Tibetan
་ནི་འགོག་པ་དང༌། །ལམ་ཉིད་དེ་དག་མཐོང་བ་ཡིན། །གང་གིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མཐོང་བ་དེས་ཆོས་བཞི་པོ་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པ་དང༌། ལམ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་དག་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་བརྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་བཞི་པའོ།། །།འདིར་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་འདི་དག་ཀུན་སྟོང་ན། །འབྱུང་བ་མེད་ཅིང་འཇིག་པ་མེད། །གང་ཞིག་སྤོང་དང་འགག་པ་ལས། །མྱ་ངན་འདའ་བར་འགྱུར་བར་འདོད། །གལ་ཏེ་འགྲོ་བ་འདི་དག་ཀུན་སྟོང་ན་དེ་ལྟ་ན་འབྱུང་བ་མེད་ཅིང་འཇིག་པ་མེད་དོ། །དེ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་སྤོང་བ་དང་འགག་པ་ལས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་བར་འདོད་དེ། སྤོང་བ་དང་འགག་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །སྟོང་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བ་དང་ཕུང་པོ་འགག་པ་ལས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་འདི་ཀུན་མི་སྟོང་ན། །འབྱུང་བ་མེད་ཅིང་འཇིག་པ་མེད། །གང་ཞིག་སྤོང་དང་འགག་པ་ལས། །མྱ་ངན་འདའ་བར་འགྱུར་བར་འདོད། །གལ་ཏེ་འགྲོ་བ་འདི་དག་ཀུན་མི་སྟོང་ན། དེ་ལྟ་ན་འབྱུང་བ་མེད་ཅིང་འཇིག་པ་མེད་དོ། །དེ་དག་མེད་ པའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་སྤོང་བ་དང་འགག་པ་ལས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་བར་འདོད་དེ། སྤོང་བ་དང་འགག་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རིམ་པ་འདིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མི་འཐད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སྤངས་པ་མེད་པ་ཐོབ་མེད་པ། །ཆད་པ་མེད་པ་རྟག་མེད་པ། །འགག་པ་མེད་པ་སྐྱེ་མེད་པ། །དེ་ནི་མྱ་ངན་འདས་པར་འདོད། །དེའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་གདགས་སོ། །ཡང་གཞན་ཡང༌། མྱ་ངན་འདས་པ་དངོས་པོ་མིན། །རྒ་ཤིའི་མཚན་ཉིད་ཐལ་བར་འགྱུར། །རྒ་ཤི་འཆི་བ་མེད་པ་ཡི། །དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རེ་ཞིག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཡིན་པར་གྱུར་ན། རྒ་ཤིའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒ་ཤི་མེད་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་གཞན་ཡང། གལ་ཏེ་མྱ་ངན་འདས་དངོས་ན། །མྱ་ངན་འདས་པ་འདུས་བྱས་འགྱུར། །དངོས་པོ་འདུས་བྱས་མ་ཡིན་པ། །འགའ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡོད་མ་ཡིན། །གལ་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དངོས་པོ་ཡིན་ན་དེའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འདུས་བྱས་སུ་འགྱུར་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་འདུས་བྱས་མ་ཡིན་པ་ནི་འགའ་ཡང་
Chinese
是为能见彼等之灭谛与道谛。何人若见缘起，彼亦能见痛苦、集起、灭除与道谛，是为四圣谛。名为观察圣谛之论，即第二十四品。 此处说： 若此一切皆空性，则无生亦无灭。 由何者之舍弃与止灭，而欲证得寂灭？ 若此等有情一切皆是空性，则彼即无生亦无灭。 彼等既无，则由何者之舍弃与止灭，而欲证得寂灭耶？以舍弃与止灭皆不应理之故。 是故非如是也。 若非空性，则由舍弃烦恼与止灭蕴聚，亦能证得寂灭矣。 此处说： 若此一切皆非空，则无生亦无灭。 由何者之舍弃与止灭，而欲证得寂灭？ 若此等有情一切皆非空性，则彼即无生亦无灭。 彼等既无 故由何者之舍弃与止灭，而欲证得寂灭耶？以舍弃与止灭皆不应理之故。 如是当知以此次第，寂灭不应理也。 那么，应是如何耶？ 无所舍亦无所得， 无所断亦无恒常， 无所灭亦无所生， 彼即是寂灭。 是故当知寂灭之体性即如是也。 又， 寂灭非是事物， 将成衰老死亡之体性， 无有衰老死亡之， 事物是不存在。 略言之，寂灭于一切种皆非事物。 若成事物，则将成具有衰老死亡之体性。 何以故？以无有衰老死亡之事物是不存在之故也。 又， 若寂灭是事物， 则寂灭将成有为法， 非有为法之事物， 任何亦如何皆无有。
English
is to see those cessation and path. Whoever sees dependent arising also sees those four truths: suffering, origin, cessation, and path. This is called the examination of the noble truths, which is the twenty-fourth chapter. Here it is said: If all these are empty, there is no arising and no destruction. From what abandonment and cessation does one desire to attain nirvana? If all these beings are empty, then there is no arising and no destruction. Since they do not exist, from what abandonment and cessation does one desire to attain nirvana? Because abandonment and cessation are not reasonable. Therefore, it is not so. If it is not emptiness, then by abandoning afflictions and ceasing aggregates, one can also attain nirvana. Here it is said: If all this is not empty, there is no arising and no destruction. From what abandonment and cessation does one desire to attain nirvana? If all these beings are not empty, then there is no arising and no destruction. Since they do not exist, from what abandonment and cessation does one desire to attain nirvana? Because abandonment and cessation are not reasonable. Therefore, one should understand that nirvana is not reasonable in this order. So, what should it be like? There is no abandonment and no attainment, There is no cessation and no permanence, There is no cessation and no birth, That is called nirvana. Therefore, one should know that the nature of nirvana is like that. Also, Nirvana is not a thing, It will become the nature of old age and death, There is no old age and death, Things do not exist. Briefly, nirvana is not a thing in any way. If it becomes a thing, it will become the nature of old age and death. Why? Because there is no thing without old age and death. Also, If nirvana is a thing, Then nirvana will become conditioned, A thing that is not conditioned, There is nothing at all.
Tibetan
ཇི་ལྟར་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་གཞན་ཡང༌། གལ་ཏེ་མྱ་ངན་འདས་དངོས་ན། །ཇི་ལྟར་མྱང་འདས་དེ་བརྟེན་མིན། །དངོས་པོ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པ། །འགའ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དངོས་པོ་ཡིན་པར་འདོད་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་མི་འཐད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ། འོ་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་མྱ་ངན་འདས་དངོས་མིན། །དངོས་མེད་ཇི་ལྟར་རུང་བར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ཡིན་པར་མ་གྱུར་བས་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པར་གྱུར་ན། དངོས་ པོ་མེད་པ་ཡང་རབ་ཏུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། །།དབུ་མའི་རྩ་བའི་འགྲེལ་པ་བུདྡྷ་པཱ་ལི་ཏ། །བམ་པོ་བཅུ་པ་སྟེ་ཐ་མའོ། །ཡང་གཞན་ཡང༌། གང་ལ་མྱ་ངན་འདས་དངོས་མིན། །དེ་ལ་དངོས་མེད་ཡོད་མ་ཡིན། །གང་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དངོས་པོ་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེ་ལ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དེ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་གཞན་ཡང༌། གལ་ཏེ་མྱ་ངན་འདས་དངོས་མིན། །ཇི་ལྟར་མྱང་འདས་དེ་བརྟེན་མིན། །གང་ཞིག་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པའི། །དངོས་མེད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་འདོད་ན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་མི་འཐད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །སྨྲས་པ། འོ་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱ། བཤད་པ། འོང་བ་དང་ནི་འགྲོ་བའི་དངོས། །རྟེན་ཏམ་རྒྱུར་བྱས་གང་ཡིན་པ། །དེ་ནི་བརྟེན་མིན་རྒྱུར་བྱས་མིན། །མྱ་ངན་འདས་པ་ཡིན་པར་བསྟན། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་རྟོགས་པས་འོང་བ་དང་འགྲོ་བའི་དངོས་པོ་ཕུང་པོ་རྣམས་རྟེན་ཏམ་རྒྱུར་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པས་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ཞིང༌། རྒྱུར་བྱས་པ་མ་ཡིན་པས་ཕུང་པོ་རྣམས་མི་འབྱུང་བ་ནི། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །ཡང་གཞན
Chinese
因为无论如何也不存在啊。还有，如果涅槃是实有，为何涅槃不是依赖的呢？没有依赖的事物，任何也不存在啊。如果认为涅槃是实有，那么说涅槃不是依赖的，这不合理。为什么呢？因为没有依赖的事物，任何也不存在。因此，涅槃不是实有。这里说：那么涅槃是没有实有的。这里说：如果涅槃不是实有，如何能成为非实有呢？如果涅槃不是实有，那么就不是非实有。为什么呢？因为如果实有完全成立，那么非实有也完全成立。这是《中观根本慧论释·佛护论》的第十卷，也就是最后一卷。还有，对于谁来说涅槃不是实有，对于他来说非实有不存在。对于谁来说认为涅槃是实有，对于他来说非实有是不存在的。像这样，凡是实有的，都不应被称为非实有。因此，涅槃也不是非实有。还有，如果涅槃不是实有，为何涅槃不是依赖的呢？凡是依赖的，非实有是不存在的。如果认为涅槃不是实有，那么说涅槃不是依赖的，这不合理。为什么呢？因为凡是依赖的非实有，任何也不存在。因此，涅槃也不是非实有。说：那么涅槃应该如何说呢？说：来和去的实有，作为所依或因的任何事物，那不是依赖，不是因，涅槃被显示。因为颠倒未证悟，来和去的实有，蕴等作为所依或因的任何事物，那因为颠倒，不是依赖，不是因，蕴等不生起，这就是涅槃被显示。
English
Because it does not exist in any way. Furthermore, if Nirvana is real, how can Nirvana not be dependent? There is nothing that is not dependent. If one believes that Nirvana is a real entity, then it is unreasonable to say that Nirvana is not dependent. Why? Because there is nothing that is not dependent. Therefore, Nirvana is not a real entity. Here it is said: Then Nirvana is non-existent. Here it is said: If Nirvana is not real, how can it be non-real? If Nirvana is not real, then it is not non-real. Why? Because if reality is fully established, then non-reality is also fully established. This is the tenth volume, the last volume, of the Commentary on the Root Verses of the Middle Way by Buddhapālita. Furthermore, for whom Nirvana is not real, for him non-reality does not exist. For whom it is believed that Nirvana is real, for him non-reality does not exist. Like this, whatever is real should not be called non-real. Therefore, Nirvana is also not non-real. Furthermore, if Nirvana is not real, why is Nirvana not dependent? Whatever is dependent, non-reality does not exist. If one believes that Nirvana is not real, then it is unreasonable to say that Nirvana is not dependent. Why? Because whatever is dependent non-reality, nothing exists. Therefore, Nirvana is also not non-real. Said: Then how should Nirvana be described? Said: The reality of coming and going, whatever is taken as a basis or cause, that is not dependent, not a cause, Nirvana is shown to be. Because of not realizing the perversion, the reality of coming and going, the aggregates, etc., whatever is taken as a basis or cause, that, because of perversion, is not dependent, not a cause, the aggregates do not arise, this is Nirvana shown to be. Furthermore
Tibetan
་ཡང༌། འབྱུང་བ་དང་ནི་འཇིག་པ་དག །སྤང་བར་སྟོན་པས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ཕྱིར་མྱ་ངན་འདས་པ་ནི། །དངོས་མིན་དངོས་མེད་མིན་པར་རིགས། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་དག་སྤང་པར་བཀའ་སྩལ་པས་དེའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་དངོས་པོ་ཡང་མ་ཡིན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར་རིགས་སོ། །འདིར་སྨྲས་པ། འོ་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉི་ག་ཡིན་ནོ། །འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་མྱ་ངན་འདས་པ་ནི། །དངོས་ དང་དངོས་མེད་གཉིས་ཡིན་ན། །དངོས་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག །ཐར་པར་འགྱུར་བ་དེ་མི་རིགས། །གལ་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉི་ག་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ཐར་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་བས་དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་གཉིས་དུས་གཅིག་ཏུ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་གཞན་ཡང༌། གལ་ཏེ་མྱ་ངན་འདས་པ་ནི། །དངོས་དང་དངོས་མེད་གཉིས་ཡིན་ན། །མྱ་ངན་འདས་པ་མ་བརྟེན་མིན། །དེ་ནི་གཉིས་ལ་བརྟེན་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉིས་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉིས་ལ་བརྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་མི་འདོད་པས་དེའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉི་ག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་གཞན་ཡང་འདིའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་མྱ་ངན་འདས་པ་ནི། །དངོས་དང་དངོས་མེད་གཉིས་ཡིན་ན། །མྱ་ངན་འདས་པ་འདུས་མ་བྱས། །དངོས་དང་དངོས་མེད་འདུས་བྱས་ཡིན། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉི་ག་ཡིན་པར་མི་འཐད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཡིན་ལ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉིས་ནི་འདུས་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་འདིས་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉི་ག་ཡིན་པར་མི་རིགས་སོ། །འདིར་སྨྲས་པ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉི་ག་ཡང་མ་ཡིན་གྱི་གང་ལ་དེ་གཉིས་ཡོད་པ་དེ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་མྱ་ངན་འདས་པ་ལ། །དངོས་དང་དངོས་མེད་གཉིས་ཡོད་ན། །དེ་གཉིས་གཅིག་ལ་ཡོད་མིན་ཏེ། །སྣང་བ་དང་ནི་མུན་པ་བཞིན། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉིས་ཡོད་པར་ཡང་མི་འཐད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕན་ཚུན་
Chinese
又，生起和坏灭，如来教示要断除。因此，涅槃不是实有，也不是非实有，这样才合理。世尊教示要断除生起和坏灭，因此，涅槃既不是实有，也不是非实有，这样才合理。这里有人说：那么，涅槃就是实有和非实有二者。这里解释说：如果涅槃是，实有和非实有二者，那么，实有和非实有，成为解脱是不合理的。如果涅槃是实有和非实有二者，那么，实有和非实有就成了脱，这是不合理的，因为互相矛盾的二者不可能同时存在。又，如果涅槃是，实有和非实有二者，那么，涅槃就不是不依赖的，因为它是依赖于二者的。如果涅槃是实有和非实有二者，那么涅槃就成了不是不依赖的，因为涅槃是依赖于实有和非实有二者的。这是不希望的，因此说涅槃是实有和非实有二者是不合理的。又，因为这个原因也是不合理的：如果涅槃是，实有和非实有二者，那么，涅槃就是非造作的，实有和非实有是造作的。涅槃不应该是实有和非实有二者。为什么呢？因为涅槃是非造作的，而实有和非实有二者是造作的。因此，由于这种原因的差别，涅槃也不应该是实有和非实有二者。这里有人说：涅槃既不是实有，也不是非实有，而是那二者所存在的地方才是涅槃。这里解释说：如果涅槃中，有实有和非实有二者，那么，那二者不可能存在于一个事物中，就像光明和黑暗一样。涅槃中有实有和非实有二者也是不合理的，为什么呢？因为互相
English
Furthermore, the arising and destruction, the Tathagata taught to abandon. Therefore, nirvana is reasonably neither real nor unreal. The Blessed One taught to abandon arising and destruction, therefore, nirvana is reasonably neither real nor unreal. Here someone says: Then, nirvana is both real and unreal. Here it is explained: If nirvana is, both real and unreal, then, real and unreal, becoming liberation is unreasonable. If nirvana is both real and unreal, then real and unreal become liberation, which is unreasonable, because two mutually contradictory things cannot exist simultaneously. Also, if nirvana is, both real and unreal, then, nirvana is not independent, because it depends on both. If nirvana is both real and unreal, then nirvana becomes not independent, because nirvana depends on both real and unreal. This is undesirable, therefore it is unreasonable to say that nirvana is both real and unreal. Also, for this reason it is unreasonable: If nirvana is, both real and unreal, then, nirvana is unconditioned, real and unreal are conditioned. Nirvana should not be both real and unreal. Why? Because nirvana is unconditioned, while real and unreal are conditioned. Therefore, due to this difference in cause, nirvana should not be both real and unreal. Here someone says: Nirvana is neither real nor unreal, but the place where those two exist is nirvana. Here it is explained: If in nirvana, there are both real and unreal, then, those two cannot exist in one thing, like light and darkness. It is also unreasonable to have both real and unreal in nirvana, why? Because mutually