Tibetan
ད་ཀྱིས། གང་ལ་ལར་བདག་གིས་བདག་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་དེས་ནི་ཡིད་ཕན་འདོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཐ་སྙད་དུ་དེ་སྐད་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། རང་དང་གཞན་གྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ་གང་ལ་ལར་བདག་གིས་བདག་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་དེས་ནི་ཡིད་ནི་བདག་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་ལ་ཕན་འདོགས་ཤིང་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ལ་བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཐ་སྙད་དུ་བདག་གིས་བདག་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་དེ་སྐད་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་དུ་ན་ཡིད་ཀྱིས་བདག་མེད་པར་ལྟ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་པ་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒྲའི་ཚུལ་ཉེ་བར་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གཏན་ཚིགས་དངོས་པོ་ཉིད་དང་ཤེས་བྱ་ཉིད་དང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དག་གི་ཕྱིར་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེའམ་ སྒྲ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེའམ། བདག་གི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་གཏན་ཚིགས་དང་དཔེའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་ཀྱང་རྒྱས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྟ་བ་རང་གི་བདག་ཉིད་ན། །དེ་ནི་དེ་ལ་མི་ལྟ་ཉིད། །གང་ཚེ་བདག་ལ་མི་ལྟ་བ། །དེ་གཞན་དག་ལ་ཇི་ལྟར་ལྟ། །ཞེས་བྱ་བས་ལྟ་བ་པོ་བདག་གཟུགས་ལྟ་བར་མི་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒྲའི་ཚུལ་ཉེ་བར་གཟུང་བའི་ཕྱིར་མཚོན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། ཕྱོགས་དེའི་གཏན་ཚིགས་ནི་དངོས་པོ་ཉིད་དང་ཤེས་བྱ་ཉིད་དང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་ཡིན་ལ། དཔེ་ཡང་རྣ་བ་དང་སྒྲ་དང་བདག་གི་བདག་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་ཡིན་པས་གཏན་ཚིགས་དང་དཔེ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྒྱས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྒྱས་པ་དེ་དག་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་དོན་དམ་པར་བདག་ནི་གཟུགས་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་དེ་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པར་བདག་ནི་གཟུགས་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་དེ་ཤེས་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པར་བདག་ནི་གཟུགས་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་དེ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བདག་གི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དག་སྨྲས་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་ཆོས་ཅན་དང༌། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཆོས་དང༌། དཔེ་ཡིན་པར་གོ
Chinese
现在，关于有些人说“我以我观我”，这是因为心有助于施设“我”这个词，所以才假借“我”这个词来表达。无论在自己还是他人的宗义中，凡是说“我以我观我”，这是因为心有助于“我”这个名称，并且与它相符，所以才假借“我”这个词来表达心的意义，在世俗的名称中才说“我以我观我”，实际上是指心观无我。这里不观察自己的自性，是因为要着重于特性的词义，因为有作为理由的实物性、所知性和可言说性等等，就像耳朵等等一样，或者像声音等等一样，或者像我的自性一样，这些理由和例子的推论也应该详细说明。所谓“观察自己的自性时，它不会观察自己。当不观察自己时，它如何观察其他事物？”这是因为观察者我不观察色法的理由是不观察自己的自性，这仅仅是特性的词义的象征。那一方面的理由也有实物性、所知性和可言说性等等，例子也有耳朵、声音和我的自性等等，因此，也应该用这些理由和例子来详细说明推论。为了显示那些详细的推论，因此，从胜义谛上来说，我不会观察色法，因为它是实物，例如耳朵等等。同样，从胜义谛上来说，我不会观察色法，因为它是所知，例如声音等等。同样，从胜义谛上来说，我不会观察色法，因为它是可言说，例如我的自性等等。这些都说明了，它们也是有法、所立之法、能立之法和例子。
English
Now, regarding some who say, "I see myself with myself," this is because the mind helps to establish the term "I," so it is by borrowing the term "I" that it is expressed. Whether in one's own or another's tenets, whenever it is said, "I see myself with myself," this is because the mind helps the name "I" and is in accordance with it, so it is by borrowing the term "I" that the meaning of mind is expressed, and in conventional terms it is said, "I see myself with myself," but in reality, it means that the mind observes the absence of self. Here, not observing one's own nature is because emphasis is placed on the meaning of the characteristic's term, because of reasons such as being a real thing, being knowable, and being expressible, like the ear and so on, or like sound and so on, or like my own nature, these reasons and examples of inference should also be explained in detail. The saying, "When observing one's own nature, it does not observe itself. When not observing itself, how does it observe other things?" is because the reason that the observer, I, does not observe form is that it does not observe its own nature, which is merely a symbol of the meaning of the characteristic's term. The reasons on that side also include being a real thing, being knowable, and being expressible, and the examples also include the ear, sound, and my own nature, and so on, therefore, these reasons and examples should also be used to explain the inference in detail. In order to show those detailed inferences, therefore, from the ultimate truth, I do not observe form because it is a real thing, like the ear and so on. Similarly, from the ultimate truth, I do not observe form because it is knowable, like sound and so on. Similarly, from the ultimate truth, I do not observe form because it is expressible, like my own nature and so on. These all explain that they are also the subject, the thing to be established, the establishing thing, and the example.
Tibetan
་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་དག་གིས་ནི་ལྟ་བ་པོ་བདག་གཟུགས་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །གཟུགས་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཅི་རིགས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་གཟུགས་ལྟ་བ་པོ་བདག་གི་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་སྟོན་ཏེ། དོན་དམ་པར་གཟུགས་བདག་གི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པར་གཟུགས་བདག་གི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པར་གཟུགས་བདག་གི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བདག་གི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་དག་གིས་ནི་གཟུགས་ལྟ་བ་པོའི་བདག་གི་ཡུལ་ མ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཕ་རོལ་པོ་ན་རེ་དབུ་མ་པ་ལ་དོན་དམ་པར་ཐ་སྙད་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་རང་ལ་མ་གྲུབ་པའི་བདག་ཕྱོགས་སུ་བྱས་པས་ཕྱོགས་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་གཞི་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང༌། །བདག་གི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་དཔེའི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དབུ་མ་པའི་དམ་བཅས་པ་དང༌། ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་དང་དཔེ་མ་གྲུབ་པའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ་ཞེས་ཟེར་བའི་ཕྱོགས་སྔ་མ་ཁོང་ནས་དབྱུང་བ་དེའི་ལན་དུ་འདིར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དམ་བཅས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཡང་མེད་དེ་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་དང༌། སྤྱིས་ཁས་བླངས་པའི་བདག་ཕྱོགས་སུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་དང༌། དེའི་ཆོས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང༌། དཔེ་ཉིད་དུ་ཡང་དེ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་དོན་དམ་པར་སྟ་རེ་ལ་སོགས་པ་མ་གྲུབ་པས་དཔེ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བ་དང་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ་སྔར་ཕ་རོལ་པོས་ཕྱོགས་སྔ་མ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་སྐབས་སུ་དཔེར་ན་གཅོད་པ་པོས་སྟ་རེས་གཅད་པར་བྱ་བ་ཤིང་གཅོད་པར་བྱེད་ཀྱི་སྟ་རེ་ཉིད་ཀྱིས་གཅོད་པར་མི་བྱེད་པ་བཞིན་ཏེ། དེས་ན་མིག་གིས་ལྟ་བར་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་རིགས་པས་དཔྱད་ན་དོན་དམ་པར་གཅོད་པ་པོ་བདག་དང་གཅོད་པའི་བྱེད་པ་སྟ་རེ་དང་གཅད་པར་བྱ་བ་ཤིང་མ་གྲུབ་པས་ཁྱེད་ཀྱི་དཔེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།། །།བམ་པོ་སུམ་ཅུ་པ། འདིར་ཁ་ཅིག་ན་རེ་ལྟ་བ་
Chinese
如是次第配合，那些比量则显示了能见者我并不见色。对于色也应如是随其所宜地宣说，这显示了色不是能见者我的境，胜义中色不是我的境，因为是事物，譬如耳等。同样，胜义中色不是我的境，因为是所知，譬如声等。同样，胜义中色不是我的境，因为是所说，譬如我的自性。如是配合，那些比量则显示了色不是能见者的我的境。 如果对方说，对于中观派来说，因为胜义中没有名言，并且以自方不成立的我作为宗，因此宗不成立，并且因为是所说，因此作为理由的因不成立。并且，如我的自性般宣说的比喻的法也因为不成立，中观派的立宗以及宗和宗法及比喻有不成立的过失。为了回答从心中提出的那前述的对方的观点，在此处进行解释本身就没有立宗等的过失，因为是依著名言的谛实，并且以共同承认的我作为宗，并且显示了它的法，并且在比喻本身中也如是安立。如是，胜义中斧头等不成立，因此也没有比喻，因此不是对已成立者进行成立，这是总结和量之果，以前对方安立前述的对方观点时，譬如砍伐者用斧头砍伐所砍之物木头，但斧头本身并不砍伐，因此眼睛不见，那不是对已成立者进行成立。如是，如果以理分析，胜义中砍伐者我与砍伐的工具斧头和所砍之物木头不成立，因此你们没有比喻，因此我不是对已成立者进行成立。 第三十品。此处有些人说，见
English
Having arranged them in order, those inferences show that the seer, the self, does not see form. Similarly, one should speak of form as appropriate, which shows that form is not the object of the seer, the self. Ultimately, form is not the object of the self, because it is a thing, like the ear and so on. Similarly, ultimately, form is not the object of the self, because it is knowable, like sound and so on. Similarly, ultimately, form is not the object of the self, because it is expressible, like the self-nature of the self. Having combined them in this way, those inferences show that form is not the object of the seer's self. If the opponent says that for the Madhyamika, because there are no terms in the ultimate sense, and because the self, which is not established in one's own system, is taken as the subject, therefore the subject is not established, and because it is expressible, therefore the basis of the reason is not established. And also, because the example, which is stated as being like the self-nature of the self, is not established, the Madhyamika's proposition, as well as the subject, the property of the subject, and the example, have the fault of not being established. In order to answer that aforementioned opponent's view that was brought forth from within, the explanation here itself does not have the fault of the proposition and so on, because it is based on the truth of conventional terms, and because the self that is commonly accepted is taken as the subject, and because its property is shown, and because it is established in the example itself. Thus, ultimately, the axe and so on are not established, therefore there is no example, therefore it is not establishing what is already established, this is the conclusion and the result of valid cognition, formerly when the opponent established the aforementioned opponent's view, for example, a cutter cuts wood, which is to be cut, with an axe, but the axe itself does not cut, therefore the eye does not see, that is not establishing what is already established. Thus, if analyzed with reason, ultimately the cutter, the self, and the tool of cutting, the axe, and the object to be cut, the wood, are not established, therefore you have no example, therefore I am not establishing what is already established. Thirtieth fascicle. Here, some say that seeing