Tibetan
ཕྱིན་པ་བས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མཆོག་ཡིན་ནོ། །དེ་དམིགས་པ་ནི་གང་ཟག་ལ་སོགས་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་དུའམ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ པ་སྟེ་དེ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་གང་ཟག་ལ་སོགས་པའི་རྫས་དང་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པར་བཏགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡང་མི་དམིགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ལ་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་དག་ན་དེ་ལ་སྐྲག་བ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་དེ་ལ་གདམས་ངག་དང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པ་དང་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་དོན་དུ་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྟོང་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཞུགས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བ་མ་བསལ་ན་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་དུ་བྱ་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཞེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ་སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་མཐའ་དག་གི་གནས་ཀྱི་ངོ་བོས་དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་རེ་ཞིག་སེམས་ཅན་དུ་ལྟ་བ་བདག་གིས་འདི་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་སྙམ་པ་བདག་དང་གཞན་དུ་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དགེ་བ་དང་ཅིག་ཤོས་སུ་ཐ་སྙད་གདགས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གཉེན་པོའི་སྒོ་ནས་བསལ་བར་བྱའོ། །དེ་མ་གསལ་ན་མི་སྡུག་པ་ལ་སོགས་པར་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་དེ་ལ་རག་ལས་ཏེ་འབྱུང་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་རིགས་གཏན་ནས་བསལ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང༌། ཏིང་འཛིན་འཇིག་རྟེན་ན་ནི་སྒོམ་མོད་ཀྱི། །དེ་ཡིས་བདག་གི་འཇིག་རྟེན་མི་འཇིག་ན། །དེ་ལ་ཉོན་མོངས་ཡང་རབ་འཁྲུགས་འགྱུར་ཏེ། །ལྷག་སྤྱོད་འདིར་ནི་ཏིང་འཛིན་བསྒོམ་པ་བཞིན། །ཞེས་གང་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་གཉེན་པོ་ནི་བདག་མེད་པའི་ལྟ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་དེ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་གཉིས་ཕན་ཚུན་དམིགས་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་འགལ་བར་འདྲ་བ་མ་ཡིན་ནམ། འདི་ལ་ལྷག་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ན་དེས་བདག་མེད་པར་ལྟ་བ་ཁོ་ན་སེམས་ཅན་དུ་ལྟ་བའི་གཉེན་པོར་བཞག་ ལ་འདི་ནི་དེའི་གཉེན་པོ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བ་ནི་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་འདིའི་ཡུལ་གང་ཟག་ལ་སོགས་པའི་རྫས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པ་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་ནམ། ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཞིག་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང༌། གང་ཟག་གི་རྫས་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་གཅིག་ཡིན་ན་ཡང་སེམས་ཅན་དུ་ལྟ་བ་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་དམ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་བདག་ཉིད་གཅིག་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་འདི་མངོན་སུམ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་བཞིན་དུ་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་ཡོངས་སུ་མི་གསལ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་པོའི་བྱེད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་སྐྱེ་བའི་ཤེས་པ་མི་གསལ་བར་སྣང་བ་ཅན་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པར་འོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་སྔོན་པོ་མཐོང་བ་ན་སྔོན་པོར་རྟོགས་པའི་བློ་བཞིན་དུ་བདག་གཞན་མཐོང་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ལ་སོགས་པ་ཀུན་དུ་རིག་པ་ལས་མ་གཏོགས་པར་བདག་གི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་ནི་བདག་གི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་དད་པར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་ཤེས་པ་ཙམ་འཇུག་པ་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་ཐ་སྙད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་གསལ་བར་མཐོང་བ་ལ་འདི་ནི་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐ་དད་པའི་ཡོན་ཏན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་ཙམ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པའམ་མ་འཁྲུལ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ལུས་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ཏུ་རིག་པ་ལས་བདག་ཐ་དད་པར་མ་གྲུབ་ན་ཐ་དད་པའི་བློ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་བདག་གིས་མཐོང་ངོ་ལྟའོ་བལྟ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པའི་ མངོན་སུམ་དུས་གསུམ་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། དུས་ལ་སོགས་པས་སོ་སོར་ངེས་པར་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ལས་མ་གཏོགས་པར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་བདག་ཉིད་གཅིག་པོ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་དང༌། སྣང་བ་རྣམས་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ
Chinese
由于是超越的，所以是殊胜的波罗蜜多。所谓的对境，是指与补特伽罗等相关联，或者是指执着等显现的行相，即与之相反的“无有”。菩萨也不会执着于补特伽罗等的实物以及蕴等所假立的自性。菩萨在见道和修道的阶段，对于证悟到无有恐惧的自性、周遍法界之行境者，给予教诲和随顺开示。为了证悟那唯一的真如，并且不虚耗，应当了知。这是未尽之语。如是说，菩萨即使进入空性等，如果未消除对有情等的执着，也不能现证无上菩提。因为那是从烦恼和所谓的业障的一切习气中解脱的自性。而对有情等的执着，也是以一切烦恼之处的自性，作为其相违品的自性。因此，菩萨暂时对有情的执着，以及“我应当成办此事”的想法，凡是了知自他之自性，以及随顺于安立善与非善之名言者，也应当通过对治门来消除。如果不消除，仅仅是作意不净等，则依赖于此，也无法彻底消除产生的烦恼之类。如是说。另外：禅定世间能修习，然彼我之世间若不坏，则彼烦恼亦极扰乱生，此增上行如是修禅定。如是所说。执着于我的对治，就是无我之见。因为那是无我等之行境，并且与之相违。如果这二者由于相互对境相违而并非相似的相违吗？此有何差别，以至于唯有以无我之见作为执着有情的对治，而此非彼之对治呢？并非如此，对有情
English
Because it is transcendent, it is the supreme pāramitā. The so-called object of focus refers to being connected with individuals, etc., or to the appearance of grasping, etc., which is associated with the term "non-existence." Bodhisattvas also do not fixate on the essence imputed to individuals, etc., substances, and aggregates, etc. To the Bodhisattva who, in the stages of the path of seeing and meditation, has the realization of the nature of fearlessness and the going everywhere of the realm of Dharma, instruction and subsequent teachings are given. It is to be understood for the purpose of realizing that very suchness and not wasting it. This is the remainder of the words. It is said that even if a Bodhisattva enters into emptiness, etc., if the view of sentient beings, etc., is not eliminated, then unsurpassed enlightenment cannot be manifested. Because that is the nature of being completely liberated from all the habitual tendencies of afflictions and so-called obscurations. And the view of sentient beings, etc., is also the nature of the place of all afflictions, as the nature of its opposing side. Therefore, the Bodhisattva's temporary view of sentient beings, and the thought that "I should accomplish this," whatever follows the establishment of the self-nature of knowing self and other, and the designation of good and not good, should also be eliminated through the door of antidotes. If that is not eliminated, merely focusing on the unattractive, etc., then it depends on that, and the kinds of arising afflictions cannot be completely eliminated. Thus it will be said. Furthermore: Samadhi is meditated in the world, but if my world is not destroyed by it, then afflictions will also arise very disturbed, this higher conduct is like meditating on samadhi here. It is like what was said. The antidote to the view of self is the view of no-self, because it is the object of no-self, etc., and is contrary to it. If these two are not similar contradictions because of mutually contradictory objects? What is the difference in this, so that only the view of no-self is established as the antidote to the view of sentient beings, and this is not its antidote? It is not so, to sentient beings
Chinese
观察蕴等，因为没有对境的缘故。像这样，此处的对境，是不同于有情等物质蕴等的，由其他所遍计的吗？或者会是蕴等吗？即使以有情的物质为对境是唯一的，那么视其为有情，会是现量的自性，或者会是比量的自性吗？对此，暂且说，这不是现量，因为不像显现蓝色等那样，不随顺眼等，也不违逆眼等，并且是完全不清晰的行相的缘故。不依赖于根的运作而产生的，显现为不清晰的识，不应理不是现量，如果不是这样，那么一切识都将成为现量了。这也不是分别自性的现量，因为它随顺于见到自他，就像见到蓝色时了知是蓝色的心一样，因为除了对身体等的普遍认识之外，不会分别我的行相。如果说，这是我的身体等，因为了知是各别的，所以有各别地成立，那么不是的，因为仅仅是识的运作，不可能有现量的名言，因为见到不同于它的蓝色等，行相完全清晰，了知这是与黄色等不同的功德，才会成为现量名言的对境。如果不是这样，如果仅仅是识就是现量，那么一切分别都将成为现量名言的对境，因此不会有丝毫的错谬或非错谬。因此，如果我没有成立不同于普遍认识身体等的我，那么认为各别的想法就是错谬的。这也就排除了认为能成立现量随顺于三时，因为知道“我看见了，我正在看，我将要看”的想法，因为除了被时间等分别决定的快乐等状态之外，不会显现随顺的唯一自性，并且显现的诸法也没有随顺的缘故。
English
Observing the aggregates, etc., is because there is no object. Like this, is the object here something that is other than the material aggregates of sentient beings, etc., and is completely conceived by others? Or would it be the aggregates, etc.? Even if focusing on the substance of a sentient being is unique, would seeing it as a sentient being be the nature of direct perception or the nature of inference? Regarding this, for the time being, this is not direct perception, because it does not follow or contradict the eye, etc., like the appearance of blue, etc., and because it is of a completely unclear aspect. A consciousness that arises without relying on the function of the senses and appears unclear is not reasonably not a direct perception; if it were not so, then all consciousnesses would become direct perceptions. This is also not a direct perception of the nature of discrimination, because it follows seeing self and others, just like the mind that knows blue when seeing blue, because it does not discriminate the aspect of self apart from the general awareness of the body, etc. If it is said that this is my body, etc., because it is known to be distinct, so there is distinct establishment, then it is not so, because there cannot be a term for direct perception when it is merely the operation of consciousness, because seeing blue, etc., which are different from it, with completely clear aspects, and knowing that this is a quality different from yellow, etc., will become the object of the term of direct perception. If it is not so, if merely consciousness is direct perception, then all discriminations will become the object of the term of direct perception, so there will be no slightest mistake or non-mistake. Therefore, if I have not established myself as different from the general awareness of the body, etc., then the idea of being distinct is a mistake. This also eliminates the idea that it can establish direct perception as following the three times, because it knows the thought "I saw, I am seeing, I will see," because apart from the states of happiness, etc., that are separately determined by time, etc., the unique nature of following does not appear, and also because the phenomena that appear do not follow.