Tibetan
་གཉིས་ཀྱིས་གཅིག་གིས་གཅིག་བསལ་བས་གཉི་ག་མི་འགྲུབ་བོ་ཞེས་ཟེར་བའི་ཚིག་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་ཅེས་ཟེར་བ་དེའི་ལན་དུ་འདིར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས། གཉི་ག་བཀག་པས་འདོད་པ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། འདི་ལྟར་དབུ་མ་པ་ནི་ཕྱོགས་དེ་ དག་གཉི་ག་དགག་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ནི་དེ་ལྟར་མེ་དང་བུད་ཤིང་དག་གིས་བདག་དང་ཉེ་བར་བླང་བ་དང༌། བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་རྣམས་རྣམ་པ་དུ་མར་གཅིག་པ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པ་ན་སྨྲ་བ་པོ་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་པ་མི་མཁས་པ་བཞིན་དུ་མཁས་པར་རློམ་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་གང་དག་བདག་ཀྱང་ཉེ་བར་བླང་བ་དེ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ན་བདག་ཡིན་ནོ་ཞེའམ། ཉེ་བར་བླང་བ་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེའམ། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱང་གང་གིས་དགག་པའི་རྒྱུ་དེ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། དངོས་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེའམ་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་གཅིག་པ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་དེ་དག་ནི། བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བསྟན་པའི་དོན་ལ་མཁས་པ་ཡིན་པར་སློབ་དཔོན་གྱི་ཞལ་སྔ་ནས་མི་དགོངས་སོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དཔྱད་ན་དོན་དམ་པར་གཅིག་པ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་མི་འཐད་དེ། མི་འཐད་དུ་ཟིན་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐ་སྙད་ཀྱི་དབང་གིས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པ་དག་གིས་བཀའ་སྩལ་པ་ལ། ཁ་ཅིག་གིས་དེ་དག་ནི་དོན་དམ་པའོ་སྙམ་དུ་རིག་ནས་ཆོས་རྣམས་དེ་ལྟར་སྤྲོས་པ་མེད་ཀྱང་སྤྲོས་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་པར་སློབ་དཔོན་གྱིས་དགོངས་པ་ན། གང་དག་བདག་དང་དངོས་པོ་རྣམས། །དེ་བཅས་ཉིད་དང་ཐ་དད་པར། །སྟོན་པ་དེ་དག་བསྟན་དོན་ལ། །མཁས་སོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་མེ་དང་བུད་ཤིང་དག་གིས་དཔྱད་ན་དོན་དམ་པར་བདག་དང་ཉེ་བར་བླང་བ་དང༌། བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་རྣམས་གཅིག་པ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་མི་འཐད་དོ། །དེ་ལྟར་དོན་དམ་པར་མི་འཐད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཐ་སྙད་ཀྱི་དབང་གིས་དགོས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་བརྗོད་པ་དག་གིས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །སུས་བཀའ་སྩལ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཏེ་སྟོན་པ་ཐུགས་རྗེ་ཅན་གྱིས་སོ། །གང་གི་དབང་གིས་བཀའ་སྩལ་ཞེ་ན། ཐ་སྙད་ཀྱི་དབང་གིས་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་ལུགས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་དབང་གིས་སོ། ། དགོས་པའི་དོན་ཅིའི་ཕྱིར་བཀའ་སྩལ་ཞེ་ན། འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་བརྟེན་ནས་ལྷག་པའི་སེམས་སྐྱེ་ཞིང་ལྷག་པའི་སེམས་ལ་བརྟེན་ནས་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྱིས་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་དང༌། སྦྱོར་བའི་ལམ་དང་རྣམ་པར་དག་པའི་ལམ་རྣམས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དག་བཀའ་སྩལ་ཞེ་ན། བདག་དང་ཉེ་བར་བླང་བ་དང་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་རྣམས་གཅིག་པ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་ཅེས་ཐ་སྙད་གདགས་པ་དེ་དག་གོ །བརྗོད་པ་གང་དག་གིས་བཀའ་སྩལ་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པ་དག་གིས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ལྟར་བཀའ་སྩལ་པ་ལ་ཁ་ཅིག་གིས་དེ་དག་ནི་དོན་དམ་པའོ་སྙམ་དུ་རིག་ནས་ཆོས་རྣམས་དེ་ལྟར་དོན་དམ་པར་གཅིག་པ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྤྲོས་པ་མེད་ཀྱང་སྤྲོས་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་པར་སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་དགོངས་པ་ན་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་འདི་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་འདིའི་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་སྨྲ་བ་པོ་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་པ་མི་མཁས་བཞིན་དུ་མཁས་པར་རློམ་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་གང་དག །བདག་དང་ཉེ་བར་བླང་བ་དེ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ན་བདག་ཡིན་གྱི་འབའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བདག་དང་ཉེ་བར་བླང་བ་དག་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དང་བདག་ལས་ཉེ་བར་བླང་བ་ཐ་དད་དོ་ཞེས་བདག་དང་ཉེ་བར་བླང་བ་དག་གཞན་ཉིད་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དང༌། མེ་དང་བུད་ཤིང་དང༌། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང༌། ཡན་ལག་དང་ཡན་ལག་ཅན་དང༌། ཡོན་ཏན་དང་ཡོན་ཏན་ཅན་དང༌། མཚན་ཉིད་དང་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱང་བུད་ཤིང་གང་གིས་མེར་གདགས་པའི་བུད་ཤིང་དེ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ན་མེ་ཡིན་གྱི་འབའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མེ་དང་བུད་ཤིང་དག་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དང༌། མེ་ལས་བུད་ཤིང་དག་ཐ་དད་དོ་ཞེས་མེ་དང་བུད་ཤིང་དག་གཞན་ཉིད་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དང༌། རྒྱུ་གང་གིས་འབྲས་བུར་གདགས་པའི་རྒྱུ་དེ་དང་ བཅས་པ་ཉིད་ན་འབྲས་བུ་ཡིན་གྱི་འབའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དང༌། འབྲས་བུ་ལས་རྒྱུ་ཐ་དད་དོ་ཞེས་
Chinese
说是“二者以一者遣除一者，则二者皆不成立”之语。为了回答如是说，此处以解释者之身份说，以二者遮止故，所欲成就故，无有错谬。如是，中观派是欲遮止彼等二者之故。如今，如是火与木柴等，对于我与近取，以及瓶与氆氇等事物，以多种方式，若一性与异性不合理，则如非思辨自性之语者，如同不智者一般，对于自诩为智者之傲慢者，或者我与近取彼者为一体耶？或者与近取彼者为异体耶？事物亦与以何者遮止之因彼者为一体耶？是事物耶？或者与彼者为异体耶？如是显示一性与异性彼等，导师并不认为是善逝教义之智者，为了显示此义，因此，如是观察，则胜义中一性与异性不合理。虽已成不合理，然薄伽梵以世俗之力量，为了调伏有情之戒律，以及为了圆满成就禅定与智慧等功德之聚，以彼等世间所称扬者而作开示。然有者认为彼等是胜义谛，如是诸法虽无有戏论，然作戏论，导师认为此不合理。何者我与事物等，与彼一体及异体，显示彼等教义者，不思彼等为智者。如是说，因此，如是若以火与木柴等观察，则胜义中我与近取，以及瓶与氆氇等事物，一性与异性不合理。如是胜义中虽已成不合理，然以世俗之力量，为了需要之义，以世间所称扬之言说而作开示，应如是连结。谁作开示耶？薄伽梵，即导师大悲者。以何者之力量作开示耶？以世俗之力量。
English
It is said that "if one eliminates the other, then neither is established." To answer this, the commentary here states that there is no fault because the desired is accomplished by blocking both. Thus, the Madhyamikas want to negate both of those sides. Now, in this way, if it is unreasonable for fire and firewood, etc., to be the same or different in many ways for the self and what is closely grasped, and for things like pots and cloths, then like an unskilled person who is not of a speculative nature, those arrogant ones who boast of being wise, is the self one with what is closely grasped, or is it different from what is closely grasped? Are things also one with the cause that negates them? Are they things, or are they different from that? Those who show oneness and otherness in this way are not considered by the teacher to be skilled in the meaning of the Sugata's teachings. Therefore, if we examine it in this way, oneness and otherness are not reasonable in the ultimate sense. Even if it is unreasonable, the Bhagavan, by the power of convention, teaches the beings to be tamed with discipline, and for the sake of perfectly accomplishing the accumulation of qualities such as samadhi and wisdom, he teaches with those things that are famous in the world. However, some think that these are the ultimate truth, and although the dharmas are without elaboration, they elaborate them, which the teacher thinks is unreasonable. Those who show the self and things as one with or different from that, do not think that those who show the meaning of the teachings are wise. Thus it is said, therefore, if we examine it in this way with fire and firewood, etc., then in the ultimate sense, the self and what is closely grasped, and things like pots and cloths, are not reasonable as one or different. Even if it is unreasonable in the ultimate sense, it is said that by the power of convention, for the sake of the necessary meaning, he teaches with the words that are famous in the world. Who teaches? The Bhagavan, the compassionate teacher. By what power does he teach? By the power of convention.
Chinese
是因为对世俗谛的安立方式进行辨析的缘故。 为什么要宣说呢？是为了使所调伏的众生能够如实地成就戒律、禅定和智慧等功德之聚。因为依靠增上戒律能够生起增上心，依靠增上心能够生起增上慧，像这样次第地通过资粮道、加行道和清净道等所摄的所有的功德之聚都能够如实地成就。宣说了什么呢？就是对我和所取、瓶子和氆氇等事物安立为“一”和“异”的这些名言。通过什么言辞宣说的呢？是通过世间上流行的说法宣说的。这样宣说之后，有些人认为这些是胜义谛，从而对诸法作这样的分别，认为在胜义谛中，本来没有“一”和“异”等戏论，却要强加戏论，这是不合理的。因此，导师龙树菩萨想到这一点，就说了这个偈颂。这个偈颂的概括意义是：那些说话者，不是具有思辨本性，而是像不精通的人一样，自以为是精通的傲慢者，他们说“我和所取在一起才是‘我’，单独就不是”，这样就把我和所取显示为一体；又说“所取和‘我’是不同的”，这样就把我和所取显示为他体；还有，火和木柴，因和果，支分和有支分，功德和有功德，体性和体性的基础等事物也是一样，他们说“用什么木柴来点燃火，这个木柴和火在一起才是火，单独就不是”，这样就把火和木柴显示为一体；又说“木柴和火是不同的”，这样就把火和木柴显示为他体；又说“用什么因来产生果，这个因和果在一起才是果，单独就不是”，这样就把因和果显示为一体；又说“果和因是不同的”，
English
It is because of the way conventional truth is established. Why is it taught? It is to enable the beings to be tamed to truly accomplish the accumulation of qualities such as morality, samadhi, and wisdom. Because relying on higher morality can generate higher mind, and relying on higher mind can generate higher wisdom, and so on, all the accumulations of qualities included in the path of accumulation, the path of application, and the path of purification can be truly accomplished. What is taught? It is the terms "one" and "other" that are applied to things such as self and what is taken, pot and cloth. What words are used to teach? It is taught through the words that are popular in the world. After teaching in this way, some people think that these are the ultimate truth, and thus make such distinctions about the dharmas, thinking that in the ultimate truth, there are no elaborations such as "one" and "other," but they insist on elaborating, which is unreasonable. Therefore, the teacher Nagarjuna thought of this and spoke this verse. The summarized meaning of this verse is: those speakers who are not of a speculative nature, but are arrogant people who pretend to be knowledgeable when they are not, they say, "I am with what is taken, but not alone," thus showing that I and what is taken are one; and they say, "What is taken is different from 'I,'" thus showing that I and what is taken are other; also, fire and wood, cause and effect, parts and whole, qualities and qualified, characteristics and the basis of characteristics, etc., are the same. They say, "What wood is used to ignite the fire, that wood and the fire together are fire, but not alone," thus showing that fire and wood are one; and they say, "Wood and fire are different," thus showing that fire and wood are other; and they say, "What cause is used to produce the effect, that cause and the effect together are the effect, but not alone," thus showing that cause and effect are one; and they say, "The effect and the cause are different,"