Tibetan
པ་ཅི་ཡོད་སྙམ་ན། བརྗོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང༌། འདས་པ་ལ་ནི་མ་ལྟོས་པར། དེ་གཉིས་གྲུབ་པ་ཡོད་མ་ཡིན། དེ་ཕྱིར་ད་ལྟར་བྱུང་བ་དང༌། །མ་འོངས་དུས་ཀྱང་ཡོད་མ་ཡིན། ད་ལྟར་བྱུང་བ་དང་མ་འོངས་པ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདས་པ་ལ་མི་ལྟས་པའི་ཕྱིར་བོང་བུའི་རྭ་བཞིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ད་ལྟར་བྱུང་བ་དང་མ་འོངས་པའི་དུས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་འདས་པ་ལ་ ལྟོས་པའམ་མ་ལྟོས་པ་ཡང་རུང་སྟེ། ད་ལྟར་བྱུང་བ་དང་མ་འོངས་པ་དག་གྲུབ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ལ་ལྟོས་སམ་མ་ལྟོས་ཀྱང་རུང་སྟེ། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དག་གམ། མ་འོངས་པ་ལ་ལྟོས་སམ་མ་ལྟོས་ཀྱང་རུང་སྟེ། འདས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་དག་མ་གྲུབ་པར་ཤེས་པ་ན། ད་ལྟར་བྱུང་བ་དང་མ་འོངས་པ་དག་འདས་པ་ལ་ལྟོས་སམ་མ་ལྟོས་ཀྱང་རུང་སྟེ་མ་གྲུབ་པའི་རིམ་པའི་ཚུལ་འདི་ཉིད་དང་སུན་དབྱུང་བ་མཚུངས་པར་བསྒྲེ་བའི་ཕྱིར། རིམ་པའི་ཚུལ་ནི་འདི་ཉིད་ཀྱི། །ལྷག་མ་གཉིས་པོ་བསྣོར་བ་དང༌། །མཆོག་དང་ཐ་མ་འབྲིང་ལ་སོགས། །གཅིག་ལ་སོགས་པའང་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདས་པ་དང་ནི་མ་འོངས་པ། །གལ་ཏེ་ད་ལྟར་བྱུང་ལྟོས་ན། །འདས་པ་དང་ནི་མ་འོངས་པ། །ད་ལྟར་བྱུང་དུས་ཡོད་པར་འགྱུར། །འདིས་པ་དང་ནི་མ་འོངས་དུས། །གལ་ཏེ་དེ་ནི་མེད་གྱུར་ན། །འདས་པ་དང་ནི་མ་འོངས་དུས། །ཇི་ལྟར་དེ་ལ་ལྟོས་པར་གྱུར། །ད་ལྟར་ལ་ནི་མ་ལྟོས་པར། །དེ་གཉིས་གྲུབ་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ན་འདས་པ་དང༌། །མ་འོངས་དུས་ཀྱང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་སྟེ། རེ་ཞིག་འདི་ནི་དུས་བསྣོར་བ་གཅིག་ཡིན་ནོ། །འདས་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ནི། །གལ་ཏེ་མ་འོངས་ལྟོས་གྱུར་ན། །འདས་པ་དང་ནི་ད་ལྟར་བྱུང༌། །མ་འོངས་དུས་ན་ཡོད་པར་འགྱུར། །འདས་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ནི། །གལ་ཏེ་དེ་ན་མེད་གྱུར་ན། །འདས་པ་དང་ནི་ད་ལྟར་བྱུང༌། །ཇི་ལྟར་དེ་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར། །མ་འོངས་པ་ལ་མ་ལྟོས་པར། །དེ་གཉིས་གྲུབ་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ན་འདས་པ་དང༌། །ད་ལྟར་དུས་ཀྱང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དུས་བསྣོར་བ་གཉིས་པ་སྟེ། །དེ་ལྟར་དུས་བསྣོར་བ་གཉིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ན། །དུས་གསུམ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་དུས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། །དུས་མེད་པས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་བོ། །ཇི་ལྟར་དུས་གསུམ་པོ་འདི་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་དེ་བཞིན་དུ། མཆོག་དང་ཐ་མ་འབྲིང་ལ་སོགས། །གཅིག་ལ་སོགས་པའང་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། མཆོག་དང་ཐ་མ་ འབྲིང་ལ་སོགས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་རྣམས་དང༌། སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དང་མི་རྟག་པ་རྣམས་དང༌། སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་དབུས་ཀྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐའ་རྣམས་དང༌། འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་དག་དང༌། སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པ་དང༌། སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་གསུམ་དང་འབྲེལ་པར་གནས་པ་ཇི་སྙེད་ཅིག་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བསྡུའོ། །གཅིག་ལ་སོགས་པའང་ཞེས་བྱ་བའི་སོགས་པའི་སྒྲ་འདིས་ནི་གཉིས་པ་དང་མང་པོ་དག་སྡུད་དོ། །མཆོག་ལ་སོགས་པ་དག་དང༌། །གཅིག་ལ་སོགས་པ་དེ་རྣམས་ནི། །དུས་གསུམ་རྣམ་པར་བཤད་པས་བཤད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འདིར་སྨྲས་པ། དུས་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དེ། ཚད་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་གང་མེད་པ་དེ་ལ་ནི་ཚད་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ། །དུས་ལ་ནི་སྐད་ཅིག་དང༌། ཐང་ཅིག་དང༌། ཡུད་ཙམ་དང༌། ཉིན་མོ་དང༌། མཚན་མོ་དང༌། ཉིན་མཚན་དང༌། ཟླ་བ་ཕྱེད་པ་དང༌། ཟླ་བ་དང༌། ཉི་མ་ནུར་བ་དང༌། ལོ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་ཚད་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཚད་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དུས་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་དུས་ཞེས་བྱ་བ་འགའ་ཞིག་ཡོད་ན་ནི། དེ་ཚད་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་ཡང་འགྱུར་ན། ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། །གང་གི་ཕྱིར། མི་གནས་དུས་ནི་འཛིན་མི་བྱེད། །གང་ཞིག་གཟུང་བར་བྱ་བའི་དུས། །གནས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། །མ་བཟུང་དུས་ནི་ཇི་ལྟར་གདགས། །གལ་ཏེ་འདི་ན་དུས་ཞེས་བྱ་བ་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐ་དད་པ་གནས་པ་འགའ་ཞིག་ཡོད་ན་ནི་དེ་སྐད་ཅིག་ལ་སོགས་པ་དག་གི་སྒོ་ནས་ཚད་དང་ལྡན་པར་འཛིན་པ་ཞིག་ན། དུས་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞིག་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པ་དག་གི་སྒོ་ནས་འཛིན་པ་ཐེར་ཟུག་པར་གནས་པ་ནི་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་མི་གནས་དུས་ནི་འཛིན་མི་བྱེད་དེ། མི་གནས་པའི་ཕྱིར་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། ། ཅི་སྟེ་ཡང་དུས་རྟག་པར་གནས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཁོ་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་སྐད་ཅིག་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་མངོན་པར་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྐད་དུ་ཡང༌། དུས་ཀྱིས་འབྱུང་བ་སྨིན་པར་བྱེད། །དུས་ཀྱིས་སྐྱེ་དགུ་སྡུད་པར་བྱེད། །དུས་ཀྱིས་གཉིད་ལོག་སད་པར་བྱེད།
Chinese
那么有什么想法呢？即使那样说，如果不依赖于过去，那两者是不可能成立的。因此，现在发生和未来时也不存在。现在发生和未来不存在，因为不依赖于过去，就像驴子的角一样。因为是那样，所以要知道现在发生和未来的时间是不存在的。那样的话，无论是依赖于过去还是不依赖于过去，现在发生和未来都不可能成立，同样地，无论是依赖于现在发生还是不依赖于现在发生，过去和未来，或者无论是依赖于未来还是不依赖于未来，要知道过去和现在发生是不成立的。现在发生和未来，无论是依赖于过去还是不依赖于过去，为了将不成立的次第之理与驳斥相同进行比较，次第之理就是这个，剩余的两个进行交替，最好和最差，中间等等，一个等等也要知道。这样说。怎么样呢？过去和未来，如果依赖于现在发生，过去和未来，就会存在于现在发生的时间。过去和未来时，如果那不存在，过去和未来时，怎么会依赖于它呢？不依赖于现在，那两者是不可能成立的。因此，过去和未来时也不存在。这是暂时的一个时间交替。过去和现在发生，如果依赖于未来，过去和现在发生，就会存在于未来时。过去和现在发生，如果那不存在，过去和现在发生，怎么会依赖于它呢？不依赖于未来，那两者是不可能成立的。因此，过去和现在时也不存在。这第二个时间交替。像那样要理解两个时间交替。因为进行分别观察，三个时间不存在，因此时间是不存在的，因为没有时间，事物的自性也是不存在的，这样就成立了。怎么样分别观察这三个时间呢？
English
So, what's the thought? Even if it's said that way, if it doesn't depend on the past, then those two cannot be established. Therefore, the present and the future time do not exist either. The present and the future do not exist because they do not depend on the past, like a donkey's horn. Because it is so, one should know that the present and future times do not exist. In that case, whether depending on the past or not depending on the past, the present and the future cannot be established. Similarly, whether depending on the present or not depending on the present, the past and the future, or whether depending on the future or not depending on the future, one should know that the past and the present cannot be established. The present and the future, whether depending on the past or not depending on the past, in order to compare the logic of the order of non-establishment with the same refutation, the logic of the order is this, the remaining two are alternated, the best and the worst, the middle, etc., one, etc., should also be known. It is said like this. How is it? The past and the future, if they depend on the present, the past and the future will exist in the present time. The past and the future time, if that does not exist, the past and the future time, how would they depend on it? Not depending on the present, those two cannot be established. Therefore, the past and the future time do not exist either. This is temporarily one time alternation. The past and the present, if they depend on the future, the past and the present will exist in the future time. The past and the present, if that does not exist, the past and the present, how would they depend on it? Not depending on the future, those two cannot be established. Therefore, the past and the present time do not exist either. This is the second time alternation. Like that, one should understand the two time alternations. Because of the separate observation, the three times do not exist, therefore time does not exist, and because there is no time, the nature of things also does not exist, thus it is established. How does one separately observe these three times?
Chinese
如是。胜与劣与中等类，一等也应知。胜与劣与中等类，以“等”字等，善与非善与无记性等，生与住与无常等，前际与中际与后际等，欲界与色界与无色界等，学与无学与非学非无学等，与三事相关而住者有多少，彼等全部摄集。一等也，以“等”字此等摄集二者与众多。胜等与一等彼等，以三时分别解说应知。此处说，时是存在，因为具有量。此处何者不存在，彼则不具有量，譬如兔角。时则有刹那、须臾、少时、日、夜、昼夜、半月、月、日蚀、年等差别而具有量，因此具有量之故，时是存在。应说，若时称为某物存在，则彼亦应具有量，然非存在。何故？不住时则不执持，何为应执持之时？住者非有故，未执持之时如何立？若此处称为时者，有刹那等差别而住者，若彼以刹那等之门而执持量，则称为时者，何者以刹那等之门而执持，恒常住者亦非有。因此如是则不住时则不执持，不住之故不成为执持之义。 若时是恒常住之自性者，彼以刹那等而显现，如是说，时令生起成熟，时令众生聚集，时令睡眠醒觉。
English
Thus. The superior, inferior, and intermediate classes, and one, etc., should also be known. The superior, inferior, and intermediate classes, etc., are included by the word "etc.", such as virtue, non-virtue, and the unindicated; birth, abiding, and impermanence; the past extreme, the middle extreme, and the future extreme; the desire realm, the form realm, and the formless realm; learning and non-learning; and neither learning nor non-learning, etc., all those that exist in relation to the three things are included. The word "etc." in "one, etc." includes the two and the many. The superior, etc., and the one, etc., should be understood as explained by the explanation of the three times. Here it is said: Time is existent, because it possesses measure. Here, that which does not exist does not possess measure, like a rabbit's horn. Time has measure with distinctions such as moments, instants, short periods, days, nights, day and night, fortnights, months, solar eclipses, years, etc. Therefore, because it possesses measure, time is existent. It should be said: If something called time exists, then it should also possess measure, but it does not exist. Why? Non-abiding time does not grasp. What is the time to be grasped? Because the abiding is non-existent, how can the ungrasped time be established? If here something called time exists, abiding with distinctions such as moments, etc., if it grasps measure through the door of moments, etc., then what is called time, which grasps through the door of moments, etc., and abides permanently, is also non-existent. Therefore, in that way, non-abiding time does not grasp, because it does not abide, it does not become grasping. If time is only of the nature of abiding constantly, and it is manifested by moments, etc., as it is said: Time ripens occurrences, time gathers beings, time awakens from sleep.
Tibetan
།དུས་ལས་འདའ་བར་ཤིན་ཏུ་དཀའ། །ཞེས་འབྱུང་བ་དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གནས་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་གང་ཞིག་སྐད་ཅིག་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་མངོན་པར་གསལ་ཞིང་གཟུང་བ་དུས་གནས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་དུས་གནས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྐད་ཅིག་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་མ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་དུས་འདི་འདུས་བྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་གམ། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཡོད་པར་རྟོག་གྲང་ན། གཉི་ག་ཡང༌། སྐྱེ་དང་གནས་དང་འཇིག་པ་དག །མ་གྲུབ་ཕྱིར་ན་འདུས་བྱས་མེད། །འདུས་བྱས་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་པས། །འདུས་མ་བྱས་ནི་ཇི་ལྟར་འགྲུབ། །ཅེས་བྱ་བ་དེས་འདུས་བྱས་བརྟག་པར་བཀག་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་གང་ཞིག་གཟུང་བར་བྱ་བ་དུས་གནས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དུས་གང་ཞིག་དེ་ལྟར་མི་གནས་ཤིང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཟུང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་བཟུང་བ་ཡིན་དང་ཇི་ལྟར་སྐད་ཅིག་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་གདགས་པར་ནུས་ཞེས་གསུངས་པ་ནི། མ་བཟུང་དུས་ནི་ཇི་ལྟར་གདགས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་དུས་མེད་པ་ཉིད་དོ། །འདིར་སྨྲས་པ། དུས་ཞེས་བྱ་བ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྲུབ་པ་རྟག་པ་འགའ་ཞིག་མེད་པ་ནི་བདེན་ཏེ། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། འདུ་བྱེད་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་བརྟེན་ན་བརྟགས་པའི་དུས་ནི་སྐད་ཅིག་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དོ། །བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང༌། གལ་ཏེ་དུས་ནི་དངོས་བརྟེན་ཏེ། །དངོས་མེད་དུས་ནི་ག་ལ་ཡོད། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་དུས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྣམ་པར་འཇོག་ནའོ། །གང་གི་ཚེ་དངོས་པོ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ངེས་པར་དེའི་རྒྱུ་ ཅན་གྱི་དུས་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དངོས་པོ་འགའ་ཡང་ཡོད་མིན་ན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། གོང་དུ་རྒྱས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང༌། དགག་པ་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཡང་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་ལྟར་དངོས་པོ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དུས་ལྟ་ཡོད་པར་ག་ལ་འགྱུར། དུས་མེད་པས་དེའི་ཚད་དུ་གྱུར་པ་དུས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་སྐད་ཅིག་ལ་སོགས་པ་ཡང་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ཚད་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དུས་གྲུབ་པར་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་འཕགས་པ་གླང་པོའི
Chinese
“超越时间极其困难。”如果有人认为具有这种性质的存在的自性是存在的，那么，应该说，即使那样，以刹那等显现并被执取的常住时间是不存在的。又为什么常住时间不存在呢？因为没有执取为与刹那等相异的缘故。另外，如果有人认为这个时间是属于有为法的自性，还是属于无为法的自性呢？两者都不是。“生与住和灭，不成故无有为法。有为法完全不成，无为法又如何成立？”这已经遮止了对有为法的考察。因此，这样一来，凡是被执取的常住时间是不存在的。既然时间不这样常住并且不存在，那么，不被执取，也就是未被执取，又怎么能被刹那等安立呢？如是说：“未执之时如何安立？”因此，时间是不存在的。这里说，名为时间的事物，如果成立为与色等相异的自性，那么，确实不存在任何常法。那么是什么呢？如果依赖于行、色等，那么，所考察的时间就可以用刹那等词语来表达，因此没有过失。应该说，即使那样，“如果时间依赖于事物，无事物之时哪里有时？”如果那样安立为依赖于事物而成为时间。当事物本身不存在的时候，必定它的因
English
"It is extremely difficult to transcend time." If someone thinks that the nature of existence with such characteristics is existent, then, it should be said that even so, the permanent time that is manifest and grasped by moments and so on is non-existent. Furthermore, why is permanent time non-existent? Because it is not grasped as being different from moments and so on. Moreover, if someone thinks that this time is of the nature of conditioned phenomena or of the nature of unconditioned phenomena, neither is the case. "Since arising, abiding, and ceasing are not established, there is no conditioned phenomenon. Since conditioned phenomena are completely unestablished, how can unconditioned phenomena be established?" This has already refuted the examination of conditioned phenomena. Therefore, in this way, whatever is to be grasped, permanent time is non-existent. Since time does not abide in this way and is non-existent, how can that which is not grasped, that is, ungrasped, be designated by moments and so on? As it is said, "How can time that is not grasped be designated?" Therefore, time is non-existent. Here it is said, it is true that there is no permanent thing called time that is established as being of a nature different from form and so on. So what is it? If it relies on formations, form, and so on, then the time that is examined can be expressed by the words moment and so on, therefore there is no fault. It should be said that even so, "If time depends on things, where is time when there are no things?" If it is established in that way as becoming time by relying on things. When the thing itself is non-existent, certainly its cause