Tibetan
པའི་ཕྱིར་ཚོར་བ་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ནི་དངོས་པོ་མེད་ཅིང་བྱེད་པ་མེད་པ་དཔེ་དང་བཅས་པར་བསྟན་པའོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་དང་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་དངོས་པོ་མེད་ཅིང་སེམས་མེད་པས་ཅི་ཡང་མི་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །རྣམ་པར་སྒྲུབ་པས་སོ་སོར་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དོན་དམ་པར་དེ་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པས་བྱེད་པ་ པོ་མེད་ཀྱི། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྣང་བ་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་བསྒྲུབ་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གནང་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྔགས་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ནི། དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་ཅིང་སློབ་པ་ནི། དམིགས་པ་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་པས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །དེ་ལ་གནས་ཤིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་པ་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ཕྱག་གཡས་པས་གྱེན་དུ་བཏེག་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་མཉམ་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ནི། དེ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་མཐུ་དང་ཡོན་ཏན་ཆེ་བ་བསྟན་པའོ། །དགའ་བོ་གང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚད་གཟུང་བའམ། མཐའ་བཙལ་བར་འདོད་པ་ནི་ནམ་མཁའ་ཚད་གཟུང་བ་དང༌། མཐའ་བཙལ་བར་འདོད་དུ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དགའ་བོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཟད་པར་བྱ་བར་སེམས་པ་དེ་ནི་ནམ་མཁའ་ཟད་པར་བྱ་བར་སེམས་སུ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་ལྟར་ཡོན་ཏན་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པས། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོན་ཏན་ཚད་མེད་ཅིང་ཟད་མི་ཤེས་པ་དང༌། ཟད་པར་མི་འགྱུར་བ་བསྟན་པའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མ་ཟད་མི་ཟད་ཟད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནི་མ་ཟད་མི་ཟད་ཟད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཆོས་དེ་དག་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་ན། དེ་དག་ཟད་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་ག་ལ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ནི། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབའ་ཞིག་དངོས་པོ་མེད་དེ། ཚད་གཟུང་དུ་མེད་ཅིང་མི་ཟད་པར་མ་ཟད་ཀྱི། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ཐ
Chinese
因此，從「沒有感覺」到「沒有實體，沒有作為」之間，以譬喻的方式說明。例如，如同天空和幻化的人，沒有實體且沒有心識，因此什麼也不做一樣。以各種方式證成各自安住的自性，意思是：勝義諦上，因為沒有實體，所以沒有作者；但在世俗諦上，顯現僅僅是依賴於因和緣的聚合而已。像這樣行持的菩薩摩訶薩，就是行持般若波羅蜜多，從「佛陀所允許，佛陀所讚歎」之間，說明了如果像這樣了悟一切法沒有實體，那麼行持和修學般若波羅蜜多，就比所有有相的行持更為殊勝。安住在其中，如來、應供、正等覺佛陀們，用右手舉起三千大千世界，從「無等」到「不平等和相等」之間，說明了像這樣行持般若波羅蜜多的威力和功德很大。善哉！想要衡量或尋找般若波羅蜜多的邊際，就像想要衡量天空和尋找邊際一樣。為什麼呢？善哉！認為般若波羅蜜多可以窮盡，就像認為天空可以窮盡一樣。從這之間，說明了般若波羅蜜多具有如此巨大的功德，因此在世俗諦上，功德是無量無邊且無法窮盡的，並且不會窮盡。般若波羅蜜多不會窮盡，不會耗盡，不會窮盡，乃至一切相智也不會窮盡，不會耗盡，不會窮盡。如果這些法沒有生起，又怎麼會有窮盡呢？從這之間，說明了不僅僅是般若波羅蜜多沒有實體，無法衡量且不會窮盡，而且禪定波羅蜜多等等各種
English
Therefore, from "without feeling" to "without substance, without action," it is explained with metaphors that there is no substance and no action. For example, just as the sky and a person created by illusion have no substance and no mind, so they do nothing. The characteristic of abiding separately is proven in various ways, meaning that in the ultimate truth, because there is no substance, there is no agent; but in the conventional truth, appearance is merely dependent on the aggregation of causes and conditions. Thus, the Bodhisattva Mahasattva who practices in this way is practicing the Prajnaparamita. From "permitted by the Buddha, praised by the Buddha" it is explained that if one realizes that all dharmas are without substance, then practicing and studying the Prajnaparamita is more excellent than all practices with characteristics. Abiding in it, the Tathagatas, Arhats, Samyaksambuddhas, lift up this three-thousandfold great thousand world realm with their right hands, from "unequaled" to "unequal and equal," it is explained that the power and merit of practicing the Prajnaparamita in this way is great. O Joyful One, wanting to measure or seek the limit of the Prajnaparamita is like wanting to measure the sky and seek its limit. Why is that? O Joyful One, thinking that the Prajnaparamita can be exhausted is like thinking that the sky can be exhausted. From this, it is explained that the Prajnaparamita possesses such great merit, therefore, in the conventional truth, the merit is immeasurable and inexhaustible, and will not be exhausted. The Prajnaparamita is not exhausted, not depleted, will not be exhausted, and even all-knowingness is not exhausted, not depleted, will not be exhausted. If these dharmas do not arise, how can they be exhausted? From this, it is explained that not only is the Prajnaparamita without substance, immeasurable, and inexhaustible, but also the Dhyana Paramita and so on, all kinds of
Tibetan
མས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་ཐུག་གི་བར་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་བཞིན་དེ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྗགས་ཀྱི་ དབང་པོ་བཀྲམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། དགའ་བོ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གཟུངས་གང་བཟུང་བས། ཆོས་ཐམས་ཅད་གཟུང་བར་འགྱུར་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གཟུངས་བསྟན་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ནི། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་ཡོན་ཏན་མང་པོ་བཤད་པ། འཁོར་རྣམས་ཀྱིས་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤོ་བ་མི་གསུངས་པའི་རྟགས་སུ་ལྗགས་ཀྱི་དབང་པོ་བཀྲམ་སྟེ་བསྟན་ནམ། ངས་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཆེས་པར་གྱིས་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཟབ་མོ་འདི་དགེ་སློང་དང། དགེ་སློང་མ་དང༌། དགེ་བསྙེན་དང༌། དགེ་བསྙེན་མའི་འཁོར་བཞི་པོ་རྣམས་ལ་རྒྱ་ཆེར་སྟོན་ཅིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པའོ། །འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་པ་ལས་ལེའུ་ལྔ་བཅུ་པའོ།། །། ང་གཅིག་པ། ཡོངས་སུ་གཏད་པའི་ལེའུ། དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་འདི་སྙམ་དུ་གྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་མི་པས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ནི། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་ཟབ་ལ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་དེ་ལྟར་ཟབ་ན། དེ་དག་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཞུས་པ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་མི་པས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཟབ་མོ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཐབས་ཞུ་བའི་གླེང་བསླང་བའི་ཕྱིར་སྨྲས་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་ནམ་མཁའ་མི་ཟད་པའི་ཕྱིར། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མི་ཟད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་མེད་དེ། ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་མི་ཟད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །གསོལ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་སྟེ། དངོས་པོ་མེད་ན་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་ཞེས་ཞུས་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་གཟུགས་མི་ཟད་པས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་ པར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རབ་འབྱོར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉི
Chinese
也显示了，直至一切智之间的一切法，其自性也与此相同。之后，世尊从“伸出舌根”开始，到“善哉，你所受持的般若波罗蜜多陀罗尼，就是这个能受持一切法的般若波罗蜜多陀罗尼”之间，是为了让眷属们信服，而对这部般若波罗蜜多宣说了许多功德。世尊为了表示没有说谎，而伸出舌根来显示吗？要像我所说的那样信服，并广为四众弟子，即比丘、比丘尼、优婆塞、优婆夷宣说这部甚深的般若波罗蜜多。圣般若波罗蜜多十万颂中的第五十品。完。 第五十一品，付嘱品。 之后，具寿善现心想，从“世尊，般若波罗蜜多是不可思议的”开始，到“世尊，般若波罗蜜多是不可思议的”之间，如前所述，既然要证得的无上菩提甚深，那么作为证得之道的般若波罗蜜多也同样甚深，那么应该如何证得呢？于是请问道：世尊，般若波罗蜜多是不可思议的，这是为了请问如何证得般若波罗蜜多这种甚深且无实物之法的方便而说的。世尊说道：善现，因为虚空无尽，所以般若波罗蜜多也是无尽的，这是为了显示般若波罗蜜多在胜义中是无实物的，因为与虚空相似，所以是无尽的。请问：世尊，要现证般若波罗蜜多，从般若波罗蜜多与虚空相似，没有实物，应该如何圆满呢？世尊说道：善现，因为色无尽，所以要现证般若波罗蜜多，从善现，一切相智
English
It also shows that all dharmas up to omniscience are of the same nature. Then, from "extending the tongue root," to "Good, the Prajnaparamita Dharani you have upheld is the Prajnaparamita Dharani that can uphold all dharmas," it is to make the retinue believe, and this Prajnaparamita has been declared with many merits. Did the Blessed One extend the tongue root to show that he was not lying? Believe as I said, and widely declare this profound Prajnaparamita to the fourfold disciples, namely monks, nuns, laymen, and laywomen. The fiftieth chapter of the Holy Prajnaparamita One Hundred Thousand Verses. Finished. Chapter Fifty-one, the Entrustment Chapter. After that, the Venerable Subhuti thought, from "Blessed One, Prajnaparamita is inconceivable," to "Blessed One, Prajnaparamita is inconceivable," as mentioned above, since the unsurpassed Bodhi to be attained is profound, then the Prajnaparamita as the path to attain it is also profound, then how should it be attained? So he asked: Blessed One, Prajnaparamita is inconceivable, this is said to ask for the means of how to attain Prajnaparamita, which is a profound and unsubstantial dharma. The Blessed One said: Subhuti, because space is endless, so Prajnaparamita is also endless, this is to show that Prajnaparamita is unsubstantial in the ultimate sense, because it is similar to space, so it is endless. Question: Blessed One, to realize Prajnaparamita, from Prajnaparamita being similar to space and having no substance, how should it be perfected? The Blessed One said: Subhuti, because form is endless, so Prajnaparamita should be realized, from Subhuti, all aspects of knowledge
Tibetan
ད་མི་ཟད་པས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་མེད་དེ། མི་ཟད་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་གཟུགས་ནམ་མཁའ་ལྟར་ཟད་མི་ཤེས་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རབ་འབྱོར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནམ་མཁའ་ལྟར་ཟད་མི་ཤེས་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ནི། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མི་ཟད་པ་ནམ་མཁའི་དཔེས་བསྟན་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་དངོས་པོ་མེད་པས་ཟད་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དོན་དམ་པར་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བར་དངོས་པོ་མེད་པས་ཟད་མི་ཤེས་པར་རྟོགས་པར་བྱས་ནས། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་མ་རིག་པ་ནམ་མཁའ་ལྟར་ཟད་མི་ཤེས་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རབ་འབྱོར་རྒ་ཤི་དང༌། མྱང་ངན་དང་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་བ་དང༌། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང༌། འཁྲུག་པ་ནམ་མཁའ་ལྟར་ཟད་མི་ཤེས་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་རྣམ་པར་བརྟག་པའི་སྒོ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་བསྟན་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལུགས་དང་ལུགས་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་བལྟས་ནས། དོན་དམ་པར་དེ་དག་ཀྱང་ནམ་མཁའ་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་དེ་ཟད་མི་ཤེས་པར་རྟོགས་ པར་བྱས་ནས། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གོང་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མི་ཟད་པས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་
Chinese
而且因为不穷尽，所以要现证般若波罗蜜多，这之间是指色等一切法，胜义中无实物，知道不穷尽本身就是现证般若波罗蜜多不分别，这样来显示的。 善现，再者，色如虚空般不可穷尽，菩萨摩诃萨应现证般若波罗蜜多，从这开始，善现，一切种智如虚空般不可穷尽，菩萨摩诃萨应现证般若波罗蜜多，这之间是指，以虚空为例说明色等不可穷尽，如同虚空无实物故不会穷尽一样，色等一切法也如胜义中与虚空一样无实物故，认识到不可穷尽之后，不分别的般若波罗蜜多就会圆满，这样来显示的。 善现，再者，无明如虚空般不可穷尽，菩萨摩诃萨应现证般若波罗蜜多，从这开始，善现，老死以及，忧悲苦恼和，痛苦以及，不适意以及，争吵如虚空般不可穷尽，菩萨摩诃萨应现证般若波罗蜜多，这之间是指以分别观察十二缘起支的方式来显示现证般若波罗蜜多，也就是在世俗中观察十二缘起支的顺逆之后，胜义中也认识到它们如虚空般无实物故不可穷尽之后，不分别的般若波罗蜜多就会圆满，这样来显示的。 善现，如是菩萨摩诃萨应现证般若波罗蜜多，这是指，前面因为色等不可穷尽，所以要现证般若波罗蜜多，
English
Moreover, because of inexhaustibility, one should manifest the Perfection of Wisdom. This in between refers to all phenomena such as form, which are without substance in ultimate reality. Knowing that inexhaustibility itself is the non-conceptual manifestation of the Perfection of Wisdom, this is what is shown. Furthermore, Subhuti, form is inexhaustible like the sky, so a Bodhisattva Mahasattva should manifest the Perfection of Wisdom. From this point, Subhuti, all-knowingness is inexhaustible like the sky, so a Bodhisattva Mahasattva should manifest the Perfection of Wisdom. This in between indicates that the inexhaustibility of form and so on is shown by the example of the sky. Just as the sky is without substance and therefore does not change to exhaustion, similarly, all phenomena such as form are also without substance like the sky in ultimate reality, so having realized that they are inexhaustible, the non-conceptual Perfection of Wisdom will become complete, this is what is shown. Furthermore, Subhuti, ignorance is inexhaustible like the sky, so a Bodhisattva Mahasattva should manifest the Perfection of Wisdom. From this point, Subhuti, old age and death, sorrow, lamentation, suffering, unhappiness, and turmoil are inexhaustible like the sky, so a Bodhisattva Mahasattva should manifest the Perfection of Wisdom. This in between indicates that the manifestation of the Perfection of Wisdom is shown through the way of analyzing the twelve links of dependent origination. That is, after conventionally observing the twelve links of dependent origination in forward and reverse order, in ultimate reality, having also realized that they are without substance like the sky and therefore inexhaustible, the non-conceptual Perfection of Wisdom will become complete, this is what is shown. Subhuti, thus a Bodhisattva Mahasattva should manifest the Perfection of Wisdom, this refers to the fact that, as mentioned earlier, because form and so on are inexhaustible, one should manifest the Perfection of Wisdom.