Tibetan
་ཞེས་བཤད་པ་དེ་ལ་འདིར་དུས་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་དག་དུས་ཞེས་བྱ་བ་དངོས་པོ་ལས་གཞན་པ་དང༌། རྟག་པ་ཡོད་ པར་གཞུང་འཛུགས་ཤིང་ཕྱིར་ཟློག་པའི་ཚིག་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ན་རེ་དོན་དམ་པར་དུས་ནི་དངོས་པོ་ལས་གཞན་པ་དང་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། སྐད་ཅིག་དང༌། ཐང་ཅིག་དང༌། ཡུད་ཙམ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་མི་རྟག་པ་དག་དེ་ལ་ཡོད་པ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཤེལ་སྒོང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལ་ཁ་དོག་གི་རྐྱེན་ཉེ་བར་གནས་པ་སྣ་ཚོགས་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་ཤེལ་སྒོང་ཡང་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་ཉིད་དུ་སྣང་བ་དང༌། སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཤིང་ཏོག་རིགས་གཅིག་པ་ལ་སྨིན་པའི་བྱ་བ་ཉེ་བར་གནས་པ་སྣ་ཚོགས་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་ཤིང་ཏོག་ཀྱང་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་སྐད་ཅེས་ཟེར་བ་དེའི་ལན་དུ་འགྲེལ་པ་ཕྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས། འདིར་བཤད་པ། ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཕྱོགས་ལ་དངོས་པོ་དངོས་པོ་གཞན་ལ་བརྟེན་ཅིང་ལྟོས་པའི་དངོས་པོ་ལ་སྐད་ཅིག་ལ་སོགས་པའི་སྒྲར་བརྗོད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཕྱོགས་ལ་ཆོས་མངོན་པ་བདག་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཤིན་ཏུ་མགྱོགས་པར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་གཞན་གྱི་གན་དུ་འགྲོ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་གྲག་སྟེ། དེས་ན་དངོས་པོ་དངོས་པོ་གཞན་དག་ལ་བརྟེན་ཅིང་ལྟོས་པའི་དངོས་པོ་ལ་སྐད་ཅིག་ལ་སོགས་པའི་སྒྲར་བརྗོད་དེ་དེ་ཡང་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡིན་གྱི། དུས་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་པས་གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཐ་སྙད་དུ་དུས་ཞེས་བྱ་བ་སྐད་ཅིག་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་ཏེ་གདགས་པར་འདོད་ན་ནི་དེ་ཁོ་བོ་ཅག་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དོན་དམ་པར་སྐད་ཅིག་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་གཞན་རྟག་པ་ཞིག་ཡོད་པར་འདོད་ན་ནི་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བརྟག་པ་གཉིས་སྟོན་ཏེ། དེ་ལ་རེ་ཞིག་བརྟག་པ་དང་པོ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་གལ་ཏེ་དུས་ནི་དངོས་བསྟེན་ན་ཐ་སྙད་དུ་དེ་དངོས་པོར་བརྗོད་ན་ནི་དེ་འདོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། ཁྱེད་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཐ་སྙད་དུ་དུས་ཞེས་བྱ་བ་སྐད་ཅིག་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོའི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་ན་ནི་དེ་ཁོ་བོ་ཅག་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །བརྟག་པ་གཉིས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། །ཅི་སྟེ་དོན་དམ་པར་ན་ནི། །དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱང་མ་གྲགས་པས། །དངོས་མེད་དུས་ནི་ག་ལ་ཡོད། །དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། དོན་དམ་པར་ནི་སྐད་ཅིག་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱང་ མ་གྲགས་པས་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་དུས་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་གཞན་རྟག་པ་ག་ལ་ཡོད་དེ། སྐྱེ་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ཡང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་གྱི་དུས་ཀྱི་མ་ཡིན་ནོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུན་མང་པོ་འཇུག་པ་ལས་ཡུན་རིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུན་ཉུང་དུ་འཇུག་པ་ལས་མྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པ་སྐྱེ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དཔེར་ན་མར་མེད་གཉིད་ཀྱི་རྒྱུན་མང་པོ་རྒྱུན་རིངས་སུ་འཇུག་པ་ལ། ཡུན་རིང་པོ་ཞེས་བྱ་ཞིང་རྒྱུན་ཉུང་དུ་དུས་ཉེ་བར་འཇུག་པ་ལས་མྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ཡང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་གྱི་དུས་ཀྱི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སྔ་མ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མེད་པས་དུས་ལྟ་ཡོད་པར་ག་ལ་འགྱུར། དེ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་གྱི་དུས་ཀྱི་མ་ཡིན་པས་ཕ་རོལ་པོ་དག་གི་དུས་དེ་རྫས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་ཁོ་ནར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དུས་ཀྱི་རྟགས་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་ལ་སོགས་པ་དག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་དུས་ལྷ་རྫས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པར་ག་ལ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཅི་སྟེ་སྔ་མ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་གྱི་དུས་ཀྱི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ག་ལ་ཤེས་ཤེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་དག་ན་རེ་དེ་འཐད་པ་གང་ལས་དེ་ལྟར་ཤེས་ཞེས་འདྲི་བའི་ཚིག་ཡིན་ནོ། །དེའི་ལན་དུ། དུས་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུར་སྟོན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པ་ལས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། ཕ་རོལ་པོ་དག་ལ་དུས་རྟག་པ་དང༌། གཅིག་པུར་སྟོན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པ་ལས་དཔགས་ན་སྔ་མ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་གྱི་དུས་ཀྱི་ཆོས་མ་ཡིན་པར་ཤེས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐ་སྙད་དུ་ཡང་སྔ་མ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པ་ནི་དུས་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། དེ་དག་ནི་ཆོས་ཅན་དང༌། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཆོས་དང༌། དཔེ་ཡིན་པར་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དཔེར་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི
Chinese
说此之时，在此说有时间者，是树立时间名为异于事物之物，以及常有的宗义，乃是遣返之词。彼等说，就胜义谛而言，时间是异于事物且是常有的，而刹那、须臾、瞬间等等事物自性无常者，存在于时间之上，是世俗安立。譬如，完全清净的水晶球，由于各种颜色的因缘邻近安住的差别，水晶球也显现为各种颜色；又如，成熟的果树，由于成熟之业邻近安住的各种差别，果实也转变为各种颜色一样。如是说。为了回答如是所说，解释者以偈颂说道：此处所说，就我等宗派而言，事物依赖于其他事物，观待的事物，称之为刹那等等。我等宗派，从法句义自身成立的宗义来说，极微以极快的速度趋向其他极微之处，称为刹那。因此，事物依赖于其他事物，观待的事物，称之为刹那等等，那也是事物的法，而非时间的法。如果你们也想在世俗名言中，将时间安立为依赖于刹那等事物，那正是我们所认可的。然而，如果你们想在胜义谛中，存在着依赖于刹那等事物之外的常有之物，那是不存在的。如是宣说两种观察。其中，为了暂时显示第一种观察，对此，如果时间依赖于事物，在名言中将它说成事物，那正是我们所认可的。你们在世俗名言中，将时间说成是刹那等事物的法，那正是我们所认可的。为了显示第二种观察。如果就胜义谛而言，事物本身尚未成立，无事物的时间又怎么存在呢？那是不存在的。如是宣说此偈颂之义。就胜义谛而言，
English
When saying this, those who here assert the existence of time establish the doctrine that time is something other than things and is permanent, which is a statement of refutation. They say that, in ultimate truth, time is other than things and is permanent, while the impermanent nature of things such as moments, instants, and brief periods exists in relation to time as a conventional designation. For example, just as a completely pure crystal ball appears in various colors due to the distinctions of various color conditions being closely present, and just as a single type of fruit tree that is ripening changes into various colors due to the distinctions of various ripening actions being closely present. Thus they say. In response to this, the commentator says in verse: Here it is said that, in our school, things that depend on other things and are relative are referred to as moments and so forth. In our school, from the doctrine established by the Abhidharma itself, the extremely rapid movement of an atom towards another atom is called a moment. Therefore, things that depend on other things and are relative are referred to as moments and so forth, and that is a property of things, not of time. If you also wish to conventionally designate time as dependent on things such as moments, then that is exactly what we accept. However, if you wish to assert that there is something else permanent that depends on things such as moments in ultimate truth, then that does not exist. Thus, two examinations are shown. Among them, in order to temporarily show the first examination, it is said that if time depends on things, and in conventional terms it is called a thing, then that is exactly what is accepted. If you say that time in conventional terms is the very property of things such as moments, then that is exactly what we accept. In order to show the second examination: If in ultimate truth, even things themselves are not established, how can non-existent time exist? That does not exist. Thus, the meaning of this verse is explained. In ultimate truth,
Chinese
刹那等事物本身，由于没有名言，因为没有事物，时间依赖于事物，其他常有怎么会有呢？比如生，这也是有为法的法，不是时间的法。有为的相续多，由此产生知道是长久的，有为的相续少，由此产生知道是快速的，比如酥油灯的相续多，相续长久，称为长久，相续少，时间接近，由此产生知道是快速的，比如这样，这也是有为法的法，不是时间的法。因此，知道先前等等是有为法的法，因为没有理由，时间怎么会有呢？为了成立它，所显示的理由没有成立的缘故，这样想。名为世俗中，知道先前和之后等等是有为法的法，不是时间的法，因此为了成立对方的时间是实体的自性，时间的相，先前和之后等等存在的缘故，所显示的理由没有成立的缘故，究竟上时间怎么会是实体的自性呢？这样想。如果知道先前等等是有为法的法，不是时间的法，这怎么知道呢？对方说，这从哪里合理，怎么知道呢？这是提问的语句。作为它的回答，说了由于没有显示时间常有和唯一的比量。对于对方，如果从没有显示时间常有和唯一的比量来衡量，就知道知道先前等等是有为法的法，不是时间的法。为了显示那本身的推测，说了即使在名言中，知道先前等等不是时间常有和唯一的因，因为是知道的缘故，比如知道色等等一样。那些是法，所要成立的法，成立的法，和例子，按照顺序结合，比如知道色等等是知道的
English
Even things like moments, since there is no term for them, and because there are no things, how can something else that depends on time and is permanent exist? Like birth, for example. That is a phenomenon of conditioned things, not of time. From the many continuities of conditioned things arising, the understanding arises that it is long, and from the few continuities of conditioned things arising, the understanding arises that it is fast. For example, when many continuities of a butter lamp arise in a long sequence, it is called long, and when few continuities arise close in time, the understanding arises that it is fast. Like that, this is also a phenomenon of conditioned things, not of time. Therefore, since knowing what is earlier, etc., is a phenomenon of conditioned things, there is no reason, so how can time exist? Because the reason shown to establish that is not established, that is what is meant. Even in conventional terminology, knowing what is earlier and later, etc., is a phenomenon of conditioned things, not of time. Therefore, in order to establish that the time of the opponents is only the nature of substance, because there are signs of time, such as earlier and later, etc., since the reason shown is not established, how can time ultimately be the nature of substance? That is what is meant. If knowing what is earlier, etc., is a phenomenon of conditioned things and not a phenomenon of time, how is that known? The opponents say, from what is that reasonable, how is that known? That is a question. In response to that, it is said that it is because there is no inference that shows time to be permanent and singular. To the opponents, if you infer from the absence of an inference that shows time to be permanent and singular, then you will know that knowing what is earlier, etc., is a phenomenon of conditioned things and not a phenomenon of time. In order to show that very inference, it is said that even in name, knowing what is earlier, etc., is not the cause of time being permanent and singular, because it is knowing, just like knowing forms, etc. Those are the subject, the phenomenon to be established, the phenomenon of establishment, and the example, to be combined in order. For example, knowing forms, etc., is knowing.