Tibetan
་དུ་མངོན་སུམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །གང་ཞིག་དབང་པོ་དང་དབང་པོ་སོ་སོ་ལ་འཇུག་པས་ཞེས་བྱ་བས་མངོན་སུམ་གྱི་སྒྲ་བྱེ་བྲག་ཏུ་འཆད་པར་བྱེད་པ། དེ་ལྟར་ན་ནི་ཤེས་པ་ནི་དབང་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཡུལ་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་མི་རིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡུལ་སོ་སོ་བ་འམ་དོན་སོ་སོ་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་གཉི་ག་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་རྟེན་གསལ་བ་དང་ཞན་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། དེ་དག་གྱུར་ན་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་རྟེན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། དོན་དང་དོན་སོ་སོ་ལ་འཇུག་མོད་ཀྱི་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དབང་པོ་དང་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྟེན་གྱིས་བསྟན་པས་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། རྔའི་སྒྲ་ནས་ཀྱི་མྱུ་གུ་ཞེས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུས་སྟོན་པ་ནི་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། འདི་ནི་སྔ་མ་དང་མི་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ། དེར་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པས་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྟན་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མ་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཡུལ་གཅིག་ལ་འདུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བརྗོད་ ན་ནི། ཅི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་ལས་སྐྱེས་པ་ཞིག་གམ། འོན་ཏེ་ཡིད་ལས་བྱུང་བ་ཞིག་ཅེས་ཤེས་པ་རེ་བ་དང་བཅས་པ་ཡིད་དུ་འགྱུར་ལ། རྟེན་གྱིས་བསྟན་ན་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ཡང་ཕན་ཚུན་དབྱེ་བ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་ནི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པར་འདོད་པས་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཙམ་ཞིག་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་འདི་ཁྱད་པར་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུས་བསྟན་པ་ལ་དགོས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་མཐོང་ངོ༌། །ཚད་མའི་གྲངས་སུ་འཇུག་པ་གཞལ་བྱའི་གཞན་གྱི་དབང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། གཞལ་བྱའི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཙམ་གྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པར་རྙེད་པའི་ཚད་མ་དག་གི་རང་གི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་དབང་པོས་བསྟན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་མ་ཁོ་བས་རྣམ་པ་ཐ
Chinese
因为是现量的因，所以说是现量。以“凡是作用于根和各个根”来说明现量的词语差别。这样一来，识不是根的境，因为是境的境，所以分别解说是不合理的。说是各个境或各个事物本身，则不会不合理。如果说，虽然识的生起依赖于二者，但识随着所依的明晰和暗淡而变化，而且那些改变了就会改变。就像“眼识”一样，由所依本身来显示。虽然作用于事物和各个事物，但即使如此，依赖于根和根而起作用的识，由所依显示，就成了现量。就像从鼓声到麦芽一样，用不共的因显示，就是所见。如果这样认为，这与前面不同，因为在那里，以“色之识”等显示境之识，就会不显示六识的差别。因为意识与眼等识一起安住于一个境中。如果像这样，对蓝色等的六识说识，那么，这个识是从有色的根所生，还是从意所生呢？这样有希望的识就成了意。如果由所依来显示，那么即使意识作用于眼等识的境，也能成立相互之间的差别。这里因为想要说正量的定义，所以仅仅是离分别就承认为现量，因为想要使这与分别明显地区别开来。用不共的因显示，一点必要也没有见到。加入正量的数量，因为是所量之他者的自在，仅仅随着所量的相而行，就能找到自己的自性，为了安立正量等的自己的自性，用根显示一点也不需要，所以相
English
Because it is the cause of direct perception, it is said to be direct perception. The phrase "whatever engages with the senses and the individual senses" explains the term direct perception in detail. In that case, cognition is not the object of the senses, and because it is the object of the object, it would be unreasonable to explain it separately. It would not be unreasonable to say that it is each object or each thing itself. If it is said that although the arising of consciousness depends on both, consciousness changes according to the clarity and obscurity of the basis, and if those change, it will change. Just as "eye consciousness" is shown by the basis itself. Although it acts on things and individual things, even so, the consciousness that depends on the senses and the senses is shown by the basis and becomes direct perception. Just as from the sound of the drum to the sprout of barley, it is shown by a unique cause, it is seen. If you think so, this is different from the previous one, because there, by showing the object of consciousness with "consciousness of form" etc., the difference between the six consciousnesses will not be shown. Because mind consciousness dwells in one object together with eye consciousness etc. If, like this, the six consciousnesses such as blue are called consciousness, then, is this consciousness born from a colored sense or from mind? In this way, the hopeful consciousness becomes mind. If it is shown by the basis, then even if mind consciousness acts on the object of eye consciousness etc., the difference between each other can be established. Here, because we want to state the definition of valid cognition, merely being free from conceptualization is accepted as direct perception, because we want to clearly distinguish this from conceptualization. There is no need to show it with a unique cause. Joining the number of valid cognitions, because it is the freedom of the other of the object of measurement, merely following the aspect of the object of measurement, one can find one's own self-nature, and in order to establish one's own self-nature such as valid cognition, there is no need to show it with the senses at all, so the aspect
Tibetan
མས་ཅད་དུ་ཡུལ་ཁོ་ནས་བསྟན་པར་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ན་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དོན་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་སྒྲ་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་དང༌། དོན་སོ་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་མ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་རྟེན་ཁོ་ནས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ལ་རྟེན་པར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། བཤད་པར་བྱ་སྟེ། མངོན་སུམ་གྱི་སྒྲ་འདི་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པ་ནི་ཡོད་མོད་ཀྱི། དེ་ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་སྨྲས་པ་ཉིད་དོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་དོན་ཇི་ལྟར་གནས་པ་སྤངས་ནས་དེ་བྱེ་བྲག་ཏུ་འཆད་པར་བྱེད་ན་ནི། རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་སྒྲ་ཡང་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་མི་འགྱུར་རོ། །ཟློས་པའི་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་དབང་པོའི་སྐད་ཅིག་གཅིག་གི་རྟེན་ཅན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། རེ་རེ་ལ་མངོན་སུམ་ཉིད་མེད་ན་ནི་མང་པོ་རྣམས་ལ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་པ་ཉིད་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་དང༌། དེས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། འཇིག་རྟེན་པའི་ཚད་མ་དང་གཞལ་བྱའི་ཐ་སྙད་བཤད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མངོན་སུམ་ཚད་མར་རྟོག་པ་ནི་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ དང་ལྡན་པས་སྔོན་པོ་ཤེས་ཀྱི་སྔོན་པོའོ་སྙམ་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལུང་ཡང་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པའི་དོན་ཅན་གྱི་སྐབས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌། དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་པོ་རྣམས་བླུན་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལུང་ལས་ཀྱང་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་པས་འདི་ནི་མི་རིགས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་མཚན་གཞི་འམ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དམ་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རུང་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ན་ཡོད་ན་ནི་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་དམིགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ །ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་རབ་རིབ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་ལ། རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཁོ་ནའོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཡུལ་ཅན་རྟགས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་མི་འཁྲུལ་བ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའོ། །དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་རིག་ཅིང་ཡིད་ཆེས་པར་གྱུར་པ་
Chinese
应当在一切处都仅由所依来指示。如果有人说，因为在世间，对于想要表达的意义，现前的声音非常著名，而意义各别的声音不著名，所以依赖于仅由所依来分别解说：应当解说，现前的声音在世间是著名，但这如何是世间中的那样，就是我们所说的那样。如果舍弃世间意义如何存在，而分别解说它，那么也将会舍弃非常著名的声音。因此，现前这个词不会那样改变。因为没有重复的意义，所以具有感官一刹那所依的眼识一个，也不会是现前本身，如果一个个没有现前本身，那么对于众多也不会是。因为已经承诺了无分别的智慧本身是现前本身，并且它也没有进行世间的名言，并且因为想要解说世间的量和所量名言，所以认为现量是量，就变得没有意义了。眼识 具有了知蓝色，但并非认为“是蓝色”的教证，也因为不是在宣说现前自相的意义的场合，并且因为这正是显示五种感官识是愚笨的。因为教证中也说，唯独无分别的识不是现前本身，所以这不合理。因此，如果无论是体相、自相，还是共相，存在于世间，那么因为应当现前缘取一切，所以不是隐蔽的，因此与它的境的识一起，安立为现前本身。两个月亮等，相对于没有眼翳的意识来说，不是现前本身，但相对于有眼翳等来说，就仅仅是现前本身。以隐蔽的境为对境，从不欺惑的因产生的，需要成立的识，就是比量。对于超越感官的意义，现量了知并且信赖
English
It is appropriate to indicate only by the basis in all places. If someone says that because the sound of "manifest" is very famous in the world for the meaning one wants to express, and the sound of "separate meanings" is not famous, therefore one relies on explaining specifically only by the basis: it should be explained that the sound of "manifest" is famous in the world, but how it is in the world is just as we have said. If one abandons how worldly meaning exists and explains it separately, then the very famous sound will also be abandoned. Therefore, the term "manifest" will not change in that way. Because there is no meaning of repetition, a single eye consciousness with the basis of a single moment of sense faculty will also not be manifest itself, and if each one does not have manifest itself, then it will not be for the many either. Because it has been promised that non-conceptual wisdom itself is manifest itself, and it also does not make worldly expressions, and because one wants to explain the worldly terms of valid cognition and object of valid cognition, considering manifest cognition as valid cognition becomes meaningless. Eye consciousness has knowledge of blue, but the scripture that says "it is not thinking 'it is blue'" is also not in the context of stating the meaning of the characteristic of manifest cognition, and because it is precisely showing that the five sense consciousnesses are foolish. Because the scripture also says that only non-conceptual consciousness is not manifest itself, this is not reasonable. Therefore, if whether it is the defining characteristic, self-characteristic, or general characteristic, exists in the world, then because everything should be manifestly perceived, it is not hidden, therefore it is established as manifest itself together with the consciousness of its object. Two moons, etc., are not manifest themselves in relation to consciousness without cataracts, but in relation to those with cataracts, etc., it is only manifest itself. The consciousness that arises from an infallible cause, with a hidden object as its object, which needs to be proven, is inference. Having manifestly known and trusted the meaning that transcends the senses