Tibetan
ད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་རྣམས་ནི་དེ་དག་ཉིད་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འགགས་པའི་ཕྱིར་བཅིང་དུ་མེད་པས་བཅིངས་པ་མི་འཐད་ལ། མ་བཅིངས་པ་རྣམས་ལ་ ནི་ཐར་པའི་མཚན་ཉིད་སྐད་ཅིག་མ་ཕྱི་མ་ལ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེའི་དུས་ན་ཡོད་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། ཐར་པ་མི་འཐད་པའམ། སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་ཡོད་ཅེས་བྱར་ནི་འགལ་བའི་ཕྱིར་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །སྨྲས་པ། མཚན་ཉིད་ལས། །མི་སློབ་སེམས་ནི་སྐྱེ་བཞིན་པ། །སྒྲིབ་པ་ལས་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ། །ཞེས་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་མངོན་པ་པ་དག་ན་རེ། དབུ་མ་པས། སྐྱེ་འཇིག་ཆོས་ཅན་འདུ་བྱེད་རྣམས། །མི་འཆིང་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཞེས་བྱ་བས་འདུ་བྱེད་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་རྣམས་ལ་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པའི་མཚན་ཉིད་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་མི་རུང་སྟེ། འདི་ལྟར་ཆོས་མངོན་པའི་མཚན་ཉིད་ལས་མི་སློབ་པའི་སེམས་སྐྱེ་བཞིན་པའི་ཚེ་ན་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་གྱིས་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ཐོབ་པ་སྤོང་ལ། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་གྱིས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འཐོབ་པ་བསྐྱེད་དེ། དཔེར་ན་རྐུན་པོ་ཕྱིར་ཕྱུང་ནས་སྒོ་གཅོད་པའི་ཚུལ་བཞིན་པས། དེས་ན་སེམས་འགག་པ་དང་མ་སྐྱེས་པ་དག་ལ་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་མེད་ཀྱང་སྐྱེ་བཞིན་པ་སྒྲུབ་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ལ་ཐར་པ་འགྲུབ་པོ་ཞེས་ཟེར་བའི་གཞུང་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་ཅེས་ཟེར་བ་དེའི་ལན་དུ། འདིར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས། སྐྱེ་བཞིན་པ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནམ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་སྐྱོན་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། གལ་ཏེ་སེམས་སྐྱེ་བཞིན་པ་དེ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡིན་ན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དེ་ལ་དེ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཐར་པ་མི་འཐད་ལ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་ན་ཡང་མ་བཅིངས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཐར་པ་མི་འཐད་དོ། །གལ་ཏེ་ཕ་རོལ་པོ་དག་འདི་སྐད་ཅེས་སེམས་སྐྱེ་བཞིན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་སྨོས་པའི་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བའི་ཕྱོགས་སྔ་མ་ཁོང་ནས་དབྱུང་བ་དེའི་ལན་དུ། འདིར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལས་ཡང་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་བཞིན་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བཞིན་པ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐར་པ་མེད་དོ་ ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་སོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུན་ལ་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་ཡོད་པས་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་དག་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྐྱོན་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དག་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་འདོད་པར་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུད་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་སྔ་མ་ལ་བཅིངས་པ་འགྲུབ་ལ། སྐད་ཅིག་མ་ཕྱི་མ་ལ་ཐར་པ་ཡང་འགྲུབ་པར་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བའི་གཞུང་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་ཅེས་ཟེར་བ་དེའི་ལན་དུ། འདིར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུན་རྫས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྒྱུན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང༌། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང༌། བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དག་ལ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཐར་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང༌། བཅིངས་པ་དང༌། ཐར་པ་དག་ལ་ཐ་སྙད་པར་འདོད་ན་ནི་དམ་བཅས་པ་ཉམས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། རེ་ཞིག་དེ་དག་གིས་ནི་རང་གི་སྡེ་པ་དག་འདུ་བྱེད་སྐྱེ་བ་དང༌། འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་རྣམས་ལ་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་ཡོད་པར་འདོད་པའི་གཞུང་དགག་པ་བསྟན་ཏོ། །ད་ནི་དེ་དག་སེམས་ཅན་ལ་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་ཡོད་པར་འདོད་པའི་གཞུང་དགག་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་བཅིངས་པ་དང༌། ཐར་པ་སྨྲས་པ་ལ་ཡང་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། སྔ་མ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཡང༌། །མི་འཆིང་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འདི་སྔར་ནི་འདུ་བྱེད་མི་རྟག་པ་རྣམས་ལ་བཅིངས་པ་དང༌། ཐར་པ་མི་འཐད་པ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །འདིར་ནི་སེམས་ཅན་རྟག་པ་དང༌། མི་རྟག་པ་ལ་བཅིངས་པ་དང༌། ཐར་པ་མི་འཐད་པ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་སྟོན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཡང་མི་འཆིང་སྟེ། རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྐྱོན་སྨོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྲོལ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། འདུ་བྱེད་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་རྣམས་ལ་ཐར་པ་མི་འཐད་བར་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་སོ། །འདིར་གལ་ཏེ་ཕ་རོལ་པོ་དག་ན་རེ་སྔར་ཡང༌། སེམས་ཅན་ལ་ཡང་རིམ་འདི་མཚུངས། །ཞེས་བྱ་བས་སེམས་ཅན་རྟག་པ་དང༌། མི་རྟག་པ་ལ་བཅིངས་པ་མི་འཐད་པར་བསྟན་ཟིན་ན་ཡང་འདིར་ཡང་ བསྟན་ཅི་དགོས་ཞེས་ཟེར་བའི་ཕྱོགས་སྔ་མ་ཁོང་ནས་དབྱུང་བ་དེའི་ལན་དུ། འདིར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས། སེམས་ཅན་བཅིངས་པ་དགག་པ་སྔར་བསྟན་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་རྒོལ་བ་ཐ་དད་དེ། སྔར་ནི་སེམས་ཅན་བཅིངས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་དམ་བཅས་བ་བསལ་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ནི་སེམས་ཅན་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་གཉི་གར་དམ་བཅས་པ་དེ་དག་དགག་པ་འདྲ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་སོ། །གཞན་དག་གིས་སྨྲས་པ། སེམས་ཅན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་འཆིང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་འཆིང་བ་ཡིན་ལ། དེ་གཏན་དུ་ཉེ་བར་ཞི་བ་ནི་ཐར་བ་ཡིན་ཞིང་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། སེམས་ཅན་རྟག་པ་དང༌། མི་རྟག་པའི་ཕྱོགས་སུ་བསྟན་པའི་སྐྱོན་མི་འཐད་པས་ཇི་སྐད་སྨོས་པའི་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་གནས་མའི་བུའི་སྡེ་པ་ལ་སོགས་པ་གང་ཟག་ཏུ་སྨྲ་བ་དག་ན་རེ། འདི་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་འཆིང་བ་ཡིན་ལ། དེ་གཏན་དུ་ཉེ་བར་ཞི་བ་ནི་ཐར་པ་ཡིན་པར་གསུངས་པས་གང་ཟག་ལ་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་ཡང་ཡོད་ལ། དེ་རྟག་པ་དང༌། མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་སྨོས་པའི་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བའི་གཞུང་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་ཅེས་ཟེར་བ་དེའི་ལན་དུ། འགྲིལ་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་ཉེ་བར་ལེན་འཆིང་ན། །ཉེ་བར་ལེན་བཅས་འཆིང་མི་འགྱུར། །གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་ཉེ་བར་ལེན་པ་འཆིང་བ་ཡིན་ན་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བཅས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་པོ་ལྷས་བྱིན་ཉེ་བར་ལེན་པ་གང་གིས་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བཅས་པར་བརྗོད་པ་དེ་ནི་འཆིང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཉེ་བར་ལེན་པ་འཆིང་བ་ཡིན་ན་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བཅས་པའི་གང་ཟག་དེ་འཆིང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། བཅིངས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན། གལ་ཏེ་ཉེ་བར་ལེན་འཆིང་ན། །ཉེ་བར་ལེན་བཅས་གྲོལ་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བར་ཡང་སྦྱར་ཏེ། དེ་དང་ལྡན་པ་དེ་གོལ་བར་མི་འདོད་དེ་དགག་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཡང་ན་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་དེས། གལ་ཏེ་ཉེ་བར་ལེན་པ་འཆིང་བ་ ཡིན་ན་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བཅས་པའི་གང་ཟག་དེ་འཆིང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། བཅིངས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་གཟུང་བའི་ཚིག་གི་སྐབས་ཉིད་ཀྱིས། འདིར་གལ་ཏེ་ཉེ་བར་ལེན་པ་འཆིང་བ་ཡིན་ན་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བཅས་པའི་གང་ཟག་དེ་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དགག་པ་མི་མཐུན་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་སྦྱར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ཡང་ན་དོན་དམ་པར་ལྷས་བྱིན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་དེ་ཉེ་བར་མི་ལེན་ཏེ། ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པ་བཅིངས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པའི་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་སྟོན་ཏེ། དེ་དག་ནི་ཆོས་ཅན་དང༌། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཆོས་དང༌། དཔེ་ཡིན་པར་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དཔེར་ན་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དོན་དམ་པར་ལྷས་བྱིན་གྱི་འཆིང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ལྷས་བྱིན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་ལྷས་བྱིན་གྱི་འཆིང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅི་སྟེ་དམ་བཅས་པ་དེའི་དོན་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་ཉེ་བར་ལེན་པར་བྱེད་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་འཆིང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི་དཔེ་མེད་དོ། །མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་འཆིང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྟེ་འཆིང་བ་གཞན་ཞིག་ཡོད་དོ་ཞེ་ན་ནི་ཕྱོགས་སྔ་མ་ལ་གནོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་དག་དབུ་མ་པའི་དམ་བཅས་པ་སྔ་མ་དེའི་དོན་ལ་དཔེ་མེད་པ་དང་རང་གིས་ཁས་བླངས་པ་ལ་གནོད་པའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ་ཞེས་ཟེར་བའི་ཚིག་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་ཅེས་ཟེར་བ་དེའི་ལན་དུ། འདིར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལྷས་བྱིན་གྱི་འཆིང་བ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དཔེ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་དཔེ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་གཞན་པའི་འཆིང་བ་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་སྔ་མ་ལ་གནོད་པ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། དེ་དག་གི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་དཔེ་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་ཕྱོགས་སྔ་མ་ལ་གནོད་པ་མེད་པར་ལན་བཏབ་པོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་ལྷས་བྱིན་གྱི་རང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པ་འདི་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བརྗོད་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ བསྟན་པ་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་ཆོས་ཅན་དང༌། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཆོས་དང༌། དཔེ་ཡིན་པར་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དཔེར་ན་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་བརྗོད་པ་ཁྱད་པར་ཅན་རྟེན་པ་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྷས་བྱིན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། ལྷས་བྱིན་གྱི་རང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པ་འདི་ཡང་བརྗོད་པ་ཁྱད་པར་ཅན་རྟེན་པ་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྷས་བྱིན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་པས། དབུ་མ་པའི་དཔེ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ལ། ཕྱོགས་སྔ་མ་ལ་གནོད་པ་ཡང་མེད་དེ། རེ་ཞིག་དེས་ནི་ཉེ་བར་
Chinese
而且，与贪著等一同生起的那些，因为与它们自身一同灭尽的缘故，没有被束缚，所以束缚不合理。对于没有被束缚的那些，解脱的体性会在后一刹那产生，但在那个时候不存在，所以解脱不合理。或者说，一个刹那间既有束缚又有解脱，这是相违的，所以是不行的，这样进行了阐述。 说道：从体性上说，无学心正在生起，从遮障中获得了解脱。 这样说的是，正量部的人说：中观派的人说，生灭法性的行，不会被束缚也不会被解脱。 这样说，对于行，也就是生起和灭尽的法性，束缚和解脱的体性是不合理的，这样说是不行的。 像这样，从正量部的体性上说，无学心正在生起的时候，无间道会舍弃烦恼的获得，解脱道会生起涅槃的获得。 比如，就像把小偷赶出去然后关上门一样。 因此，对于心灭尽和没有生起的那些，没有束缚和解脱，但是正在生起的，从证得中获得了解脱，这样解脱就成立了，这是他们所说的宗义。 针对他们这样说，这里的注释者说：正在生起的，无论是具有烦恼还是不具有烦恼，都会变成同样的过失。 这样说道。 如果正在生起的心是具有烦恼的，那么对于具有烦恼的那个，与它不相符的解脱是不合理的。如果不具有烦恼，那么因为没有被束缚的缘故，对于它来说解脱也是不合理的。 如果对方这样说，正在生起的心，不是说它既具有烦恼又不具有烦恼，因此没有像刚才所说的过失。为了驳斥他们事先挖好的这个坑，这里的注释者说，从不是说它的角度来说，正在变成烦恼的，不是说它既具有烦恼又不具有烦恼，同样，正在生起的，也不是可以说它的，因此没有解脱。 这样说道。 如果
English
Moreover, those that arise together with attachment and so on, because they cease together with themselves, are not bound, so binding is unreasonable. For those who are not bound, the nature of liberation will occur in the next moment, but it is not present at that time, so liberation is unreasonable. Or, it is contradictory to say that there is both bondage and liberation in one moment, so it is not permissible, thus it was explained. It is said: From the nature, the non-learning mind is arising, and it is completely liberated from obscurations. This is said by the Vaibhashikas. The Madhyamikas say, "The conditioned things that are subject to arising and ceasing, will not be bound or liberated." Saying this, for the conditioned things that are subject to arising and ceasing, the nature of bondage and liberation is unreasonable, so it is not permissible. Like this, from the nature of the Vaibhashikas, when the non-learning mind is arising, the path of no interval abandons the attainment of afflictions, and the path of complete liberation generates the attainment of Nirvana. For example, it is like chasing out a thief and then closing the door. Therefore, for those minds that have ceased and have not arisen, there is no bondage and liberation, but for those that are arising, liberation is accomplished by obtaining liberation, this is the tenet they say. In response to their saying that, the commentator here says: Whether the arising is afflicted or not afflicted, it will become the same fault. Thus it is said. If the arising mind is afflicted, then for that afflicted one, the liberation that is incompatible with it is unreasonable. If it is not afflicted, then because it is not bound, liberation is also unreasonable for it. If the opponent says that the arising mind is not said to be both afflicted and not afflicted, therefore there is no fault as mentioned earlier. To refute this pit dug in advance, the commentator here says that from the point of view of not being said, the one that is becoming afflicted is not said to be both afflicted and not afflicted, similarly, the one that is arising is also not something that can be said, therefore there is no liberation. Thus it is said. If
Chinese
若谓于相续有系缚及解脱故，则无过失者。此谓彼等欲尽弃于常与无常品类所显示之过失，以刹那之相续各异故，于前念之心刹那系缚成立，于后念之刹那解脱亦成立，故无过失，如是说之宗义也。如是说者，答彼之言曰：于此作释者，彼非正理，以相续非实物故，及相续有烦恼与无烦恼，及非可说者，如前者，解脱不成立故，及若欲于系缚及解脱立名言者，则有违越誓言之过失也，如是说。略言之，彼等是显示自部欲于诸行生及灭之法性者，有系缚及解脱之宗义破斥也。今为破斥彼等欲于有情有系缚及解脱之宗义故，说有情系缚及解脱者，亦当宣说，如前者，有情亦不系缚，亦不转为解脱也，如是说。如前者之语，此谓如前于诸行无常者，系缚及解脱不应理，如是连结也，如是显示。此处谓于有情常与无常，系缚及解脱不应理，如前连结也，如是显示，是故如前者，有情亦不系缚，以于常与无常品类说有罪过故也。亦不转为解脱，如于诸行常与无常者，显示解脱不应理一般也，如是作意也，如是说。此处若彼等谓，昔时亦于有情，次第此等相同，如是以有情常与无常，显示系缚不应理已竟，然于此处亦显示有何必要耶，如是说者，于先于彼心中生起者，答彼之言曰：于此处作释者，有情系缚之破斥，虽已成与先所显示者无有差别，然立敌各异也，昔时谓欲遣除唯于有情系缚而立誓者故也。此处是
Chinese
为了显示那些对有情众生束缚和解脱两者都立下誓言的人的反驳，如是说。其他一些人说：因为有情众生的执取是束缚，所以执取是束缚。那完全寂灭是解脱，并且不应说成是常与无常。指出行、有情是常与无常的过失是不合理的，所以没有如上所说的过失。这是住子部等主张有补特伽罗的人说的。在此，世尊说有情众生的执取是束缚，那完全寂灭是解脱，所以补特伽罗也有束缚和解脱，并且不应说成是常与无常，所以没有如上所说的过失，这是他们的宗义。为了回答他们所说的，辗转相生的作者在此说道：如果执取是束缚，那么有执取者不会被束缚。如果究竟的执取是束缚，那么有执取者，天授，以何种执取被称为有执取者，那不会变成束缚。如果执取是束缚，那么有执取者不会被束缚，因为已经被束缚了。或者：如果执取是束缚，那么有执取者不会被解脱。也应如此结合。不希望与它相应者脱离，因为反驳不一致。或者，那偈颂说：如果执取是束缚，那么有执取者不会被束缚，因为已经被束缚了。通过把握词句的语境，在此，如果执取是束缚，那么有执取者不会被解脱，因为反驳不一致，也应如此结合，如是显示。或者，究竟的天授的执取不是执取，因为是执取。例如祭祀的执取一样，这是为了论证执取不是束缚的
English
It is said that this is to show the refutation of those who have vowed both bondage and liberation for sentient beings. Others say: Since the clinging to sentient beings is bondage, clinging is bondage. That which is completely pacified is liberation, and it should not be said to be permanent or impermanent. The fault of pointing out that formations and sentient beings are on the side of permanence and impermanence is unreasonable, so there is no fault as mentioned above. This is what the Sthavira Nikāya and others who assert the existence of a person (pudgala) say. Here, the Blessed One said that clinging to sentient beings is bondage, and that complete pacification is liberation, so there is also bondage and liberation for a person, and it should not be said to be permanent or impermanent, so there is no fault as mentioned above, this is their tenet. In response to what they said, the author of the interdependent origination says here: If clinging is bondage, then the one with clinging will not be bound. If ultimate clinging is bondage, then the one with clinging, Devadatta, by what clinging is he called the one with clinging, that will not become bondage. If clinging is bondage, then the one with clinging will not be bound, because he has already been bound. Or: If clinging is bondage, then the one with clinging will not be liberated. It should also be combined in this way. One does not want the one who is associated with it to be separated, because the refutation is inconsistent. Or, that verse says: If clinging is bondage, then the one with clinging will not be bound, because he has already been bound. By grasping the context of the words, here, if clinging is bondage, then the one with clinging will not be liberated, because the refutation is inconsistent, it should also be combined in this way, as shown. Or, ultimately, Devadatta's clinging is not clinging, because it is clinging. For example, like the clinging of a sacrifice, this is to prove that clinging is not bondage.