Tibetan
མས་དཔའ་ཤེས་རབ་དང་བརྩོན་འགྲུས་དང་དད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བས་ནི་གཅིག་ཏུ་འཆད་པ་ཅི་ཡང་མེད་དེ། དེ་བཞིན་དུ་སྤྱིའི་དུས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་དུས་ཀྱང་ངེས་པར་ནི་ནམ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །གཉེན་པོ་རྣམ་པར་བཞི་ནི་དེ་དང་དེ་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་ཞེས་བཟློག་བས་གདགས་སོ། གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ཡུལ་འདོགས་པར་སྲིད་པ་དགག་པར་གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་གཟུང་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་འཆད་དོ། །ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པར་གཅིག་མོད་ཇི་ལྟར་དགུ་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། ཡུལ་གྱི་དབྱེ་བས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ལྔ་པ་འདི་ནི་རྒྱུ་མཚན་དུ་སྦྱར་བའོ། །དངོས་པོ་དང་མ་འབྲེལ་བར་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དངོས་པོ་ནི་མིང་ཅན་ཏེ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཡུལ་ལོ། །མ་འབྲེལ་བ་ནི་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་དེ་དག་བརྟགས་པ་ལྟར་ཡོད་ན་དེའི་ཚེ་འབྲེལ་བར་ཡང་འགྱུར་བ་ལྟ་ཞིག་ན། དེ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་འབྲེལ་ཏེ་དེས་ནི་མ་འབྲེལ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞི་མེད་པ་ཙམ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ཅེས་སྟོན་པའོ། །འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་དྷ་དུ་ར་ཟོས་པའི་རྒྱུས་ནམ་མཁའ་ལ་གསེར་གྱི་ཁབ་ལེན་པའི་ཕྱིར་འཇུག་པ་ལྟ་བུར་གཞི་མེད་པར་འཇུག་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གཞི་མེད་པ་སྤང་བའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཡུལ་དུ་བྱས་ཏེ་དེ་སྐྱེས་བུ་རྫས་སུ་ཡོད་པར་འཛིན་པ་དང༌། འཕགས་པའི་གང་ཟག་ཡུལ་དུ་བྱས་ཏེ་དེ་ལ་བཏགས་པར་ཡོད་པར་འཛིན་པ་ཞེས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་ལ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དེ་དག་ནི་སྐྱེས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་ བའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའོ། །དེ་དག་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཀུན་རྫོབ་དོན་བྱ་བ་ལ་མཐུ་དང་ལྡན་པ་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ནོ། །འཛིན་པ་ནི་འདི་ནི་བདེན་ཏེ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་བའི་ཕྱིར་དང༌། ལུང་ལས་ཀྱང་འགྲོ་བའི་ལས་ཀྱང་རང་བཞིན་དང་དབྱེ་བ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་པའོ། །འཕགས་པའི་གང་ཟག་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ལ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་བཏགས་པ་ཙམ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ་དགེ་སློང་དག་ཆོས་ལྔ་པོ་འདི་དག་ནི་བཏགས་པ་ཙམ་སྟེ་ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདས་པ་དང༌། མ་འོངས་པ་དང༌། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང༌། སོ་སོར་མ་བརྟགས་པའི་འགོག་པ
Chinese
以母性的勇敢、智慧、精进和信仰为榜样，没有什么可以单独解释的。同样，总的时间，如三个无数劫等时间，也永远不会改变。四种对治力是通过逆转来施设的，即作为舍弃彼者的对治力。名为“所取之分别”的声音，应理解为否定了可能执着于境，因此解释为所取之分别。所谓“为了烦恼”，意思是“为了分别”。如果认为分别虽然是一个，但如何成为九个呢？则是因为提到了“以境的差别”。这第五个是作为理由来连接的。所谓“仅仅以不与事物相关联而进入”，事物是指有名称者，即如何认识的对境。不相关联是指，如果那些事物如所考察的那样存在，那么那时也会变成相关联，但因为它们不存在，所以是不相关联的，因此，所谓不相关联，这表明四种分别仅仅是不存在而已。所谓“仅仅以进入”，就像某人因为吃了曼陀罗花的缘故，为了在虚空中取金针而进入一样，是无根据地进入。因此，通过无间道的角度，显示了舍弃颠倒无根据之智慧。以凡夫为对境，执着于彼者作为实有的补特伽罗，以及以圣者为对境，执着于彼者作为假立的存在，这样将所取和能取结合起来。其中，那些凡夫被称为补特伽罗，是追随世间名声的。那些作为实有存在，不是指具有真实世俗作用能力，如二月等。执着是指认为这是真实的，因为是现量所见，并且经文中也说了行走的业也是自性和差别。圣者是指已经从痛苦中解脱者，而从痛苦中解脱仅仅是假立的。如经中所说：比丘们，这五种法仅仅是假立的，哪五种呢？过去、未来、涅槃和非择灭。
English
There is nothing to explain separately by following the example of motherly courage, wisdom, diligence, and faith. Likewise, the general time, such as the three countless eons, will never change. The four antidotes are applied by reversing, that is, as the antidote to abandoning that and that. The sound called "the conceptualization of the apprehended" should be understood as negating the possibility of clinging to the object, therefore it is explained as the conceptualization of the apprehended. The so-called "for the sake of affliction" means "for the sake of conceptualization." If one thinks that conceptualization is one, but how can it be nine? It is because "by the difference of objects" is mentioned. This fifth one is connected as a reason. The so-called "merely entering without being related to things," things refer to those with names, that is, the object of how to recognize. Unrelated means that if those things existed as examined, then they would also become related at that time, but because they do not exist, they are unrelated. Therefore, the so-called unrelated, this shows that the four conceptualizations are merely non-existent. The so-called "merely entering" is like someone entering without basis because they ate a Datura flower and want to pick up a golden needle in the sky. Therefore, through the perspective of the uninterrupted path, the wisdom of abandoning the baseless inversion is shown. Taking ordinary beings as objects and clinging to them as substantially existing individuals, and taking noble beings as objects and clinging to them as nominally existing, thus combining the apprehended and the apprehender. Among them, those ordinary beings are called individuals, following worldly fame. Those existing as substantial are not like the two moons and so on, which have the power of true conventional function. Clinging means thinking that this is true because it is directly perceived, and the scriptures also say that the action of walking is also nature and difference. Noble beings refer to those who have been liberated from suffering, and liberation from suffering is merely nominal. As the sutra says: Monks, these five dharmas are merely nominal, which five? Past, future, nirvana, and non-analytical cessation.
Tibetan
་དང༌། གང་ཟག་རྣམས་ཏེ། འདི་དག་ནི་མིང་ཙམ་མོ་ཞེས་གསུངས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལྟར་འཛིན་པ་ནི་འདི་ནི་བདེན་ཏེ་འདི་ནི་མིང་ཙམ་དུ་ཡོད་པར་གྲགས་པས་གྲུབ་ཅིང་མིང་ཙམ་པོ་དེ་མེད་ན་སུ་ཞིག་ལམ་ལ་ནན་གཏན་བྱེད་ཅེས་མིང་ཙམ་གྱི་ཞེན་པས་འཕགས་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ཡོད་པར་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་ཡང་བྱེད་པའོ། །དེ་དག་ཇི་ལྟར་ན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པར་འགྱུར་སྙམ་དུ་ཁ་ཅིག་རྟོགས་པར་སྲིད་པ་ལ། གང་གི་ཚེ་དེ་དག་གི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་གཟུང་བའི་དོན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང་འཕགས་པའི་གང་ཟག་དེ་དག་བློས་བཏགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུང་བར་བྱ་སྟེ། ཡུལ་གྱི་ངོ་བོར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གཏན་ཚིགས་སུ་སྦྱར་ཏེ། དང་པོ་ཕྱག་འཚལ་བའི་དོན་དགྲོལ་བའི་སྐབས་སུ་གཅིག་དང་དུ་མ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མས་དངོས་པོ་རྣམས་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྙིང་པོའི་དོན་བསྒོམས་པས་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉི་ག་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་པས་ན་དེ་དག་ལ་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡུལ་ཅན་རྣམས་ལྟ་ག་ལ་ཞིག་འགྲུབ་ཅེས་དགོངས་པའོ། །ཁ་ཅིག་འདིར། གལ་ཏེ་གཟུང་དོན་རང་བཞིན་མེད། །དེ་དག་གང་གིས་འཛིན་པར་འདོད། །དེ་ལྟར་དེ་དག་འཛིན་པ་ཡི། །ངོ་བོས་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་འདིས་གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ནི་ཡུལ་ཡིན་ལ་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཅྭ་བརྒྱད་ནི་ཡུལ་ཅན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རིགས་གཉིས་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དུ་སྦྱོར་བ་དེ་དག་གིས་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་དེ། དེ་དགག་པའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གྱི་ཞལ་སྔ་ནས་གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་གཟུང་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་སྔར་སྨོས་པ་མཛད་པའོ། །གལ་ཏེ་འཕགས་པའི་གང་ཟག་བཏགས་པར་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་རྟོག་པ་ཡང་སྐྱོན་ཡིན་ན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའོ། །གང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས་ཆེས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་ཡོད་ན་དེ་ཡང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་ཤེས་པ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རབ་ཏུ་སྲབ་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། མཉམ་པར་གཞག་པའི་ཚེ་ནི་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་ཡང་རྟོག་པ་དགག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་ལ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ཡང་མེད་ན་ཡི་གེ་རྣམས་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པས་སོ། །ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་དགུ་ཡིན་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་སྔར་བསྟན་པའི་དབང་ལྟར་གཞི་རེ་རེ་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པ
Chinese
，以及补特伽罗等。这些都是仅仅是名称而已，如是宣说。如此执着，即认为这是真实的，因为这仅仅存在于名称中而闻名，如果没有这个仅仅是名称的东西，谁会努力修行呢？因此，凭借对名称的执着，也能推断出圣者的存在。有些人可能会认为，这些怎么会成为不相容的方面呢？当这些所取的对境之事物，即凡夫和圣者，被视为仅仅是假立的时候，就应该如此理解，因为它们并非存在于对境的自性中，以此作为理由。首先，在解释顶礼的意义时，通过以一和多等量，显示事物并未成立的方式，通过修习其精要之义，轮回和涅槃二者甚至都未成立为如幻如化，那么对于这些，又怎么能成立执着的有境之分别念呢？这是他的想法。有些人在此处说：如果所取之义无自性，那么它们想要以什么来执取呢？如此，这些执取者的自性是空性的特征。这段话的意思是，十八种所取的分别念是境，十八种能取的分别念是有境，如此将两种分别念的类别结合为境和有境，这些人一点也没有理解。 为了驳斥这一点，导师说，应当取，即如前所说的所取之分别念。如果仅仅认为圣者是假立的存在也是过失，那么涅槃也如幻如梦。如果存在某种比涅槃更殊胜的法，那也如幻如梦，这是怎么回事呢？这是就未入定的智慧，以及显现执着非常微弱的情况而言的。在入定的时候，甚至连如幻如化的念头也应该遮止，因为如果连心的运行都没有，又何必说文字呢？如是宣说。如何是九种相呢？等等，这是按照先前所示的方式，依赖于每一个基础的相。
English
, and the individuals, etc. These are merely names, as it is said. Such clinging is to believe that this is true, because it is known to exist only in name, and if there were no such thing as mere name, who would strive on the path? Therefore, by clinging to name, one can also infer the existence of noble beings. Some may wonder how these can become incompatible aspects. When these objects of grasping, namely ordinary beings and noble beings, are regarded as merely imputed, they should be understood as such, because they do not exist in the nature of the object, using this as a reason. First, in explaining the meaning of prostration, by showing that things are not established by means of one and many, etc., by meditating on the essential meaning, neither samsara nor nirvana are established as mere illusions, so how can the conceptual thoughts that cling to them be established? This is his thought. Some here say: If the meaning of what is grasped has no self-nature, then what do they want to grasp with? Thus, the nature of these grasping ones is the characteristic of emptiness. The meaning of this passage is that the eighteen conceptual thoughts of what is grasped are objects, and the eighteen conceptual thoughts of what grasps are subjects, thus combining the two categories of conceptual thoughts as object and subject, these people have not understood at all. In order to refute this, the teacher said that one should grasp, that is, the conceptual thought of what is grasped as mentioned earlier. If it is also a fault to think that noble beings are merely imputed existences, then nirvana is also like an illusion, like a dream. If there is some dharma that is more excellent than nirvana, then that is also like an illusion, like a dream, how is this? This is in terms of the wisdom of non-meditation, and the appearance of clinging is very weak. In the time of meditation, even the thought of illusion should be stopped, because if there is no movement of the mind, why even mention words? Thus it is said. How are there nine aspects? etc., this is according to the way shown earlier, the aspect that depends on each basis.