Tibetan
གས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་གང་ཡང་ཐོབ་པར་བགྱིད་པའམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ལ་ཡང་འདྲེན་པ་པོ་མ་ཡིན་ཏེ་རྒྱུན་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་སྤོང་བར་བགྱིད་པ་མ་ལགས་ཏེ་རང་བཞིན་གྱིས་དབེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་བསམ་པར་བྱེད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅི་ལྟར་དབེན་པས་དབེན་པ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དབེན་པ་ཡིན་ན་ཅི་ལྟར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དབེན་པ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་མངོན་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འགྱུར་ཞེས་དྲི་བར་བྱེད་པ་ནི་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་གསུངས་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་གཅིག་དབེན་པ་དང་གཞན་དབེན་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་དེ་ལྟར་ན་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་འདི་གཉིས་ཀྱང་དབེན་པ་དེ་བས་ན་སྐྱོན་མེད་པའོ། །འདི་ཉིད་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཤེས་ཤིང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ཞེས་བརྗོད་པ་བསྟན་པར་བྱེད་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གསུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཡོངས་སུ་ རྒྱས་པར་བྱེད་པ་ནི། རབ་འབྱོར་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དག་པར་ཤེས་ན་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་གྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཉེ་བར་བསྡུ་བའོ། །མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབེན་པས་དབེན་པ་ལ་མངོན་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་ཡང་རྒྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་ཤིང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྔར་གསུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་བསྟན་པའི་དོན་ཉེ་བར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། དོན་ཟབ་མོ་ལ་སྤྱོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་སྤྱོད་པར་མི་ནུས་པའོ། །དཀའ་བ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ནུས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་ལྟོས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ལྟར་བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་དམིགས་པར་གྱུར་ན་དེ་ལྟ་ན་དཀའ་བའི་ཕྱིར་དཀའ་བ་བགྱིད་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་དམིགས་པ་མ་ཡིན་པ་མེད་པ་རྣམས་ལ་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པའི་དོན་དུ་དཀའ་བ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི
Chinese
不是破灭。无论获得什么法，都不是引向菩提的，因为是常住的，所以不是舍弃，因为自性是空性的，这样来思考。世尊，如何以空性而证得圆满正等觉？如果般若波罗蜜多和圆满正等菩提是空性的，那么如何以般若波罗蜜多在空性的圆满菩提上证得圆满正等觉？这样提问，世尊以“善哉善哉”等语作答：如果一个是空性的，另一个不是空性的，那么这样是不合理的，因为这两个都是空性的，所以没有过失。认识到这就是一切法空性的特征，并且证得圆满正等觉，这是在说明这一点。因为什么呢？这是在完整地阐释所说之义，如“善现，如果”等。如果如实了知，那么就会分别，而不是般若波罗蜜多。如“是故”等是总结。证得圆满正等觉也是不可能的，因为以空性在空性上证得圆满菩提是不合理的。证得菩提，也是因为认识到空性的特征，并且证得圆满正等觉，这是这样说的。为了显示先前所说之义，而作近一步的阐释，即“行于甚深义”，因为其他人不能行于此。所谓“难行”，是因为菩萨为了显现它而能够做到，但不是为了利益有情。如“我如何”等，如果有所执着，那么就会因为困难而行难行。因为一切法都不是执着的，对于无有者不执着，这意味着不是为了了知而行难行。
English
It is not destruction. Whatever Dharma is attained, it does not lead to Bodhi, because it is permanent, so it is not abandoned, because its nature is emptiness, thus one should contemplate. World Honored One, how can one awaken to complete and perfect enlightenment through emptiness? If the Prajnaparamita and complete and perfect Bodhi are empty, then how can the Prajnaparamita awaken to complete and perfect enlightenment on the empty complete Bodhi? Asking this, the World Honored One answered with "Excellent, excellent," etc.: If one is empty and the other is not empty, then it is not reasonable, because both are empty, so there is no fault. Knowing that this is the characteristic of emptiness of all Dharmas, and attaining complete and perfect enlightenment, this is to explain this point. Because of what? This is to fully explain the meaning of what was said, such as "Subhuti, if," etc. If one truly knows, then one will discriminate, but it is not Prajnaparamita. As "Therefore," etc. is a summary. Attaining complete and perfect enlightenment is also impossible, because it is unreasonable to attain complete Bodhi on emptiness with emptiness. Attaining Bodhi is also because one recognizes the characteristics of emptiness and attains complete and perfect enlightenment, this is what is said. In order to show the meaning of what was said earlier, a further explanation is made, that is, "acting in the profound meaning," because others cannot act in this. The so-called "difficult practice" is because the Bodhisattva is able to do it in order to manifest it, but not for the benefit of sentient beings. As "How I," etc., if there is attachment, then one will practice difficult practices because of the difficulty. Because all Dharmas are not attached, not being attached to those who do not exist, this means that it is not to practice difficult practices for the sake of knowing.
Tibetan
་དགོངས་པའོ། །གང་ཞིག་མངོན་སུམ་དུ་བགྱིད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ། །སླར་ཡང་གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཅེས་བྱ་བའོ། །གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བས་སོ། །དེ་བས་ན་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཅི་ཞིག་སྒྲུབ་པའམ་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། མི་ཞུམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྙེན་པར་མི་བྱེད་པ་སྟེ་འདིར་ནི་མདོར་བསྟན་པའོ། །འདིའི་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ནི་ཚིག་རྣམ་པ་དྲུག་གིས་སོ། །མི་འགོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་མ་ཉེས་གཤིན་པ་འབྲིང་མ་ཡིན་པའོ། །ཀུན་དུ་མི་ཞུམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལ་མཉེས་གཤིན་པ་ཆུང་བ་མ་ཡིན་པའོ། །ཡིད་ཕྱིར་ཕྱོགས་པར་མི་འགྱུར་པ་ནི་མཉེས་གཤིན་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་པའོ། །མི་དངང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལ་འདོར་བར་འདོད་པ་མ་ཡིན་པའོ། །ཀུན་ཏུ་ མི་སྐྲག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དོར་བ་མ་ཡིན་པའོ། །ཀུན་དུ་སྐྲག་པ་དང་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་བ་ནི་རྒྱུན་གྱིས་དོར་བ་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ལྟར་མི་དམིགས་པའི་སྤྱོད་པ་འདི་ལ་གལ་ཏེ་མི་ཞུམ་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡོན་ཏན་གྱིས་སྤྱོད་དོ། །ཡོན་ཏན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་དོགས་ནས་སེལ་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་སྤྱོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་གལ་ཏེ་སྤྱོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །ཉེ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཉེ་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །རིང་དུ་བསྲིངས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་རིང་དུ་བསྲིངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །འདི་ཙམ་གྱིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པར་ཡང་ཉི་ཚེ་བའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡོད་དེ་ཅི་ལྟར་འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིའོ། །དེ་རྣམས་ནི་བསྒོམ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་རྣམ་པ་བཞིས་ཀུན་ལས་རྣམ་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལས་གཞན་པས་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་རྣམས་ལ་རྟོག་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་བས་ན་དེ་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པར་བརྗོད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ཉི་ཚེ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསལ་བའི་དོན་དུ་ནམ་མཁའི་དཔེའོ། །སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་དེ་རྣམས་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང
Chinese
是那个意思。所谓“显现”是指菩萨。再次，所谓“什么”是指菩提。所谓“以什么”是指以般若波罗蜜多。因此，世尊说：“究竟菩提有什么可修或可做的吗？”，即世尊所说的“如果”等等。所谓“不退缩”是指不亲近，这里是简略的说明。对此的详细解释是通过六种词语。所谓“不畏惧”是指这里不是中等的未犯错者。所谓“完全不退缩”是指这里不是小的顺从者。所谓“心不退转”是指不是没有顺从者。所谓“不惊慌”是指这里不是想要舍弃者。所谓“完全 不害怕”是指不是舍弃。所谓“不变得完全害怕”是指不是经常舍弃。因此，对于这种无所缘的行持，如果不存在不退缩等等，那么菩萨就以功德行持般若波罗蜜多。由于怀疑功德的分别念产生三种形式，所以进行消除，其中行持的分别念是通过“如果行持”等等。近的分别念是通过“变得近”等等。长久延续的分别念是通过“长久延续”等等。仅仅通过这些，不分别的智慧就被称为般若波罗蜜多。对于没有颠倒和没有分别，也存在少许的不分别，比如圣声闻们。他们以修习自性的智慧，以四种不颠倒的方式完全区分痛苦等真谛。除此之外，对于恒常等等的颠倒不进行分别，因此也称其为不分别。因此，为了消除少许的分别念，使用了虚空的例子。菩萨们通过一切戏论不分别的智慧，他们也是无常等等。
English
That is the meaning. What is meant by "manifesting" refers to the Bodhisattva. Again, what is meant by "what" refers to Bodhi. What is meant by "by what" refers to by the Prajnaparamita. Therefore, the Blessed One said, "Is there anything to cultivate or do for complete Bodhi?", that is, what the Blessed One said, "If" and so on. What is meant by "not shrinking" refers to not approaching, here is a brief explanation. The detailed explanation of this is through six words. What is meant by "not fearing" refers to not being a medium non-offender here. What is meant by "completely not shrinking" refers to not being a small compliant here. What is meant by "the mind does not turn back" refers to not being without a compliant. What is meant by "not panicking" refers to not wanting to abandon here. What is meant by "completely not being afraid" refers to not abandoning. What is meant by "not becoming completely afraid" refers to not constantly abandoning. Therefore, for this practice of non-objectification, if there is no non-shrinking and so on, then the Bodhisattva practices Prajnaparamita with merits. Because of the doubt that the conceptualization of merits arises in three forms, it is eliminated, among which the conceptualization of practice is through "if practicing" and so on. The near conceptualization is through "becoming near" and so on. The long-extended conceptualization is through "long-extended" and so on. Only through these, the non-conceptual wisdom is called Prajnaparamita. For no reversal and no conceptualization, there is also a little non-conceptualization, such as the noble Shravakas. They, with the wisdom of the nature of meditation, completely distinguish the truths such as suffering in four non-reversed ways. Apart from that, they do not conceptualize the reversals such as permanence, therefore it is also called non-conceptual. Therefore, in order to eliminate a little conceptualization, the example of space is used. Bodhisattvas, through all the elaborations of non-conceptual wisdom, they are also impermanent and so on.