Tibetan
ས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལས་གཏན་དུ་བའི་ཐ་དད་པ་ཉིད་འདི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཐོག་མ་མེད་པའི་མ་རིག་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་རྣམས་སུ་སྣང་ངོ༌། །གང་གི་ཚེ་མ་རིག་པ་མེད་པས་རང་གི་ངོ་བོས་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་མ་རིག་པ་ལོག་ཀྱང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་རྣམས་ལ་ཅི་ལྟར་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་དོན་བསྡུས་པ་ལས་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་གསུངས་པ། གཟུགས་ནི་གཞན་དུ་འཛིན་པ་སྟེ། །རྣམ་པ་གང་གིས་སྟོང་ཉིད་ཀྱི། །གང་ཕྱིར་མེད་ཉིད་སྣང་བ་ནི། །ད་ནི་མ་རིག་པས་སྤྲུལ་པ། །མེད་པ་སྣང་བ་ནུས་ཉིད་ཀྱིས། །དེ་ནི་མ་རིག་པ་ཞེས་བརྗོད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །ཐ་དད་པའི་རྣམ་པར་ཐལ་བར་གཡེང་བ་སྔར་བཀག་ཀྱང་གོ་སྐབས་གཞན་དུ་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་འདི་ཆོས་ཀྱི་མི་དམིགས་པ་དེ་ཡེ་ཤེས་གང་གིས་ཀྱང་ཅི་ཞིག་རྟོགས་པ་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་མ་ཡིན་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་ཡེ་ཤེས་དེ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་དང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ངོ་བོར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །མ་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་ འདས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་དེ་ལྟར་ཅི་ལྟར་བརྗོད། ཆོས་ཀྱང་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་རི་བོང་གི་རྭ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་མེད་པར་འགྱུར་བསམ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འཇིག་པ་མཉམ་པ་ཉིད་པས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འཇིག་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་མི་དམིགས་པའོ། །དེའི་མཉམ་པ་ཉིད་ནི་འཛིན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང་ངོ༌། །དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཚེ་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་ཉིད་ལ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་དམིགས་པར་གྱུར་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་དེ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཐོབ་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་མངོན་དུ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཉམ་པས་མཉམ་པའི་དམིགས་པར་བྱ་བ་དང་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོས་གནས་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་བརྗོད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བརྗོད་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཆོས་ཉིད་འདས། །ཡེ་ཤེས་གཉིས་མེད་ཚུལ་འཆང་བ། །རྣམ་པར་རྟོག་མེད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ལས་བྱེད་པ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ཡང་འཐད་པ་ཡིན་ཏེ་དགོངས་པ་དེ་ཉིད་ཇི་སྐད་དུ། སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་གྲགས་པའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་གསུངས་པ། གང་ཚེ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དེ་ཉིད་བློ་གྲོས་ཀྱང་ནི་སྐྱེ་བ་དང་བྲལ་བ། །དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ་དེ་ཡི་རྣམ་པ་བསྙེན་པའི་ཕྱིར་ཡང་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡེ་ཤེས་དེའི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བདག་ཉིད་གཅིག་དང་མེད་པ་ལ་བྱ་བ་འགའ་ཞིག་ཡོད་དམ་གང་གིས་དེའི་ངོ་བོ་ཐོབ་པ་ཅི་ཞིག་ཤེས་པར་འགྱུར་རམ་མ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་བྱེད་པ་མེད་པ་ཉིད་པས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདིར་བྱེད་པ་ནི་བྱ་བ་སྟེ་དེ་མེད་པས་བྱེད་པ་མེད་པའོ། །གལ་ཏེ་བྱ་བ་ཡང་མེད་ན་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་དང་ཡང་དག་པར་འདས་པ་རྫས་སོ་སོ་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཐོབ་པ་སྟེ་འོན་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་འདི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མིག་འཕྲུལ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་ཅི་ཞིག་རྟོག་གེ་ བའི་ཡུལ་གྱི་བྱ་བས་སུན་དབྱུང་བར་བྱ་བ་ཅི་ཞིག་ཡིན་ནམ་མ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཉིད་པས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མ་ལས། རང་འབྱུང་རྣམས་ཀྱིས་དོན་དམ་ལ། །འདིར་ནི་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགྲོ། །མིག་མེད་འོད་ཀྱིས་འབར་བ་ཡི། །ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་མཐོང་བ་མིན། །སངས་རྒྱས་ཁམས་དང་སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཡོན་ཏན་སངས་རྒྱས་ཕྲིན་ལས་ཏེ། །དག་པའི་སེམས་ཅན་གྱིས་ཀྱང་བསམ་བྱ་མིན། །འདི་ནི་འདྲེན་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན། །རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་འདི་ལ་ནི་མོས་པའི་བློ། །ཡོན་ཏན་ཚོགས་ཀྱི་སྣོད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན། །བསམ་མེད་ཡོན་ཏན་མངོན་དགའ་ལྡན་པའི་ཕྱིར། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་བསོད་ནམས་སྐྱེས་པ་ཟིལ་གྱིས་གནོན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བས་ན་འདིར་རྟོག་གེ་འཇུག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་ཅི་སྐད་དུ་གསུངས་པ། ཐུབ་དབང་བསྟན་ལས་ཤིན་ཏུ་རིང་པར་ཉམས་པ་དང༌། གང་ཞིག་རྟོག་གེའི་ལམ་གྱིས་ཆོས་ཉིད་ལ་བཏུད་པ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །སྐྱོན་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བལ་འཇུག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟག་ཏུ་དུའི་ཆོས་བསྟན་པས་གང་ཞིག་བྱ་བ་བྱས་པ་དེ་བསྟན་པ་ལ་དོན་ཡོད་པ་ཉིད་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའི་དོན་དུ་གསུངས་པ་ནི། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྟག་ཏུ་ངུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་འདུག་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་
Chinese
名为“地”者，此并非与空性等截然不同的存在。然而，它本身是胜义谛中存在的，由于无始以来无明的力量，显现为色等诸法的体性。当无明不存在，以自性见之时，无明虽已消失，然色等不存在之物又如何显现呢？如是说。即便如此，经由意义的概括，以多种方式证悟，如是宣说：色即执持为异体，以何种方式为空性？何故无有而显现，此乃无明之幻化。无有之显现，乃能力之故，此即名为无明。如是说。先前已遮止了陷入异体的歧途，然在其他场合也进行了遮止。若此为法之不可得，那么以何种智慧才能证悟？或者不能证悟？若能证悟，则智慧将成为实有，并陷入能取与所取的体性之中。若不能证悟，那么圆满正等觉的薄伽梵，以其证悟一切超世间法的圆满功德，又该如何称说？法亦将无法各自以自性而证知。般若波罗蜜多亦将如兔角般，变得极其虚无，如是思量而宣说。一切法皆为寂灭之平等性，如是说。一切法寂灭者，此即不可得。其平等性亦在于执持之智慧中。意义在于：当处于道之阶段时，智慧专注于一切法之空性，彼时，于自身亦专注于空性，于显现之时，亦获得空性之自性，否则，便不能称之为已证悟一切法之空性。因此，以平等性，称说以平等之所缘及能缘之体性而存在的智慧。因此宣说：超越了分别识之法性，持有无二智慧之体性，无分别而自然成就，乃三世诸佛之事业。如是说。此亦合理，其意在于
English
That which is called "earth," this is not an utterly distinct entity from emptiness and so forth. However, it itself exists in the ultimate truth, and due to the power of beginningless ignorance, it appears as the nature of forms and so forth. When ignorance is absent, and one sees with one's own nature, even though ignorance has vanished, how do things that do not exist, such as forms, appear? Thus it is said. Even so, through the summary of meaning, it is taught to realize in various ways, as it is said: Form is held as other, in what way is it emptiness? Why does non-existence appear? This is the illusion of ignorance. The appearance of non-existence is due to power, this is called ignorance. Thus it is said. Previously, the digression into the extreme of otherness has been prevented, but it has also been prevented in other situations. If this is the non-apprehension of phenomena, then with what wisdom is it realized, or not realized? If it is realized, then wisdom will become truly existent, and fall into the nature of grasper and grasped. If it is not realized, then how can the Bhagavan, the perfectly complete Buddha, be spoken of in such a way, with the perfection of realizing all transcendent phenomena? Phenomena also will not be able to be known individually by themselves. The Prajnaparamita will also become extremely non-existent like a rabbit's horn, so it is said, thinking in this way. All phenomena are the equality of complete destruction, thus it is said. That which is the complete destruction of all phenomena, this is non-apprehension. Its equality is also in the wisdom of grasping. The meaning is this: when, in the stage of the path, wisdom focuses on the emptiness of all phenomena, at that time, it also focuses on the emptiness of itself, and in the state of manifestation, it also obtains the nature of emptiness itself, otherwise, it is not said to have realized the emptiness of all phenomena. Therefore, with equality, that wisdom which abides in the nature of the object to be focused on and the subject that focuses is spoken of. Therefore it is said: Transcending the nature of discriminating consciousness, holding the nature of non-dual wisdom, spontaneously accomplished without discrimination, is the activity of the Buddhas of the three times. Thus it is said. This is also reasonable, the intention is that very
Chinese
如是说。导师月称尊者云：“何时生灭皆无，彼时智亦离生灭。彼时如是行者，为近彼相亦然。”如是说。彼智慧之空性与其一体，或无有，有何作用？或以何得其自性？云何得知耶？非也。如是说者，谓“一切法皆无作用性”。此处作用即是事业，无彼故无作用。若亦无事业，则空性是物之体性，且已真实超越，少分事物亦无。能执之智慧亦得其自性，然此出世间之智慧，所谓各各自证之法，此如幻术，何须以寻伺之境之作用而破斥耶？非也。如是说者，谓“一切法皆不可思议性”。是故大乘经续《宝性论》云：“自生者于胜义谛，于此唯以信而行。无目岂能见光耀，日轮光明照耀耶？佛性菩提佛功德，佛之事业佛行持，清净有情亦难思，此乃引导者之境。于胜者之此境，信解之心乃功德聚之器。无思功德现喜乐，一切有情福德生，胜过一切诸有情。”如是说。故于此处不应寻伺。圣者法称尊者云：“于能仁教法，极久已衰败，何者以寻伺道，导向法性。”如是说。为于无过失之法而入于寻求之菩萨，恒时以调伏之法教导，何者所作之事，乃为真实显示教法具有意义之义而说者，谓“其后菩萨摩诃萨常啼”等，如是安住时。
English
Thus it is said. The venerable master Chandrakirti said: "When there is no birth or death, then wisdom is also free from birth and death. At that time, such practitioners also approach that aspect." Thus it is said. That emptiness of wisdom and its oneness, or non-existence, what is the use? Or how to obtain its nature? How to know it? No. Thus it is said, "All dharmas are without action." Here, action is activity, and without it, there is no action. If there is no activity, then emptiness is the nature of things, and it has truly transcended, and there is no small amount of things. The wisdom that can grasp also obtains its nature, but this transcendental wisdom, the so-called self-realized dharma, is like magic, why should it be refuted by the action of the object of inquiry? No. Thus it is said, "All dharmas are inconceivable." Therefore, the Mahayana Sutra "Ratnagotravibhāga" says: "The self-born ones, in the ultimate truth, here only walk by faith. How can the blind see the light, the sun's disc shining? Buddha-nature, Bodhi, Buddha's merits, Buddha's activities, even pure beings are difficult to think about, this is the realm of the guides. In this realm of the victors, the mind of faith is the vessel of the accumulation of merits. The joy of the manifestation of unthinkable merits, the merits of all sentient beings, surpass all sentient beings." Thus it is said. Therefore, one should not inquire here. The venerable Dharmakirti said: "In the teachings of the Sage, it has been declining for a very long time, whoever leads to the nature of dharma by the path of inquiry." Thus it is said. For the Bodhisattva who enters into the search for the faultless dharma, constantly teaching with the method of taming, what is said by what is done, is to truly show the meaning of the teaching, saying "Then the Bodhisattva Mahasattva Sadāprarudita" etc., thus abiding.