Tibetan
མས་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་པ་བསྟན་པ་མཚུངས་པ་ལ་བྱའོ་ཞེས་ཟེར་ན་ནི་དེ་ལྟ་ན་ཁས་བླངས་པ་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་མངོན་པ་ལས། རྟེན་མཚུངས་མིག་ནི་གཟུགས་རྣམས་ལྟ། །དེར་རྟེན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ལ་འདིར་བརྟེན་པ་མཚུངས་པའི་མིག་ཉིད་ཕྱོགས་སུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ཁས་བླངས་པ་ལ་གནོད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། མིག་ནི་གཟུགས་ལ་མི་ལྟ་ཞིང༌། །ཡིད་ནི་ཆོས་རྣམས་མི་ཤེས་ཏེ། །གང་ལ་འཇིག་རྟེན་མི་འཇུག་པ། །དེ་ནི་དམ་པའི་བདེན་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པར་མིག་གཟུགས་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་པར་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྒྱས་པ་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་གྲུབ་པས་དོན་དམ་པར་བརྟེན་པ་མཚུངས་པའི་མིག་ནི་གཟུགས་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་དེ། མིག་ གི་དབང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དེ་དང་མཚུངས་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྲགས་པའི་གནོད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། དམ་བཅས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ཉེ་བར་བཟུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དང། ལན་བཏབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁ་ཆེ་བ་དག་ན་རེ། མིག་ནི་ལྟ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དེ། ལྟ་བའི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དམ་བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། དགག་པ་སྨྲས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གཞན་དག་ན་རེ་ཁ་ཆེ་བ་དག་གིས་སྨྲས་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་མར་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་ནི་སྐད་ཅིག་ཡིན་པས་བྱ་བ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་དེ་ཉིད་དེ་ལས་གཞན་པ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །མདོ་སྡེ་པ་དག་ན་རེ། འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་མིག་ཀྱང་ལྟ་བར་མི་བྱེད་ལ། གཞན་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། མདོ་སྡེ་ལས་མིག་དང་གཟུགས་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེའོ་ཞེས་གསུངས་པས་ཁྱེད་མིག་ལྟ་བར་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །སྐྱེ་བ་བཀག་པ་ཁོ་ནས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། ཁས་བླངས་པ་ལ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་མདོ་སྡེའི་དོན་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་དང༌། དོན་དམ་པར་མདོ་སྡེའི་དོན་ལ་རིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མིག་དང་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་བཀག་པའི་ཕྱིར་དང། མིག་དང་གཟུགས་དག་གི་ལྟ་བ་པོ་དང༌། ལྟ་བ་ཉིད་བཀག་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཁྱད་པར་མི་སྲིད་པས་ཆོག་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཉན་པའི་སྐྱེ་བོའི་བློ་གྲོས་དབྱེ་བར་འདོད་པས་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་བཤད་པར་བྱའོ། །ལྟ་བ་རང་གི་བདག་ཉིད་ན། །དེ་ནི་དེ་ལ་མི་ལྟ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུ་བསྟན་ནས། གང་ཚེ་བདག་ལ་མི་ལྟ་བ། །དེ་གཞན་དག་ལ་ཇི་ལྟར་ལྟ། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་ཉེ་བར་གཞག་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བརྟག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་བསལ་བར་འདོད་པས་སྦྱོར་བའི་ཚིག་དག་བྱའོ། །དེ་ལ་གང་དག་མིག་ནི་མ་ཕྲད་ པ་འཛིན་པའོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་གི་ཕྱིར་ལྟ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཤེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་དག་གིས་རྟོག་ཆེན་དག་ལས་ཤེས་པ་བཞིན་ཏེ། རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་ནི་རང་གི་བདག་ཉིད་མི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པར་མིག་ནི་ཡུལ་མ་ཕྲད་པ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྣ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པར་གཟུགས་ནི་མིག་གི་དབང་པོ་ཡུལ་མ་ཕྲད་པར་འཛིན་པའི་གཟུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དྲི་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་པ་དང༌། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒྲའི་ཚུལ་ཉེ་བར་བཟུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དག་གི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཀྱང་ཕྱོགས་གཉི་ག་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་བརྗོད་པར་བྱ་ཞིང་སྦྱོར་བའི་ཚིག་ཅི་རིགས་པ་རྒྱས་པར་བྱའོ། །ཡང་ན་དོན་དམ་པར་མིག་ནི་ཡུལ་མ་ཕྲད་པ་འཛིན་པ་ཡིན་པར་མི་འདོད་དེ། ད་ལྟར་གྱི་ཡུལ་མངོན་སུམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྣ་ཚོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་མིག་ནི་ཡུལ་མ་ཕྲད་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་བར་དུ་ཆོད་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྩོལ་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དང༌། དུས་ཐ་དད་པ་མེད་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། རང་ལས་ལྷག་པའི་ཡུལ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། དཔེར་ན་ཡིད་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་མ་ཕྲད་པ་འཛིན་པ་ནི་གཟུགས་བར་དུ་ཆོད་པ་འཛིན་པའི་དོན་ཡིན་ལ། གཟུགས་བར་དུ་ཆོད་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཡིན་པས
Chinese
如果说对于眼睛不看事物也应当同样地说明，那么这样一来，就会对承诺造成损害。因为在《法蕴论》中说：“所依相同眼观色，彼所依非为识。”所以这样说。在此，是因为以所依相同的眼睛本身作为一方的缘故。对于已成立的进行论证也不是，对于承诺也不会造成损害。因为（经中）说：“眼不观色，意不识法，于何世间不生，彼是胜义谛。”因为（我们）并没有承诺胜义谛中眼睛会看事物。并且，由于已经说明了如何扩展推理，因此，由于那已成立，所以在胜义谛中，所依相同的眼睛不会看事物，因为它是眼睛的官能，例如和它相同的事物一样。或者，由于它是具有形色的官能，就像耳朵一样，因为已经这样遮止了。对于名声的损害也不会有，因为以坚持所承诺的特殊之处，并没有舍弃它，并且已经回答过了。克什米尔人说：眼睛本身就是看，因为它是看的作者。有些人说：那是不合理的，因为它是承诺的意义的一部分，并且没有随同，并且已经说过了反驳。另一些人说：克什米尔人所说是不合理的，因为对于说刹那存在的人来说，由于是刹那，所以行为是不合理的。对于说非刹那存在的人来说，也是同样，因为那本身不合理地成为与它不同的事物。经部师说：由于诸行没有作用，所以眼睛也不看，其他也不是。那么是什么呢？经中说，依靠眼睛和色，产生眼识，所以你们说眼睛不看，这只是对已成立的进行论证。仅仅遮止产生，眼识是不合理的，因此不是对已成立的进行论证。对于承诺也不会造成损害，因为已经承诺了符合世俗谛的经部的意义，并且在胜义谛中
English
If it is said that it should be similarly stated that the eye does not see objects, then in that case, it would be detrimental to the commitment. Because it is said in the Abhidharma: "The eye, with the same basis, sees forms, the consciousness is not based there." Therefore, it is said so. Here, it is because the eye itself, with the same basis, is taken as one side. Arguing for what is already established is not, and it will not cause harm to the commitment. Because it is said (in the scripture): "The eye does not see forms, the mind does not know dharmas, in what the world does not enter, that is the ultimate truth." Because we have not committed that the eye sees objects in the ultimate truth. Moreover, since it has been explained how to expand the inference, therefore, since that has been established, in the ultimate truth, the eye with the same basis does not see objects, because it is the faculty of the eye, just like something similar to it. Or, because it is a faculty with form, like the ear, because it has been thus prevented. There will also be no harm to reputation, because by adhering to the particularity of what is promised, it has not been abandoned, and it has already been answered. The Kashmiris say: The eye itself is seeing, because it is the agent of seeing. Some say: That is unreasonable, because it is part of the meaning of the commitment, and it does not follow, and the refutation has already been stated. Others say: What the Kashmiris say is unreasonable, because for those who say that moments exist, action is unreasonable because it is momentary. For those who say that non-moments exist, it is also the same, because that itself unreasonably becomes something different from it. The Sutra masters say: Since actions have no function, the eye also does not see, and neither does anything else. So what is it? The Sutra says that relying on the eye and forms, eye consciousness arises, so you say that the eye does not see, this is only arguing for what is already established. Merely preventing arising, eye consciousness is unreasonable, therefore it is not arguing for what is already established. It will also not cause harm to the commitment, because the meaning of the Sutra, which is in accordance with conventional truth, has been committed, and in the ultimate truth
Chinese
因为那个道理不成立的缘故。因为遮止了眼和色的生处之生的缘故，以及眼和色等的观看者和观看本身被遮止的缘故，所以它的差别是不可能成立的，这样就足够了。然而，因为想要区分听者的智慧，所以将略说一部分。观看自身之自性，那是不看彼性。以这句如同先前一样，不看自己的自性，这被显示为宗派的法。何时不看自，彼如何观其他。以此为了要成立所要证成的法，为了要安立，因为想要排除其他由他者完全观察的分别，所以要说结合的词句。对此，有些人说眼是执取未接触者，对于那些人来说，观看是了解之义，譬如国王们从大臣那里了解一样，因为不看自己的自性之故。理由的意义是不了解自己的自性。究竟而言，眼不是执取未接触之境，因为不看自己的自性之故，譬如鼻等。同样，究竟而言，色不是眼根执取未接触之境的所取，因为是从地水火风四大所变化之故，譬如气味等。不看自己的自性以及从四大变化，这是因为近取了相的语势之故，也因为理由有障碍等之故，对于两个方面都要说随后的比量，并且要详细地阐述各种相应的结合词句。或者，究竟而言，不应许眼是执取未接触之境，因为是现在的现量境之故，譬如各种事物。如果说眼是执取未接触之境，因为执取中间有间隔的色，以及没有不同的努力，以及没有不同的时间而执取，以及执取胜过自己的境，譬如如意宝一样，那也不好，因为在此，执取未接触者就是执取中间有间隔的色之义，而且执取中间有间隔的色之故的意义也是同样的
English
Because that reason is not established. Because the birth of the sense-sphere of eye and form is prevented, and because the viewer and the viewing itself of the eye and form etc. are prevented, therefore its difference cannot be established, and that is enough. However, because it is desired to distinguish the wisdom of the listeners, a small part will be explained. Viewing one's own self-nature, that is not seeing that. With this sentence, just as before, not seeing one's own self-nature, this is shown as the dharma of the tenet. When one does not see oneself, how does one see others? With this, in order to establish the dharma to be proven, in order to establish it, because it is desired to eliminate other discriminations that are completely observed by others, therefore the words of combination should be spoken. To this, some say that the eye grasps the uncontacted, for those people, viewing is the meaning of understanding, just as kings understand from ministers, because they do not see their own self-nature. The meaning of the reason is not understanding one's own self-nature. Ultimately, the eye is not grasping the uncontacted object, because it does not see its own self-nature, like the nose etc. Similarly, ultimately, form is not the object grasped by the eye sense-organ grasping the uncontacted object, because it is transformed from the four great elements, like smell etc. Not seeing one's own self-nature and transforming from the four great elements, this is because the manner of the characteristic word is closely taken, and also because the reason has obstacles etc., for both sides, the subsequent inference should be spoken, and the corresponding combining words should be elaborated in detail. Or, ultimately, it should not be admitted that the eye is grasping the uncontacted object, because it is the present manifest object, like various things. If it is said that the eye is grasping the uncontacted object, because it grasps the form with an interval in between, and because it grasps without different effort, and because it grasps without different time, and because it grasps an object superior to itself, like a wish-fulfilling jewel, that is not good either, because here, grasping the uncontacted is the meaning of grasping the form with an interval in between, and the meaning of grasping the form with an interval in between is also the same.