Tibetan
ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྣམ་པར་འཚེ་བའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ནང་གི་ཆོས་ལས་གྱུར་པའི་གནོད་པ་མེད་པ་ནི་ཁོན་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་སེམས་ཅན་གྱིས་བྱས་པའི་གནོད་པ་མེད་པ་ནི་འགྲན་ཟླ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕྱི་རོལ་དང་འདུ་བྱེད་ལས་གྱུར་པའི་གནོད་པ་མེད་པ་ནི་གནོད་པ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། འདོད་ཆགས་དང༌། དུག་དང༌། མེ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསམ་གཏན་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ། འདོད་པ་དག་ལས་དབེན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་འདོད་པ་དང༌། དངོས་པོ་ལ་འདོད་པ་དག་ལས་དབེན་པ་སྟེ། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ལས་དབེན་པ་དང༌། དམིགས་པ་ལས་དབེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལས་དབེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དག་ཉོན་མོངས་པའི་འདོད་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱོད་པར་གཏོགས་པ། ཆད་པས་གཅོད་པ་དང༌། མཚོན་གྱིས་འདེབས་པ་ དང༌། འཐབ་པ་དང༌། རྩོད་པ་དང༌། འགྱེད་པ་དང༌། གཡོའི་ཚིག་དང༌། གནོད་པ་དང༌། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལས་དབེན་པའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང༌། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དག་སྐྱོན་དུ་མ་མཐོང་བས། འདོད་པའི་གཉེན་པོ་དེ་གཉིས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་འདོད་པ་ལས་དབེན་པའམ། སྒྲིབ་པ་ལས་དབེན་པ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའོ། །འདོད་པའི་དོན་རྙེད་ནས་གནས་ངན་ལེན་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བས་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་ཏེ། ལས་སུ་རུང་བའི་ཕྱིར་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་དང་ལྡན་པའོ། །བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཚན་མ་དག་ལ་སྐྱོན་དུ་མཐོང་ནས་དེ་ལས་སེམས་བཟློག་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཚན་མ་ལ་སེམས་ཉེ་བར་འདོགས་ཤིང་གཡེང་བར་སྤྱོད་པའི་དམིགས་པ་དང་བྲལ་བར་བྱས་ནས་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་སྤྱོད་པའི་དམིགས་པ་ལ་ཚུལ་གཅིག་པས་ཞི་བ་དང་རབ་ཏུ་དང་བའི་སེམས་སུ་འཇོག་གོ །དེ་བས་ན་དེ་རྟོག་པ་དང༌། དཔྱོད་པ་དང་བྲལ་ཞིང་ནང་ཡོངས་སུ་དང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །དེ་དེ་ལྟར་སེམས་ཉེ་བར་འཇོག་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པས་གླགས་དང་བཅས་ཤིང༌། བར་ཆད་དང་བཅས་པའི་གནས་སྐབས་ལས་འདས་ནས་བསྒོམ་པ་གོམས་པས་གླགས་མེད་ཅིང་བར་ཆད་མེད་པའི་གནས་སྐབས་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ས་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །རྣམ་
Chinese
如是宣说。因为是种种损害的对治，所以没有从内部法产生的损害，名为无嗔。如是宣说。没有外境有情所作的损害，名为无敌。如是宣说。没有从外境和造作产生的损害，名为无害，因为没有贪欲和毒和火等损害的缘故。所谓的四禅，其中的离欲是指远离烦恼的欲和对事物的欲，因为远离了相应的和远离了所缘的缘故。远离罪恶不善之法是指那些从烦恼欲的因产生的，属于身语意恶行，包括用刑罚惩罚、用兵器刺伤、争斗、辩论、争吵、欺骗的语言、损害、说谎等等。因为没有见到分别念和伺察的过失，所以与这二者相应的欲的对治，是远离欲，或者因为生起了远离障碍，所以是从远离中产生的。获得欲的意义后，脱离一切恶趣，身心得到极大的调柔，因为堪能的缘故，具有喜和乐。第二禅是指见到与分别念俱和与伺察俱的等持的相的过失，从而从那上面转移心，对于没有分别念和没有伺察的等持的相，心靠近并且远离散乱的所缘，从而以一心行于所缘，以一种方式安住于寂静和极度调顺的心。因此说，那是远离了分别和伺察，并且内心完全调顺。如是安住心，从而超越了与分别念俱和与伺察俱，具有空隙和具有障碍的状态，通过串习禅定，将会获得没有空隙和没有障碍的状态。因此说，心续成为一体，名为地。种种
English
Thus it was said. Because it is the antidote to various harms, the absence of harm arising from internal Dharma is called being without anger. Thus it was said. The absence of harm done by external sentient beings is called being without rivals. Thus it was said. The absence of harm arising from external objects and actions is called being without harm, because there is no harm from desire, poison, fire, and so on. The so-called four dhyanas, of which detachment from desires means being detached from afflictive desires and desires for objects, because one is detached from what is in accordance with them and detached from the object of focus. Being detached from sinful and unwholesome dharmas means those that arise from the cause of afflictive desire, belonging to misconduct of body, speech, and mind, including punishing with penalties, stabbing with weapons, fighting, arguing, quarreling, deceptive words, harm, lying, and so on. Because one does not see faults in conceptualization and analysis, the antidote to desire that is in accordance with these two is detachment from desire, or because detachment from obscurations arises, it arises from detachment. Having obtained the meaning of desire, having separated from all bad migrations, body and mind become extremely subdued, and because of being capable, one possesses joy and happiness. The second dhyana refers to seeing faults in the characteristics of samadhi that are accompanied by conceptualization and analysis, thereby turning the mind away from that, and for the characteristics of samadhi that are without conceptualization and without analysis, the mind draws near and separates from the object of focus that is engaged in distraction, thereby abiding in a mind that is peaceful and extremely subdued in one way of engaging in the object of focus with one-pointedness of mind. Therefore, it is said that it is free from conceptualization and analysis, and the inner mind is completely subdued. Thus, by abiding the mind closely, one transcends the state of being accompanied by conceptualization and analysis, having gaps and having obstacles, and through familiarizing oneself with meditation, one will attain a state of being without gaps and without obstacles. Therefore, it is said that the mind stream becomes one, called ground. Various
Tibetan
པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་ཤིང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་དུ་སྤངས་པས་རྟོག་པ་མེད་པ་དཔྱོད་པ་མེད་པའོ། །བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ལ། དེ་དགའ་བའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་བཏང་སྙོམས་ལ་གནས་ཤིང་དྲན་པ་དང༌། ཤེས་བཞིན་ཅན་ཡིན་ཏེ་བདེ་བ་ལུས་ཀྱིས་མྱོང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བཏང་སྙོམས་སུ་གནས་པ་དང༌། བདེ་བ་མྱོང་བ་དག་འགལ་ལོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དེ་གཉིས་མི་འགལ་བར་སྒྲུབ་ བ་སྟོན་ཏེ། བསམ་གཏན་པ་དེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་དེ་དག་དང༌། དགའ་བ་ཡང་སྤངས་པས། བར་ཆད་མེད་པར་བཏང་སྙོམས་དང་ལྡན་པར་གནས་སོ། །དེ་ཡང་དགའ་བ་དང་ལྡན་པའི་འདུ་ཤེས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་གོ་སྐབས་མི་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱང་ནམ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡང་དང་ཡང་དུ་མི་བླང་བའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མང་དུ་གནས་སོ། །དེ་བས་ན་དྲན་པ་དང་ལྡན་ཞིང་ཤེས་བཞིན་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བཏང་སྙོམས་ལ་མང་དུ་གནས་པ་དེ་སེམས་གཡེང་བར་བྱེད་པའི་དགའ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཚོར་བ་སྤངས་ནས། དགའ་བ་མེད་པ་ཞི་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཚོར་བ་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ཡང་དེའི་ཚེ་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་དང༌། ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་ཚོར་བའི་བདེ་བ་དང༌། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་བདེ་བ་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་བས་ན་བདེ་བ་ལུས་ཀྱིས་མྱོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གང་དེ་དྲན་པ་དང་ལྡན་པ་བདེ་བ་ལ་གནས་པ་བཏང་སྙོམས་པའོ་ཞེས་བརྗོད་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་འོག་མ་གཉིས་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་བདེ་བ་དང༌། བཏང་སྙོམས་མེད་དོ། །གོང་མ་ལ་ནི་བཏང་སྙོམས་ཡོད་ལ་བདེ་བ་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་འདི་ཉིད་བདེ་བ་དང་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་གནས་ཡིན་པས་འཕགས་པ་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་བསམ་གཏན་པ་འདི་ཉིད་ལ་བཏང་སྙོམས་པ། བདེ་བ་ལ་གནས་པ། དྲན་པ་དང་ལྡན་པའོ་ཞེས་གཙོ་བོར་གསུངས་སོ། །བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལ་བདེ་བ་ཡང་སྤངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་དང་ལྡན་པའི་བདེ་བ་བསམ་གཏན་བཞི་པ་འདིས་སྤངས་པར་བསྟན་པའོ། །སྔ་ནས་སྡུག་བསྔལ་ཡང་སྤངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་གཉིས་པས་སྤངས་པ་ཡང་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པའོ། །སྔ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། ཡིད་བདེ་བ་ནུབ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ལ་དགའ་བ་སྤངས་པ་བསྟན་པའོ། །ཡིད་མི་བདེ་བ་ནུབ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་གཉིས་པས་སྤངས་པ་བསྟན་པའོ། །བཏང་སྙོམས་དང༌། དྲན་པ་དང༌། ཤེས་བཞིན་རྣམས་འདིར་ཤིན་ཏུ་རྣ
Chinese
由于完全舍弃了一切有寻有伺，因此是无寻无伺。第三禅中，由于远离了喜的贪欲，安住于舍，并且具有正念和正知，因为身体感受快乐，对于“安住于舍”和“感受快乐”二者是否相违，心中思考时，为了说明这二者并不相违，禅定者舍弃了有寻有伺以及喜，因此毫无障碍地安住于舍。并且，为了不分别忆念与喜相应的念头之机会，因此正念现前。修行者们也因为无论何时都不再接受，因此以智慧安住。因此称为具有正念和正知。如此安住于舍，舍弃了使心散乱的与喜相应的感受后，生起无喜、寂静、极寂静之感受，并且那时身体之身和意之身的感受之乐以及极度调柔之乐都会体验到。因此称为身体感受快乐。圣者们所说的“凡是具有正念、安住于快乐、是舍者”是指下二禅没有那样的快乐和舍，上禅有舍而没有快乐。因此，这第三禅是快乐和舍之处，因此圣者佛陀们以及佛陀的声闻们主要说这位禅定者是舍者、安住于快乐者、具有正念者。第四禅中“也舍弃了快乐”是指第四禅显示舍弃了与第三禅相应的快乐。“先前也舍弃了痛苦”是指也包括了第二禅所舍弃的。“先前”和“由于意乐的消失”是指第三禅中显示舍弃了喜。“由于不适意的消失”是指显示第二禅所舍弃的。舍、念和正知在此极为
English
Having completely abandoned all that is with investigation and with analysis, therefore it is without investigation and without analysis. In the third dhyana, because of being separated from the desire for joy, abiding in equanimity, and being mindful and possessing clear awareness, because the body experiences happiness, when thinking about whether "abiding in equanimity" and "experiencing happiness" are contradictory, in order to demonstrate that these two are not contradictory, the meditator abandons investigation and analysis as well as joy, therefore abides in equanimity without obstruction. Furthermore, in order not to distinguish the opportunity for thoughts associated with joy, therefore mindfulness is present. Practitioners also abide greatly in wisdom because they never accept it again at any time. Therefore, it is called having mindfulness and clear awareness. Thus abiding greatly in equanimity, having abandoned the feeling associated with joy that distracts the mind, a feeling of no joy, peaceful, and extremely peaceful arises, and at that time, the happiness of the body of form and the body of mind, as well as the happiness of extreme pliancy, will be experienced. Therefore, it is called experiencing happiness with the body. What the noble ones say, "Whoever has mindfulness, abides in happiness, is an equanimous one," means that the lower two dhyanas do not have such happiness and equanimity, and the upper dhyana has equanimity but no happiness. Therefore, this third dhyana is the place of happiness and equanimity, so the noble Buddhas and the Buddha's Shravakas mainly say that this meditator is an equanimous one, abiding in happiness, and possessing mindfulness. In the fourth dhyana, "also abandoned happiness" means that the fourth dhyana shows that it has abandoned the happiness associated with the third dhyana. "Previously also abandoned suffering" means that it also includes what was abandoned by the second dhyana. "Previously" and "due to the disappearance of mental pleasure" refer to showing the abandonment of joy in the third dhyana. "Due to the disappearance of unpleasantness" refers to showing what was abandoned by the second dhyana. Equanimity, mindfulness, and clear awareness are extremely