Tibetan
་དག་ནི་ཆོས་ཅན་དང༌། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཆོས་དང༌། དཔེ་དང༌། ཉེ་བར་སྦྱར་བའི་སྦྱོར་བ་ཡིན་པར་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་སྤྲུལ་པའི་བུད་མེད་ལ་སོགས་པ་ནི་སྐྱོན་རྟོགས་པ་ལ་དེ་དག་སྤོང་བ་ཡོད་པས་སྤང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱང་སྐྱོན་འདོགས་པ་ལ་དེ་དག་སྤོང་བ་ཡོད་པས་སྤང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ། །དེ་ལ་འདིར་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་དོན་ནི་ཕ་རོལ་པོས་སྨྲས་པའི་སྒྲུབ་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་པ་དང༌། རང་གི་སྒྲུབ་པའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་བསྟན་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བ་དང་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་བརྟག་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་གསུམ་པའི་སྐབས་འདིར་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་དོན་ཚད་མའི་འབྲས་བུར་ལྟ་བ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དགག་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ལ་ཡོན་ཏན་ཅི་ཡོད་པ་དང༌། དེ་བསྟན་པ་འདི་ལ་གཞན་དག་ན་རེ། རྟོག་གེ་སྐམ་པོའི་བསྟན་བཅོས་ཙམ་ཉི་ཚེས་བསྒྲུབས་སོ་ཞེས་ཟེར་བ་བསལ་བའི་ཕྱིར། འདིར་ཡིད་ཆེས་པའི་ལུང་གི་ཁུངས་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྟེ། འདིའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་སྒོ་མཐའ་ཡས་པ་སྒྲུབ་པའི་གཟུངས་ལས། ཇི་ལྟར་ངག་འདི་གཟུགས་ཅན་མིན། །ཀུན་ནས་དམིགས་སུ་མེད་པ་ལྟར། །དེ་ལྟར་ཉོན་མོངས་ གཟུགས་ཅན་མིན། །གཏན་དུ་དམིགས་སུ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་ངག་འདི་ཡོད་མ་ཡིན། །ནང་དང་ཕྱིན་མི་གནས་ལྟར། །དེ་ལྟར་ཉོན་མོངས་ཡོད་མིན་པ། །ནང་དང་ཕྱི་ན་གནས་པ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་དེ་དག་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གོང་མས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་གཟུགས་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ལ། འོག་མས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དེ་ཉིད་ལས། །ཤ་རྭ་དྭ་ཏིའི་བུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་འགའ་ཡང་མེད་དེ། སེམས་ཅན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་རོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཡོད་པའི་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པའམ་མཚན་ཉིད་མེད་དོ། །ཤ་རྭ་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གསུངས་པ་དེ་དག་ཀྱང་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མདོ་སྡེ་གཞན་དག་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཤིང་བསྟན་ཏོ། གཟུགས་སུ་མི་སྣང་ཡང་ཀུན་དུ་མཁྱེན་ལ། གཉིས་སུ་མ་མཛད་ཀྱང་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་ཅིང་ཐོབ་པ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་དེ་དག་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡིད་ཆེས་པའི་ལུང་དེ་དག་གྲུབ་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་འདིའི་ཡོན་ཏན་དང་ཁུངས་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་བསྟན་བཅོས་འདིས་རྣམ་པར་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡང༌། སློབ་དཔོན་གྱི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱི་མཁྱེན་རླབས་དང་འགྲེལ་པ་བྱེད་པའི་མཁས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་བྱེད་ཀྱིས་ཉེ་བར་སྦྱར་བ། དབུ་མ་རྩ་བའི་འགྲེལ་པ་ཤེས་རབ་སྒྲོན་མ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བརྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་གསུམ་པའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ། སློབ་དཔོན་སྦྱིན་པས་གཟིགས་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱིས་ཉེ་བར་སྦྱར་བ་རྫོགས་སོ།། །།བམ་པོ་བདུན་ཅུ་བཞི་པ། ད་ནི་དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དགག་པས། འཕགས་པའི་ བདེན་པ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་དོན་གྱི་དབང་གིས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་བཞི་པ་བརྩམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དབང་གིས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་སྐབས་འདིར་ཡང་དམ་བཅས་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱུའི་དོན་དང༌། གཞུང་འོག་ནས་འབྱུང་བ་དང་སྦྱར་བའི་དོན་དུ་བ་ལྟས་ཏེ། ཚིག་གི་དོན་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་དམ་བཅས་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱུའི་དོན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ད་ནི་དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དགག་པས་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། བསྟན་བཅོས་མཛད་པས་རྐྱེན་བརྟག་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་དང་པོ་བརྩམས་པའི་སྐབས་སུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པར་དམ་བཅའ་བ་མཛད་པས། འདིར་ཡང་བསྟན་བཅོས་མཛད་པས། སྔར་ཇི་ལྟར་དམ་བཅས་པ་དེ་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱུའི་དོན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དེ་སྐད་སྨྲས་ཏེ། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་རང་གི་ཕྱོགས་ཡིན་ནོ། །དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་ཕྱིར་རྒོལ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕ་རོལ་པོས་དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱོགས་སྔ་མ་ཉེ་བར་གཞག་པ། འོག་ནས། གལ་ཏེ་འདི་དག་ཀུན་སྟོང་ན། །འབྱུང་བ་མེད་ཅིང་འཇིག་པ་མེད། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་པོ་རྣམས། །ཁྱོད་ལ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་དྲུག་གིས་དབུ་མ་པ་དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་ལ་གླགས་ཡོད་པའི་ཚིག་དག་བསྟན་ནས། རང་གིས་དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དགག་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དགག་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་བཞི་པ་བརྩམ་མོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །གཞུང་འོག་ནས་འབྱུང་བ་དང་སྦྱར་བའི་དོན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་དོན་གྱི་དབང་གིས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་བཞི་པ་བརྩམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ ཏེ། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བརྟག་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་བཞི་པའི་གཞུང་འོག་ནས་འབྱུང་བ་འདིའི་དོན་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་པས། དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དེ་སྐད་སྨྲས་སོ། །རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདིའི་འབྲས་བུ་ནི་གང་ཡིན། རྣམ་པ་གང་གིས་ནི་འབྲས་བུ་དེ་འཐོབ་ཅེ་ན། འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི་འདིའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ལ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དགག་པའི་རྣམ་པས་ནི་འབྲས་བུ་དེ་འཐོབ་པས། དེའི་ཕྱིར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་མཚམས་སྦྱར་བའི་སྐབས་འདིར། ཐབས་དང་ཐབས་ལས་བྱུང་བའི་འབྲས་བུ་དང་པོ་ཁོ་ནར་བསྟན་ཏོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་པ་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདིར་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ནི། །གལ་ཏེ་འདི་དག་ཀུན་སྟོང་ན། །འབྱུང་བ་མེད་ཅིང་འཇིག་པ་མེད། །སྟོང་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། འདིས་ནི་ཁྱེད་དབུ་མ་པས་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས། གལ་ཏེ་འདི་དག་ཀུན་སྟོང་ན། །འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་མེད་པས། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་གླགས་ཡོད་པའི་ཚིག་སྒྲུབ་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྟོན་ཏེ། དེ་དག་ནི་ཆོས་ཅན་དང༌། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་དང༌།
Chinese
这些是法，所要证成的法，能证成的法，比喻，以及紧密结合的结合，按照顺序进行结合。例如，魔术师所变幻的女人等，因为认识到过失而舍弃它们，所以是能舍弃的。同样，无自性，因为对烦恼施加过失而舍弃它们，所以是能舍弃的，因此是无自性的。在此，辩论的意义在于，驳斥对方所说的能成立的过失，并表明自己的能成立没有过错，从而显示颠倒的无自性。因此，所说的“是结尾和量之果”是说，在第二十三品颠倒观察的辩论中，将辩论的意义视为量之果，是通过否定空性的相违品之差别，从而显示颠倒的无自性。显示颠倒的无自性有什么功德呢？为了消除其他人说“仅仅是干枯的论典完成了”的说法，在此也要成立可信的教证之来源。为此，圣者《无边门成就陀罗尼》中说：“如是语此非色身，如是普皆无所缘。如是烦恼非色身，恒时缘取实非有。如是语此实非有，内及外境不住故。如是烦恼实非有，内及外境不住故。”等等，这些都成立了。上面的偈颂显示了烦恼不是色身，下面的偈颂显示了烦恼不是实有。同样，在那部经中还说：“舍利子，对于一切烦恼的完全了解，就是如实之真如。其中没有任何烦恼，众生颠倒才成为烦恼。什么是颠倒？那就是不存在的，不存在的就没有存在的成就或特征。舍利子，那
English
These are the subject, the dharma to be proven, the dharma that proves, the example, and the combination of close association, which are combined in order. For example, the women conjured by magicians, etc., are abandoned because their faults are recognized, so they are abandonable. Similarly, emptiness, because faults are attributed to afflictions and they are abandoned, is abandonable, therefore it is without inherent existence. Here, the meaning of refutation is to refute the faults of proof stated by the opponent and to show that one's own proof is without fault, thereby revealing the inversion of no inherent existence. Therefore, the statement "it is the conclusion and the result of valid cognition" means that in the twenty-third chapter, the refutation of examining inversion, considering the meaning of refutation as the result of valid cognition is to show the inversion of no inherent existence by negating the distinctions of the opposite side of emptiness. What is the benefit of showing the inversion of no inherent existence? To dispel the saying of others that "only a dry treatise has been accomplished," here also the source of credible scripture is to be established. For this reason, in the Holy Dharani of Accomplishing Limitless Doors, it says: "Just as this speech is not a form, just as there is no object of observation at all. Just as afflictions are not a form, there is never any object of observation. Just as this speech does not exist, it does not abide inside or outside. Just as afflictions do not exist, they do not abide inside or outside." These and other statements are established. The upper verses show that afflictions are not forms, and the lower verses show that afflictions are not real. Similarly, in that same scripture it also says: "Sharadvati's son, the complete understanding of all afflictions is the suchness of reality. There are no afflictions in it, beings become afflicted through inversion. What is inversion? It is that which does not exist, and that which does not exist has no accomplishment or characteristic of existence. Sharadvati's son, that
Chinese
如是，凡是完全了知的，即名为清净，如是等等所说，那些也成立。同样，在其他经部中，如来已现证圆满成佛，且已显示诸烦恼不存在。虽非色身可见，然普知一切；虽不作二元对立，然现前显现，亦无所得，如是等等所说，那些也成立，如是说。如是，那些可信的圣教成立，乃是此中所显示的颠倒之自性空性的功德与来源。并且，此论典将那些显示为应详细解释的对境，也是导师的智慧光芒和解释者的精通之处。导师善护所造，《中观根本慧论释·般若灯论》中，名为“颠倒观察”之第二十三品的广释，导师布施所见之苦行圆满。第七十四卷。现在，同样以遮破空性之相违品之差别，以显示圣谛诸法无自性之义的缘故，而造第二十四品。其中，“缘故”一词，在此处也应视为是进入立宗之因的意义，以及与下文相连的意义。词义如前。其中，就进入立宗之因的意义而言，现在，同样以遮破空性之相违品之差别，如是说。论典作者在造作第一品“观因缘品”时，曾立宗一切事物皆无生。因此，此处论典作者也如前一样，以进入先前所立宗之因的意义而言，如是说。空性是自己的宗派。它的相违品是反驳者的宗派，例如，声称诸事物具有自性。所谓的“差别”，是指他方主张诸事物具有自性
English
Thus, whatever is completely known is called purification, and what is said, such as that, is also established. Similarly, in other sutras, the Tathagata has manifested complete enlightenment without the existence of afflictions, and has shown it. Although not visible as a physical form, he knows all things; although he does not make duality, he manifests directly, and there is nothing to be obtained, and so on. Those things that are said are established, it is said. Thus, the establishment of those credible scriptures is the merit and source of this teaching of the nature of emptiness of perversion. Moreover, this treatise shows those things as the object to be explained in detail, which is also the wisdom of the teacher and the expertise of the interpreter. Composed by the teacher Lekdenjé, the extensive commentary on the twenty-third chapter called "Examination of Perversion" from the commentary on the Root Verses on the Middle Way, the Lamp of Wisdom, is completed by the ascetic practice seen by the teacher Jinpa. Volume seventy-four. Now, similarly, by refuting the distinctions of the contradictory aspects of emptiness, the twenty-fourth chapter is composed because of the meaning of showing that the noble truths are without inherent existence. The word "because" here should also be regarded as the meaning of the cause of entering into the proposition, and the meaning of connecting with the text below. The meaning of the words is the same as before. Among them, in terms of the meaning of the cause of entering into the proposition, now, similarly, by refuting the distinctions of the contradictory aspects of emptiness, it is said. When the author of the treatise composed the first chapter, "Examination of Conditions," he made a proposition that all things are without arising. Therefore, here too, the author of the treatise speaks in the same way as before, in terms of the meaning of the cause of entering into the previously established proposition. Emptiness is one's own side. Its contradictory side is the side of the opponent, such as saying that things have inherent existence. The so-called "distinction" refers to the other party's assertion that things have inherent existence.
Chinese
在前一部分接近之后。下面说，如果这些全部是空性，就不会产生，也不会毁灭。那么，对你来说，圣者的四圣谛就会成为不存在的过失。像这样，用六句偈颂指出了中观派在胜义谛中说诸法无自性时，可以被攻击的言辞。然后，自己主张在胜义谛中诸法唯有自性存在，因为它们是生灭之法等等，以此来显示成立诸法有自性的比量。所谓“以彼破斥”，是指依彼破斥而造第二十四品。与经文下文结合，依其意义而言，说造第二十四品是为了显示圣谛无自性。二十四品观察圣谛的经文下文说，此处的意义是显示圣谛无自性，因此依此而说。此品的果是什么？以何种方式获得此果？显示圣谛无自性是此品的果，以破斥空性的相违品之差别的方式获得此果。因此，注释者在此品连接的场合，只显示了方法和从方法中产生的最初的果。为了显示所说的空性的相违品之差别，此处说：以你所显示的道理，如果这些全部是空性，就不会产生，也不会毁灭。因为是空性，例如虚空中的花朵一样，这样想。这指的是你们中观派所显示的道理，如果这些全部是空性，因为没有产生和毁灭，那么四圣谛等就会成为不存在的过失，以此来显示可以被攻击的言辞，成立的比量。这些是法和所要成立的法。