Tibetan
མས་དཔའི་ལས་སོ། །ལམ་ཤེས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འབའ་ཞིག་གི་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ལམ་འདིར་བསྟན་པར་མི་རིགས་སོ་སྙམ་པ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ལམ་ལ་རང་གི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དག་པར་བྱས་ཏེ་གོམས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་དེས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་གསུངས་པ། ལམ་ཤེས་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་ལ་ནི། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་དག་གི །རྣམ་པ་མི་དམིགས་སྒོ་ནས་ནི། །ཉན་ཐོས་ལམ་འདི་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་པ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང༌། སྡུག་ བསྔལ་བ་ཉིད་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། ཞི་བ་ཉིད་དང་ཞེས་པ་སྟེ་རྣམ་པ་བཞིའོ། །ཞི་བ་ཞེས་པ་ནི་བདག་མེད་པའི་དོན་ཏོ། །ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ལ་ཀུན་འབྱུང་བ་དང༌། རྒྱུ་ཉིད་དང༌། རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་ཉིད་དང༌། རྐྱེན་ཉིད་དང༌། ནད་དང༌། འབྲས་དང༌། ཕོལ་མིག་དང༌། མི་སྡུག་པ་ཞེས་པ་སྟེ། རྣམ་པའི་དབྱེ་བ་བརྒྱད་དོ། །ཡང་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་དག་ལ་གཞན་པ་ཉིད་དང༌། འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་དང༌། མི་རྟག་པ་ཉིད་དང༌། ཞི་གནས་ཉིད་དང་ཞེས་པ་ནི་རྣམ་པའི་དབྱེ་བ་བཞིའོ། །ཡང་དེ་དག་ལ་འཇིགས་པ་ཉིད་དང༌། འཚེ་བ་ཉིད་དང༌། འདྲེན་པ་ཉིད་དང་ཞེས་པ་སྟེ་རྣམ་པའི་དབྱེ་བ་གསུམ་མོ། །འགོག་པའི་བདེན་པ་ལ་བདག་ཉིད་ཉིད་དང༌། ཞི་བ་ཉིད་དང༌། རྣམ་པར་བྲལ་བ་ཉིད་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། མཚན་མ་མེད་པ་ཉིད་དང༌། སྨོན་པ་མེད་པ་ཉིད་དང༌། མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པ་ཉིད་དང་ཞེས་དཔ་སྟེ་རྣམ་པའི་དབྱེ་བ་བདུན་ནོ། །ལམ་གྱི་བདེན་པ་ལ་ལམ་ཉིད་དང༌། རིག་པ་ཉིད་དང༌། སྒྲུབ་པ་ཉིད་དང༌། ངེས་པར་འབྱིན་པ་ཉིད་དང་ཞེས་པ་རྣམ་པའི་དབྱེ་བ་བཞི་སྟེ། དེ་རྣམས་ནི་ཉན་ཐོས་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ལམ་མོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་རྣམ་པ་དེ་རྣམས་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་མི་དམིགས་ཤིང་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སོ་སོར་རིག་པའི་ལམ་འདིས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱེད་དོ། །ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་དྲོད་ལ་སོགས་པའི་ལམ་གཞན་ལོགས་ཤིག་ཏུ་གསུངས་པ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡང་དག་པར་བྱ་སྟེ་དེ་ལྟར་གསུངས་པ། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ལམ་ལ་ནི། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྟོང་པའི་ཕྱིར། །སྟོང་པ་ཉིད་རྣམས་དབྱེར་མེད་པས། །དྲོ་བ་དེ་དག་མི་དམིགས་པས། །རྩེ་མོར་གྱུར་བ་དག་ཏུ་འདོད། །དེ་ལ་རྟགས་ལ་སོགས་ཚུལ་གྱིས། །གནས་པ་བཀག་པས་བཟོད་པ་རྣམས། །ས་བཅུ་དག་ལས་བརྩམས་ནས་ནི། །མི་གནས་རྒྱས་པར་བསྟན་པ་ཡིས། །ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་བཤད་དེ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས། །མཁྱེན་ནས་ཆོས་རྣམ་མ་གཟིགས་ཕྱིར། །ཞེས་པ་སྟེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ ཕུང་པོ་དེ་དེའི་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྟོང་པ་རྣམས་དབྱེར་མེད་པ་དག་དྲོད་དུ། །དེ་རྣམས་ཤེས་པ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མི་དམིགས་པས་རྩེ་མོར་གྱུར་པའོ། །དེ་ལ་ཞེས་པ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པར་གནས་པ་བཀག་པ་ནི་བཟོད་པར་བཞེད་དོ། །ས་བཅུ་ཞེས་པ་ནི་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་ས་བཅུ་དང་པོར་བྱས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ངག་གི་ཚོགས་རྒྱས་པར་མི་གནས་པར་བསྟན་པ་སྟེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་བརྟགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཐམས་ཅད་ཁས་བླང་དུ་མེད་པར་སྟོན་པའོ། །འོན་ཆོས་ཐམས་ཅད་བརྟགས་པའི་ཚུལ་ཅན་དུ་མི་གནས་པ་དང༌། སོ་སོར་རིག་པའི་བདག་ཉིད་གསལ་བ་ཙམ་གྱི་ཚུལ་ལོ་ཞེས་པ་འདི་དག་ཇི་ལྟར་ཤེས་སྙམ་པ་ལ་གསུངས་པ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཞེས་པ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བརྟགས་པའི་ཕུང་པོ་དང༌། ཁམས་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཡང་དག་པར་མ་གཟིགས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། ཡང་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཙམ་གྱིས་གཟིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དབང་པོར་བྱས་པ་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གཞན་བེམས་པོ་ལས་ལོག་པ་ཚོགས་པ་གཉིས་སུ་མེད་པ་དེ་མ་གྲུབ་ན་ཀུན་རྫོགས་ཀུན་ལྟོས་པ་མེད་པས་མ་གྲུབ་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་ནི་ཆོས་མཆོག་གི་རྟོགས་པར་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ལམ་ལ་ནི། །ཞེས་པ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་ལ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་རྣམ་པར་གཞག་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་ལས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་བསྟན་པ་འདོད་ནས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ལས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་གསུངས་པ། རང་བྱུང་བ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། །གཞན་གྱིས་བསྟན་ཀྱང་མི་དགོས་ལ། བསེ་རུ་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ནི། །ཟབ་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པ་བརྗོད། །ཅེས་པ་སྟེ། །ཅེས་པ་སྟེ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་གཞན་ལས་ཐོས་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་པའོ། །རང་སངས་རྒྱས་ནི་གཞན་ནི་གཞན་གྱིས་བསྟན་པ་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཉིད་དེ་སྔོན་གོམས་པར་བྱས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་དེ་རྣམས་ལ་གཞན་གྱིས་བསྟན་མི་དགོས་ཞེས་པ་ནི་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་གཅིག་གོ །ཉན་ཐོ
Chinese
这是精进的事业。通达道是唯有菩萨的事业，因此有人认为不应在此宣说声闻等道。然而，菩萨应以自己的智慧净化并熟习声闻等道，因此才宣说了声闻道。关于通达道的方式：应通过不观察相的方式，了解四圣谛的声闻道。即，在苦谛中，有无常性、痛苦性、空性、寂静性这四种相。寂静是指无我的意义。在集谛中，有生起、因、产生、缘、病、果、幻影、不悦意这八种相。此外，对于苦谛和集谛，还有异性、坏灭法性、无常性、寂止性这四种相。还有，对于这些，有怖畏性、损害性、诱导性这三种相。在灭谛中，有自性、寂静、解脱、空性、无相、无愿、非造作性这七种相。在道谛中，有道、理、成就、解脱这四种相。这些是使声闻众进入涅槃之城的道路。菩萨不执著于这些相的能取和所取之自性，以无二的方式完全专注于实相，通过这种如实了知之道的途径，证得圆满正等觉。声闻众的暖位等其他道是分别宣说的。因此，菩萨应如是正确行持，如是宣说：在圣声闻道中，因为色等是空性的缘故，空性诸法无有差别，因此不观察这些暖位，而认为是顶位。因为以相等的理等方式，遮止了安住。
English
This is the activity of diligence. Knowing the path is solely the activity of a Bodhisattva. Therefore, some might think that the path of the Hearers and others should not be taught here. However, a Bodhisattva should purify and familiarize themselves with the path of the Hearers and others through their own wisdom. Therefore, the path of the Hearers is taught. Regarding the manner of knowing the path: This path of the Hearers should be understood through the gate of not observing the aspects of the four noble truths. That is, in the truth of suffering, there are four aspects: impermanence, suffering, emptiness, and peace. Peace means the meaning of selflessness. In the truth of origin, there are eight aspects: origin, cause, production, condition, disease, result, illusion, and unpleasantness. Furthermore, for the truths of suffering and origin, there are four aspects: otherness, destructible nature, impermanence, and quiescence. Also, for these, there are three aspects: fearfulness, harmfulness, and leading. In the truth of cessation, there are seven aspects: self-nature, peace, separation, emptiness, signlessness, wishlessness, and unconditionedness. In the truth of the path, there are four aspects: path, reason, accomplishment, and deliverance. These are the paths that lead the Hearers into the city of Nirvana. A Bodhisattva, without fixating on the nature of grasping and being grasped in these aspects, and by fully focusing on the non-duality of reality, attains perfect and complete enlightenment through this path of individually knowing reality as it is. The other paths of the Hearers, such as the heat stage, are taught separately. Therefore, a Bodhisattva should practice correctly in this way, as it is said: In the noble Hearer's path, because form and so on are empty, and because the emptinesses are undifferentiated, these heat stages are not observed, and are considered to be the peak. Because abiding is prevented by means of equal reasons and so on.
Chinese
有情众生们，从十地开始，以不驻留广大之方式开示，宣说转为殊胜之法。为何如此？因为佛陀了知却未见诸法之相。也就是说，色等蕴的空性，以及色等之空性无有差别，了知这些就是以不见色等而成为顶峰。其中“彼”是指遮止于色等之上存在常与无常，这是安忍之意。十地是指以极喜地等十地为首，开示对一切法不驻留于言语的积聚广大，即以能取与所取的观察方式，显示一切皆不可承认。然而，对一切法不驻留于观察的方式，以及仅是各自明了自性之方式，这些如何得知呢？因此宣说了“为何如此？因为佛陀”。即世尊未曾如实见观察之蕴、界、处之法，并非仅以明了之自性而见，因为若如此，则佛陀世尊将成为无主宰者之过失。若认为世俗谛中并非没有佛陀世尊，则与异于物质之集合，无有二者之集合，若此不成立，则世俗谛将因无有依赖而成为不成立之过失，这是宣说为殊胜之法的证悟。圣声闻道，是指菩萨也应知晓在声闻道上进行分别安立之义。想要显示缘觉道胜于声闻道，因此宣说了缘觉之佛胜于声闻之佛本身。“为了证悟自生之性，亦不需他人之教导，如犀牛般的智慧，被说是甚深之显现。”也就是说，声闻众是从他人处听闻后获得解脱。缘觉是不依赖于他人之教导，而是以先前串习之力而获得解脱。因此，对他们来说，不需要他人教导，这是一个殊胜之处。声闻
English
Sentient beings, starting from the ten bhumis, are taught in a way that does not dwell on vast accumulations, and it is said that it turns into the supreme Dharma. Why is that? Because the Buddha knows but does not see the aspects of all phenomena. That is to say, the emptiness of form, etc., and the emptiness of form, etc., are not different. Knowing these is to become the peak by not seeing form, etc. "That" refers to the prohibition of the existence of permanence and impermanence on form, etc., which is the meaning of forbearance. The ten bhumis refer to the ten bhumis, starting with the Joyful Ground, and teach that one does not dwell on the vast accumulation of speech on all dharmas, that is, by the way of observing the grasped and the grasper, it shows that everything is unacceptable. However, how do we know that one does not dwell on the way of observing all dharmas, and that it is only the way of clarifying one's own nature? Therefore, it is said, "Why is that? Because of the Buddha." That is, the Blessed One has not truly seen the observed aggregates, realms, and sources of phenomena, and has not seen them only with the nature of clarity, because if so, the Blessed One Buddha would become the fault of being without a master. If it is thought that there is no Blessed One Buddha in the conventional truth, then the collection that is different from matter, the collection without two, if this is not established, then the conventional truth will become the fault of not being established because there is no dependence, this is said to be the realization of the supreme Dharma. The Noble Hearer Path refers to the meaning that Bodhisattvas should also know to make distinctions and establishments on the Hearer Path. Wanting to show that the Solitary Realizer Path is superior to the Hearer Path, therefore it is said that the Buddha of the Solitary Realizer is superior to the Buddha of the Hearer himself. "In order to realize the nature of self-arising, one does not need the teachings of others, and the wisdom like a rhinoceros is said to be a profound manifestation." That is to say, the Hearers are liberated after hearing from others. The Solitary Realizer does not rely on the teachings of others, but is liberated by the power of previous habits. Therefore, for them, there is no need for others to teach, which is a special feature. Hearer