English
Neither stopping nor arising. Therefore, if the exhaustion of what previously existed and the non-arising of new things cannot be accomplished, then, according to the order, the wisdom dharmakaya's self-nature, which is from the beginning exhausted and unarisen, should be known as the great Bodhi, just as it is thoroughly understood. Furthermore, it is said that it is not permissible to know exhaustion and non-arising in any other way. "In the nature of non-cessation, by the path called seeing, what kind of discriminating species is exhausted? What kind of unborn aspect is attained?" This is what it says. If one thinks that the destruction of things and the non-arising thereafter are exhaustion and non-arising, and that knowing exhaustion and non-arising in this way is Bodhi, then this thought is not reasonable. Because cessation is the nature of suchness, the nature of non-existence from the beginning. For the born and the unborn, according to the order, having the characteristics of exhausting and preventing arising, what kind of discriminating species, which is to be abandoned by the power of your path of seeing, has exhausted what was previously born? What has arisen of the unborn nature, which is to be attained, of the unborn? Nothing at all. Moreover, the path of seeing does not make it exhausted and unarisen by its power, because it is focused on the cessation of the nature of non-existence. It can also be said in this way. Furthermore, for that school, the contradiction of what is established is said in this way. "Other dharmas also exist, and also show to the knowable, saying that obscurations are exhausted, etc., I find this very strange." This is what it says. Like this, if the characteristics of knowledge and the knowable, the nature of momentary dharmas, exist in the ultimate truth, then, by holding the self-nature that cannot be abandoned and produced, just like space, by practicing the antidote, they do not do anything at all to them. Therefore, those who are attached to the appearance of things claim that dharmas are truly existent, while the Tathagata thinks that for those knowables, all aspects of obscuration have been exhausted, these two are saying very contradictory things, so I find this very strange. So, how should this meaning be distinguished? The intermediate verses show the doctrine of no self-nature.
Tibetan
གསུངས་པ། འདི་ལས་བསལ་བྱ་ཅི་ཡང་མེད། །གཞག་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་མེད། །ཡང་དག་ཉིད་ལ་ཡང་དག་ལྟ། །ཡང་དག་མཐོང་ན་རྣམ་པར་གྲོལ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །མཐོང་བའི་ལམ་ལ་སོགས་པས་བསྡུས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་འདི་དག་ལ་གདོད་མ་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོས་སྔར་ཡོད་པ་བསལ་བར་བྱ་བའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅི་ཡང་མེད་ལ། གསར་དུ་གཞག་པར་བྱ་བའི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་མཐོང་བའི་ལམ་ལ་སོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་རོ་གཅིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡང་དག་པའི་མཐའ་དགག་པ་དང་སྒྲུབ་པ་འགའ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་དོན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཅན་གྱི་བློ་གྲོས་དོན་ཇི་ལྟ་བ་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྒྱུ་མའི་རྒྱལ་པོ་སྒྱུ་མའི་རྒྱལ་པོ་གཞན་གྱིས་ཕམ་པར་བྱས་པ་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་རྣམ་པར་ལྡོག་པས་མཐར་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཡང་མ་མཐོང་བའི་ཚུལ་གྱིས་མཐོང་བ་ན་ཡོངས་ སུ་འཛིན་པ་མཐའ་དག་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་མེད་པ་དང༌། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མངོན་པར་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཙམ་དུ་རྣམ་པར་རིག་པ་དང༌། གཟུང་བ་མེད་ན་འཛིན་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང། དེ་ཁོ་ནར་འགའ་ཡང་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཚན་མ་མེད་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཇི་ལྟར་མངོན་དུ་བྱས་པས་གདོད་མ་ནས་སྐྱེས་པ་དང་མ་སྐྱེས་པ་མེད་པ་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བའི་བདག་ཉིད་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་རིག་པར་བྱའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་དངོས་གསུངས་པ། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་རེ་རེར་ནི། །དེ་དག་ཕན་ཚུན་བསྡུས་པ་གང༌། །སྐད་ཅིག་གཅིག་པའི་བཟོད་པ་ཡིས། །བསྡུས་པ་དེ་འདིར་མཐོང་བའི་ལམ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་ཞིག་མཐོང་བའི་བྱེད་པས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཅན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ནི་སོ་སོར་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་རེ་རེར་ཕན་ཚུན་བསྡུས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པས་བསྡུས་པ་ནི་རྩེ་མོའི་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་སྐབས་འདིར་མཐོང་བའི་ལམ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐྱེ
Chinese
说，此中无须去除任何，无须安立丝毫。如实视真实，见真实则解脱。如是说。包含于见道等之自性之诸法，就其本初以来以彼性之自性，原本存在，无有任何须去除之相违品，亦无有丝毫须新安立之对治品。然见道等如是，于无有少许遮破与安立之真实义，以不颠倒之智慧如实见彼义，是名为如实视真实。因此，如幻术师之王被其他幻术师之王所击败一般，以颠倒之彻底转变，最终亦未见真实之边际之方式而见，则将从一切执着中获得解脱。如是，以生灭之空性而无我，以外境之义未现而唯识，以无所取则无能取而二取无自性，以及于彼性中无有任何所缘而无相，将修持瑜伽。以彼之力，如虚空般，一切法以不分别之自性，各自如实显现，从而获得证悟本初以来无生与不生、灭尽与不生之自性之果，应如是了知。其后，宣说了见道之真实自性：布施等一一，彼等互相摄，一刹那之忍，摄者此为见道。如是说。何者以见之作用，将布施等六度波罗蜜多作详细区分，产生三十六种相，即是各自于布施等之自性中，互相摄持而成就者，此如，以一刹那之智慧之自性，以苦等法之法智忍所摄持者，即是于顶峰现观之时，此为见道。彼生
English
Said, there is nothing to be removed from this, there is nothing to be established at all. See reality as it is, and seeing reality liberates. Thus it is said. These dharmas, which are contained in the nature of the path of seeing and so on, have been present from the beginning with the nature of that very nature. There is nothing in the form of an opposing side to be removed, and there is not even a little bit of an antidote to be newly established. However, the path of seeing and so on is the same, with the characteristic of being of one taste. Seeing the meaning of reality, in which no refutation or establishment is accomplished, as it is with undeceiving wisdom, is called seeing reality as it is. Therefore, just as a king of illusion is defeated by another king of illusion, seeing with the manner of not even seeing the edge of reality in the end by the complete reversal of inversion, one will be liberated from all clinging. Thus, by the emptiness of arising and ceasing, there is no self; by the non-manifestation of external objects, there is only mind; by the absence of the grasped, there is no grasper, and the two are without self-nature; and by the absence of any object of focus in that very nature, there is no sign. One will practice yoga in the absence of signs. By that power, like the sky, all dharmas, with the characteristic of non-discrimination, manifest individually as they are to be known, and thus one will obtain the fruit of realizing the nature of non-arising and non-ceasing, exhaustion and non-birth from the beginning. This should be understood. After that, the actual nature of the path of seeing was explained: Giving and so on, each one, those gathered together, with one moment of patience, that which is gathered here is the path of seeing. Thus it is said. Whatever, by the action of seeing, elaborately distinguishes the six perfections of giving and so on, producing thirty-six aspects, is that which accomplishes the mutual gathering of the nature of giving and so on individually. This is like, that which is gathered by the patience of the knowledge of dharma of suffering and so on, with the nature of the wisdom of one moment, is the path of seeing at the time of the peak realization. That arises
Tibetan
ས་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་སོ་སོར་དགུའི་བདག་ཉིད་འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་དབྱེ་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་སྤངས་པས་དེ་དག་གིས་བསྡུས་པའི་ས་བོན་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་སྤངས་པ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་འཐོབ་པོ་དེའི་འོག་ཏུ་དེ་ལ་དབང་དུ་བྱེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུངས་པ། དེ་ནས་སེང་གེ་རྣམ་པ་སྒྱིད་པའི། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་ཞུགས་ནས། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་འབྱུང་ལུགས་མཐུན་དང༌། །ལུགས་མི་མཐུན་ལ་རྟོགས་པར་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ བཟོད་པས་ཉེ་བར་བསལ་བའི་དེ་མ་ཐག་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཀྱིས་བག་ཚ་བ་མེད་པས་སེང་གེ་རྣམ་པར་བསྒྱིངས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་དུས་ཕྱིས་བསྒོམ་པའི་ལམ་དུ་གཏོགས་པས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་དོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལུགས་དང་མཐུན་པ་དང༌། སྐྱེ་བ་འགགས་པས་རྒ་ཤི་འགག་གོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལུགས་དང་མི་མཐུན་པར་ཡང་དག་པར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་རྩེ་མོ་ཐོབ་པ་ལས་བསྒོམ་པའི་ལམ་འབྱུང་བས་བསྒོམ་པའོ་ལམ་གྱི་རྩེ་མོ་གསུངས་པ། འགོག་དང་བཅས་པའི་སྙོམས་འཇུག་དགུར། །རྣམ་པ་གཉིས་སུ་སོང་འོངས་ནས། །འདོད་པར་གཏོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས། །མཉམ་གཞག་མིན་པའི་མཚམས་བཟུང་སྟེ། །ཐོད་རྒལ་དུ་ནི་སྙོམས་འཇུག་པ། །གཅིག་དང་གཉིས་གསུམ་བཞི་དང་ལྔ། །དྲུག་དང་བདུན་དང་བརྒྱད་རྒལ་ནས། །འགོག་པའི་བར་དུ་མི་འདྲར་འགྲོ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྩལ་སྦྱངས་པས་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་དབང་བ་ཉིད་ཀྱིས་བསྒོམ་པའི་ལམ་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་ལྔ་དང་ལྡན་པ་བསམ་གཏན་དང་པོ་དང༌། ནང་ཡོངས་སུ་དང་བ་ལ་སོགས་པ་ཡན་ལག་བཞི་དང་ལྡན་པ་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་དང༌། བཏང་སྙོམས་ལ་སོགས་པ་ཡན་ལག་ལྔ་དང་ལྡན་པ་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་དང༌། དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་ལ་སོགས་པ་ཡན་ལག་བཞི་དང་ལྡན་པ་བསམ་གཏན་བཞི་པ་རྣམས་དང༌། ནམ་མཁའ་དང་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སོ་ཞེས་པ་མོས་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་དང༌། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང༌། ཅི་ཡང་མེད་པ་ཉིད་དང༌། ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་ཅི་ཡང་མེད་པ་དང༌། འ
Chinese
于地执取与能执取的四种分别各自具有九种自性，以欲界、色界和无色界的差别，断除了一百零八种分别，由此断除了一百零八种由这些所摄的种子烦恼，这是由缘起之法性所获得的。在其下宣说了能自在它的等持。此后，如雄狮伸展之。 入于等持之定后， 于缘起之顺行与， 逆行之理而证悟。 如是说。以安忍而遣除的异品分别，由于紧随其后的分别而无有怯惧，因此入于名为雄狮伸展的等持，其后属于修道的道，于缘起法中，如无明缘行等顺行之理，以及生灭故老死灭等逆行之理，如是如实证悟。如是获得见道之顶峰，由此生起修道，故宣说了修道之顶峰。 与灭俱之九次第， 以二种方式而往还， 属于欲界之识， 执持非等持之界限， 超胜而入于等持， 一与二三四与五， 六与七及超八后， 至灭之间各不同。 如是说。菩萨们由于修习等持之功力，对于入定自在，为了使修道达到圆满，具有寻、伺等五支的初禅，以及具有内澄净等四支的二禅，以及具有舍等五支的三禅，以及具有念和正知等四支的四禅等，以及空和识无边等以胜解为先导的空无边，识无边处，以及无所有处，以及非有想非无想处等以胜解为先导的无所有处，以及
English
The four kinds of conceptualization of grasping and grasper each possess nine natures, and by distinguishing between the desire realm, the form realm, and the formless realm, one abandons one hundred and eight kinds of conceptualization. By abandoning the one hundred and eight seed afflictions gathered by these, one obtains the nature of dependent arising. Below that, the samadhi that masters it is taught. Then, like a lion stretching out. Having entered into the samadhi, One realizes the accordance and, The non-accordance of dependent arising. Thus it is said. The conceptualizations of the opposing side, which are eliminated by patience, are without fear due to the immediately following conceptualizations. Therefore, having entered into the samadhi called "lion stretching out," which later belongs to the path of cultivation, one truly realizes the dependent arising, such as ignorance conditioning action, etc., which is in accordance with the principle, and the cessation of aging and death due to the cessation of birth, etc., which is not in accordance with the principle. Having thus attained the peak of the path of seeing, the path of cultivation arises from this, therefore the peak of the path of cultivation is taught. The nine successive absorptions together with cessation, Coming and going in two ways, The consciousness belonging to the desire realm, Holding the boundary of non-absorption, Surpassing and entering into samadhi, One and two, three, four, and five, Six and seven, and surpassing eight, Going differently until cessation. Thus it is said. Bodhisattvas, having cultivated the power of samadhi, are masters of entering into samadhi. In order to perfect the path of cultivation, they cultivate the first dhyana, which possesses five branches such as investigation and analysis, the second dhyana, which possesses four branches such as inner purity, the third dhyana, which possesses five branches such as equanimity, and the fourth dhyana, which possesses four branches such as mindfulness and awareness, as well as the infinity of space and consciousness, such as the infinity of space with aspiration as a guide, the sphere of the infinity of consciousness, and the nothingness, and the sphere of neither perception nor non-perception, such as the nothingness with aspiration as a guide, and