Tibetan
ར་བདག་ཉིད་ཀྱི་ནང་གི་བྱེད་པ་དག་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་པོ་བདག་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་ལ། གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པའི་ནང་གི་བྱེད་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དག་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་ལས་དེས་བྱས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱིས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་ཏེ། གྲངས་ཅན་དག་ན་རེ་སྐྱེས་བུ་མ་གཏོགས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅན་ནི་སྙིང་སྟོབས་དང་རྡུལ་དང་མུན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་ལས་གང་གི་ཚེ་རྡུལ་ཤས་ཆེ་བས་ལུས་དང༌། དབང་པོ་དང༌། བློའི་ཚོགས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་འཇུག་པ་དེ་དག་དམིགས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་ལ། སྡུག་བསྔལ་དེ་ཡང་རང་བཞིན་ལ་ལྟོས་ནས་བྱེད་པ་པོ་བདག་ཉིད་དང་ལྡན་པས་བྱས་པ་ནི་བདག་གིས་བྱས་པ་ཡིན་ལ། སྐྱེས་བུ་ལ་ལྟོས་ནས་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་ལྡན་པས་བྱས་པ་ནི་གཞན་གྱིས་བྱས་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱིས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ལ་རང་བཞིན་ལ་ལྟོས་ནས་བྱེད་པ་པོ་བདག་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཅི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཀྱི་ནང་གི་བྱེད་པ་དག་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་པོ་བདག་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། རྡུལ་ཤས་ཆེ་བའི་རང་བཞིན་ལས་ང་རྒྱལ་བྱུང་ཞིང་ང་རྒྱལ་ལས་དབང་པོ་རྣམས་དང་དེ་ཙམ་རྣམས་འབྱུང་བས་རྡུལ་ཤས་ཆེ་བ་ལས་ང་རྒྱལ་འབྱུང་བ་ནི་རྡུལ་གྱི་རང་བཞིན་ལས་བྱུང་བའི་ནང་གི་བྱེད་པ་ཡིན་པས་དེ་དག་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ནང་གི་བྱེད་པ་དག་ཅེས་བྱའོ། །བདག་ཉིད་ཀྱི་ནང་གི་བྱེད་པ་དེ་དག་ལས་དབང་པོ་རྣམས་དང་དེ་ཙམ་རྣམས་བྱུང་བ་ནི་ཕུང་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་དེ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ནང་གི་བྱེད་པ་དག་ གིས་བསྐྱེད་པ་ནི་བྱེད་པ་པོ་བདག་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྐྱེས་བུ་ལ་ལྟོས་ནས་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་ལྡན་པ་ཅི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པའི་ནང་གི་བྱེད་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དག་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་སྙིང་སྟོབས་དང་རྡུལ་དང་མུན་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པས་རྡུལ་ཤས་ཆེ་བའི་རང་བཞིན་ལས་ང་རྒྱལ་འབྱུང་བ་ནི་སྐྱེས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པའི་ནང་གི་བྱེད་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དག་ཡིན་པས་དེ་དག་ནི་སྐྱེས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པའི་ནང་གི་བྱེད་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དག་ཅེས་བྱའོ། །སྐྱེས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པའི་ནང་གི་བྱེད་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དེ་དག་ལས་དབང་པོ་རྣམས་དང༌། དེ་ཙམ་རྣམས་བྱུང་བ་ཡང་ཕུང་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་དེ་སྐྱེས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པའི་ནང་གི་བྱེད་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དག་གིས་བསྐྱེད་པ་ནི་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བྱེད་པ་པོ་བདག་ཉིད་དང་ལྡན་པ་དང༌། བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་ལྡན་པ་དེས་བྱས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱིས་བྱས་པ་ཡི་ནོ་ཞེས་ཟེར་ཞེས་གྲག་གོ །དེ་དག་འདི་སྐད་ཅེས། ཕུང་པོ་སྐད་ཅིག་སྨྲ་བ་ཡི། །ཤཱཀྱ་པ་དག་བདག་མེད་ན། །མཐོ་རིས་ཐར་ལ་དགོས་པ་ཡི། །འབད་པ་དོན་མེད་ཉིད་དུ་འགྱུར། །ཕུང་པོ་སྔ་མར་གཏོགས་པ་ཡི། །དགེ་བ་དེ་འབྲས་སྐྱེད་པ་ལས། །ཕུང་པོ་ཕྱི་མ་ཁྱད་པར་ཅན། །ཀུན་དུ་འབྱུང་བར་འདོད་མོད་ཀྱི། །འོན་ཀྱང་དེ་དག་གཞན་དོན་དུ། །འབད་པ་འཐད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། །གཞན་ལ་ཕན་པར་བྱ་བ་ནི། །འགའ་ཡང་འཇུག་པར་མི་བྱེད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲངས་ཅན་རང་བཞིན་དང་སྐྱེས་བུ་བརྟག་པར་འདོད་པ་དེ་དག་འདི་སྐད་ཅེས་ཀྱང་བརྗོད་ཅེས་གྲག་སྟེ་ཕུང་པོ་རྣམས་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལ་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་ཡིན་པར་སྨྲ་བའི་ཤཱ་ཀྱང་པ་དག་ལ་ནི་གང་ཟག་ཅེས་བྱ་བའི་བདག་བརྟག་མེད་པས་དེ་དག་མཐོ་རིས་ལ་དགོས་པའི་འབད་པ་བརྟུལ་ཞུགས་དང༌། ངེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་ལེན་པ་དང༌། ཐར་པ་ལ་དགོས་པའི་འབད་པ་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་དག་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཕུང་པོ་རྣམས་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུད་ཐ་དད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྷས་བྱིན་མཐོ་རིས་དང་ཐར་པ་ལ་དགོས་པའི་ འབད་པ་རྩོམ་པ་དག་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་རྒྱུད་ལ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤཱཀྱ་པ་དག་ཕུང་པོ་སྔ་མའི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་ལས་དགེ་བ་དེའི་འབྲས་བུ་མཐོ་རིས་སྐྱེད་པ་ལས་ཕུང་པོ་ཕྱི་མ་ལྷ་དང་མིའི་ལུས་ཁྱད་པར་ཅན་དག་ས་བླ་དང་བར་སྣང་ཡན་ཆད་དུ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བར་འདོད་པས་ལས་དགེ་བ་དེ་དག་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་ཅིང་ལས་མི་དགེ་བ་ངན་སོང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་དག་སྤོང་བར་བྱེད་པ་ཙམ་ཞིག་དགེ་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་དག་ད་ལྟར་གྱི་ཕུང་པོ་སྐད་ཅིག་མ་འདིས་ཕྱི་མའི་ཕུང་པོ་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་གྱི་དོན་དུ་འབད་པ་འཐད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་མཁས་པ་བདག
Chinese
而且，由于自身内部的作用是作者本身，因此具有作者自身；由于与补特伽罗自性相异的内部作用转变为其他，因此具有其他作者，所以所造成的痛苦是自己和他人所造成的，如此等等宣说。数论师们说，除了补特伽罗之外的一切事物都是悦、尘、暗的自性，当尘的成分较多时，身体、根和意识集合的作用所针对的目标就是痛苦。而痛苦依赖于自性，由具有作者自身的作者所造就是自己所造；依赖于补特伽罗，由具有其他作者的作者所造就是他人所造，因此痛苦是自己和他人所造成的。那么，依赖于自性，具有作者自身是怎样的呢？由于自身内部的作用是作者，因此具有作者自身，即从尘的成分较多的自性中产生我慢，从我慢中产生诸根和彼等，从尘的成分较多中产生我慢是从尘的自性中产生的内部作用，因此这些被称为自身内部的作用。从自身内部的那些作用中产生诸根和彼等是蕴的自性，因此称为痛苦，痛苦由自身内部的作用所产生，称为具有作者自身。依赖于补特伽罗，具有其他作者是怎样的呢？由于与补特伽罗自性相异的内部作用转变为其他是作者本身，因此具有其他作者，即补特伽罗的自性不是悦、尘、暗的自性，所以从尘的成分较多的自性中产生我慢是与补特伽罗自性相异的内部作用转变为其他，因此这些是与补特伽罗自性相异的内部
English
Moreover, because the actions within oneself are the agent itself, therefore it possesses the agent itself; because the internal actions that are different from the nature of the person transform into others, therefore it possesses other agents, so the suffering caused is caused by oneself and others, and so on. The Samkhyas say that all things other than the person are of the nature of pleasure, passion, and darkness. When the element of passion is greater, the object of the activities of the body, senses, and aggregate of consciousness is suffering. And that suffering depends on its own nature, and what is done by the agent who possesses the agent itself is done by oneself; depending on the person, what is done by the agent who possesses another agent is done by another, therefore suffering is done by oneself and others. Then, how is it that depending on its own nature, it possesses the agent itself? Because the actions within oneself are the agent, therefore it possesses the agent itself, that is, from the nature of having more passion, ego arises, and from ego arise the senses and those, the arising of ego from having more passion is an internal action arising from the nature of passion, therefore these are called actions within oneself. The arising of the senses and those from those actions within oneself is the nature of the aggregates, therefore it is called suffering, and the suffering is produced by the actions within oneself, which is called possessing the agent itself. How is it that depending on the person, it possesses another agent? Because the internal actions that are different from the nature of the person transform into others are the agent itself, therefore it possesses another agent, that is, the nature of the person is not the nature of pleasure, passion, and darkness, so the arising of ego from the nature of having more passion is the transformation of internal actions that are different from the nature of the person into others, therefore these are internal actions that are different from the nature of the person.
Chinese
其他的行为转变就叫做“其他的”。从自性的本质中分离出来的内在的其他行为转变，从那些行为中产生了诸根和那些事物，它们也是蕴的本质，所以叫做痛苦。那个痛苦是由从自性的本质中分离出来的内在的其他行为转变所产生的，就叫做具有其他的作者。像这样，具有作者自身和具有其他的作者所造成的痛苦，就被称为是我和他所造成的。据说他们这样说：那些说蕴是刹那生灭的释迦派，如果没有我，那么为了天界和解脱所需要的努力就变得毫无意义。虽然他们认为属于先前蕴的善业会产生果报，从而使后来的蕴以特殊的方式在各处产生，但是，那些为了他人所作的努力是不合理的，因为没有任何人会去帮助他人。据说，数论派那些想要考察自性和补特伽罗的人也这样说，那些说蕴是刹那生灭的释迦派，因为没有可以考察的作为人的我，所以他们为了天界所需要的苦行和禅定等努力，以及为了解脱所需要的修行等努力，都将变得毫无意义。因为蕴是刹那生灭的相续，就像天授为了天界和解脱所作的努力，对于祭祀的相续来说是毫无意义的一样。为什么呢？释迦派认为，属于先前蕴相续的善业所产生的果报，会使后来的蕴，即天人和人类的特殊身体，在地上、空中等各处产生，所以仅仅是显现善业，避免产生恶趣果报的恶业就足够了。然而，那些现在的刹那蕴为了后来的刹那蕴而作的努力是不合理的，因为就像世间的智者一样。
English
Other actions that have transformed are called "other." Among the internal other actions that are distinct from the nature of the self, the senses and those things arise, which are also of the nature of aggregates, and are therefore called suffering. That suffering, which is produced by the internal other actions that are distinct from the nature of the self, is called having another agent. Thus, the suffering caused by having an agent oneself and having another agent is said to be caused by oneself and others. It is said that they say this: Those Shakya schools who say that the aggregates are momentary, if there is no self, then the efforts required for heaven and liberation become meaningless. Although they believe that the virtuous deeds belonging to the previous aggregates will produce results, so that the later aggregates will arise in a special way everywhere, nevertheless, those efforts made for others are unreasonable, because no one will engage in helping others. It is said that those Samkhyas who want to examine nature and the person also say this, that those Shakya schools who say that the aggregates are momentary, because there is no self to be examined as a person, their efforts for asceticism and meditation, etc., which are required for heaven, and the efforts for practice, etc., which are required for liberation, will become meaningless. Because the aggregates are a momentary continuum, just as the efforts made by Devadatta for heaven and liberation are meaningless for the continuum of sacrifice. Why? The Shakya schools believe that the results produced by the virtuous deeds belonging to the previous continuum of aggregates will cause the later aggregates, that is, the special bodies of gods and humans, to arise everywhere on the earth, in the sky, etc., so it is enough to merely manifest virtuous deeds and avoid the evil deeds that produce the results of bad destinies. However, those present momentary aggregates making efforts for the later momentary aggregates are unreasonable, because like the wise in the world.
Tibetan
་ལ་ལེགས་པར་འདོད་པ་དག་ལས་འགའ་ཡང་གཞན་ལ་ཕན་གདགས་པའི་དོན་དུ་འཇུག་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བརྗོད་ཅེས་གྲག་གོ །དེ་སྐད་ཅེས་ཟེར་བ་དེའི་ལན་དུ་འདིར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས། སྔར་གང་ཟག་གི་མཚན་ཉིད་ཕྱོགས་སུ་བྱས་པ་སུན་དབྱུང་བའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་དེ་ཉིད་ཡང་བཟླས་ཏེ། འདིར་བཤད་པ། རེ་ཞིག་སྡུག་བསྔལ་བདག་བྱས་མིན། །སྐྱེས་བུས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། རེ་ཞིག་སྡུག་བསྔལ་ནི་སྐྱེས་བུ་བདག་གིས་མ་བྱས་ཏེ། འདི་ལྟར་གྲངས་ཅན་དག་གི་གཞུང་ལས་རང་བཞིན་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ལ་སྐྱེས་བུ་ནི་ཟ་བ་པོ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ལོང་བ་དང་གྲུམ་པོའི་ཚུལ་བཞིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་བས་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ནང་གི་བྱེད་པས་བྱས་སོ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་གྲངས་ཅན་དག་འདི་སྐད་ཅེས་ཁོ་བོ་ཅག་གི་གཞུང་ལས་བདག་ཉིད་ཀྱི་ནང་གི་བྱེད་པ་སྐྱེས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དག་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དུ་འདོད་པས་དེས་བྱས་སོ་ཞེས་ཟེར་ནའོ། །དེའི་ལན་དུ། ནང་གི་བྱེད་པ་རྡུལ་ཤས་ཆེ་བ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པས་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཉིད་བྱེད་པར་མི་འཐད་དེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བུམ་པ་དེ་ཉིད་བྱེད་པར་མི་འཐད་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སློབ་དཔོན་གྱིས་དགོངས་ནས། དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་དེ་མ་བྱས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། བདག་ཉིད་ཀྱི་ནང་གི་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྡུལ་ཤས་ཆེ་བ་ལས་ང་རྒྱུལ་འབྱུང་བ་དེ་ནི་དབང་པོ་རྣམས་དང་དེ་ཙམ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཉིད་བྱེད་པར་མི་འཐད་དེ་དཔེར་ན་བུམ་ པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་དགོངས་ནས། དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་དེ་མ་བྱས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་བདག་གིས་མ་བྱས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲངས་ཅན་དག་གི་བྱེད་པ་པོ་བདག་ཉིད་དང་ལྡན་པས་སྡུག་བསྔལ་མ་བྱས་པར་དགག་པའི་མཇུག་བསྡུ་བ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་གྲངས་ཅན་དག་གི་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་ལྡན་པས་སྡུག་བསྔལ་མ་བྱས་པར་དགག་པའི་ཕྱིར། །གལ་ཏེ་གཞན་བདག་མ་བྱས་ན། །སྡུག་བསྔལ་གཞན་བྱས་ག་ལ་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་ཏེ། དེས་ནི་གལ་ཏེ་གྲངས་ཅན་དག་གིས་སྐྱེས་བུ་ལས་གཞན་པའི་ནང་གི་བྱེད་པ་ཡོད་པར་བརྟགས་པ་དེ་བདག་ཉིད་གྲུབ་པར་གྱུར་ན་ནི་དེ་ཉིད་གཞན་ཡིན་པས་དེས་བྱས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ནི་གཞན་གྱིས་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡ
Chinese
据说，有些人虽然希望得到好的结果，但实际上并没有为了利益他人而行动。为了回应这种说法，这里通过解释来反驳先前对“人”的定义的片面性，并重复了那段偈颂，在此阐述：“暂且痛苦非我造，由士夫所作。”意思是，暂且痛苦不是士夫（补特伽罗）所造。因为，按照数论派的观点，自性是造作者，而士夫是享受者，就像盲人和跛子的关系一样，所以士夫不是造作者。如果说是由内在的作者所造，那么，数论派可能会说，在他们的理论中，内在的作者，与士夫的自性不同，是痛苦的制造者。为了反驳这种观点，导师认为，内在的作者主要是微尘，而微尘本身就是痛苦，因此痛苦不能制造痛苦，就像瓶子不能制造瓶子一样。因此，导师说：“彼既非彼作。”意思是，所谓的内在作者，主要是由微尘组成，从中产生我慢，这是感官和事物本身的性质，因此它不能制造自身，就像瓶子一样。导师龙树的尊颜如此认为，因此说：“彼既非彼作。”因此，“痛苦非我造”这句话，是对数论派认为痛苦不是由具有自性的作者所造的结论。现在，为了反驳数论派认为痛苦不是由具有他性的作者所造的观点，接下来讲：“设若他非我，痛苦他作岂能成？”等等。意思是，如果数论派所假定的，存在于士夫之外的内在作者成立，那么那个作者就是他者，因此他所制造的痛苦就是由他者所制造的。
English
It is said that some, though wishing for good results, do not actually act for the benefit of others. In response to this claim, here, by way of explanation, the previous refutation of the one-sided definition of "person" is repeated, and that very verse is reiterated, stating: "For the moment, suffering is not made by the self, but is done by the purusha." This means that, for the moment, suffering is not made by the purusha (person). Because, according to the Samkhya school, nature is the maker, while the purusha is the enjoyer, just like the relationship between a blind man and a cripple, so the purusha is not the maker. If it is said that it is made by the inner agent, then the Samkhyas might say that in their theory, the inner agent, different from the nature of the purusha, is the maker of suffering. To refute this view, the teacher thinks that the inner agent is mainly composed of particles, and the particles themselves are suffering, so suffering cannot create suffering, just as a pot cannot create a pot. Therefore, the teacher says: "That itself does not make that." This means that the so-called inner agent, mainly composed of particles, from which arises pride, is the nature of the senses and things themselves, so it cannot create itself, just like a pot. The venerable face of the teacher Nagarjuna thought so, therefore he said: "That itself does not make that." Therefore, the statement "suffering is not made by the self" is the conclusion that refutes the Samkhyas' view that suffering is not made by an agent with self-nature. Now, in order to refute the Samkhyas' view that suffering is not made by an agent with otherness, next it says: "If the other is not me, how can suffering be made by another?" and so on. This means that if the inner agent, which the Samkhyas assume to exist outside the purusha, is established, then that agent is other, and therefore the suffering it creates is made by another.