Tibetan
ཇུག་བསྡུ་བ་ཡིན་པར་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དཔེར་ན་བ་ལང་ངོ་སྙམ་པའི་བློ་ནི་རྟ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་གཞན་མེད་པའི་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་ན་བ་ལང་གི་བློ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་བ་ལང་གི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་པ་རྟ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་དེའི་ཡུལ་བ་ལང་གི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་པ་རྟ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ལ་ནི་སོ་སོར་མ་བརྟགས་པར་འགོག་ པའི་ཚུལ་གྱིས་འགག་པ་ཡོད་པས། རྟ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་འགག་པ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་སོ་སྙམ་པའི་བློ་ཡང་རོ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་གཞན་མེད་པའི་གཟུགས་མཐོང་ན་གཟུགས་ཀྱི་བློ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་པ་རོ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས། དེའི་ཡུལ་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་པ་རོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ལ་ཡང་སོ་སོར་མ་བརྟགས་པར་འགོག་པའི་ཚུལ་འགག་པ་ཡོད་པས་རོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ཡང་འགག་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འདི་སྐད་བསྟན་ཏེ་དེ་དག་གི་གཞུང་ལས་སྒྲའི་དོན་ནི་གཞན་སེལ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་བརྗོད་པའི་དུས་ན་དེས་རྟ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་གཞན་ཐམས་ཅད་བསལ་བས་རྟ་ལ་སོགས་པ་གཞན་བསལ་བ་དེ་དག་གི་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་དག་ལ་ནི་སོ་སོར་མ་བརྟགས་པར་འགོག་པའི་ཚུལ་གྱིས་འགག་པ་ཡོད་པས་རྟ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་འགག་པ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་བརྗོད་པའི་དུས་ན་དེས་ཀྱང་རོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་གཞན་ཐམས་ཅད་བསལ་བས་རོ་ལ་སོགས་པ་གཞན་བསལ་བ་དེ་དག་གི་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་དག་ལ་ཡང་སོ་སོར་མ་བརྟགས་པར་འགོག་པའི་ཚུལ་གྱིས་འགག་པ་ཡོད་པས། རོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ཡང་འགག་པ་ཡོད་དོ། །སྒྲའི་དོན་གཞན་སེལ་བ་དེ་སྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་བློ་ནི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དེ་མཐོང་ན་དེའི་བློ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་རྟ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་གཞན་མེད་པའི་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་ན་བ་ལང་གི་བློ་སྐྱེ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་ཅི་ལྟར་བ་ལང་གི་བློས་བ་ལང་མཐོང་ན་བ་ལང་གི་བློ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་བ་ལང་གི་བློ་ནི་བ་ལང་གི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་པ་རྟ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས། བ་ལང་གི་བློས་ཀྱང་ཡུལ་བ་ལང་མ་གཏོགས་པར་རྟ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་གཞན་ཐམས་ཅད་བསལ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་བློས་ཀྱང་གཟུགས་མཐོང་ན་གཟུགས་ཀྱི་བློ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་བློ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་པ་རོ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་གཟུགས་ཀྱི་བློས་ཀྱང་ཡུལ་གཟུགས་མ་གཏོགས་པ་རོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་གཞན་ཐམས་ཅད་བསལ་ཏོ། །ཅི་ལྟར་གཟུགས་ཀྱི་བློ་ བདག་ཉིད་ལས་གཞན་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱིས་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་ཕ་རོ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་གཞན་ཐམས་ཅད་སེལ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་སྒྲ་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱིས་ཀྱང་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་པ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་གཞན་ཐམས་ཅད་སེལ་བར་བྱེད་པས་སྒྲའི་དོན་ནི་གཞན་སེལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་སྐད་ཅེས་ཟེར་བ་དེའི་ལན་དུ་འདིར་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་དེ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། གཞན་སེལ་བ་སྨྲ་བ་དག་གི་གཏན་ཚིགས་དེ་མཐོང་ན་དེའི་བློ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་དེ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ཅི་ལྟར་མ་གྲུབ་ཅེ་ན། དེ་མཐོང་ན་དེའི་བློ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་དེའི་དོན་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་གཟུགས་ལ་སྙེགས་ཏེ། གཟུགས་དེ་མཐོང་ན་གཟུགས་དེའི་བློ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་དེས་གཟུགས་ཀྱི་བློ་དེ་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པར་སྒྲུབ་ན་ནི་འོ་ན་དེ་ལྟ་ན་གཟུགས་མཐོང་ཞིང་གཟུགས་ཀྱི་བློ་སྐྱེ་བ་དེ་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པར་མི་རུང་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཡོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པར་འགྱུར་བས་དེས་ན་གཟུགས་ཀྱི་བློ་ནི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བར་བསྒྲུབས་པ་དེ་མི་འགྲུབ་པས་གཏན་ཚིགས་དེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་གཟུགས་ཀྱི་བློ་ནི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བར་སྒྲུབ་ན་ནི་དེས་ན་གཟུགས་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་མི་རུང་ལ་གཟུགས་ཀྱི་བློ་སྐྱེ་ཞེས་བྱར་ཡང་མི་རུང་སྟེ་འདི་ལྟར་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་ཞིག་སྐྱེ་བས། དེས་ན་ཅི་ལྟར་སྒྲ་ལ་མིག་གི་བཟུང་བ་ཉིད་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བློ་ལ་ཡང་གཟུགས་མཐོང་བ་ཡང་མེད་ལ་གཟུགས་ཀྱི་བློ་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་པས་དེ་ལྟ་ན་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་བློ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་བློ་ཡོད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་རོ་ལ་སོག
Chinese
应当按照次第结合起来。例如，认为“这是牛”的心识，当见到没有马等自性的阴影等时，会产生牛的心识，因为它是以牛的自性为境，没有其他的马等，所以它的境是除了牛的自性以外，没有马等事物，对于这些没有分别观察而以遮止的方式存在着断灭。如同没有马等事物存在断灭一样，认为“这是色”的心识，当见到没有味等自性的色时，会产生色的心识，因为它是以色的自性为境，没有其他的味等，所以它的境是除了色的自性以外，没有味等事物，对于这些也以没有分别观察而以遮止的方式存在着断灭，所以对于没有味等事物也存在着断灭。他们这样说。这样显示说，在他们的论典中，声音的意义是遣除他者，例如，在说“牛”这个声音的时候，它遣除了所有其他的马等事物，因此，遣除了马等其他事物，对于那些没有事物，没有分别观察而以遮止的方式存在着断灭，所以对于没有马等事物存在着断灭。同样，在说“色”这个声音的时候，它也遣除了所有其他的味等事物，因此，遣除了味等其他事物，对于那些没有事物，没有分别观察而以遮止的方式存在着断灭，所以对于没有味等事物也存在着断灭。成立声音的意义是遣除他者的量是，色的心识是以自性以外没有他者的境，因为见到它就会产生它的心识，例如，如同见到没有马等自性的阴影等时，会产生牛的心识一样。也就是说，如同牛的心识见到牛时，会产生牛的心识，因此，牛的心识是以牛的自性以外没有马等的境，所以牛的心识也遣除了境，除了牛以外的所有其他的马等事物，同样，色的心识见到色时，会产生色的心识，因此，色的
English
It should be combined in order. For example, the mind that thinks "This is a cow," when seeing shadows, etc., that do not have the nature of horses, etc., the mind of a cow arises, because it is an object with the nature of a cow, without other horses, etc. Therefore, its object is other than the nature of a cow, without things like horses, etc. For those, without separate observation, there is cessation in the manner of prevention. Just as there is cessation of the absence of things like horses, etc., the mind that thinks "This is form," when seeing form that does not have the nature of taste, etc., the mind of form arises, because it is an object with the nature of form, without other tastes, etc. Therefore, its object is other than the nature of form, without things like tastes, etc. For those, too, without separate observation, there is cessation in the manner of prevention, so there is also cessation for the absence of things like tastes, etc. They say so. Showing in this way, in their treatises, the meaning of sound is the elimination of others. For example, when the sound "cow" is spoken, it eliminates all other things like horses, etc. Therefore, it eliminates other things like horses, etc. For those who have no things, without separate observation, there is cessation in the manner of prevention, so there is cessation for the absence of things like horses, etc. Similarly, when the sound "form" is spoken, it also eliminates all other things like tastes, etc. Therefore, it eliminates other things like tastes, etc. For those who have no things, without separate observation, there is cessation in the manner of prevention, so there is also cessation for the absence of things like tastes, etc. The valid cognition that establishes that the meaning of sound is the elimination of others is that the mind of form is an object without others besides its own nature, because seeing it will produce its mind, for example, just as seeing shadows, etc., that do not have the nature of horses, etc., will produce the mind of a cow. That is to say, just as when the mind of a cow sees a cow, the mind of a cow arises, therefore, the mind of a cow is an object without horses, etc., other than the nature of a cow, so the mind of a cow also eliminates the object, all other things like horses, etc., except for the cow, similarly, when the mind of form sees form, the mind of form arises, therefore, the mind of form
Chinese
识是与色之自性相异，是无有味等境之有境，因此色的识也排除了境色以外的味等其他一切事物。如何色的识以自性以外无有的有境，排除与色之自性相异的他味等其他一切事物，同样，色的声以自性以外无有的有境，也排除与色之自性相异的声等其他一切事物，因此声的意义就是排除他者。他们这样说。为了回答他们这样说，这里注释者说：那是不合道理的。为什么那不合道理呢？因为他自己说了，那个理由不成立。说排除他者的人的理由是，见到那个就生起那个的识，因为他自己说了，那个理由不成立，所以是不合道理的。如何不成立呢？见到那个就生起那个的识，这个理由的意义是什么？如果那个词指的是色，见到那个色就生起那个色的识，如果这个理由成立，那么如果这样，见到色并且生起色的识，那是不可能是自性以外无有的有境的。因为会变成具有色的自性的有境，因此色的识不是自性以外无有的有境，这样成立是不成立的，所以理由是不合道理的。或者如果成立色的识是自性以外无有的有境，那么就不能说见到色，也不能说生起色的识，因为这样会生起一个什么都没有的有境的识。因此，就像声音没有被眼睛抓住一样，识也没有见到色，也没有生起色的识，这样一来，对于什么都没有的有境的识来说，也没有色的自性的识，因此相对于有色的自性的识来说，味等。
English
Consciousness is different from the nature of form, it is a container of objects without taste, etc. Therefore, the consciousness of form also excludes all other things such as taste, etc., except for the object form. How does the consciousness of form, with its container having nothing other than its own nature, exclude all other things such as other tastes that are different from the nature of form? Similarly, the sound of form, with its container having nothing other than its own nature, also excludes all other things such as sound that are different from the nature of form. Therefore, the meaning of sound is to exclude others. They say that. In order to answer their saying that, here the commentator says: That is not reasonable. Why is that not reasonable? Because he himself said that the reason is not established. The reason of those who say to exclude others is that seeing that, the consciousness of that arises, because he himself said that the reason is not established, so it is not reasonable. How is it not established? What is the meaning of the reason that seeing that, the consciousness of that arises? If that word refers to form, seeing that form, the consciousness of that form arises, if this reason is established, then if so, seeing form and the arising of the consciousness of form, that cannot be a container having nothing other than its own nature. Because it will become a container having the nature of form, therefore the consciousness of form is not a container having nothing other than its own nature, thus establishing it is not established, so the reason is not reasonable. Or if it is established that the consciousness of form is a container having nothing other than its own nature, then it cannot be said that form is seen, nor can it be said that the consciousness of form arises, because in this way a consciousness of a container that has nothing will arise. Therefore, just as sound is not grasped by the eye, consciousness also does not see form, nor does the consciousness of form arise. In this way, for the consciousness of a container that has nothing, there is also no consciousness of the nature of form, therefore, relative to the consciousness of having the nature of form, taste, etc.