Tibetan
འཛིན་པའི་རྣམ་རྟོག་གཉིས་པའོ། །བསྒོམ་པའི་ལམ་འབྲེལ་བ། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཞེས་པ་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སོ། །དེ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཡིས། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནའོ། །འདི་རྣམ་པ་དགུར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ་གསུངས་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཉིད་གསུམ་དག་གི །བདག་ཉིད་ཇི་བཞིན་སྒྲིབ་རྣམ་གསུམ། །ཞི་ལམ་དེ་བཞིན་ཉིད་སོགས་དང༌། །མཚུངས་པར་ལྡན་དང་མི་ལྡན་དང༌། །མི་མཉམ་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་དང༌། །ཉོན་མོངས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང༌། །གཉིས་སུ་མེད་ལ་ཀུན་རྨོངས་ལ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐ་མར་བཞེད། །ཅེས་པ་སྟེ། འཛིན་པའི་རྣམ་རྟོག་ཕྱི་མའོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཉིད་གསུམ་དག་གི །བདག་ཉིད་ཇི་བཞིན་སྒྲིབ་རྣམ་གསུམ། །ཞེས་པ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྒྲིབ་པ་ལ་གང་ཞིག་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་དེར་ནི་མཐའ་ན་ཡོད་པའི་ཀུན་རྨོངས་ཀྱི་ཚིག་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་དུ་གཞན་རྣམས་ལ་ཡང་ཀུན་རྨོངས་ཀྱི་ཚིག་སྦྱར་བར་བྱའོ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྒྲིབ་པ་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་དང༌། ལམ་མཁྱེན་པའི་སྒྲིབ་པ་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་དང༌། ཐམས་ཅད་ཤེས་པའི་སྒྲིབ་པ་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པའོ། །ཞི་ལམ་ཞེས་པ་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ལམ་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པའོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་སོགས་དང༌། མཚུངས་པར་ལྡན་དང་མི་ལྡན་དང༌། །ཞེས་པ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་སོགས་པའི་སྒྲས་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འདིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་མི་ལྡན་པར་ཀུན་དུ་རྨོངས་པའོ། །མི་མཉམ་ ཞེས་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་ཆོས་དཀོན་མཆོག་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདྲ་བ་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པའོ། །ཉོན་མོངས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང༌། །ཞེས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པའོ། །གཉིས་སུ་མེད་པ་ལ་ཞེས་པ་ནི་གཟུངས་བ་དང་འཛིན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པའོ། །ཀུན་དུ་རྨོངས་པའི་ཚིག་རྐང་དགུ་པོ་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྒྲ་ཡང་ཀུན་དུ་སྦྱོར་རོ། །འཛིན་པའི་རྣམ་རྟོག་གཉིས་པ་རྣམ་པ་དགུར་གསུངས་པའོ། །འདིར་མཐོང་བའི་ལམ་ལ་སྤང་བར་བྱ་བའི་གཟུང་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་གཉིས་སུ་གསུངས་སོ། །འདི་ཉིད་ཀྱིས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་པ་བཞིའོ། །དེ་རྣམས་སོ་སོར་དགུ་དགུ་སྟེ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །འདི་རྣམས་ཉིད་ཡང་འདོང་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་ན་རྣམ་རྟོག་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་སྤང་བར་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་དུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །འདི་རྣམས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བའི་ལམ་དང་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་སྤང་བར་བྱ་བ་ནི་ལུང་ལས་གསལ་ལོ། །གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་དང་བཅས་པའི་མཐོང་བའི་ལམ་དང་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱིས་སྤང་བར་བྱ་བའི་རྟོག་པ་ཉིས་བརྒྱད་དང་བཅུ་དྲུག་ཏུ་བསྟན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་རྣམས་ཟད་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཅིར་འགྱུར་ཞེས་པ་ལ་གསུངས་པ། ཡམས་ནད་འདི་རྣམས་ཟད་ནས་ནི། །ཡུན་རིང་ལོན་ནས་དབུགས་འབྱིན་ལྟར། །རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡིན། །བདེ་བསྒྲུབ་ཡོན་ཏན་ཕུན་ཚོགས་ཀུན། །རྒྱ་མཚོ་ཆེ་ལ་ཆུ་བོ་བཞིན། །འབྲས་བུ་མཆོག་གིས་སྦ་བ་ཡི། །སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་ནི། །རྣམ་ཀུན་དུ་རྟེན་པར་བྱེད། །ཅེས་པ་ནི་གསུངས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་སོ། །ཡམས་ནད་ནི་ཡོན་ཏན་ཉེ་བར་འཇོམས་པ་སྟེ། འདི་རྣམས་ཟད་པར་འགྱུར་ནས་སོ། །ཡུན་རིངས་ལོན་ནས་ཞེས་ པ་ནི་དུས་ཡུན་རིང་པོས་སོ། །དབུགས་འབྱིན་ལྟར་ཞེས་པ་ནི་སླར་འོངས་པའི་སྲོག་ལྟ་བུའོ། །སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་པ་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ། །བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ཞེས་པས་ན་བར་ཆད་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུངས་པ། སྟོང་གསུམ་སྐྱེ་བོ་ཉན་ཐོས་དང༌། །བསེ་རུའི་རྟོག་པ་ཕུན་ཚོགས་དང༌། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མེད་ལ། །བཀོད་པའི་དགེ་རྣམས་དཔེར་མཛད་ནས། །བསོད་ནམས་མང་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི། །སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་བར་མེད་དེ། །བར་ཆད་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན། །དེ་ནི་རྣམ་པ་ཀུན་མཁྱེན་ཉིད། །ཅེས་པ་སྟེ། སྟོང་གསུམ་ན་གང་ཞིག་སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་གནས་པ་དེ་རྣམས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་དང༌། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟོགས་པ་རྣམས་ལ་བཀོད་པས་དགེ་བ་གང་དག་ཐོབ་པ་དཔེར་ཉེ་བར་མཚོན་པར་བྱས་ཏེ། དེ་བས་ཀྱང་བདོས་ནམས་ཆེས་མང་ཞིང་བསོད་ནམས་གྱ་ནོམ་པའི་གྱུར་བས་གང་མཚོན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་དེ་ནི་བར་ཆད་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཞིག་སྙམ་པ་ལ་གསུངས་པ། སངས་རྒྱས་ཉི
Chinese
这是关于执著分别念的第二部分。关于修道之关联：所谓“不顺品”，即是修道的不顺品。所谓“以其为害”，即是以其为害之故。有人会想，这如何变成九种呢？对此，经中说道：“三遍知性之，自性如实三障蔽，寂道如是真如等，具有不具有相似，不平等苦等，烦恼诸自性，于无二皆极愚，分别念为最后。”这是指后一种执著分别念。“三遍知性之，自性如实三障蔽”，是指对于遍知一切之障蔽，凡是愚昧无知之处，都应加上“极愚”一词。同样，对于其他一切也应加上“极愚”一词。对于遍知一切之障蔽极愚昧，对于道智之障蔽极愚昧，对于一切智之障蔽极愚昧。“寂道”是指对于声闻等道极愚昧。“真如等，具有不具有相似”，是指真如等，以及“等”字所包括的刹那等，对于这些与一切法具有或不具有相似性极愚昧。“不平等”是指对于般若波罗蜜多是佛法之宝的相似性极愚昧。“苦等”是指对于苦之乐等极愚昧。“烦恼诸自性”，是指对于贪欲等烦恼的自性极愚昧。“于无二皆”，是指对于能取和所取之空性极愚昧。对于这九句“极愚”之词，都应加上“分别念”一词。这是关于执著分别念的第二部分，讲述了九种形态。在此，见道上应断除的所取分别念有两种，能取分别念也有两种。因此，分别念共有四种。每一种又各有九种，所以总共有
English
This is the second part concerning clinging to conceptual elaborations. Regarding the connection to the path of meditation: The so-called "unfavorable factors" are the unfavorable factors of the path of meditation. The phrase "by harming it" means precisely because of harming it. Someone might wonder, how does this become nine types? To this, the sutra says: "The three all-knowing natures, the three obscurations of suchness, the peaceful path, suchness, etc., having, not having, similarity, inequality, suffering, etc., the nature of all afflictions, in non-duality, all extremely ignorant, conceptual elaboration is considered the last." This refers to the latter type of clinging to conceptual elaborations. "The three all-knowing natures, the three obscurations of suchness," refers to the obscurations of all-knowingness. Wherever there is ignorance, the word "extremely ignorant" should be added at the end. Similarly, the word "extremely ignorant" should be added to everything else as well. Extremely ignorant of the obscuration of all-knowingness, extremely ignorant of the obscuration of the knowledge of the path, extremely ignorant of the obscuration of all-wisdom. "The peaceful path" refers to being extremely ignorant of the path of the Hearers, etc. "Suchness, etc., having, not having, similarity," refers to suchness, etc., and the moments, etc., included by the word "etc.," being extremely ignorant of these having or not having similarity with all dharmas. "Inequality" refers to being extremely ignorant of the similarity of the Perfection of Wisdom being the jewel of the Dharma. "Suffering, etc." refers to being extremely ignorant of the pleasure of suffering, etc. "The nature of all afflictions" refers to being extremely ignorant of the nature of afflictions such as desire. "In non-duality, all" refers to being extremely ignorant of the emptiness of the grasper and the grasped. To these nine phrases of "extremely ignorant," the word "conceptual elaboration" should also be added. This is the second part concerning clinging to conceptual elaborations, explaining the nine forms. Here, there are two types of the grasped conceptual elaborations to be abandoned on the path of seeing, and there are also two types of the grasping conceptual elaborations. Therefore, there are four types of conceptual elaborations. Each of them has nine types, so there are a total of
Chinese
变为三十六个。这些本身又以欲界、色界和无色界的分类分为三种，则分别念变为一百零八个。因此，对于修道要断除的分别念，也要认识到有一百零八个。所有这些都是不顺品，因此，见道和修道的阶段的差别，要以对治品来断除，经文中已经阐明。已经显示了以对治品为伴的见道和修道要断除的分别念为二十八和十六个。如是所说的分别念都灭尽后，菩萨会变成什么呢？对此说道：这些瘟疫病都灭尽后，就像长久之后呼出一口气一样，是走向一切形态的，所有成就安乐的功德圆满，就像大海上流入河流一样，以殊胜的果实来隐藏，对于那个大菩萨，在一切形态中都要依靠。这是所说的分别念。瘟疫病是摧毁功德的，这些都灭尽后。长久之后，是指经过漫长的时间。呼出一口气一样，是指像再次到来的生命一样。大菩萨，是指安住于修道上的菩萨。因为修道的紧接着就是无间道，所以说了无间三摩地。三千世界众生声闻和，麟喻的圆满证悟和，菩萨的无过失，以造作的善作为比喻，以众多的福德，成为佛陀的无间，那个无间三摩地，就是一切遍知。这是说，三千世界中，凡是众生所居住的地方，那些声闻的菩提和，独觉的菩提和，菩萨的证悟等，以造作而获得的善，作为比喻来近似地显示，因此，以更加巨大的福德和极其丰厚的福德所象征的三摩地的差别，就像是成为无间三摩地一样，想到这里而说的，佛陀的
English
It becomes thirty-six. These themselves are further divided into three types according to the divisions of the desire realm, the form realm, and the formless realm, then the conceptualizations become one hundred and eight. Therefore, the conceptualizations to be abandoned on the path of meditation should also be recognized as one hundred and eight. All of these are unfavorable factors, and therefore, the difference between the stages of the path of seeing and the path of meditation should be abandoned by the antidote factors, as explained in the scriptures. It has been shown that the conceptualizations to be abandoned by the path of seeing and the path of meditation, accompanied by the antidote factors, are twenty-eight and sixteen. What will a Bodhisattva become after those conceptualizations that have been spoken of are exhausted? To this it is said: After these epidemic diseases are exhausted, like breathing out after a long time, one goes in all forms, all the perfections of virtues that accomplish happiness, like rivers flowing into a great ocean, hidden by the supreme fruit, for that great Bodhisattva, one should rely on in all forms. These are the conceptualizations that have been spoken of. Epidemic disease is the destruction of virtues, after these are exhausted. After a long time means after a long period of time. Like breathing out means like a life that comes again. Great Bodhisattva means a Bodhisattva who abides on the path of meditation. Because the path of meditation is immediately followed by the path of no interruption, the Samadhi of no interruption is spoken of. The beings in the three thousand worlds, the Shravakas and, the perfect realization of the Pratyekabuddhas and, the faultless Bodhisattvas, taking the virtues of creation as an example, with many merits, become the uninterrupted Buddhas, that Samadhi of no interruption, is the all-knowing. This is to say that in the three thousand worlds, wherever sentient beings dwell, those Bodhisattvas of the Shravakas and, the Bodhisattvas of the solitary Buddhas and, the realizations of the Bodhisattvas, etc., the virtues obtained by creation, are shown as an example, therefore, the difference of the Samadhi symbolized by the even greater merits and the extremely abundant merits, is like becoming the Samadhi of no interruption, thinking of this, it is said, the Buddha's