么就没有触，就像对于不依赖于水的单独的牛奶，不会说与水相触。如果是各别的，那么也没有触，就像对于与水各别存在的牛奶，不会说与水相触。这样，如果见等是一体性，认为有触是不合理的，因为这样一来，单独的眼睛也会被认为有触。然而，如果是各别性，那么也是不合理的，因为这样一来，从色等分离出来的单独的眼睛也会被认为有触。
English
Sa. There is no otherness when there is no other. If it is the case that something is neither other nor otherness, and there is no object apart from these, then that which is not apart from these is also non-existent, which is non-existence itself. Since otherness does not exist, it is established that the cause of conjunction with otherness, the cause of the application of sound, and other objects do not exist either. Here it is said: Even if otherness does not exist, the other exists for a while. Without otherness, the other should not exist, therefore, otherness will also exist. It should be said: If otherness does not exist, then neither the other nor the same exists. When it has already been shown that otherness does not exist, how can the other or the same exist without otherness? The term 'the same' is synonymous with 'non-otherness'. Therefore, neither the other nor the same exists. Here it is said: Seeing and so forth are existent, because there is contact. Here, even if it has been shown that seeing and so forth do not have otherness, nevertheless, contact is the gathering and assembly of three, therefore contact also exists, so because there is contact, seeing and so forth are existent. It should be said: If those contacts themselves exist, then it would be so, but they do not exist. Because it is shown how they do not exist, (the text says:) "It does not touch it, nor does another touch another." Here, if there is contact with seeing and so forth, then it should be examined whether they are oneness or otherness. Among these, if it is oneness, then there is no contact, just as one would not say that milk alone, which does not depend on water, is in contact with water. If they are distinct, then there is also no contact, just as one would not say that milk existing separately from water is in contact with water. Thus, if seeing and so forth are oneness, it is unreasonable to assume contact, because then the single eye would also be considered to have contact. However, if it is distinctness, then it is also unreasonable, because then the single eye, separated from form and so forth, would also be considered to have contact.