Tibetan
མཆེད་དང་ཁམས་རྣམས་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཡང་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་བྱའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་གང་ཟག་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ད་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་བས་ཐར་པ་འཐད་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་སྐད་ཅེས་ཟེར་བ་དེའི་ལན་དུ། འདིར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ནི་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། དཔེར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དང༌། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ལྟོས་ནས་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་ལ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱང་རོ་གཅིག་པ་ཉིད་ལ་ ལྟོས་ནས་དེ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དང༌། ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང༌། མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་ཁྱེད་ཀྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་འགལ་བ་དེ་བཞིན་དུ། གང་ཟག་དེ་ཡང་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པས། དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་དེ་དག་ཏུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་བསལ་བས་རང་གི་དམ་བཅས་པ་ལ་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བསལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་འགལ་བས་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྣམ་པ་གཞན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དོན་དམ་པར་གང་ཟག་གི་བློ་འདི་ནི། དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་བློ་བཞིན་པས། གང་ཟག་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་དེ་ལ་ཐར་པ་མེད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། དེ་དག་ནི་ཆོས་ཅན་དང༌། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཆོས་དང༌། དཔེ་དང་མཇུག་བསྡུ་བ་ཡིན་པར་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་བློ་ནི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པས་དེ་དག་གི་ཡུལ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ། གང་ཟ
Chinese
就像蕴和界等，不能说成是它本身和非它本身一样，也不能说成是常和无常。虽然不能那样说，但并不是说智者不能理解，而是说它仅仅是所知境。像这样出现的人，现在将要从痛苦中解脱，所以解脱是合理的，他们这样说。为了回答他们所说的，这里通过解释来说明这是合理的，如果事物本身存在，那么就会陷入可以被说成是它本身和非它本身的境地，因为这与已成立的宗义相违背。例如，识，对于无分别的行境，如色等，如果它们本身存在，那么从共相的角度来看，它们可以被说成是它本身，而从自相的角度来看，它们也可以被说成是非它本身。法界也是如此，从其同一性的角度来看，可以被说成是它本身，而从遍计所执的自性和不同特性的角度来看，也可以被说成是非它本身。同样，如果那个人本身存在，那么通过推断事物存在，就会陷入可以被说成是它本身和非它本身的境地，因此，否定了可以被说成是那些，就存在着否定了作为立宗者的自性的过失，因此与已成立的宗义相违背，所以那是不合理的。为了说明同样的另一种推论方式，实际上，关于人的心识，不是以实有事物为对境，因为它是心识。例如，像瓶子等的心识一样。因为人本身没有被确立为实有，所以实际上他没有解脱。这样说了之后，那些是法，应证之法，能证之法，比喻和结论，按照顺序进行连接。例如，瓶子等的心识，因为是心识，所以不是以实有事物为对境，因此，它们的对境，瓶子等，没有被确立为实有，就像那样，人...
English
Just as with aggregates and elements, one cannot say that they are the same as themselves and not the same as themselves, just as one cannot say that they are permanent and impermanent. Although one cannot say that, it is not that the wise cannot understand, but rather that it is only present in the realm of knowable objects. Such a person who appears in this way will now be liberated from suffering, so liberation is reasonable, they say. In response to what they say, here, by explaining, it is shown that this is reasonable, for if things themselves exist, then it would follow that they could be said to be the same as themselves and not the same as themselves, because this contradicts the established tenets. For example, consciousness, for the object of non-conceptual activity, such as form, etc., if they themselves exist, then from the perspective of the general characteristic, they can be said to be the same as themselves, and from the perspective of their own characteristic, they can also be said to be not the same as themselves. The Dharmadhatu is also the same, from the perspective of its sameness, it can be said to be the same as itself, and from the perspective of the nature of the completely imputed and different characteristics, it can also be said to be not the same as itself. Similarly, if that person himself exists, then by inferring that things exist, it would follow that he could be said to be the same as himself and not the same as himself, therefore, by negating that he can be said to be those, there is the fault of negating the nature of the proponent, therefore it contradicts the established tenets, so that is not reasonable. In order to show another way of inferring the same, in reality, this mind of a person is not an object of existing things, because it is mind. For example, like the mind of a pot, etc. Because the person himself has not been established as real, therefore in reality he has no liberation. Having said that, those are the subject, the object to be proven, the means of proof, the example, and the conclusion, connect them in order. For example, the mind of a pot, etc., because it is mind, is not an object of existing things, therefore their object, pot, etc., has not been established as real, just like that, a person...
Tibetan
ག་གི་བློ་འདི་ཡང་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པས། དེའི་ཡུལ་གང་ཟག་ཀྱང་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་དེ་ལ་ཐར་བ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་རྣམ་པ་དེ་དག་གིས་ནི་གང་ཟག་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པར་དགག་པ་དང༌། ཕ་རོལ་པོའི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཉེ་བར་སྨྲས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏེ། འདི་ལྟར་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་དག་གང་ཟག་གི་དཔེས་ནི་བདག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ལ། ཆོས་ཀྱི་དཔེས་ནི་དངོས་པོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་གི་གང་ཟག་དང༌། ཆོས་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པས་དཔེ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་གིས་དབུ་མ་པ་ལ་དོན་དམ་པར་བདག་དང་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ན་ནི་དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གང་ཟག་ནི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་གཟུགས་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་དག་ཤེས་བྱ་ཡིན་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་གང་ཟག་གི་རྫས་སུ་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པ་གཞུང་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་ཆོས་ཅན་དང༌། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཆོས་དང༌། དཔེ་ཡིན་པར་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དཔེར་ན་གཟུགས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། གང་ཟག་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་སྐད་ཅེས་ཟེར་བ་དེའི་ལན་དུ། འདིར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེས་ནི་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། འདི་ནི་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་རྫས་སུ་མེད་པ་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་མཐོང་བས་དེས་ནི་ཅི་རེ་ཞིག་གང་ཟག་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་གཟུགས་བཞིན་དུ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །མ་ངེས་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་དེ་དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དག་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྟག་པ་དེ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཆོས་བསྒྲུབས་པས་དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་མི་རྟག་པ་དང
Chinese
যেহেতু এই বুদ্ধিও বুদ্ধি হওয়ার কারণে বাস্তব বস্তু বিষয়ক নয়, তাই এর বিষয়বস্তু ব্যক্তিও বাস্তব হিসেবে প্রতিষ্ঠিত নয়, তাই পরমार्थে এর মুক্তি নেই। এইভাবে, পূর্বে যেমন দেখানো হয়েছে, এই ধরনের方式으로 ব্যক্তি বাস্তব হিসাবে প্রতিষ্ঠিত নয় বলে খণ্ডন করা হয়েছে এবং প্রতিপক্ষের মতবাদকে সংক্ষেপে বলা হয়েছে। যেমন, যারা আত্মার কথা বলে, তারা ব্যক্তির উদাহরণ দিয়ে আত্মাকে প্রতিষ্ঠা করে এবং ধর্মের উদাহরণ দিয়ে বস্তুকে প্রতিষ্ঠা করে। তাদের ব্যক্তি ও ধর্ম উৎপন্ন না হওয়ার কারণে বিদ্যমান হিসাবে প্রতিষ্ঠিত নয়, তাই উদাহরণ নেই। তাই তারা মাধ্যমিকদের কাছে পরমার্থিকভাবে আত্মা ও বস্তুর অস্তিত্ব প্রমাণ করতে পারে না। যদি ব্যবহারিকভাবে প্রমাণ করা হয়, তবে তা অর্থহীন হবে। যদি ব্যক্তি দ্রব্য হিসাবে বিদ্যমান থাকে, কারণ তা জানার বিষয়, যেমন রূপ, তবে প্রতিপক্ষরা জ্ঞানের বিষয় হওয়ার যুক্তির মাধ্যমে ব্যক্তির দ্রব্য হিসাবে অস্তিত্ব প্রমাণ করে। তারা ধর্মী, সাধ্য ধর্ম, হেতু ধর্ম ও উদাহরণকে ক্রমানুসারে সাজায়। যেমন, রূপ জানার বিষয় হওয়ার কারণে দ্রব্য হিসাবে বিদ্যমান, তেমনই ব্যক্তিও জানার বিষয় হওয়ার কারণে দ্রব্য হিসাবে বিদ্যমান। এর উত্তরে, ভাষ্যকার বলেন যে এটি খরগোশের শিং ইত্যাদির দ্বারা অনিশ্চিত। কারণ খরগোশের শিং ইত্যাদি দ্রব্য হিসাবে বিদ্যমান না থাকলেও জানার বিষয় হিসাবে দেখা যায়। তাই ব্যক্তি জানার বিষয় হওয়ার কারণে রূপের মতো দ্রব্য হিসাবে বিদ্যমান নাকি জানার বিষয় হওয়ার কারণে খরগোশের শিংয়ের মতো দ্রব্য হিসাবে বিদ্যমান নয়, তা অনিশ্চিত। তাই যুক্তির অর্থ প্রতিষ্ঠিত নয়। শুধু অনিশ্চিত নয়, বরং অর্থহীনও বটে। জানার বিষয় হওয়াও অনিত্য ইত্যাদি না থাকলে उत्पन्न হয় না, তাই নিত্যের সাথে অসঙ্গতিপূর্ণ ধর্ম প্রতিষ্ঠা করার কারণে অর্থহীনও বটে। যেমন ঘট ইত্যাদি জানার বিষয় হওয়াও অনিত্য এবং
English
Since this mind is also a mind, it is not an object of real things. Therefore, its object, the person, is not established as a real thing, so there is no liberation for it in the ultimate sense. Thus, as shown above, these aspects negate that the person is not established as a real thing, and briefly state the opponent's doctrine. For example, those who speak of the self establish the self by the example of the person, and establish the object by the example of the dharma. Since their person and dharma are not produced, they are not established as existing, so there is no example. Therefore, they cannot prove to the Madhyamikas that the self and the object exist ultimately. If it is proven conventionally, it will be meaningless. If the person exists as a substance, because it is an object of knowledge, like form, then the opponents prove the existence of the person as a substance by the reason of being an object of knowledge. They arrange the subject, the thing to be proven, the reason, and the example in order. For example, just as form exists as a substance because it is an object of knowledge, so too does the person exist as a substance because it is an object of knowledge. In response to that, the commentator says that it is uncertain by the horns of a rabbit, etc. Because the horns of a rabbit, etc., are seen as objects of knowledge even though they do not exist as substances. Therefore, it is uncertain whether the person exists as a substance like form because it is an object of knowledge, or whether it does not exist as a substance like the horns of a rabbit because it is an object of knowledge. Therefore, the meaning of the reason is not established. Not only is it uncertain, but it is also meaningless. Because being an object of knowledge does not arise without impermanence, etc., it is also meaningless because it establishes a dharma that is inconsistent with the eternal. For example, being an object of knowledge like a pot is also impermanent and